Μετάβαση στο περιεχόμενο

Επαρχία Μονοφατσίου

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια

Η Επαρχία Μονοφατσίου ανήκε στον Νομό Ηρακλείου. Εκτεινόταν στα νότια του Νομού και ήταν από τις μεγαλύτερες σε έκταση στην Κρήτη. Συνόρευε βόρεια με την Επαρχία Μαλεβιζίου, ανατολικά με την Επαρχία Πεδιάδος και την Επαρχία Βιάννου και δυτικά με την Επαρχία Καινουργίου. Στα νότια βρεχόταν από το Λιβυκό Πέλαγος. Υπαγόταν εκκλησιαστικώς στην Ιερά Μητρόπολη Γορτύνης και Αρκαδίας και από το 2001 ορισμένες ενορίες στην νεοϊδρυθείσα Ιερά Μητρόπολη Αρκαλοχωρίου Καστελλίου και Βιάννου.

Η Επαρχία Μονοφατσίου απετελούσε από συνολικώς 38 κοινότητες, οι οποίες σήμερα βρίσκονται στούς δήμους Αρχανών-Αστερουσίων, Γορτύνης και Μινώα Πεδιάδος.

Κοινότητα πληθυσμός (1981) έκταση (χλμ²) σημερινός δήμος
Αγίας Βαρβάρας 1.921 15,61 Γορτύνης
Αγίου Θωμά 885 17,695 Γορτύνης
Αλαγνίου 245 5,862 Αρχανών-Αστερουσίων
Άνω Ακρίων 715 18,841 Γορτύνης
Αρκαλοχωρίου 3.243 25,005 Μινώα Πεδιάδος
Ασημίου 1.052 8,843 Γορτύνης
Αχεντριά 434 33,42 Αρχανών-Αστερουσίων
Βαγιονιάς 1.016 19,9 Γορτύνης
Γαρίπας 796 15,627 Μινώα Πεδιάδος
Δαμανίων 494 19,209 Αρχανών-Αστερουσίων
Δεματίου 507 19,344 Μινώα Πεδιάδος
Διονυσίου 573 11,85 Γορτύνης
Δουλίου 246 10,543 Γορτύνης
Εθιάς 504 28,555 Αρχανών-Αστερουσίων
Ινίου 839 10,08 Μινώα Πεδιάδος
Καλυβίων 544 9,395 Αρχανών-Αστερουσίων
Καστελλιανών 882 25,568 Μινώα Πεδιάδος
Λαρανίου 319 16,189 Γορτύνης
Λευκοχωρίου (Βουτουφούς) 604 12,468 Μινώα Πεδιάδος
Λιγορτύνου 792 14,646 Αρχανών-Αστερουσίων
Λουρών 287 7,042 Γορτύνης
Μεγάλης Βρύσης 889 19,01 Γορτύνης
Μεσοχωρίου 887 15,737 Αρχανών-Αστερουσίων
Μεταξοχωρίου (Κακού Χωρίου) 740 22,883 Αρχανών-Αστερουσίων
Πανοράματος (Γουρνιών) 625 16,56 Μινώα Πεδιάδος
Παρανύμφων 294 22,095 Αρχανών-Αστερουσίων
Παρτίρων 747 21,34 Μινώα Πεδιάδος
Πατσιδέρου 300 7,133 Μινώα Πεδιάδος
Προτορίων (Πραιτωρίων) 237 8,077 Αρχανών-Αστερουσίων
Πύργου 1.097 23,139 Αρχανών-Αστερουσίων
Σκινιά 965 27,779 Μινώα Πεδιάδος
Σοκαρά 1.023 15,214 Γορτύνης
Σταβιών 722 48,759 Γορτύνης
Στερνών 452 20,445 Γορτύνης
Στόλων 637 13,604 Γορτύνης
Τεφελίου 1.020 20,406 Αρχανών-Αστερουσίων
Χαρακίου 307 11,001 Αρχανών-Αστερουσίων
Χάρακος 1.025 18,229 Αρχανών-Αστερουσίων

Ιστορικά στοιχεία

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Επαρχία έλαβε την ονομασία της από το φρούριο Bonifacio, το οποίο έγινε Μονοφάτσι από τους κατοίκους. Οικοδομήθηκε από τον Ενρίκο Πεσκατόρε (Enrico Pescatore) και αναφέρεται σε έγγραφο διανομής του 1212. Το όνομα του κάστρου οφείλεται στο φρούριο Bonifacio της Κορσικής, το οποίο οικοδομήθηκε από τον Μπονιφάτσιο Πιζάνο (Bonifacio Pisano) (820) και καταλήφθηκε από τους Γενουάτες (1195). Οι Βενετοί το διατήρησαν και έδωσαν το όνομά του στην Επαρχία. Το εν λόγω φρούριο σώζεται σήμερα στην κορυφή απότομου υψώματος, στα δυτικά του χωριού (Τσιφούτ) Καστέλλι (Κοινότητα Άνω Ακρίων).

  • Το Ηράκλειον και ο νομός του. Ηράκλειο: Νομαρχία Ηρακλείου. 1971.