Διαγωνισμός Τραγουδιού Eurovision 1990

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Διαγωνισμός Τραγουδιού Eurovision 1990
Eurovision1990logo.png
Ημερομηνίες
Τελικός5 Μαΐου 1990
Διοργάνωση
Χώρος ΔιεξαγωγήςΜέγαρο Μουσικής Βατοσλάβ Λισίνσκι
Ζάγκρεμπ, Γιουγκοσλαβία
Παρουσιαστές
Μουσική ΔιεύθυνσηΝέναντ Πουχόφσκι
Εκτελεστικός επόπτηςΦρανκ Νεφ
Εκτελεστικός παραγωγόςΓκόραν Ράντμαν
ΔιοργανωτήςΓιουγκοσλαβική Ραδιοτηλεόραση (JRT)
Έναρξη διαγωνισμούΤαινία μικρού μήκους: "Η Γιουγκοσλαβία αλλάζει".
Κατά τη διάρκεια του σόουYugoslav Changes – μία ταινία για τον τουρισμό στη χώρα.
Συμμετέχοντες
Αριθμός συμμετοχών22
Πρώτη εμφάνισηΚαμία
ΕπιστρέφουνΚαμία
ΑποχωρούνΚαμία
Ψηφοφορία
Σύστημα ψηφοφορίαςΚάθε χώρα απένειμε 12, 10, 8-1 βαθμούς σε 10 τραγούδια
Μηδέν βαθμοίΚαμία
Νικητής
← 1989Διαγωνισμός Τραγουδιού Eurovision1991 →

Ο Διαγωνισμός Τραγουδιού Eurovision 1990 ήταν η 35η έκδοση του ετήσιου Διαγωνισμού Τραγουδιού της Eurovision. Πραγματοποιήθηκε στο Ζάγκρεμπ της Γιουγκοσλαβίας στις 5 Μαΐου 1990. Οι παρουσιαστές ήταν οι Χέλγκα Βλάχοβιτς Μπρνόβιτς και Όλιβερ Μλακάρ.[1]

Ήταν ο πρώτος Διαγωνισμός Τραγουδιού της Eurovision που πραγματοποιήθηκε στα Βαλκάνια, σε ένα σοσιαλιστικό κράτος, σε μια Σλαβόφωνη χώρα και σε μια χώρα που ήταν μέλος του Κινήματος των Αδεσμεύτων.

Ο Τότο Κουτούνιο ήταν ο νικητής αυτού του διαγωνισμού με τη δική του σύνθεση, το "Insieme: 1992". Αυτή ήταν η δεύτερη νίκη για την Ιταλία, η πρώτη ήταν το "Non ho l'età", που ερμήνευσε η Τζιλιόλα Τσινκουέτι το 1964. Ο Κουτούνιο ήταν ηλικίας 46 ετών και 302 ημερών τη στιγμή της νίκης του, καθιστώντας τον τον γηραιότερο νικητή του διαγωνισμού μέχρι σήμερα, ο πρώτος που ήταν ηλικίας σαράντα από το 1958. Κατείχε το ρεκόρ μέχρι το 2001.[2]

Οι στίχοι πολλών συμμετοχών γιόρτασαν την επανάσταση και τον εκδημοκρατισμό που σημειώθηκε στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη τους προηγούμενους μήνες, εστιάζοντας ιδιαίτερα στην πτώση του Τείχους του Βερολίνου το Νοέμβριο του 1989, όπως στις Νορβηγικές και Αυστριακές συμμετοχές. Ωστόσο, το τραγούδι που κέρδισε ήταν μια ακόμη πιο έντονη πρόκληση της ευρωπαϊκής ενότητας, εν αναμονή της ολοκλήρωσης της ευρωπαϊκής ενιαίας αγοράς, που θα λήξει στα τέλη του 1992.

Μέχρι το 2019, ο διαγωνισμός του 1990 ήταν η τελευταία φορά που οι πέντε χώρες που αργότερα θα ήταν γνωστές ως οι "Μεγάλες Πέντε", η Ιταλία, η Γαλλία, η Ισπανία, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Γερμανία, τερμάτισαν όλες στην πρώτη δεκάδα (η Ιταλία κέρδισε, η Γαλλία βγήκε δεύτερη σε ισοπαλία, η Ισπανία ήρθε πέμπτη, το Ηνωμένο Βασίλειο έκτο και η Γερμανία κατέλαβε την ένατη θέση).

Η Μάλτα επιθυμούσε να επιστρέψει στον διαγωνισμό για πρώτη φορά μετά από 15 χρόνια, αλλά οι κανόνες της Eurovision τους εμπόδισαν να επιστρέψουν λόγω του μέγιστου επιτρεπόμενου ορίου 22 συμμετοχών στο διαγωνισμό, ένας κανόνας που έκτοτε έχει αφαιρεθεί. Ένας εθνικός τελικός πραγματοποιήθηκε στη Μάλτα, τον οποίο κέρδισε η Maryrose Mallia με το "Our Little World of Yesterday".[3]

Υπήρξε μια ελαφρώς άβολη αρχή για την εβδομάδα των προβών, όταν, προσβεβλημένοι από σχόλια του Τύπου σχετικά με τις ηλικίες τους (η Μπρνόβιτς ήταν 45 εκείνη τη στιγμή και ο Μλακάρ ήταν 54), οι δύο παρουσιαστές παραιτήθηκαν από την παρουσίαση. Αντικαταστάθηκαν εν συντομία από τους Ρενέ Μεντβεσέκ και Ντουμπράβκα Μάρκοβιτς, όπου οι οποίοι ήταν πολύ νεότεροι, αλλά οι παρεξηγήσεις τελικά μετριάστηκαν και οι Μπρνόβιτς και Μλακάρ επέστρεψαν στο διαγωνισμό.

Τοποθεσία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Μέγαρο Μουσικής Βατοσλάβ Λισίνσκι, Ζάγκρεμπ – χώρος διοργάνωσης του διαγωνισμού του 1990.

Το Ζάγκρεμπ, η πρωτεύουσα της ΣΔ Κροατίας, ήταν η δεύτερη μεγαλύτερη πόλη στη Γιουγκοσλαβία. Το μέγαρο μουσικής Βατοσλάβ Λισίνσκι επιλέχθηκε για να φιλοξενήσει το διαγωνισμό. Η αίθουσα συναυλιών και το συνεδριακό κέντρο πήρε το όνομά του από τον Βατοσλάβ Λισίνσκι, έναν Κροάτη συνθέτη του 19ου αιώνα.[4] Το κτίριο έχει μια μεγάλη αίθουσα με 1.841 θέσεις και μια μικρή αίθουσα με 305 θέσεις.[4]

Προκειμένου να φιλοξενήσει το διαγωνισμό του 1990, ο χώρος προχώρησε στην πρώτη του μεγάλη ανακαίνιση το 1989.[5] Το 1992, το χάλκινο κάλυμμα της αίθουσας αντικαταστάθηκε πλήρως.[5] Περαιτέρω εργασίες ανοικοδόμησης και ανακαίνισης πραγματοποιήθηκαν το 1999 και το 2009.[6][7]

Μορφή[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο διαγωνισμός τραγουδιού της Eurovision 1990 ήταν ο πρώτος στον οποίο εφαρμόστηκε ένας κανόνας ηλικίας. Η Ευρωπαϊκή Ραδιοτηλεοπτική Ένωση (EBU) αναγκάστηκε να θεσπίσει έναν κανόνα περιορισμού μετά την κριτική που έγινε για τις ηλικίες δύο ερμηνευτών στο διαγωνισμό του 1989, που ήταν μόλις 11 και 12 ετών. Από το 1990, κανένας καλλιτέχνης κάτω των 16 ετών την ημέρα του διαγωνισμού δεν μπορούσε να εμφανιστεί στη σκηνή. Αυτός ο κανόνας σήμαινε ότι το ρεκόρ για τον νεότερο νικητή της Eurovision δεν θα μπορούσε ποτέ να σπάσει, καθώς η Σάντρα Κιμ, που κέρδισε για το Βέλγιο στον διαγωνισμό του 1986, ήταν μόλις 13 ετών.

Ένα περίφημο "ατύχημα" εμφανίστηκε στην αρχή του πρώτου τραγουδιού, όταν μια αισθητά μεγάλη καθυστέρηση που προκλήθηκε από προβλήματα με το ορχηστρικό κομμάτι, ακολούθησαν οι Ισπανοί τραγουδιστές Azúcar Moreno που έλειπαν. Έφυγαν από τη σκηνή με ελάχιστα κρυμμένη ενόχληση και το κοινό έμεινε σε σύγχυση για μια στιγμή, αλλά στη συνέχεια το τραγούδι επανεκκινήθηκε χωρίς περαιτέρω προβλήματα.

Για να πρστεθεί περισσότερη σύγχυση, το προηγούμενο κομμάτι του τηλεοπτικού ήχου ξεκίνησε σωστά με την πρώτη προσπάθεια. Έτσι, οι τηλεοπτικοί θεατές άκουσαν την ορχήστρα να παίζει, αλλά είδαν τον διευθυντή ορχήστρας (και την ορχήστρα) να στέκεται δίπλα. Επιπλέον, αυτό το περιστατικό αποκάλυψε στους θεατές ότι η μεγάλη ορχήστρα ήταν μόνο για πλέιμπακ.

Από μουσικολογική άποψη, τόσο το "Bandido" της Ισπανίας όσο και το "White and Black Blues" της Γαλλίας μπορούν να θεωρηθούν ως οι πρώτες συμμετοχές που σηματοδοτούν μια νέα τάση στο Eurovision, με τα δύο τραγούδια να συνδυάζουν τη σύγχρονη χορευτική μουσική με εθνοτικές επιρροές, από το φλαμένκο και το calypso αντίστοιχα.

Για πρώτη φορά, υπήρχε μασκότ, η Eurocat (Ευρωγάτα), δημιούργημα του Γιόσκο Μαρούσιτς. Η άτακτη μοβ γάτα έκανε την εμφάνισή της κάθε φορά στη διάρκεια της προβολής των "ταχυδρομικών καρτών" για καθεμιά από τις 22 συμμετοχές και συμπεριελάμβανε ταξιδιωτικούς προλόγους της χώρας που θα ερμήνευε, σε συνδυασμό με το Ευρωπαϊκό Έτος Τουρισμού 1990.

Διευθυντές ορχηστρών[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αποτελέσματα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σειρά Χώρα Καλλιτέχνης Τραγούδι Γλώσσα Θέση Βαθμοί
01 Flag of Spain.svg Ισπανία Azúcar Moreno "Bandido" Ισπανικά 5 96
02 Flag of Greece.svg Ελλάδα Χρήστος Κάλοου & Wave "Χωρίς Σκοπό" Ελληνικά 19 11
03 Βέλγιο Φιλίπ Λαφοντέν "Macédomienne" Γαλλικά 12 46
04 Flag of Turkey.svg Τουρκία Καγιαχάν "Gözlerinin hapsindeyim" Τούρκικα 17 21
05 Flag of the Netherlands.svg Ολλανδία Maywood "Ik wil alles met je delen" Ολλανδικά 15 25
06 Flag of Luxembourg.svg Λουξεμβούργο Σελίν Καρζό "Quand je te rêve" Γαλλικά 13 38
07 Flag of the United Kingdom.svg Ηνωμένο Βασίλειο Έμα "Give a Little Love Back to the World" Αγγλικά 6 87
08 Flag of Iceland.svg Ισλανδία Stjórnin "Eitt lag enn" Iσλανδικά 4 114
09 Flag of Norway.svg Νορβηγία Κέτιλ Στόκαν "Brandenburger Tor" Nορβηγικά 21 8
10 Flag of Israel.svg Ισραήλ Ρίτα "Shara ba-rchovot" (שרה ברחובות) Εβραϊκά 18 16
11 Flag of Denmark.svg Δανία Λόνι Ντεβάντιρ "Hallo Hallo" Δανικά 8 64
12 Flag of Switzerland.svg Ελβετία Έγκον Έγκεμαν "Musik klingt in die Welt hinaus" Γερμανικά 11 51
13 Flag of Germany.svg Γερμανία Κρις Κέμπερς & Ντάνιελ Κόβατς "Frei zu leben" Γερμανικά 9 60
14 Flag of France.svg Γαλλία Ζοέλ Ουρσούλ "White and Black Blues" Γαλλικά 2 132
15 Flag of Yugoslavia (1946-1992).svg Γιουγκοσλαβία Τάϊτσι "Hajde da ludujemo" (Хајде да лудујемо) Σερβο-Κροάτικα 7 81
16 Flag of Portugal.svg Πορτογαλία Νούτσα "Há sempre alguém" Πορτογαλικά 20 9
17 Flag of Ireland.svg Ιρλανδία Λίαμ Ράϊλι "Somewhere in Europe" Αγγλικά 2 132
18 Flag of Sweden.svg Σουηδία Έντιν-Ώνταλ "Som en vind" Σουηδικά 16 24
19 Flag of Italy.svg Ιταλία Τότο Κουτούνιο "Insieme: 1992" Ιταλικά 1 149
20 Flag of Austria.svg Αυστρία Σιμόνε "Keine Mauern mehr" Γερμανικά 10 58
21 Flag of Cyprus.svg Κύπρος Χάρης Αναστασίου "Μιλάς πολύ" Ελληνικά 14 36
22 Flag of Finland.svg Φινλανδία Μπιτ "Fri?" Σουηδικά 22 8

Πίνακας βαθμολογίας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αποτελέσματα
Συνολικά
Ισπανία
Ελλάδα
Βέλγιο
Τουρκία
Ολλανδία
Λουξεμβούργο
Ηνωμένο Βασίλειο
Ισλανδία
Νορβηγία
Ισραήλ
Δανία
Ελβετία
Γερμανία
Γαλλία
Γιουγκοσλαβία
Πορτογαλία
Ιρλανδία
Σουηδία
Ιταλία
Αυστρία
Κύπρος
Φινλανδία
Διαγωνιζόμενοι
Ισπανία 96 8 1 10 2 1 4 5 6 12 5 3 5 8 8 8 10
Ελλάδα 11 5 6
Βέλγιο 46 7 4 1 4 8 8 2 1 7 4
Τουρκία 21 3 2 4 5 7
Ολλανδία 25 1 3 1 4 2 3 6 1 2 2
Λουξεμβούργο 38 4 3 3 12 2 3 1 5 5
Ηνωμένο Βασίλειο 87 7 5 12 3 10 3 10 1 10 10 6 6 1 3
Ισλανδία 124 4 3 10 1 8 12 10 8 10 7 4 12 7 8 3 10 7
Νορβηγία 8 4 1 3
Ισραήλ 16 4 2 4 1 5
Δανία 64 6 3 2 7 7 7 1 7 4 3 7 6 4
Ελβετία 51 1 12 6 2 12 1 5 8 1 3
Γερμανία 60 8 6 12 7 1 4 10 4 5 3
Γαλλία 132 5 4 4 12 12 12 6 5 12 10 12 4 8 5 2 7 12
Γιουγκοσλαβία 81 3 12 5 10 3 12 7 2 5 1 10 10 1
Πορτογαλία 9 7 2
Ιρλανδία 132 10 7 7 5 10 6 10 8 8 8 5 7 7 6 12 12 4
Σουηδία 24 2 2 6 6 6 2
Ιταλία 149 12 10 8 8 8 10 3 1 6 8 6 4 6 10 12 10 7 12 8
Αυστρία 58 2 7 1 5 8 6 3 8 2 2 12 2
Κύπρος 36 6 5 2 5 2 6 4 6
Φινλανδία 8 5 3

12 βαθμοί[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παρακάτω είναι μια περίληψη όλων των 12 βαθμών του τελικού:

N. Συμμετέχων Χώρα που ψηφίζει
6 Γαλλία Γιουγκοσλαβία, Ελβετία, Ισλανδία, Νορβηγία, Ολλανδία, Φινλανδία
3 Ιταλία Ιρλανδία, Ισπανία, Κύπρος
2 Ισλανδία Ηνωμένο Βασίλειο, Πορτογαλία
Ιρλανδία Αυστρία, Σουηδία
Ελβετία Δανία, Ελλάδα
Γιουγκοσλαβία Ισραήλ, Τουρκία
1 Αυστρία Ιταλία
Γερμανία Λουξεμβούργο
Λουξεμβούργο Γαλλία
Ισπανία Γερμανία
Ηνωμένο Βασίλειο Βέλγιο

Καλλιτέχνες που επέστρεψαν[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Καλλιτέχνης Χώρα Χρονιά προηγούμενης συμμετοχής
Κέτιλ Στόκαν Flag of Norway.svg Νορβηγία 1986
Pepel In Kri (φωνητικά με τον Τότο Κοτούνιο) Flag of Italy.svg Ιταλία 1975 (για τη Flag of Yugoslavia (1946-1992).svg Γιουγκοσλαβία)

Σχολιαστές και εκπρόσωποι βαθμολογίας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Εκπρόσωποι βαθμολογίας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Μέλη εθνικής κριτικής επιτροπής[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Flag of Spain.svg Ισπανία – Αμπάρο Μεντιγούρεν (οικοκυρά), Πέδρο Καγιέχα (υπάλληλος κλινικής), Παλόμα Γκόμεθ (ηθοποιός), Χοσέ Ραμόν Γκάμο (φοιτητής), Τερέζα ντελ Ρίο (ηθοποιός), Εμίλιο ντε Βιγιότα (οδηγός αγώνων), Φιορέγια Φαλτοϊάνο (ηθοποιός), Χουλιάν Λάγο (δημοσιογράφος στην Tribuna), Ρακέλ Ρεβουέλτα (μοντέλο και Μις Ισπανία 1990), Χουάν Κάρλος Αρτέτσε (ποδοσφαιριστής και επιχειρηματίας), Κοντσίτα ντε λος Σάντος (δημοσιογράφος), Αλφρέντο Ρολντάν (ανώτερος πολιτικός υπάλληλος), Μαργαρίτα Χιρόν (δημόσιες σχέσεις), Χοσέ Σανχουάν (διδάκτωρ Χημείας), Μαρία Χοσέ Ολμεντίγια (δικηγόρος), Χαβιέρ Μορέρα (δικηγόρος)[31]
  • Flag of Turkey.svg Τουρκία – Μουράτ Τούρκογλου, Σελντά Γκιουνές, Μιτχάτ Καγιά, Οζλέμ Σεν, Σίλα Γιαβούζ, Ναζίφ Εκέ, Χιούλια Οκτσάι, Καντίρ Γκιοκντεμίρ, Αϊντάν Οζμπέι, Οζλέμ Τσελίκ, Ζίγια Φιράτ Ντογαντσάι, Μελτέμ Αλτινόρς, Νιχάλ Μουφτούογλου, Ζεκί Τατλιγκίλ, Αχμέτ Χουσεΐν Ουλουτσάι, Μουσταφά Σαρικότς[32]
  • Flag of the United Kingdom.svg Ηνωμένο Βασίλειο – Λόρα Γκούντιμ,Ρόλαντ Γκονζάλες-Άτγουελ
  • Flag of Portugal.svg Πορτογαλία – Μανουέλ Πινιέιρο
  • Ελλάδα - Αλέξανδρος Ι. Ρούσσος, Αθανασία Τσουλφά, Στυλιανός Πεσματζόγλου, Λίτσα Παππά, Νικόλαος Δεσύπρης, Μαριλίζ Ριτσάρδη.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. «Eurovision Song Contest 1990». EBU. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 13 Ιουνίου 2008. Ανακτήθηκε στις 19 Σεπτεμβρίου 2008. 
  2. O'Connor, John Kennedy. The Eurovision Song Contest - The Official Celebration. Carlton Books, 2015. (ISBN 978-1-78097-638-9). Pages 32-33
  3. «No, No, Never!!! - Songs That Did Not Make It To Eurovision». eurovisionsongs.net. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 1 Μαρτίου 2009. Ανακτήθηκε στις 23 Ιουλίου 2009. 
  4. 4,0 4,1 «Vatroslav Lisinski Concert Hall Celebrates 35 Years». Zagreb Tourist Board. Ανακτήθηκε στις 5 Μαρτίου 2008. 
  5. 5,0 5,1 «Concert Hall 'Vatroslav Lisinski' Zagreb». Investinženjering. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 29 Οκτωβρίου 2007. Ανακτήθηκε στις 9 Μαρτίου 2008. 
  6. «Concert and Congress Hall Vatroslav Lisinski». Zagreb Convention Bureau. Ανακτήθηκε στις 9 Μαρτίου 2008. 
  7. «Lisinski AZtheBest otvara se 16. listopada». Radio101.hr (στα Croatian). Radio 101. 14 Οκτωβρίου 2009. Ανακτήθηκε στις 20 Οκτωβρίου 2009. CS1 maint: Μη αναγνωρίσιμη γλώσσα (link)
  8. «FORO FESTIVAL DE EUROVISIÓN • Ver Tema - Uribarri comentarista Eurovision 2010». Eurosongcontest.phpbb3.es. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 17 Μαρτίου 2012. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2012. 
  9. «Η Δάφνη Μπόκοτα και η EUROVISION (1987-2004)». Retromaniax.gr. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 12 Σεπτεμβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2012. 
  10. «Victoire De La "Canzonetta": C'Est L'Histoire Du P'Tit Tot». Archives.lesoir.be. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2012. 
  11. Adriaens, Manu & Loeckx-Van Cauwenberge, Joken. Blijven kiken!. Lannoo, Belgium. 2003 (ISBN 90-209-5274-9)
  12. «Welkom op de site van Eurovision Artists». Eurovisionartists.nl. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2012. 
  13. 13,0 13,1 Christian Masson. «1990 - Zagreb». Songcontest.free.fr. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2012. 
  14. Eurovision Song Contest 1990 BBC Archives
  15. 15,0 15,1 «Dagblaðið Vísir - DV, 03.05.1990». Timarit.is. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2012. 
  16. «Hvem kommenterte før Jostein Pedersen? - Debattforum». Nrk.no. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2 Νοεμβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2012. 
  17. 17,0 17,1 «Forside». esconnet.dk. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 24 Μαρτίου 2012. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2012. 
  18. «Eurovision Song Contest 1990». Ecgermany.de. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2012. 
  19. «Eurovizija 1990. Zagreb: Branko Uvodić zvani Car». YouTube. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2012. 
  20. 20,0 20,1 «Comentadores Do ESC - escportugalforum.pt.vu | o forum eurovisivo português». 21595.activeboard.com. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 21 Απριλίου 2012. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2012. 
  21. 21,0 21,1 «Infosajten.com». Infosajten.com. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 18 Ιουλίου 2012. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2012. 
  22. «Toto Cutugno Insieme:1992 Eurofestival 1990». YouTube. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2012. 
  23. Mutavdzic, Sascha (OGAE Austria)
  24. 24,0 24,1 Savvidis, Christos (OGAE Cyprus)
  25. «Selostajat ja taustalaulajat läpi vuosien? • Viisukuppila». Viisukuppila.fi. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2012. 
  26. «Εκφωνητές της ΕΡΤ για τις ψήφους της Ελλάδας στην EUROVISION - Page 3». Retromaniax.gr. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 11 Σεπτεμβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2012. 
  27. Dyrseth, Seppo (OGAE Norway)
  28. «פורום אירוויזיון». Sf.tapuz.co.il. 13 Σεπτεμβρίου 1999. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 8 Οκτωβρίου 2011. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2012. 
  29. Baumann, Peter Ramón (OGAE Switzerland)
  30. «Selostajat ja taustalaulajat läpi vuosien? • Viisukuppila». Viisukuppila.fi. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2012. 
  31. «000webhost.com - free web hosting provider». Eurofestival.host22.com. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Αυγούστου 2011. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2012. 
  32. http://www.cumhuriyetarsivi.com/katalog/192/sayfa/1990/5/2/4.xhtml
Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Eurovision Song Contest 1990 της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).