Επαρχίες της Ελλάδας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Χάρτης των επαρχιών της Ελλάδας

Οι επαρχίες της Ελλάδας ήταν διοικητικές περιφέρειες, μονάδες τοπικής διοίκησης της Ελλάδας, που δημιουργήθηκαν αρχικά το 1833 και υπήρξαν με μικρά διαλείμματα μέχρι το 1997 (ήταν καταργημένες κατά τους χρόνους 1836-1845 και 1887-1891).

Ιστορικά στοιχεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι επαρχίες αναφέρεται ότι δημιουργήθηκαν με τη διοικητική διαίρεση του 1833, αν και αναφέρονταν ήδη από τη πρώτη διοικητική διαίρεση της Ελλάδας του 1828. Οι πρώτες αυτές επαρχίες ήταν 42. Καταργήθηκαν με τη Διοικητική διαίρεση της Ελλάδας (1836) όταν το κράτος χωρίστηκε σε «Διοικήσεις» και ορισμένες «Υποδιοικήσεις», αλλά ξαναδημιουργήθηκαν με τη Διοικητική διαίρεση της Ελλάδας του 1845.

Οι επαρχίες καταργήθηκαν ξανά από διοικητικές μονάδες το 1887[1][2] αλλά συνέχισαν να διατηρούν υπηρεσίες που σχετίζονταν κυρίως με την εκπαίδευση και με κάποιες οικονομικές υπηρεσίες για να ξαναδημιουργηθούν τέσσερα χρόνια μετά, το 1891 [3]. Καταργήθηκαν οι περισσότερες με τη διοικητική διαίρεση του 1997 που καθορίστηκε με το σχέδιο Καποδίστριας.

Πρόγραμμα Καλλικράτης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Με το πρόγραμμα Καλλικράτης που εφαρμόστηκε το 2011, πολλές επαρχίες ή τμήματα επαρχιών επανήλθαν ως δήμοι είτε με ίδια είτε με διαφορετικές ονομασίες. Μερικές επαρχίες αντιστοιχούν σε δήμους που δεν μεταβλήθηκαν με την εφαρμογή του προγράμματος (Θάσος, Λασίθιδήμος Οροπεδίου Λασιθίου, Σαμοθράκη). Κάποιες επαρχίες μετατράπηκαν σε Περιφερειακές ενότητες (Λήμνου, Ικαρίας).

Επαρχίες που
επανασυστάθηκαν
ως Δήμοι
Με το ίδιο όνομα Με διαφορετικό όνομα
Πλήρως

Επαρχία ΑγιάςΔήμος Αγιάς
Επαρχία Αγίου ΒασιλείουΔήμος Αγίου Βασιλείου
Επαρχία ΑιγιαλείαςΔήμος Αιγιαλείας
Επαρχία ΑλεξανδρούποληςΔήμος Αλεξανδρούπολης
Επαρχία ΑλμυρούΔήμος Αλμυρού
Επαρχία ΑλμωπίαςΔήμος Αλμωπίας
Επαρχία ΑμαρίουΔήμος Αμαρίου
Επαρχία ΆνδρουΔήμος Άνδρου
Επαρχία ΑποκορώνουΔήμος Αποκορώνου
Επαρχία ΒισαλτίαςΔήμος Βισαλτίας
Επαρχία ΒοΐουΔήμος Βοΐου
Επαρχία ΔομοκούΔήμος Δομοκού
Επαρχία ΔωρίδαςΔήμος Δωρίδος
Επαρχία ΕλασσόναςΔήμος Ελασσόνας
Επαρχία ΕορδαίαςΔήμος Εορδαίας
Επαρχία ΕρμιονίδαςΔήμος Ερμιονίδας
Επαρχία ΚαβάλαςΔήμος Καβάλας
Επαρχία ΚαλαβρύτωνΔήμος Καλαβρύτων
Επαρχία ΚαλαμπάκαςΔήμος Καλαμπάκας
Επαρχία ΚόνιτσαςΔήμος Κόνιτσας
Επαρχία ΚυθήρωνΔήμος Κυθήρων
Επαρχία ΛευκάδαςΔήμος Λευκάδας
Επαρχία ΜαλεβιζίουΔήμος Μαλεβιζίου
Επαρχία ΝαυπακτίαςΔήμος Ναυπακτίας
Επαρχία ΝέστουΔήμος Νέστου
Επαρχία ΟρεστιάδαςΔήμος Ορεστιάδας
Επαρχία ΠαγγαίουΔήμος Παγγαίου
Επαρχία ΠαξώνΔήμος Παξών
Επαρχία ΣάμουΔήμος Σάμου
Επαρχία ΡεθύμνηςΔήμος Ρεθύμνης
Επαρχία ΣουλίουΔήμος Σουλίου
Επαρχία ΤήνουΔήμος Τήνου
Επαρχία ΦαρσάλωνΔήμος Φαρσάλων
Επαρχία ΦιλιατώνΔήμος Φιλιατών

Επαρχία ΆργουςΔήμος Άργους - Μυκηνών
Επαρχία ΑρναίαςΔήμος Αριστοτέλη
Επαρχία ΙστιαίαςΔήμος Ιστιαίας - Αιδηψού
Επαρχία ΜαντινείαςΔήμος Τρίπολης
Επαρχία ΜιραμπέλουΔήμος Αγίου Νικολάου
Επαρχία ΝάουσαςΔήμος Ηρωικής Πόλεως Νάουσας
Επαρχία ΠαρνασσίδαςΔήμος Δελφών
Επαρχία ΣελίνουΔήμος Καντάνου - Σελίνου

Μερικώς

Επαρχία ΓορτυνίαςΔήμος Γορτυνίας
Επαρχία ΈδεσσαςΔήμος Έδεσσας
Επαρχία ΙεράπετραςΔήμος Ιεράπετρας
Επαρχία ΚέρκυραςΔήμος Κέρκυρας
Επαρχία ΚιλκίςΔήμος Κιλκίς
Επαρχία ΜεγαλόποληςΔήμος Μεγαλόπολης
Επαρχία ΜετσόβουΔήμος Μετσόβου
Επαρχία ΜυλοποτάμουΔήμος Μυλοποτάμου
Επαρχία ΠαιονίαςΔήμος Παιονίας
Επαρχία ΠωγωνίουΔήμος Πωγωνίου
Επαρχία ΣιντικήςΔήμος Σιντικής
Επαρχία ΣητείαςΔήμος Σητείας
Επαρχία ΤριφυλίαςΔήμος Τριφυλίας
Επαρχία ΤροιζηνίαςΔήμος Τροιζηνίας
Επαρχία ΤυρνάβουΔήμος Τυρνάβου

Επαρχία ΜεσολογγίουΔήμος Ιεράς Πόλεως Μεσολογγίου

Αριθμός επαρχιών[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αρχικά οι επαρχίες ήταν 42, αλλά πολλές από αυτές τροποποιήθηκαν με τις επόμενες διοικητικές διαιρέσεις έγιναν 49, ενώ προστέθηκαν νέες καθώς ενσωματώνονταν στο ελληνικό κράτος νέα εδάφη. Με τη Διοικητική διαίρεση του 1899 έφτασαν στις 69[4]. Μετά την ενσωμάτωση των Δωδεκανήσων, οι ελληνικές επαρχίες ανήλθαν σε 147.

Πίνακας επαρχιών πριν το 1997[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στον παρακάτω πίνακα παρουσιάζονται αναλυτικά οι επαρχίες ανά νομό της Ελλάδας, όπως είχαν διαμορφωθεί τα τελευταία χρόνια που εξακολουθούσαν να ισχύουν, πριν το 1997:

Νομός Επαρχία Έδρα Επαρχίας
Επτάνησα
Ζακύνθου Ζακύνθου Ζάκυνθος
Κεφαλληνίας Κραναίας Αργοστόλι
Πάλης Ληξούρι
Σάμης Σάμη
Ιθάκης Ιθάκη
Κερκύρας Κερκύρας Κέρκυρα
Παξών Γάιος
Λευκάδας Λευκάδος Λευκάδα
Ήπειρος
Άρτης Άρτης Άρτα
Θεσπρωτίας Θυάμιδος Ηγουμενίτσα
Μαργαριτίου Μαργαρίτι
Σουλίου Παραμυθιά
Φιλιατών Φιλιάτες
Ιωαννίνων Δωδώνης Ιωάννινα
Κόνιτσας Κόνιτσα
Μετσόβου Μέτσοβο
Πωγωνίου Δελβινάκι
Πρεβέζης Πρεβέζης Πρέβεζα
Θεσσαλία
Νομός Καρδίτσας Επαρχία Καρδίτσας Καρδίτσα
Νομός Λάρισας Επαρχία Αγιάς Αγιά
Επαρχία Ελασσόνας Ελασσόνα
Επαρχία Λάρισας Λάρισα
Επαρχία Τυρνάβου Τύρναβος
Επαρχία Φαρσάλων Φάρσαλα
Νομός Μαγνησίας Επαρχία Αλμυρού Αλμυρός
Επαρχία Βόλου Βόλος
Επαρχία Σποράδων Σκόπελος
Νομός Τρικάλων Επαρχία Καλαμπάκας Καλαμπάκα
Επαρχία Τρικάλων Τρίκαλα
Θράκη
Νομός Έβρου Επαρχία Αλεξανδρούπολης Αλεξανδρούπολη
Επαρχία Διδυμοτείχου Διδυμότειχο
Επαρχία Ορεστιάδας Ορεστιάδα
Επαρχία Σαμοθράκης Σαμοθράκη
Επαρχία Σουφλίου Σουφλί
Νομός Ροδόπης Επαρχία Κομοτηνής Κομοτηνή
Επαρχία Σαπών Σάπες
Νομός Ξάνθης Επαρχία Ξάνθης Ξάνθη
Κρήτη
Νομός Ηρακλείου Επαρχία Βιάννου
Επαρχία Καινούργιου
Επαρχία Μαλεβιζίου [[]]
Επαρχία Μονοφατσίου
Επαρχία Πεδιάδας
Επαρχία Πυργιωτίσσης
Επαρχία Τεμένους
Νομός Λασιθίου Επαρχία Ιεράπετρας Ιεράπετρα
Επαρχία Λασιθίου Άγιος Νικόλαος Λασιθίου
Επαρχία Μιραμπέλου Τζερμιάδο
Επαρχία Σητείας Σητεία
Νομός Ρεθύμνης Επαρχία Αγίου Βασιλείου
Επαρχία Αμαρίου Αμάρι
Επαρχία Μυλοποτάμου Πέραμα Μυλοποτάμου
Επαρχία Ρεθύμνης Ρέθυμνο
Νομός Χανίων Επαρχία Κισσάμου Κίσσαμος
Επαρχία Κυδωνίας Χανιά
Επαρχία Σελίνου Κάντανος
Επαρχία Σφακιών Σφακιά
Μακεδονία
Νομός Γρεβενών Επαρχία Γρεβενών Γρεβενά
Νομός Δράμας Επαρχία Δράμας Δράμα
Επαρχία Κάτω Νευροκοπίου Νευροκόπι
Νομός Ημαθίας Επαρχία Ημαθίας Βέροια
Επαρχία Νάουσας Νάουσα
Νομός Θεσσαλονίκης Επαρχία Θεσσαλονίκης Θεσσαλονίκη
Επαρχία Λαγκαδά Λαγκαδάς
Νομός Καβάλας Επαρχία Θάσου Θάσος
Επαρχία Καβάλας Καβάλα
Επαρχία Νέστου Χρυσούπολη
Επαρχία Παγγαίου Ελευθερούπολη
Νομός Καστοριάς Επαρχία Καστοριάς Καστοριά
Νομός Κιλκίς Επαρχία Κιλκίς Κιλκίς
Επαρχία Παιονίας Γουμένισσα
Νομός Κοζάνης Επαρχία Βοΐου Σιάτιστα
Επαρχία Κοζάνης Κοζάνη
Επαρχία Εορδαίας Πτολεμαΐδα
Νομός Πέλλας Επαρχία Αλμωπίας Αριδαία
Επαρχία Γιαννιτσών Γιαννιτσά
Επαρχία Έδεσσας Έδεσσα
Νομός Πιερίας Επαρχία Πιερίας Κατερίνη
Νομός Σερρών Επαρχία Βισαλτίας Νιγρίτα
Επαρχία Σιντικής Σιδηρόκαστρο
Επαρχία Σερρών Σέρρες
Επαρχία Φυλλίδας Νέα Ζίχνη
Νομός Φλώρινας Επαρχία Φλώρινας Φλώρινα
Νομός Χαλκιδικής Επαρχία Αρναίας Αρναία
Επαρχία Χαλκιδικής Πολύγυρος
Νησιά Αιγαίου Πελάγους
Νομός Δωδεκανήσου Επαρχία Καλύμνου Κάλυμνος
Επαρχία Καρπάθου Κάρπαθος
Επαρχία Κω Κως
Επαρχία Ρόδου Ρόδος
Νομός Κυκλάδων Επαρχία Άνδρου Άνδρος
Επαρχία Κέας Ιουλίδα
Επαρχία Μήλου Μήλος
Επαρχία Νάξου Νάξος
Επαρχία Πάρου Παροικιά
Επαρχία Σύρου Ερμούπολη
Επαρχία Τήνου Τήνος
Επαρχία Θήρας Φηρά
Νομός Λέσβου Επαρχία Λήμνου Μύρινα
Επαρχία Μήθυμνας Μήθυμνα
Επαρχία Μυτιλήνης Μυτιλήνη
Επαρχία Πλωμαρίου Πλωμάρι
Νομός Σάμου Επαρχία Ικαρίας Άγιος Κήρυκος
Επαρχία Σάμου Σάμος
Νομός Χίου Επαρχία Χίου Χίος
Πελοπόννησος
Νομός Αργολίδας Επαρχία Άργους Άργος
Επαρχία Ερμιονίδας Κρανίδι
Επαρχία Ναυπλίας Ναύπλιο
Νομός Αρκαδίας Επαρχία Γορτυνίας Δημητσάνα
Επαρχία Κυνουρίας Άστρος
Επαρχία Μαντινείας Τρίπολη
Επαρχία Μεγαλόπολης Μεγαλόπολη
Νομός Αχαΐας Επαρχία Αιγιαλείας Αίγιο
Επαρχία Καλαβρύτων Καλάβρυτα
Επαρχία Πατρών Πάτρα
Νομός Ηλείας Επαρχία Ηλείας Πύργος
Επαρχία Ολυμπίας Αμαλιάδα
Νομός Κορινθίας Επαρχία Κορινθίας Κόρινθος
Νομός Λακωνίας Επαρχία Γυθείου Γύθειο
Επαρχία Επιδαύρου Λιμηράς Μονεμβασιά
Επαρχία Οιτύλου Οίτυλο
Επαρχία Λακεδαίμονος Σπάρτη
Νομός Μεσσηνίας Επαρχία Καλαμάτας Καλαμάτα
Επαρχία Μεσσήνης Μεσσήνη
Επαρχία Πυλίας Πύλος
Επαρχία Τριφυλίας Κυπαρισσία
Στερεά Ελλάδα
Νομός Αιτωλοακαρνανίας Επαρχία Βάλτου Αμφιλοχία
Επαρχία Μεσολογγίου Μεσολόγγι
Επαρχία Ναυπακτίας Ναύπακτος
Επαρχία Βόνιτσας & Ξηρομέρου Βόνιτσα
Επαρχία Τριχωνίδας Αγρίνιο
Νομός Αττικής Επαρχία Αττικής Αθήνα
Επαρχία Αίγινας Αίγινα
Επαρχία Κυθήρων Κύθηρα
Επαρχία Μεγαρίδας Μέγαρα
Επαρχία Πειραιά Πειραιάς
Επαρχία Τροιζηνίας Πόρος
Επαρχία Ύδρας Ύδρα
Νομός Βοιωτίας Επαρχία Θηβών Θήβα
Επαρχία Λιβαδειάς Λειβαδειά
Νομός Εύβοιας Επαρχία Ιστιαίας Ιστιαία
Επαρχία Καρυστίας Κάρυστος
Επαρχία Χαλκίδας Χαλκίδα
Νομός Ευρυτανίας Επαρχία Ευρυτανίας Καρπενήσι
Νομός Φθιώτιδας Επαρχία Δομοκού Δομοκός
Επαρχία Λοκρίδας Αταλάντη
Επαρχία Φθιώτιδας Λαμία
Νομός Φωκίδας Επαρχία Δωρίδας Άμφισσα
Επαρχία Παρνασσίδας Λιδωρίκι

Αναφορές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Στ. Ιατρού, Αμ. Κουδούνη, Μ. Νικολακοπούλου, Στ. Χασομέρη, Δομή και λειτουργία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ΤΕΕ, Αθήνα Φεβρ., 2005 (Ομάδα Εργασίας), σελ. 10
  2. ΦΕΚ A 216/1887 7 Αυγούστου 1887, Νόμος ΑΦΞΑ': Περί μεταρρυθμίσεως του από 5 Δεκεμβρίου 1845 νόμου περί διοικητικής διαιρέσεως του Κράτους της 27 Μαΐου 1887
  3. Νόμος ΑΩΟΧ/1-1-1891, όπως αναφέρεται στο Στ. Ιατρού, Αμ. Κουδούνη, Μ. Νικολακοπούλου, Στ. Χασομέρη, Δομή και λειτουργία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ΤΕΕ, Αθήνα Φεβρ., 2005 (Ομάδα Εργασίας), σελ. 10
  4. Λήμμα «Επαρχία», Εγκυκλοπαιδικό Λεξικό Ελευθερουδάκη, 1929