Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Περιφέρεια Ανατολικής
Μακεδονίας και Θράκης
Περιφέρεια

Λογότυπο
Χάρτης της Ελλάδας με Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης
Η θέση της Περιφέρειας στην Ελλάδα
Χώρα Flag of Greece.svg Ελλάδα
Πρωτεύουσα Κομοτηνή
Μεγαλύτερη πόλη Αλεξανδρούπολη
Μεγαλύτερος δήμος Αλεξανδρούπολης
Διοίκηση  
 • Περιφερειάρχης Χρήστος Μέτιος (N.Δ.)
 • Αντιπεριφερειάρχες
Διοικητική διαίρεση  
 • Αποκεντρωμένη Διοίκηση Μακεδονίας-Θράκης
 • Περιφερειακές Ενότητες
 • Δήμοι 22
Επίσημη γλώσσα(ες) Ελληνικά
Έκταση  
 • Συνολική 14.157 χλμ²
 • Κατάταξη θέση
 • Γεωγ. πλάτος 00° 00′ 00″ N
 • Γεωγ. μήκος 00° 00′ 00″ E
Πληθυσμός  
 • Συνολικός 608.182[1] (απογραφή 2011)
 • Κατάταξη πληθ. θέση
 • Πυκνότητα 43,16 κάτ./τ.χμ.
 • Κατάταξη πυκν. θέση
 • Ψηλότερο σημείο Φαλακρό;
2.232 μ.
Συντομογραφίες GR11 GR-A
Ιστότοπος www.pamth.gov.gr

Η Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης (ΠΑΜΘ) είναι μία από τις περιφέρειες της Ελλάδας. Αποτελεί το δευτεροβάθμιο οργανισμό τοπικής αυτοδιοίκησης που καλύπτει το βορειοανατολικό άκρο της χώρας, δηλαδή το ανατολικό τμήμα της Μακεδονίας και ολόκληρη τη Θράκη. Περιλαμβάνει επίσης δύο μεγάλα νησιά του Θρακικού Πελάγους, τη Θάσο και τη Σαμοθράκη.

Αξιοθέατα και Μνημεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο βυζαντινός Ναός της Αγίας Σοφίας στη Δράμα (10ος αιώνας).
Οι πηγές της Αγίας Βαρβάρας με τον ομώνυμο ναό της πολιούχου της Δράμας.

Πληθυσμιακά στοιχεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο πληθυσμός της περιφέρειας ανέρχεται σε 608.182 κατοίκους, σύμφωνα με την πλέον πρόσφατη απογραφή της ΕΛ.ΣΤΑΤ. (Ελληνική απογραφή 2011). Πρωτεύουσά της είναι η Κομοτηνή και μεγαλύτερη πόλη η Αλεξανδρούπολη. Αποτελεί την περιφέρεια με τη μεγαλύτερη παρουσία στρατού, λόγω της γειτνίασης με την Τουρκία. Επίσης συμπεριλαμβάνει κοινότητες Τουρκογενών, Πομάκων και μουσουλμάνων Ρομά που συγκροτούν την αναγνωρισμένη Μουσουλμανική Μειονότητα Ελλάδος που διαμένει κατά κύριο λόγο στα ορεινά των περιφερειακών ενοτήτων Ξάνθης, Ροδόπης και στο δυτικό τμήμα της περιφερειακής ενότητας Έβρου.

Γεωγραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η περιφέρεια απλώνεται στον νότιο ορεινό όγκο της οροσειράς της Ροδόπης με λοφώδεις εξάρσεις κατά περιοχές ή μεμονωμένα όρη όπως τα Παγγαίο και πεδιάδες κοντά στις παραθαλάσσιες περιοχές και στις εκβολές των σημαντικών ποταμών της, του Νέστου, του Έβρου και του Άρδα, που πηγάζουν στην Βουλγαρία. Τα δύο νησιά της, είναι κατά κύριο λόγο ορεινά. Στην περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας δεν υπάρχουν πολλές λίμνες, σε αντίθεση με τις άλλες περιφέρειες της Βόρειας Ελλάδας. Η κυριότερη είναι η λιμνοθάλασσα της Βιστωνίδας και οι γειτονικοί υδροβιότοποι και οι λιμνοθάλασσες του Δέλτα του Έβρου, καθώς και οι τεχνητές λίμνες του ποταμού Νέστου, Θησαυρού και Πλατανόβρυσης.[2]

Προστατευόμενες φυσικές περιοχές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παρθένο δάσος Φρακτού Δράμας.
Το δάσος Ελατιάς Δράμας.

Η περιοχή της ανατολικής Μακεδονίας και της Θράκης ξεχωρίζει για τους πολλούς και σημαντικούς φυσικούς βιοτόπους της. Οι βιότοποι αυτοί, που έχουν επισημανθεί και καταγραφεί μέσω του προγράμματος Natura 2000 με την προοπτική να προστατευτούν, είναι οι παρακάτω:

Βουνά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Όλα τα παραπάνω βουνά φημίζονται τόσο για την πανίδα, όσο και για τη χλωρίδα τους.

Υγρότοποι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο ποταμός Νέστος.

Αυτές οι τέσσερις περιοχές είναι γνωστές για την πλούσια ορνιθοπανίδα τους και θεωρούνται υγρότοποι διεθνούς σημασίας με βάση τη Σύμβαση Ραμσάρ.

Εθνικά Πάρκα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παρθένο δάσος Φρακτού Δράμας.

Οι εξής περιοχές τυγχάνουν προστασίας:

  • Αισθητικό Δάσος Στενών Νέστου (έκταση 2.800 στρέμματα).
  • Προστατευόμενο Φυσικό Μνημείο Φρακτού (έκταση 5.500 στρέμματα). Είναι γνωστό και ως Παρθένο Δάσος Ροδόπης.
  • Προστατευόμενο Φυσικό Μνημείο Τσίχλας Χαϊντούς (έκταση 180 στρέμματα).

Μουσεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Λατομείο του Στενωπού Καβάλας, ημίλευκο μάρμαρο
Κεφαλή του θεού Διονύσου, Αρχαιολογικό Μουσείο Δράμας.
  • Αρχαιολογικό Μουσείο Δράμας. Καλύπτει χρονικά την ανθρώπινη παρουσία στον νομό Δράμας από την Μέση Παλαιολιθική εποχή (50.000 χρόνια πριν) μέχρι και τους Νεότερους Χρόνους (το 1913).
  • Εκκλησιαστικό Μουσείο της Ιεράς Μητροπόλεως Δράμας. Σε αυτό εκτείθενται αντικείμενα λατρευτικής ζωής της ορθοδόξου εκκλησίας που προέρχονται από ναούς και μονές της πόλης και της ευρύτερης περιοχής. Ανάμεσα στα εκθέματα βρίσκονται κειμήλια προσφύγων από τις Αλησμόνητες Πατρίδες της Μικράς Ασίας και τη Θράκης καθώς επίσης και αντικείμενα του Αγίου Χρυσοστόμου Μητροπολίτου Δράμας, του μετέπειτα μάρτυρα Μητροπολίτη Σμύρνης.
  • Μουσείο Τραίνων Δράμας, που δημιούργησε ο Μορφωτικός Εκπολιτιστικός και Αθλητικός Σύλλογος Σιδηροδρομικών Υπαλλήλων «ΗΦΑΙΣΤΟΣ», πλέον λειτουργεί κι ως μοχλός αναβίωσης μνήμης από μία άλλη εποχή. Μια εποχή που η Δράμα γνώριζε την ανάπτυξη στην οποία συνέβαλε κατά πολύ και ο Σιδηροδρομικός Σταθμός Δράμας.
  • Λαογραφικό Μουσείο Δράμας.
  • Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Παρανεστίου.[3]
  • Αρχαιολογικό Μουσείο Καβάλας
  • Ιστορικό και Λαογραφικό Μουσείο (Δημοτικό Μουσείο Καβάλας)
  • Μουσείο Προσφυγικού Ελληνισμού Καβάλας
  • Δημοτικό Μουσείο Καπνού
  • Ναυτικό Μουσείο Καβάλας
  • Μουσείο Μεχμέτ Αλή
  • Ιστορικό - Εθνολογικό Μουσείο Νέας Καρβάλης Καβάλας
  • Αρχαιολογικό Μουσείο Κομοτηνής
  • Λαογραφικό Μουσείο Κομοτηνής
  • Εκκλησιαστικό Μουσείο Κομοτηνής
  • Μουσείο Καραθεοδωρή, αφιερωμένο στον Κωνσταντίνο Καραθεοδωρή, στην Κομοτηνή
  • Θρακικό, Εθνολογικό, Ιστορικό και Πολιτιστικό Μουσείο στην Κομοτηνή
  • Βυζαντινό Μουσείο Κομοτηνής
  • Ιστορικό Μουσείο Αλεξανδρούπολης (Λ. Δημοκρατίας 335)
  • Εθνολογικό Μουσείο Θράκης (14ης Μαΐου 63)
  • Αρχαιολογικό Μουσείο Αλεξανδρούπολης (Λεωφ.Μάκρης 44)
  • Εκκλησιαστικό Μουσείο Ιεράς Μητροπόλεως Αλεξανδρούπολης (Πλατεία Μητροπόλεως)
  • Λαογραφικό Μουσείο Συλλόγου Καππαδοκών Αλεξανδρούπολης (Μητροπούλου 1)
  • Μουσείο Λαογραφίας και Φυσικής Ιστορίας (Θερμοπυλών 8, Νέα Χηλή Αλεξανδρούπολης)
  • Μουσείο Φυσικής Ιστορίας (Πλατανότοπος Μαΐστρου Αλεξανδρούπολης)
  • Μουσείο Χλωρίδας και Πανίδας (Κέντρο Τέχνης & Πολιτισμού Δήμου Αλεξανδρούπολης «Γεώργιος Βιζυηνός»)
  • Ιστορικό και Λαογραφικό Μουσείο Νέας Ορεστιάδας
  • Βυζαντινό Μουσείο Διδυμοτείχου
  • Αρχαιολογικό Μουσείο Αβδήρων
  • Αρχαιολογικό Μουσείο Σαμοθράκης
  • Αρχαιολογικό Μουσείο Θάσου
  • Λαογραφικό και Ιστορικό Μουσείο Ξάνθης
  • Εκκλησιαστικό Μουσείο Ιεράς Μητροπόλεως Ξάνθης
  • Δημοτική Πινακοθήκη Ξάνθης
  • Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Ξάνθης
  • Ίδρυμα Θρακικής Τέχνης και Παράδοσης
  • Μουσείο Ιστορίας της Ελληνικής Ενδυμασίας
  • Μουσείο Καπνού

Μεταφορές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Την Περιφέρεια εξυπηρετούν δύο σημαντικοί οδικοί άξονες από Δυτικά προς Ανατολικά. Κατά κύριο λόγο η Εγνατία Οδός και δευτερευόντως ο παλαιότερος οριζόντιος άξονας ΕΟ2, καθώς και οι τέσσερις κάθετοι οδικοί άξονες που οδηγούν είτε προς τα ελληνοβουλγαρικά σύνορα (Αλεξανδρούπολη-Ορμένιο, Κομοτηνή-Νυμφαία), είτε προς ηπειρωτικές (βόρειες) περιοχές της Περιφέρειας (Καβάλα-Δράμα, Ξάνθη-Εχίνος). Τα σημαντικότερα λιμάνια είναι της Καβάλας και της Αλεξανδρούπολης, ενώ τρεις πόλεις, η Δράμα, η Ξάνθη και η Ορεστιάδα, συγκεντρώνουν τις κύριες βιομηχανικές μονάδες. Στο έδαφός της υπάρχουν δύο μεγάλα αεροδρόμια, το αεροδρόμιο της Καβάλας και το αεροδρόμιο της Αλεξανδρούπολης.

Ορυκτός πλούτος[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Περιφέρεια της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης από την αρχαιότητα έχει να επιδείξει αξιόλογη εξορυκτική δραστηριότητα με τα ορυχεία της Σκαπτής ύλης, της Θάσου, του Παγγαίου κ.ά. Εκτός όμως από τις αρχαίες εκμεταλλεύσεις χρυσού και αργύρου, η περιοχή και σήμερα αποτελεί μια από τις σημαντικότερες περιοχές του Ελλαδικού χώρου αναφορικά με τις Ορυκτές Πρώτες Υλες αλλά και την γεωπολιτικής της σημασία. Στην Περιφέρεια υπάρχουν σημαντικά κοιτάσματα μεταλλικών ορυκτών, μαρμάρων και ενεργειακών πρώτων υλών, ενώ μέχρι σήμερα είναι η μοναδική περιοχή στην Ελλάδα που γίνεται παραγωγή πετρελαίου και φυσικού αερίου από το κοίτασμα του Πρίνου και Νότιας Καβάλας[4][5]. Επίσης, εμφανίζει ενδιαφέρουσες ενδείξεις για την ύπαρξη κοιτασμάτων ειδικού ενδιαφέροντος, όπως για παράδειγμα, ουράνιο, ειδικά βιομηχανικά ορυκτά (π.χ. ζεόλιθους), αλλά και σπάνιες γαίες. Ειδικότερα, η Περιφέρεια αποτελεί τη σημαντικότερη περιοχή στην Ελλάδα που συνεισφέρει παραγωγικά στον κλάδο του μαρμάρου.[6]

Διοικητική διαίρεση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η περιφέρεια διαιρείται σε έξι περιφερειακές ενότητες, στις οποίες υπάγονται οι 22 δήμοι της περιφέρειας. Οι Π.Ε. ταυτίζονται γεωγραφικά με τους αντίστοιχους νομούς, εκτός από τις Π.Ε. Καβάλας και Θάσου που προέκυψαν από τη διάσπαση του Νομού Καβάλας σε ηπειρωτικό και νησιωτικό τμήμα αντίστοιχα.

Περιφερειακή ενότητα Δήμος Έκτ. Πληθ. Έδρα
Δράμας Νευροκοπίου 872 8.026 Κάτω Νευροκόπι
Προσοτσάνης 482,77 16.481 Προσοτσάνη
Δράμα 833,01 56.062 Δράμα
Παρανεστίου 1037,82 5.925 Παρανέστι
Δοξάτου 244,1 17.481 Καλαμπάκι
Καβάλας Παγγαίου 698,01 33.683 Ελευθερούπολη
Καβάλας 350,61 74.120 Καβάλα
Νέστου 678,9 23.486 Χρυσούπολη
Θάσου Θάσου 379 13.765 Λιμένας
Ξάνθης Ξάνθης 495,39 55.360 Ξάνθη
Τοπείρου 312,49 12.199 Εύλαλο
Μύκης 626,97 15.724 Σμίνθη
Αβδήρων 352 18.573 Γενισέα
Ροδόπης Κομοτηνής 644,66 60.574 Κομοτηνή
Ιάσμου 519,34 14.890 Ίασμος
Μαρωνείας-Σαπών 640,11 17.186 Σάπες
Αρριανών 768,89 18.178 Φιλλύρα
Έβρου Σαμοθράκης 178 2.723 Σαμοθράκη (Χώρα)
Αλεξανδρούπολης 1219,94 65.894 Αλεξανδρούπολη
Σουφλίου 1325,72 17.768 Σουφλί
Διδυμοτείχου 569,45 23.484 Διδυμότειχο
Ορεστιάδας 967,5 39.485 Ορεστιάδα

Περιφερειάρχες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Περιφερειακές Εκλογές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

2019[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο περιφερειάρχης Χρήστος Μέτιος αναδείχθηκε νικητής στις περιφερειακές εκλογές του 2019 στον δεύτερο γύρο. Στον πρώτο γύρο των εκλογών, στις 26 Μαΐου, η συμμετοχή ανήλθε στο 53,23% και στον δεύτερο γύρο, στις 2 Ιουνίου, στο 40,46%. Από τους 661.909 εγγεγραμμένους ψήφισαν οι 267.802 στον δεύτερο γύρο.


Υποψήφιος Περιφερειάρχης Συνδυασμός Κόμμα Στήριξης %
1ου γύρου
Ψήφοι
1ου γύρου
%
2ου γύρου
Ψήφοι
2ου γύρου
Σύνολο εδρών % επί των εγγεγραμμένων ψηφοφόρων
Χρήστος Μέτιος Νέα Περιφερειακή Αναγέννηση Νέα Δημοκρατία 34,36 109.275 50,82 122.154 17 Α' γύρος=16.51%, Β' γύρος=18.45% [7]
Ανδρέας Καραγιώργης Αδέσμευτη Αναπτυξιακή Ανασυγκρότηση Ανεξάρτητοι Έλληνες 1,41 4.485 1
Κώστας Κατσιμίγας Ανεξάρτητη Ενωτική Πρωτοβουλία ΣΥ.ΡΙΖ.Α. 12,73 40.490 6
Ελευθέριος Νικολαΐδης Πατριωτική Αυγή για την Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης Χρυσή Αυγή 3,62 11.529 2
Δημήτρης Παπατολίδης Λαϊκή Συσπείρωση Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης Κ.Κ.Ε. 5,16 16.425 3
Θοδωρής Περεντίδης Ανταρσία στην Ανατολική Μακεδονία - Θράκη ΑΝΤ.ΑΡ.ΣΥ.Α. 1,48 4.704 1
Κώστας Σιμιτζής Περιφέρεια σε Δράση Κίνημα Αλλαγής 10,62 33.804 5
Χριστόδουλος Τοψίδης Περιφερειακή Σύνθεση - 30,61 97.347 49,16 118.200 16

2014[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το 2014 ο πρώην Νομάρχης Ξάνθης Γιώργος Παυλίδης εξελέγη περιφερειάρχης Ανατολικής Μακεδονίας-Θράκης, συγκεντρώνοντας στον δεύτερο γύρο ποσοστό 56,3% των ψήφων έναντι 43,6% για τον απερχόμενο Άρη Γιαννακίδη.[8] Ο Παυλίδης πέθανε εν ενεργεία τον Οκτώβριο του 2016 και νέος περιφερειάρχης εξελέγη ο Χρήστος Μέτιος.


Υποψήφιος / Συνδυασμός / Κόμμα %
1ου γύρου
Ψήφοι
1ου γύρου
%
2ου γύρου
Ψήφοι
2ου γύρου
Σύνολο εδρών
Γιώργος Παυλίδης / ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ / Ν.Δ. 34,73% 122.086 56,34% 168.852 31
Άρης Γιαννακίδης / ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΥΜΜΑΧΙΑ / - 27,58% 96.959 43,66% 130.845 10
Κωνσταντίνος Μορφίδης / ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ / ΣΥ.ΡΙΖ.Α. 11,41% 40.105 3
Τέρενς Κουίκ / ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ-ΘΡΑΚΗ ΕΛΛΑΔΑ ΜΑΣ / ΑΝ.ΕΛ. 8,17% 28.728 2
Χρήστος Κιτσόπουλος / ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΥΓΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΘΡΑΚΗ / Χ.Α. 5.96% 20.942 2
Χρήστος Τρέλλης/ ΛΑΪΚΗ ΣΥΣΠΕΙΡΩΣΗ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ & ΘΡΑΚΗΣ / Κ.Κ.Ε. 5,36% 18.859 1
Βασίλειος Τραϊφόρος / ΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ / ΔΗΜ.ΑΡ. 2,89% 10.158 1
Κατερίνα Γεροστεργίου / ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ - ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ / Οικολόγοι Πράσινοι, Πράσινοι 2,37% 8.322 1
Γιώργος Μποτσίδης / ΑΡΙΣΤΕΡΗ ΑΝΤΙΚΑΠΙΤΑΛΙΣΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΣΤΗΝ ΑΜΘ / ΑΝΤ.ΑΡ.ΣΥ.Α. 1,53% 5.387 0

2010[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι πρώτες περιφερειακές εκλογές διεξήχθησαν στις 7 και στις 14 Νοεμβρίου 2010. Βασικοί διεκδικητές ήταν δύο απερχόμενοι νομάρχες, οι Άρης Γιαννακίδης (Ροδόπης) και Γιώργος Παυλίδης (Ξάνθης). Τα αναλυτικά αποτελέσματα είχαν ως εξής:

Εγγεγραμμένοι: 657.704
Α' γύρος: Ψήφισαν 404.691 (61,53%). Επ' αυτών έγκυρα 359.873 (88,93%), άκυρα 26.507 (6,55%), λευκά 18.311 (4,52%)
Β' γύρος: Ψήφισαν 338.718 (51,50%). Επ' αυτών έγκυρα 307.363 (90,74%), άκυρα 14.670 (4,33%), λευκά 16.685 (4,93%)

Παράταξη Στήριξη α΄ γύρος β΄ γύρος Έδρες
Ψήφοι % Ψήφοι %
Άρης Γιαννακίδης - Κοινωνική Συμμαχία ΠΑ.ΣΟ.Κ. 150.257 41,75 158.262 51,49 31
Γιώργος Παυλίδης - Περιφερειακή Αναγέννηση Ν.Δ. 147.845 41,08 149.101 48,51 16
Χρήστος Τρέλλης - Λαϊκή Συσπείρωση Αν. Μακεδονίας και Θράκης Κ.Κ.Ε. 27.852 7,74 2
Δημήτρης Χαρίτου - Αριστερή Οικολογική Συνεργασία ΣΥ.ΡΙΖ.Α. 16.609 4,62 1
Θανάσης Μακρής - Οικολογία Αλληλεγγύη Οικ-Πρ 10.787 3,00 1
Γιώργος Μποτσίδης - Ανταρσία στην Αν. Μακεδονία και Θράκη ΑΝΤ.ΑΡ.ΣΥ.Α. 6.523 1,81 0
Πηγή: Αποτελέσματα Περιφερειακών & Δημοτικών Εκλογών 2010, ιστοχώρος Υπουργείου Εσωτερικών

Παλαιότερες μορφές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η σημερινή διοικητική μορφή και διαίρεση της περιφέρειας καθιερώθηκε το 2011, κατ' εφαρμογή των σχετικών διατάξεων του προγράμματος Καλλικράτης.

Για την παλαιότερη διοικητική διαίρεση που είχε καθιερωθεί με το σχέδιο Καποδίστριας και ίσχυσε έως το 2010, βλ. τα εξής άρθρα:

Εικόνες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]