Μετάβαση στο περιεχόμενο

Νομός Κοζάνης

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
 Το λήμμα δεν περιέχει πηγές ή αυτές που περιέχει δεν επαρκούν. Μπορείτε να βοηθήσετε προσθέτοντας την κατάλληλη τεκμηρίωση. Υλικό που είναι ατεκμηρίωτο μπορεί να αμφισβητηθεί και να αφαιρεθεί.
Η σήμανση τοποθετήθηκε στις 01/08/2019.
Κοζάνη
Περιφερειακή ενότητα

Έμβλημα
Χάρτης της Ελλάδας με {{{Όνομα}}}
Η θέση της Π.Ε. Κοζάνης στην Ελλάδα
Χώρα Ελλάδα Ελλάδα
ΠρωτεύουσαΚοζάνη
Ιστορική Πρωτεύουσα
Δήμοι4
Διοίκηση 
 • ΑντιπεριφερειάρχηςΚωνσταντίνος Βύζας
(2024-)
Διοικητική διαίρεση 
 • ΠεριφέρειαΔυτικής Μακεδονίας
Έτος δημιουργίας νομού
Γεωγραφικό διαμέρισμα Μακεδονία
Έκταση 
 • Συνολική3.517 τ.χλμ
 • Κατάταξη11η
Πληθυσμός 
 • Συνολικός137.210 (2021)
 • Κατάταξη πληθ.21η
 • Πυκνότητα42,72 κάτ./χλμ²
 • Κατάταξη πυκν.46η
ISO 3166-2 GR-58
Ταχ. κώδικες50* **
Πιν. αυτοκινήτωνΚΖ*, ΜΝ*
Ιστότοποςkozani.gr

Ο Νομός Κοζάνης ήταν ένας από τους 51 νομούς της Ελλάδος, ενώ από το 2011 αποτελεί μία από τις 74 περιφερειακές ενότητες της χώρας, Βρίσκεται στο γεωγραφικό διαμέρισμα της Μακεδονίας και υπάγεται διοικητικά στην Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας. Είχε πληθυσμό 150.196 κατοίκων, κατά την απογραφή του 2011.[1] Ο Νομός βρίσκεται, στο σταυροδρόμι, μεταξύ της Κεντρικής Μακεδονίας, της Ηπείρου και της Θεσσαλίας, και είναι ο μεγαλύτερος τόσο έκταση, όσο και σε πληθυσμό στην Δυτική Μακεδονία.

Σημαντικότερες πόλεις και χωριά

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι σημαντικότερες πόλεις και κωμοπόλεις στην Περιφερειακή Ενότητα Κοζάνης είναι:

  • Κοζάνη (πρωτεύουσα του νομού, οικονομικό και διοικητικό κέντρο, έδρα της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας και το μεγαλύτερο αστικό κέντρο, τόσο στον Νομό, όσο και στην Περιφέρεια)
  • Πτολεμαΐδα (δεύτερη μεγαλύτερη πόλη και αστικό κέντρο, τόσο στον Νομό, όσο και στην Περιφέρεια. Η πόλη είναι επίσης γνωστή πανελλαδικά από τα θερμοηλεκτρικά εργοστάσια της ΔΕΗ, καθώς και τα πλούσια λιγνιτωρυχεία, που βρίσκονται στην περιοχή της. Επίσης είναι, οικονομικό και διοικητικό κέντρο και έδρα της άλλοτε Επαρχίας Εορδαίας, σήμερα αποτελεί έδρα του Δήμου Εορδαίας)
  • Σέρβια (πόλη ιστορικής σημασίας)
  • Σιάτιστα (κωμόπολη ιστορικής σημασίας η οποία φημίζεται για την Γούνα της, οικονομικό κέντρο και έδρα της άλλοτε Επαρχίας Βοΐου, σήμερα έδρα του Δήμου Βοΐου)
  • Αιανή (κωμόπολη ιστορικής σημασίας, άλλοτε πρωτεύουσα της Αρχαίας Ελιμείας, αρχαίου βασιλείου της Μακεδονίας)
  • Βελβεντό (κωμόπολη που φημίζεται, για τα φρούτα του, ειδικότερα για τα νόστιμα και ιδιαίτερα Ροδάκινα του, τα οποία αποτελούν κατοχυρωμένο προϊόν ΠΟΠ)
  • Τσοτύλι
  • Νεάπολη (κωμόπολη ιστορικής σημασίας, άλλοτε σημαντικό κεφαλοχώρι της περιοχής του Βοΐου, σήμερα ιστορική έδρα του Δήμου Βοΐου, παλαιότερα ονομαζόταν Λειψίστα)
  • Βλάστη (χωριό ιστορικής σημασίας, ένα από τα σημαντικότερα ορεινά χωριά της Ελλάδας, χτισμένο στους πρόποδες του Ασκίου)
  • Εράτυρα
  • Γαλατινή
  • Αναρράχη
  • Κομνηνά
  • Περδίκας
  • Εμπόριο
  • Ακρινή
  • Χαραυγή
  • Κρόκος (κωμόπολη που φημίζεται πανελλαδικά, για το ομώνυμο και ιδιαίτερο λουλούδι της, αποτελεί ΠΟΠ)
  • Τρανόβαλτος

Χαρακτηρίζεται από υψηλά επίπεδα εκβιομηχάνισης καθώς λειτουργούν στον νομό εργοστάσια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας της ΔΕΗ με καύσιμο το λιγνίτη. Αυτό βοήθησε οικονομικά την ανάπτυξη του νομού καθώς κύρια ασχολία των κατοίκων πριν την εγκατάσταση των εργοστασίων ήταν η γεωργία. Ο κρόκος Κοζάνης είναι ένα από τα αγροτικά προϊόντα του νομού.


Πληθυσμιακή εξέλιξη

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ακολουθεί πινακας με την πληθυσμιακή εξέλιξη του νομού Κοζάνης.

ΈτοςΠληθυσμόςΜεταβολήΠυκνότητα
1920113.211-32,19/km²
1928111.977-1,234 / -1,09%31,84/km²
1940136.242+24,265 / +21,67%37,66/km²
1951131.452-4,790 / -3,51%37,38/km²
1961152.815+21,363 / +16,25%43,46/km²
1971135.709-17,106 / -12,3%38,59/km²
1981147.051+11,342 / +8,3%41,82/km²
1991150.303+3,252 / +2,2%42,74/km²
2001155.034+5,021 / +3,3%44,17/km²
2011 150.196[1] 42,72/km2

Διοικητική διαίρεση

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Διοικητικά ο Νομός Κοζάνης χωριζόταν μέχρι το 1997 σε τρείς επαρχίες:

Επαρχία Έδρα Επαρχίας Σημειώσεις
Βοΐου Σιάτιστα Προπολεμικά ανήκε στην Επαρχία Βοΐου, και το νότιο τμήμα του Νομού Καστοριάς (πρώην Κοινότητα Αρρένων).
Εορδαίας Πτολεμαΐδα Προπολεμικά ανήκαν στην Επαρχία Εορδαίας, και ένα μικρό τμήμα του Νομού Πέλλας (Περαία, Άνω και Κάτω Γραμματικό), ενώ μέχρι και το 1974, ανήκαν επίσης και τα νότια τμήματα του Νομού Φλώρινας (πρώην Δήμος Φιλώτα) και μέρος της λίμνης Βεγορίτιδα.
Κοζάνης Κοζάνη Η Επαρχία περιλάμβανε τους σημερινούς Δήμους Κοζάνης, Σερβίων και Βελβεντού.

Μέχρι το 1964 ανήκε και στον Νομό και η τέως επαρχία Γρεβενών με πρωτεύουσα τα Γρεβενά, η οποία με αναγκαστικό νόμο μετατράπηκε σε Νομό ο οποίος συστάθηκε στις 30 Οκτωβρίου 1964 με το υπ' αριθμ. 4398 Νομοθετικό Διάταγμα "Περί Ιδρύσεως Νομών Πειραιώς και Γρεβενών και άλλων τινών διατάξεων", έπειτα από την απόσπαση της επαρχίας των Γρεβενών από το Νομό Κοζάνης, καθώς και του Δήμου Δεσκάτης και των Κοινοτήτων Δασοχωρίου και Παρασκευής από το Νομό Λάρισας.

Η διοικητική διαίρεση του νομού Κοζάνης.

Σύμφωνα με το Σχέδιο Καποδίστριας, το οποίο ίσχυσε από το το 1999 μέχρι το 2010, ο Νομός Κοζάνης απαρτιζόταν από 16 δήμους και 3 κοινότητες και υπαγόταν διοικητικά στην Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας.

ΔήμοςΈδραΤαχυδρομικός κώδικαςΤηλεφωνικό πρόθεμα ((0)30-)
Αγίας ΠαρασκευήςΆγιος Χριστόφορος502 0024630
ΑιανήςΑιανή500 0424610
ΑσκίουΚαλονέρι500 0324630
ΒελβεντούΒελβεντός504 0024640
ΒερμίουΚομνηνά500 0624630
Δημητρίου ΥψηλάντηΜαυροδένδρι502 0024610
ΕλιμείαςΚρόκος500 1024610
ΕλλησπόντουΚοιλάδα501 0024610
ΚαμβουνίωνΤρανόβαλτος505 0024640
ΚοζάνηςΚοζάνη501 0024610-2
ΜουρικίουΕμπόριο500 0524630
ΝεάποληςΝεάπολη500 0124680-2
ΠτολεμαΐδαςΠτολεμαΐδα502 0024630-2
ΣερβίωνΣέρβια505 0024640-2
ΣιάτισταςΣιάτιστα503 0024650-2
ΤσοτυλίουΤσοτύλι500 0224680


ΚοινότηταΈδραΤαχυδρομικός κώδικαςΤηλεφωνικό πρόθεμα ((0)30-)
ΒλάστηςΒλάστη500 0924630
ΛιβαδερούΛιβαδερό505 0024640
ΠενταλόφουΠεντάλοφος500 0724680

Περιφερειακή Ενότητα Κοζάνης

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Νομός Κοζάνης, από το 2011 και με την εφαρμογή του «Προγράμματος Καλλικράτης», αποτελεί την Περιφερειακή Ενότητα Κοζάνης της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας, με μόνιμο πληθυσμό 170.196 κατοίκους, σύμφωνα με την Απογραφή του 2011. Με την συνένωση και συγχώνευση των Δήμων από 16 σε 4, οι νέοι δήμοι που προέκυψαν είναι οι:

ΔήμοςΈδρα
ΒελβεντούΒελβεντός
ΒοΐουΣιάτιστα
ΕορδαίαςΠτολεμαΐδα
ΚοζάνηςΚοζάνη
ΣερβίωνΣέρβια
  1. 1 2 «ΦΕΚ αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ πληθυσμού», σελ. 10540 (σελ. 66 του pdf), και σε μορφή Excel «Πίνακας αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ Πληθυσμού-Απογραφής 2011» στην ιστοσελίδα της ΕΛΣΤΑΤ. Αρχειοθετήθηκε 24/11/2017. Ανακτήθηκε 09/01/2018.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Η Γέφυρα λίμνης Πολυφύτου στο νομό Κοζάνης, όπως φαίνεται από το χωριό Νεράιδα. Στο βάθος βρίσκεται η κωμόπολη των Σερβίων.
Άποψη του λιγνητεργοστασίου στον Άγιο Δημήτριο Κοζάνης από την Εγνατία Οδό.


Ανακτήθηκε από "https://el.wikipedia.org/w/index.php?title=Νομός_Κοζάνης&oldid=11359337"