Δράμα (πόλη)

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση

Συντεταγμένες: 41°09′05″N 24°08′21″E / 41.1514°N 24.1392°E / 41.1514; 24.1392

Για άλλες χρήσεις, δείτε: Δράμα (αποσαφήνιση).
Δράμα
Πηγές της Αγίας Βαρβάρας στη Δράμα
Δράμα βρίσκεται στο τόπο Greece
Δράμα
Δράμα
ΧώραΕλλάδα
ΠεριφέρειαΑνατολικής Μακεδονίας και Θράκης
ΔήμοςΔράμας
Διοίκηση
 • ΔήμαρχοςΧριστόδουλος Μαμσάκος
Υψόμετρο110 m
Πληθυσμός44 823[1]
Ταχ. κωδ.66100
66131 έως 3 από το 2016
Τηλ. κωδ.25210
ΠολιούχοςΑγία Βαρβάρα
ΙστοσελίδαΔήμος Δράμας
Το πάρκο των πηγών της Αγίας Βαρβάρας.
Η ιστορική καπναποθήκη Σπίρερ.

Η Δράμα είναι πόλη της Μακεδονίας, έδρα του Δήμου Δράμας και πρωτεύουσα της Περιφερειακής Ενότητας Δράμας στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης. Βρίσκεται στην περιοχή της αρχαίας Ηδωνίδας με μακραίωνη ιστορία, καθώς ο τόπος κατοικήθηκε από τους προϊστορικούς χρόνους. Η ετυμολογία της λέξης προέρχεται από το «Ύδραμα»-«Δύραμα», λόγω της αφθονίας των υδάτων που αναβλύζουν στην περιοχή.[2]

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αρχαιότητα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Κεφαλή του θεού Διονύσου, Αρχαιολογικό Μουσείο Δράμας.

Ήδη από τους προϊστορικούς χρόνους, στην περιοχή Δράμας, που ανήκε στην περιοχή της Ηδωνίδας, φαίνεται πως κατοικήθηκε ο οικισμός Αρκαδικού. Προς το τέλος των κλασικών ή στις αρχές της ελληνιστικών χρόνων (τέλη τετάρτου ή αρχές τρίτου αιώνα π.Χ.) στη θέση της Δράμας δημιουργήθηκε πολίχνη, οι κάτοικοι της οποίας καλλιεργούσαν την άμπελο και λάτρευαν τον θεό Διόνυσο, σε ιδιαίτερο ιερό.

Στο κέντρο της πόλης, στην οδό Τροίας, σώζεται έως σήμερα Μακεδονικός Τάφος που αποτελεί χαρακτηριστικό ελληνιστικό ταφικό μνημείο με είσοδο, προθάλαμο και κυρίως θάλαμο και τοιχογραφίες με βούκρανα, ρόδακες, δενδρύλλια σχηματοποιημένα και την παράσταση ταύρου και βοός πάνω από την είσοδο του κυρίως θαλάμου.[3]

Στους ρωμαϊκούς χρόνους η πολίχνη αναφέρεται από την Tabula Peutingeriana, VII με τη λατινική ονομασία Daravescos, ως ρωμαϊκός σταθμός μιας διακλάδωσης της Εγνατίας οδού, η οποία ξεκινούσε από τους Φιλίππους και, αφού περνούσε τον χείμαρρο της Αγίας Βαρβάρας και μακρύτερα τον Αγγίτη ποταμό, κατέληγε στις Σέρρες και στη συνέχεια στην αρχαία Ηράκλεια Σιντική της Μακεδονίας. Με την ίδρυση της ρωμαϊκής αποικίας των Φιλίππων (42 π.Χ.) ο Daravescos υπαγόταν διοικητικά σε αυτήν.[4]

Βυζαντινή Αυτοκρατορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

O Αυτοκράτορας Ιωάννης Δούκας Βατάτζης ελευθερωτής της Δράμας και της ευρύτερης Μακεδονίας κατά τον 13ο αιώνα.

Η τρίκλιτη παλαιοχριστιανική βασιλική η οποία αποκαλύφθηκε κατά τις εργασίες διαμόρφωσης του αύλειου χώρου της Αγίας Σοφίας δηλώνει ότι η πόλη ήταν δραστήρια και στους Παλαιοχριστιανικούς Χρόνους. Η δραστηριότητα συνεχίστηκε και καθ' όλη τη διάρκεια της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας.[5]

Τα τείχη της πόλης και ο Ναός της Αγίας Σοφίας χρονολογούνται στον δέκατο αιώνα. Στον λόφο του Κορυλόβου βρισκόταν η βυζαντινή μονή της Παναγίας Κοριλιώτισσας, που αποτελούσε αθωνικό βατοπαιδινό μετόχιο και άκμασε περί το έτος 1050 μ.Χ.[6]

Το 1206 η Δράμα περιέρχεται στις κτήσεις των Λατίνων της Τέταρτης Σταυροφορίας. Η φραγκική κατάκτηση της Δράμας άρχισε όταν ο πρώτος Φράγκος κατακτητής της πόλης ήταν ο βασιλιάς Βονιφάτιος ο Μομφερατικός, ο οποίος κατέλαβε το κάστρο της πόλης και μπήκε ο ίδιος επικεφαλής των ιπποτών του στην πόλη το φθινόπωρο του 1206. Κατά την παραμονή του στη Δράμα ενίσχυσε με επισκευές (οχύρωσε) το κάστρο ώστε να αντιτάξει ισχυρή άμυνα στις ληστρικές επιδρομές του ηγεμόνα των Βουλγάρων Ιωαννίτη, ο οποίος την εποχή εκείνη πραγματοποιούσε καταστροφικές επιδρομές στην κεντρική και ανατολική Μακεδονία. Η κυριαρχία των Φράγκων στη περιοχή κράτησε ελάχιστα χρόνια, έως το 1222, όταν την κατέλυσε ο ηγεμόνας του Δεσποτάτου της Ηπείρου, Θεόδωρος Κομνηνός Δούκας.

Τον 13ο αιώνα ο αυτοκράτορας Ιωάννης Γ´ Δούκας Βατάτζης ελευθερώνει τη Δράμα και την ευρύτερη Μακεδονία από τους Βούλγαρους και την ενσωματώνει στη βυζαντινή Αυτοκρατορία της Νίκαιας.[7]

Στα τέλη του 1316 η Ειρήνη Μομφερατική σύζυγος του Αυτοκράτορα Ανδρόνικου Β΄ Παλαιολόγου έφτασε στην πόλη της Δράμας, όπου υπήρχαν βασιλικά κτήματα και επαύλεις και συνήθιζε να μεταβαίνει για αναψυχή. Μετά από σύντομη ασθένεια πέθανε το έτος 1317. Ο Ναός Παμμεγίστων Ταξιαρχών που ανάγεται στον 14ο αιώνα, εικάζεται ότι συνδέεται με τον θάνατο και την πρώτη ταφή της Ειρήνης στη Δράμα[8].

Στο μεταξύ, η βασίλισσα Ειρήνη, που είχε περάσει πολύ καιρό στη Θεσσαλονίκη, αποφάσισε, την περίοδο αυτή, να πάει στην πολίχνη της Δράμας, κάτι που συνήθιζε και από παλιά, για λόγους αναψυχής, όταν βρισκόταν στη Θεσσαλονίκη...
Νικηφόρος Γρηγοράς (1295 − 1360).

Το 1346 ο κράλης (βασιλιάς) των Σέρβων Στέφανος Δουσάν καταλαμβάνει τη Δράμα. Μετά το θάνατο του, «καίσαρας» της Δράμας τοποθετήθηκε ο Βοΐχνας το 1355. Το 1371 η πόλη επανέρχεται στη βυζαντινή αυτοκρατορία από τον Μανουήλ Β’ Παλαιολόγο και παραμένει στη Βυζαντινή αυτοκρατορία μέχρι την οθωμανική κατάκτηση το 1383.[9]

Εκκλησιαστικά, η Αρχιεπισκοπή Δράμας ιδρύθηκε πιθανότατα τον 12ο αιώνα ενώ πρώτες αναφορές για την ύπαρξη Αρχιεπισκόπου Δράμας υπάρχουν από τις αρχές του 14ου αιώνα. Σύντομα η Αρχιεπισκοπή Δράμας ανυψώθηκε σε Μητρόπολη στη διάρκεια του ίδιου αιώνα. Στα τέλη του ίδιου αιώνα (1371) επιδόθηκε στον Μητροπολίτη Δράμας Ιωάσαφ και η διοίκηση της Μητροπόλεως Φιλίππων.[10]

Οθωμανικοί χρόνοι και Ελληνική Επανάσταση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η πόλη καταλήφθηκε από τους Οθωμανούς το 1371 (ή το 1383). Το 1530 είχε 143 χριστιανικά και 96 μουσουλμανικά νοικοκυριά. Κατά την Ελληνική Επανάσταση του 1821 οι Δραμινοί προσέφεραν τις υπηρεσίες τους στον εθνικό αγώνα, παρά τη δυσχερή θέση στην οποία βρίσκονταν, καθώς η Δράμα αποτελούσε στρατιωτικό κέντρο των Οθωμανών στη νότια Βαλκανική. Αξιομνημόνευτοι είναι ο γραμματικός του Δράμαλη Μανασής που έπαιξε διπλό ρόλο στη Μάχη των Δερβενακίων, η οικογένεια του Δήμου Νικολάου, ο οποίος πολέμησε σε πολλές μάχες, ο Μιχαήλ Δράμαλης, καθώς και ο οπλαρχηγός Δημήτριος Δράμαλης που πολέμησε στην Κρήτη.[11] Σπουδαίος αγωνιστής του 1821, ήταν επίσης, ο υπαξιωματικός Νικόλαος Δράμαλης.[12]

Νεότεροι χρόνοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Εργατικά κινήματα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ταυτόχρονα με την ανάπτυξη της καπνοκαλλιέργειας στην περιοχή, δημιουργήθηκαν και τα πρώτα εργατικά κινήματα στον τότε υπό οθωμανική διοίκηση ελλαδικό χώρο. Η πρώτη απεργία καπνεργατών έλαβε χώρα τον Μάιο του 1888 στη Δράμα με κύριο αίτημα τις δέκα ώρες εργασίας, καθώς εκείνη την εποχή οι εργάτες εργάζονταν από δώδεκα έως και δεκατρείς ώρες ημερησίως.[13][14]

Μακεδονικός Αγώνας και δράση του Μητροπολίτη Δράμας Χρυσοστόμου[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

O μητροπολίτης Δράμας Χρυσόστομος Καλαφάτης (και μετέπειτα Σμύρνης), συντονιστής του Μακεδονικού Αγώνα στην Ανατολική Μακεδονία.
Ο ανδριάντας του Παύλου Μελά δίπλα στον οποίο βρίσκονται τα συντρίμμια του πρώτου αγάλματος του Παύλου Μελά το οποίο κατέστρεψαν οι Βούλγαροι κατά τη Γ΄ Βουλγαρική κατοχή (1941 - 1944).

Κατά τον Μακεδονικό Αγώνα, με πρωτοστάτη και συντονιστή τον Μητροπολίτη Δράμας Χρυσόστομο (μετέπειτα μάρτυρα Μητροπολίτη Σμύρνης), έδρασαν σπουδαίοι Δραμινοί οπλαρχηγοί Μακεδονομάχοι, όπως ο Κωνσταντίνος Ρίζος,[15][16] ο Χρυσόστομος Παπαγεωργίου[17] και ο Νικόλαος Πετρίκης.[18] Ηγετική μορφή ήταν επίσης ο Κωνσταντίνος Δοβέλλας.[19][20][21]

Η άφιξη, η ενθρόνιση του Χρυσοστόμου στη Δράμα έγινε στις 22 Ιουλίου 1902. Ως πρώτο μέλημά του έθεσε την ενίσχυση της Ελληνικής Κοινότητας, των φιλεκπαιδευτικών σωματείων και των Ελληνικών σχολείων. Μάλιστα με πρωτοβουλία του ανεγέρθηκε πληθώρα ελληνικών σχολείων όπως το καλλιμάρμαρο Γυμνάσιο Αρρένων Δράμας με σχήμα κάτοψης Ε, συμβολίζοντας τη λέξη Ελλάδα και Ελευθερία. Τα Εκπαιδευτήρια Δράμας κτίσθηκαν το 1907 με πρωτοβουλία του Μητροπολίτη Δράμας Χρυσοστόμου[22]. Το κτίριο θεμελιώθηκε το 1907 και οι εργασίες περατώθηκαν το 1909, κατά τη δεύτερη περίοδο αρχιερατείας του Χρυσοστόμου στη Δράμα, έπειτα από πολλές διακοπές και παρεμβάσεις της οθωμανικής διοίκησης. Η δαπάνη καλύφθηκε από την οικογένεια Μελά, από προαιρετικές εισφορές των κατοίκων της Δράμας, αλλά και από ενοίκια της ακίνητης περιουσίας της μητρόπολης Δράμας, ενώ στην ανέγερση βοήθησαν τεχνίτες της περιοχής. Στο κτίριο, με σχήμα κάτοψης Π με σαφή αναφορά στη λέξη Πατρίδα, στεγαζόταν παρθεναγωγείο και αρρεναγωγείο.[23][22][24]

Ταυτόχρονα ο Μητροπολίτης Χρυσόστομος πραγματοποιούσε περιοδείες στις ελληνικές κοινότητες που δέχονταν τη βουλγαρική πίεση και προπαγάνδα, όπως η Προσοτσάνη και ο Βώλακας[25]. Παράλληλα, έκτισε μεγαλοπρεπή Ναό στη Δράμα, μέγαρο Μητροπόλεως, σχολές αρρένων και θηλέων, νοσοκομείο και γυμναστήριο. Επίσης φρόντισε για την ανέγερση οικιών για τους καπνεργάτες, ιδρύοντας και πολλά φιλανθρωπικά καταστήματα, ορφανοτροφεία, γηροκομεία και άλλα κοινωφελή καθιδρύματα. Κατά την διετία 1901 – 1902 διετέλεσε Πρωτοσύγκελος της Μητροπόλεως Δράμας ο Γρηγόριος Ωρολογάς, ο οποίος ως συνεργάτης του Μητροπολίτη Δράμας Χρυσοστόμου εργάστηκε με ζήλο για την προάσπιση των εθνικών ελληνικών δικαίων. Ως ιεροκήρυκας μάλιστα αποτέλεσε έναν από τους πρώτους που στο κήρυγμα χρησιμοποίησαν τη δημοτική γλώσσα.[26]

Η εθνική δράση του Μητροπολίτη Δράμας Χρυσοστόμου ανησύχησε την τουρκική διοίκηση, η οποία και αναφέρθηκε στην Κωνσταντινούπολη, επιτυγχάνοντας την ανάκλησή του από Μητροπολίτη τον Οκτώβριο του 1907. Διασώζεται το γεγονός πως ο Χρυσόστομος αναχώρησε από τη Δράμα συνοδευόμενος έως το σιδηροδρομικό σταθμό της πόλης από ολόκληρο τον ελληνικό πληθυσμό της. Ο Ιεράρχης μετέβη και παρέμεινε στην Τρίγλια, τη γενέτειρά του, στα παράλια της Μικράς Ασίας. Τον Ιούλιο του 1908 παραχωρήθηκε από τους Οθωμανούς γενική αμνηστία με την ανακήρυξη του Συντάγματος της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και έτσι ο Χρυσόστομος βρήκε την ευκαιρία να επιστρέψει στο ποίμνιό του στη Δράμα τον Αύγουστο του 1908. Διετέλεσε Μητροπολίτης Δράμας και Φιλίππων μέχρι το 1910.[24][27]

Στις 14 Σεπτεμβρίου 1905 ο εικοσάχρονος Μακεδονομάχος Άρμεν Κούπτσιος οδηγήθηκε από τους Τούρκους στον πλάτανο της πλατείας της Δράμας, όπου και εκτελέστηκε με απαγχονισμό.[28]

Α' Βουλγαρική Κατοχή και Απελευθέρωση 1913[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Δράμα περιήλθε στους Βουλγάρους κατά τον Α΄ Βαλκανικό Πόλεμο από τον Οκτώβριο του 1912 τον Ιούνιο του 1913 (Α' Βουλγαρική Κατοχή). Απελευθερώθηκε και ενώθηκε με το ελληνικό κράτος την 1η Ιουλίου 1913, κατά τη διάρκεια του Β΄ Βαλκανικού Πολέμου. Το 21ο Σύνταγμα Πεζικού της 7ης Μεραρχίας που απελευθέρωσε την πόλη σήμερα φέρει το τίτλο «Δράμα», στη μνήμη αυτού του γεγονότος.[29]

Εγκατάσταση Θρακών προσφύγων[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Από το 1913 και τα επόμενα έτη άρχισαν να εγκαθίστανται στη Δράμα πολλοί Έλληνες πρόσφυγες από διάφορες περιοχές της Ανατολικής Θράκης και της Ανατολικής Ρωμυλίας καθώς υφίσταντο διώξεις και βιαιότητες. Έτσι, Θρακιώτες από το Ορτάκιοϊ Ανατολικής Ρωμυλίας (Βόρειας Θράκης) δημιούργησαν στη Δράμα τον συνοικισμό Ορτακινά, ενώ Θρακιώτες από τη Στενήμαχο δημιούργησαν τον συνοικισμό Νέα Στενήμαχος.[30]

Β' Βουλγαρική Κατοχή (1916-1918)[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το 1914 η πόλη είχε πληθυσμό 25.000 κατοίκων, εκ των οποίων 4.000 πέθαναν από πείνα και ασθένειες κατά τη Β΄ Βουλγαρική κατοχή του 1916-18 (αρχείο Βιβλιοθήκης του Κογκρέσου Η.Π.Α.).

Κατά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο (το 1916) καταλήφθηκε για δεύτερη φορά από τους Βουλγάρους. Στη διάρκεια της Β' Βουλγαρικής Κατοχής (1916-1918) ο ελληνικός πληθυσμός υπέστη διώξεις, λιμοκτονία, ομηρίες καθώς και συλλήψεις και βασανισμούς από τη μυστική βουλγαρική αστυνομία και τον κατοχικό βουλγαρικό στρατό. Κατά τη Β΄ Βουλγαρική κατοχή 1916-18 πέθαναν από ασιτία και ασθένειες 4.000 Έλληνες, σύμφωνα με το αρχείο Βιβλιοθήκης του Κογκρέσου των Η.Π.Α.

Ταυτόχρονα εφαρμόστηκε από τους Βούλγαρους ένα σκληρό μέτρο εξόντωσης του πληθυσμού: η εκτόπιση και η ομηρία χιλιάδων Ελλήνων κατοίκων, μεταξύ αυτών και του συνόλου σχεδόν των ιερέων, της Ανατολικής Μακεδονίας σε στρατόπεδα συγκέντρωσης και καταναγκαστικά έργα στη Βουλγαρία. Την περίοδο της Β΄ Βουλγαρικής κατοχής εξορίστηκαν από την πόλη της Δράμας 1.965 άτομα, από τα οποία επέστρεψαν μόνο 1.359. Πέθαναν στην εξορία 606 ατομα, δηλαδή το 1/3 των εξορίστων από τις στερήσεις, τα βασανιστήρια και την εξοντωτική εργασία.[31][32][33][34][35][31][32][36] Ακόμη κλάπηκαν από τον βουλγαρικό κατοχικό στρατό, και κρατούνται έως σήμερα στη Βουλγαρία, τα κειμήλια και οι θησαυροί της Μονής Παναγίας Εικοσιφοινίσσης της Μητροπόλεως Δράμας[37] Ο βουλγαρικός κατοχικός στρατός αποχώρησε το 1918, με τη λήξη του πολέμου.

Εγκατάσταση προσφύγων Μικρασιατικής Καταστροφής[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Μετά από τη Μικρασιατική Καταστροφή το 1922 και την Ανταλλαγή πληθυσμών το 1923-1924, εγκαταστάθηκαν στη Δράμα πολλοί Έλληνες πρόσφυγες από διάφορες περιοχές της Ανατολικής Θράκης, της Ανατολικής Ρωμυλίας και της Μικράς Ασίας (Ιωνία, Βιθυνία, Καππαδοκία, Πόντος, Λυκαονία, κ.ά.)

Γ' Βουλγαρική Κατοχή, Εθνική Αντίσταση και Απελευθέρωση 1944[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Βούλγαροι στρατιώτες του κατοχικού στρατού με τα κομμένα κεφάλια των Ελλήνων ανταρτών. Σεπτέμβριος 1941, Δράμα.

Με την είσοδο των Γερμανών στην Ελλάδα τον Απρίλιο του 1941, κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, γερμανικά και βουλγαρικά στρατεύματα κατέλαβαν την Ανατολική Μακεδονία. Οι Βούλγαροι ξεκίνησαν τότε συστηματική επιχείρηση εκβουλγαρισμού του πληθυσμού της Δράμας και της περιοχής της, η οποία όμως συνάντησε τη σθεναρή αντίδραση των κατοίκων της. Αυτή την περίοδο εξοντώθηκε η εβραϊκή κοινότητα της πόλης.

Η Εξέγερση της Δράμας αποτέλεσε την πρώτη μαζική λαϊκή εξέγερση στον ελλαδικό χώρο που έλαβε καθαρά μαχητικό και επαναστατικό χαρακτήρα[38] και συνέβη την 28η προς 29η Σεπτεμβρίου 1941, οπότε ο λαός της Δράμας και των γύρω χωριών εξεγείρεται και καταλύει τις βουλγαρικές αρχές. Η αυθόρμητη αυτή εξέγερση, καταπνίγεται βίαια από τους Βούλγαρους. Στις 29 Σεπτεμβρίου 1941, οι βουλγαρικές δυνάμεις κατοχής εφαρμόζοντας σκληρά αντίποινα, εκτέλεσαν ομαδικά 3.000 πατριώτες στην πόλη της Δράμας, στην Προσοτσάνη, τη Χωριστή, το Δοξάτο αλλά και στα χωριά Κύργια, Κουδούνια, Αδριανή, Άγιος Αθανάσιος, Κοκκινόγεια, Μικρόπολη, Χαριτωμένη, Φωτολίβος, Σιταγροί, Μικρόκαμπος, Μυλοπόταμος και Μαυρότοπος[39][40][41]. Τα γεγονότα αυτά είχαν συγκλονιστική επίδραση σε ολόκληρο τον υπόδουλο ελληνικό λαό. Οι Βούλγαροι εγκατέλειψαν τελικά τη Δράμα τον Οκτώβριο του 1944. Για τη θυσία αυτή η Δράμα χαρακτηρίστηκε ως «μαρτυρική πόλη» με το Π.Δ. 399/1998.[42][43]

Πολιτισμός: Εκδηλώσεις και φεστιβάλ[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το πάρκο των πηγών της Αγίας Βαρβάρας.

Στη Δράμα λαμβάνουν χώρα διάφορα πολιτιστικά γεγονότα καθ' όλη τη διάρκεια του έτους. Ένα από αυτά είναι το «Διεθνές Φεστιβάλ Ταινιών Μικρού Μήκους» κάθε Σεπτέμβριο. Άλλο σημαντικό είναι το φεστιβάλ τραγουδιού «Dramaica Youth Festival» που πραγματοποιείται ετησίως στο χώρο των πηγών της Αγίας Βαρβάρας και παίρνουν μέρος τοπικά συγκροτήματα αλλά και άλλα συγκροτήματα από όλη την Ελλάδα.[44][45]

Επίσης όλο το Δεκέμβριο λαμβάνει χώρα στη Δράμα, η μεγαλύτερη Χριστουγεννιάτικη Γιορτή της χώρας, η «Ονειρούπολη Δράμας», ένα μαγικό χριστουγεννιάτικο χωριό, που θυμίζει έντονα τα αντίστοιχα Χριστουγεννιάτικα χωριά της Κεντρικής Ευρώπης. Ακόμη, την πρώτη εβδομάδα του Ιουνίου διοργανώνεται η «ΔραμΟΙΝΟγνωσία», με αντικείμενο το κρασί και την τέχνη της παρασκευής, αλλά και της απόλαυσής του, καθώς και την πλούσια τοπική γαστρονομία σε μία κατεξοχήν οινοποιητική περιοχή της χώρας. Αξιόλογες δράσεις και εκδηλώσεις πραγματοποιούνται στην πόλη της Δράμας στο πλαίσιο των Ελευθερίων της Δράμας την 1η Ιουλίου.[46]

Πρέπει τέλος να επισημανθεί ότι πλήθος πολιτιστικών εκδηλώσεων εκτείνονται κατά τη διάρκεια όλου του χρόνου και στα χωριά της Δράμας, όπως για παράδειγμα η αναβίωση εθίμων όπως τα Μπαμπούγερα της Καλής Βρύσης που αποτελεί ένα παναρχαιο δρώμενο με τις ρίζες του στη λατρεία του θεού Διονύσου, το Καρναβάλι στη Χωριστή κ.ά.[47]

Μνημεία - Αξιοθέατα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αρχαία, Βυζαντινά και μεταβυζαντινά μνημεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Βυζαντινά τείχη στην πόλη της Δράμας.
Βυζαντινά τείχη στην πόλη της Δράμας.
Ο βυζαντινός Ναός της Αγίας Σοφίας στη Δράμα (10ος αιώνας).
  • Μακεδονικός Τάφος οδού Τροίας, που αποτελεί χαρακτηριστικό ελληνιστικό ταφικό μνημείο με είσοδο, προθάλαμο και κυρίως θάλαμο και τοιχογραφίες με βούκρανα, ρόδακες, δενδρύλλια σχηματοποιημένα και την παράσταση ταύρου και βοός πάνω από την είσοδο του κυρίως θαλάμου.[3]
  • Ο βυζαντινός Ναός της Αγίας Σοφίας (10ος αιώνας).
  • Ο βυζαντινός Ναός Παμμεγίστων Ταξιαρχών (14ος αιώνας).
  • Ο παλαιός Μητροπολιτικός Ναός Εισοδίων της Θεοτόκου (18ος αιώνας).
  • Στον λόφο του Κορυλόβου υφίστανται κατάλοιπα βυζαντινής μονής, που πιθανώς να ταυτίζεται με τη γνωστή από πηγές μονή της Παναγιάς της Κοριλιώτισσας, που αποτελούσε Βατοπεδινό μετόχι[48].
  • Τα βυζαντινά τείχη της πόλης.

Ο Ναός της πολιούχου αγίας Βαρβάρας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σύμφωνα με την παράδοση, όταν το 1383 η Δράμα κατακτήθηκε από τους Οθωμανούς, το εκκλησάκι της Αγίας Βαρβάρας τέθηκε προς κατεδάφιση από τους κατακτητές για να χτιστεί στη θέση του ένα τζαμί. Τα σχέδιά τους όμως άλλαξαν ανήμερα της Αγίας Βαρβάρας καθώς η περιοχή πλημμύρισε με νερό και δημιουργήθηκε λίμνη που σκέπασε την εκκλησία. Έτσι, η αγία Βαρβάρα καθιερώθηκε ως πολιούχος της Δράμας, και ακριβώς απέναντι από τη λίμνη χτίστηκε αργότερα νέα εκκλησία που αφιερώθηκε στην Αγία. Μέχρι σήμερα διατηρείται το έθιμο την παραμονή της γιορτής της, στις 3 Δεκεμβρίου, εκατοντάδες παιδιά να αφήνουν τα αυτοσχέδια φωταγωγημένα καραβάκια τους στα νερά της λίμνης, ακριβώς μπροστά από την ομώνυμη εκκλησία. Με αυτόν τον τρόπο ο κόσμος στέλνει στο βυθισμένο εκκλησάκι το κερί του για την Αγία επάνω σε ένα σανίδι από ξύλο.[49][50][51][52]

Αξιοθέατα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Καπναποθήκη Σπίρερ.
Εξωτερική άποψη της βιβλιοθήκης Δράμας.
Εκθέματα του Εκκλησιαστικού Μουσείου Δράμας.
Το Μνημείο των Ηρώων του Πολυτεχνείου στον δημοτικό κήπο Δράμας.
  • Ο δημοτικός κήπος. Σε κεντρικό σημείο του κήπου βρίσκεται το άγαλμα της Ελευθερίας της Δράμας. Στον κήπο βρίσκονται επίσης: το μνημείο της Εθνικής Αντίστασης, το μνημείο-κοινοτάφιο των μαρτύρων της Σφαγής της Δράμας, η προτομή του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη και το Μνημείο των Ηρώων του Πολυτεχνείου.
  • το καλλιμάρμαρο Γυμνάσιο Αρρένων Δράμας με σχήμα κάτοψης Ε, που συμβολίζει τη λέξη Ελλάδα και Ελευθερία.
  • Τα Εκπαιδευτήρια Δράμας που κτίσθηκαν το 1907 με πρωτοβουλία του Μητροπολίτη Δράμας Χρυσοστόμου[22]. Το κτίριο θεμελιώθηκε το 1907 και οι εργασίες περατώθηκαν το 1909, κατά τη δεύτερη περίοδο αρχιερατείας του Χρυσοστόμου στη Δράμα, έπειτα από πολλές διακοπές και παρεμβάσεις της οθωμανικής διοίκησης. Στο κτίριο, με σχήμα κάτοψης Π με σαφή αναφορά στη λέξη Πατρίδα, στεγαζόταν παρθεναγωγείο και αρρεναγωγείο.[23][22][24]
  • Ο λόφος του Κορυλόβου που προσφέρει πανοραμική θέα όλης της πόλης. Κοντά στην κορυφή βρίσκεται ο σταυρός που ανεγέρθηκε το 1995 προς τιμήν των Μικρασιατών Προσφύγων.[48]
  • Ο Ναός του Αγίου Νικόλαου. Ο Άγιος Νικόλαος βρίσκεται στο κέντρο της πόλης. Επί τουρκοκρατίας ήταν τζαμί και ονομαζόταν Εσκί τζαμί (αρχαίο τζαμί) ή Τσαρσί τζαμί (τζαμί της αγοράς). Χτίστηκε από τον Σουλτάνο Βαγιαζήτ Β' (1481-1512).
  • Το Αράπ Τζαμί του 1875 που βρίσκεται στην οδό Λαμπριανίδη με Παλαιολόγου.
  • Η Πλατεία Ελευθερίας. Είναι η κεντρική πλατεία της πόλης, πού πήρε τη σημερινή της μορφή το 1915, όταν κάηκαν ξύλινες παράγκες που καταλάμβαναν το χώρο της. Στις 14 Σεπτεμβρίου 1905 ο εικοσάχρονος Μακεδονομάχος Άρμεν Κούπτσιος οδηγήθηκε από τούς Τούρκους στον πλάτανο της πλατείας και εκτελέστηκε με απαγχονισμό. Το 1916 οι Βούλγαροι έκοψαν τον μεγάλο πλάτανο της πλατείας, για να μην υπάρχει τίποτα πού να θυμίζει στους Δραμινούς την θυσία του νεώτερου σε ηλικία Έλληνα Μακεδονομάχου. Αργότερα, μετά την Απελευθέρωση, στον τόπο τη θυσίας στην πλατεία ανεγέρθηκε η προτομή του Άρμεν Κούπτσιου και δίπλα φυτεύτηκε εκ νέου ένας πλάτανος σε ανάμνηση του μαρτυρίου του.
  • Το πάρκο αγαλμάτων Διοικητηρίου και το άγαλμα της Νίκης που έγινε από τον Κουγιουμτζή το 2013 με αφορμή τη συμπλήρωση 100 ετών από την ενσωμάτωση της πόλης στην Ελλάδα.
  • Το μνημείο Μικρασιατών - Μνήμης Μικρασιατικής Καταστροφής, έναντι του επισκοπείου, που ανεγέρθηκε το 2009 από τον Παμμικρασιατικό Σύλλογο Δράμας.
  • Ο ανδριάντας του Αγίου Χρυσοστόμου Μητροπολίτου Δράμας και Σμύρνης, δίπλα από το επισκοπείο (ανεγέρθηκε το 1959).
  • Ο ανδριάντας του Παύλου Μελά δίπλα στο οποίο βρίσκονται τα συντρίμμια του πρώτου ανδριάντα του Παύλου Μελά τον οποίο κατέστρεψαν οι Βούλγαροι κατά τη Γ΄ Βουλγαρική κατοχή (1941 - 1944).
  • Ο διαμορφωμένος χώρος στις πηγές της Αγίας Βαρβάρας.
  • Η καπναποθήκη του Ελβετοεβραίου καπνεμπόρου Έρμαν Σπήρερ, διατηρητέο κτίριο του 1924, αρχιτεκτονικό 4όροφο δημιούργημα του αυστριακού αρχιτέκτονα Konrad von Vilas (Πηγές Αγίας Βαρβάρας), το οποίο σήμερα στεγάζει το ξενοδοχείο 5 αστέρων Hydrama Grand Hotel.
  • Η οικία και η καπναποθήκη του Ιωάννη Αναστασιάδη (το μαρμάρινο σπίτι) χτίστηκε το 1875, το οποίο θα μετατραπεί σε Μουσείο Φωτογραφίας.
  • Η Ταξιαρχία ή οικία Τζήμου (1925).
  • Ο μύλος των Ζώνκε είναι παλαιός μύλος με τα αρχικά θεμέλια που χρονολογούνται στο έτος 1780, με διατηρημένους τον χώρο άλεσης πάνω από τον υπόγειο μηχανισμό κίνησης, τον χώρο αποθήκευσης στο ισόγειο και δίπλα τη διώροφη κατοικία του μυλωνά.
  • Tο τέμενος Σαδριβάν τζαμί, το οποίο είναι επισκέψιμο στο κοινό μετά από εργασίες αναπαλαίωσης και βρίσκεται στη συμβολή των οδών Άρμεν και Αγαμέμνονος, πίσω από το Ι.Κ.Α. Οι αξιόλογες τοιχογραφίες του απεικονίζουν πιθανώς την πόλη της Δράμας την περίοδο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας καθώς και φυτικά διακοσμητικά θέματα.
  • Το σπήλαιο Αγγίτη (σπήλαιο του Μααρά), λίγα χιλιόμετρα έξω από την πόλη.
  • Τα παλιά κτίρια που βρίσκονται διάσπαρτα στην πόλη και ιδιαίτερα στον χώρο της Αγίας Βαρβάρας.
  • Οι πηγές Βοϊράνης.
  • Η παλιά πόλη (εκατέρωθεν της οδού Βενιζέλου) με εστιατόρια, καφέ και μπαρ.
  • Η Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Δράμας.
  • Τα Οινοποιεία της περιοχής.
  • Το κτίριο του Σιδηροδρομικού Σταθμού: Ο σταθμός της Δράμας θεωρείτο η ναυαρχίδα των σιδηροδρομικών σταθμών της Jonction. Κατασκευάστηκε το 1895 από την εταιρεία Ενωτικός Θεσσαλονίκης-Κωνσταντινούπολης (Jonction Salonique - Constantinople) στην οποία συμμετείχαν η Οθωμανική Αυτοκρατορική Τράπεζα (Banque Imperiale Ottomane) και διάφοροι βελγικοί και γαλλικοί οίκοι. Η κατασκευή και εκμετάλλευση του δικτύου, ανετέθη με σύμβαση που υπεγράφη εκ μέρους της εταιρείας από το Γάλλο τραπεζίτη Rene Baudouy (Κωνσταντινούπολη 10.9.1892). Το 1896 η εταιρεία εγκαινίασε τη γραμμή, συνδέοντας έτσι τη Θεσσαλονίκη με το Δεδεάγατς (Αλεξανδρούπολη) και κατ' επέκταση με την Κωνσταντινούπολη. Η επίσημη εξαγορά από το ελληνικό δημόσιο των δικτύων που περιήλθαν στην κατοχή του, μετά την απελευθέρωση του βορειοελλαδικού χώρου, πραγματοποιήθηκε ως το 1925. Οι εγκαταστάσεις του Σταθμού περιλάμβαναν αποθήκες, μηχανοστάσιο, περιστροφική πλάκα, υδατόπυργο και διάφορα άλλα κτίσματα, τα οποία διασώζονται μέχρι σήμερα στην αρχική τους μορφή.

Μουσεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αρχαία μαρμάρινα ευρήματα στο Αρχαιολογικό Μουσείο Δράμας.
Κατακόρυφο ηλιακό ρολόι του 1069 μ.Χ. στο Αρχαιολογικό Μουσείο Δράμας.

Αρχαιολογικό Μουσείο Δράμας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Αρχαιολογικό Μουσείο καλύπτει χρονικά την ανθρώπινη παρουσία στον νομό Δράμας από την Μέση Παλαιολιθική εποχή (50.000 χρόνια πριν) μέχρι και τους Νεότερους Χρόνους (το 1913).

Εκκλησιαστικό Μουσείο Ιεράς Μητροπόλεως Δράμας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Εκκλησιαστικό Μουσείο της Ιεράς Μητροπόλεως Δράμας. Σε αυτό εκτίθενται αντικείμενα λατρευτικής ζωής της ορθοδόξου εκκλησίας που προέρχονται από ναούς και μονές της πόλης και της ευρύτερης περιοχής. Ανάμεσα στα εκθέματα βρίσκονται κειμήλια προσφύγων από τις Αλησμόνητες Πατρίδες της Μικράς Ασίας και τη Θράκης καθώς επίσης και αντικείμενα του Αγίου Χρυσοστόμου Μητροπολίτου Δράμας (και μετέπειτα εθνομάρτυρα Μητροπολίτη Σμύρνης).

Μουσείο Τραίνων[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Μουσείο Τραίνων Δράμας, που δημιούργησε ο Μορφωτικός Εκπολιτιστικός και Αθλητικός Σύλλογος Σιδηροδρομικών Υπαλλήλων «ΗΦΑΙΣΤΟΣ», λειτουργεί ως μοχλός αναβίωσης μνήμης από μία άλλη εποχή. Μια εποχή που η Δράμα γνώριζε την ανάπτυξη στην οποία συνέβαλε κατά πολύ και ο Σιδηροδρομικός Σταθμός Δράμας.

Λαογραφικό Μουσείο Δράμας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Λαογραφικό Μουσείο κατασκευάστηκε για να στεγάσει το Λύκειο Ελληνίδων Δράμας σε οικόπεδο που παραχωρήθηκε από τον Δήμο Δράμας και θεμελιώθηκε το 1979. Είναι κτισμένο σε μακεδονίτικο αρχιτεκτονικό ρυθμό. Το Λύκειο Ελληνίδων διέσωσε και διαφύλασσε θραύσματα του ελληνισμού πολιτισμού και έτσι κατάφερε να συγκεντρώσει μια πλούσια λαογραφική συλλογή.[53]

Συνοικίες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τοιχογραφία στο Τέμενος Σαδριβάν (στη συμβολή των οδών Άρμεν και Αγαμέμνονος), που απεικονίζει την πόλη της Δράμας την περίοδο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

Ακολουθούν οι συνοικίες της πόλης:[54]

  • Αγία Βαρβάρα
  • Αγία Τριάδα
  • Αγία Σοφία
  • Καμινάκια
  • Προφήτης Ηλίας
  • Πέντε Δρόμοι
  • Λαϊκή
  • Μητρόπολη
  • Ορτακινά (οι κάτοικοι προέρχονταν από το Ορτάκιοϊ της Ανατολικής Ρωμυλίας)
  • Κρατικά
  • Αμπελόκηποι
  • Σαράντα Εκκλησιές
  • Νέα Στενήμαχος
  • Σταθμός
  • Σαράντα Εκκλησιές
  • Κομνηνοί
  • Νεα Κρώμνη
  • Περιθάλψεως
  • Διοικητήριο
  • Δικαστηρίων
  • Αδριανουπόλεως
  • Φιλίππου
  • Βορειομακεδόνων
  • Γηροκομείο
  • Αρρένων
  • Νοσοκομείο
  • Πυροσβεστική
  • Προάστιο
  • Σπαρτάκος
  • Παπανδρέου
  • Άγιος Παντελεήμονας
  • Δώδεκα Απόστολοι
  • Άγιοι Ανάργυροι
  • Άγιος Τρύφωνας
  • Ινστιτούτο
  • Στρατιωτικό Νοσοκομείο
  • Ταξιαρχία
  • Εργατικές Κατοικίες Αεροδρομίου
  • Εργατικές Κατοικίες Προαστίου
  • Εργατικές Κατοικίες Αγίου Σάββα

Αθλητισμός[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Χρυσοστόμεια[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τα Χρυσοστόμεια είναι ετήσιοι αθλητικοί αγώνες Στίβου υπό την αιγίδα της Ιεράς Μητροπόλεως Δράμας με συνδιοργανωτές την ΔΕΚΠΟΤΑ Δράμας, την ΕΑΣ ΣΕΓΑΣ Αν. Μακεδονίας – Θράκης και τα Σωματεία Στίβου και Άρσης Βαρών Ν. Δράμας. Διοργανώνονται τον Σεπτέμβριο κατά τη μνήμη του Αγίου Χρυσοστόμου Σμύρνης.

Με τους αγώνες τιμάται η μνήμη του Αγίου Χρυσοστόμου Σμύρνης προστάτη των αθλητών, καθώς ο άγιος επέδειξε σημαντική δράση και ενδιαφέρον για την ενασχόληση της νεολαίας με αθλητικές δραστηριότητες και τη δημιουργία αθλητικών εγκαταστάσεων, κατά την αρχιερατεία του ως Μητροπολίτης Δράμας αλλά και μετέπειτα ως Σμύρνης.[55]

Αθλητικά σωματεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η πόλη είναι έδρα για δύο βασικούς ποδοσφαιρικούς συλλόγους, τη Δόξα Δράμας και τον Πανδραμαϊκό. Στη Δράμα υπάρχουν δύο καλαθοσφαιρικά σωματεία, ο ΚΑΟΔ και οι Τιτάνες. Επίσης η ομάδα χάντμπολ Δράμα 86,η οποία αγωνίζεται στην Α1 κατηγορία στην Ελλάδα.

Αθλητικές εγκαταστάσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στην πόλη υπάρχουν δύο μεγάλα γήπεδα και άλλα μικρότερα. Το ένα μεγάλο γήπεδο είναι της Δόξας Δράμας και έχει χωρητικότητα 7.000. Το άλλο μεγάλο γήπεδο είναι το Δημοτικό (πρώην Εθνικό) Στάδιο Δράμας. Το δημοτικό κλειστό γυμναστήριο "Κραχτίδη", χωρητικότητας 1.600 θέσεων, έχει εξυπηρετήσει προκριματικούς της εθνικής ομάδας στο Ευρωμπάσκετ, ενώ αποτελεί την έδρα της ομάδας Χάντμπολ της πόλης (Δράμα 86).

Πληθυσμός[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η εξέλιξη του πληθυσμού της Δράμας έχει ως εξής:[56]

Έτος Κάτοικοι
1940 33.816
1951 33.166
1961 33.536
1971 30.627
1981 37.118
1991 40.495
2001 44.916
2011 45.828

Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στην πόλη της Δράμας λειτουργούν τα παρακάτω μέσα ενημέρωσης:

Εφημερίδες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Έντυπες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Seven News
  • Star News Drama
  • Αλήθεια της Δράμας
  • Ανεξάρτητος Τύπος
  • Άποψη
  • Δραμινή
  • Ενδοχώρα της Δράμας
  • Ενημέρωση
  • Εργασία Συν
  • Ηχώ
  • Καλημέρα Κυρά Γη
  • Πολιτιστική Ενημερότητα
  • Πολιτιστική Ενημέρωση
  • Νέα των Κυργίων
  • Πρωινός Τύπος
  • Σπορ της Δράμας
  • Χρονικά της Δράμας
  • Ψίθυροι Press

Ηλεκτρονικές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Περιοδικά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Brand Name
  • Αυτοκίνηση Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης
  • Δρώμενα
  • Επιχειρείν
  • Λυχνάρι της Δράμας
  • Φλόγα
  • Τα νέα της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης στη Δράμα

Περιοδικές εκδόσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Βοϊράνη
  • Εθνική Αντίσταση
  • Καταδρομικά Νέα
  • Τα εν Δήμω (μη) εν Οίκω
  • Τα νέα του Δοξάτου
  • Τα νέα του Καλαμπακιού
  • Τα νέα των οικοδόμων της Δράμας
  • Το Βήμα των Πολυτέκνων

Ραδιοφωνικοί σταθμοί[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Alpha News 95.5
  • Energy Radio 88.9
  • Melody FM 100.5
  • Sound Radio 93.8
  • Star FM 93.5
  • Sun Radio 97.1
  • Super FM 89.8
  • Δίαυλος Δράμας 93
  • Ράδιο Δράμα 99.1
  • Ράδιο Ρυθμός 96.8
  • Ράδιο Ψίθυροι 90.3
  • Ραδιοφωνικός Σταθμός Ιεράς Μητρόπολης Δράμας 98.3

Τηλεοπτικοί σταθμοί[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Από την πόλη της Δράμας λειτουργεί ο μοναδικός ντόπιος περιφερειακής εμβέλειας τηλεοπτικός σταθμός, ονόματι Star Βορείου Ελλάδος. Παλιότερα λειτουργούσαν άλλοι τέσσερις ντόπιοι σταθμοί: ο Άλφα που μεταφέρθηκε στην Αλεξανδρούπολη του Έβρου, το TV Δέλτα που μετετράπη στο παράρτημα του New Epsilon TV, το Δραμινό Κανάλι και το DCI (Επικοινωνία-Πληροφορίες-Ενημέρωση) που έκλεισαν λόγω οικονομικών προβλημάτων.

Μεταφορές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Δράμα είναι συνδεδεμένη με το σιδηροδρομικό δίκτυο της χώρας. Καθημερινά, διέρχονται από τον σταθμό της πόλης 2 συρμοί με κατεύθυνση την Θεσσαλονίκη και άλλοι 2 με κατεύθυνση την Αλεξανδρούπολη. Η Δράμα διαθέτει έναν σταθμό ΚΤΕΛ, ο οποίος την συνδέει με τις γειτονικές πόλεις, αλλά και τα μεγάλα αστικά κέντρα. Για τις μετακινήσεις εντός της πόλης ή σε κοντινά χωριά χρησιμοποιούνται αστικά λεωφορεία. Η Δράμα συνδέεται με την Εγνατία Οδό με 2 δρόμους (προς Αμφίπολη/Θεσσαλονίκη και προς Καβάλα/Θράκη). Το κοντινότερο λιμάνι είναι αυτό της Καβάλας. Στην Δράμα δεν υπάρχει αεροδρόμιο και έτσι εξυπηρετείται κυρίως από το αεροδρόμιο Μέγας Αλέξανδρος στην Καβάλα, αλλά και από το αεροδρόμιο "Μακεδονία" της Θεσσαλονίκης.

Εκπαίδευση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι εγκαταστάσεις του Διεθνούς Πανεπιστημίου Ελλάδος στη Δράμα.

Πρωτοβάθμια & Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στη Δράμα λειτουργούν 16 Δημοτικά Σχολεία, 6 Γυμνάσια και 4 Γενικά Λύκεια. Επιπλέον λειτουργούν 2 Επαγγελματικά Λύκεια, 1 Μουσικό Σχολείο.

Διεθνές Πανεπιστήμιο Ελλάδος[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στη Δράμα εδρεύει το Τμήμα Αγροτικής Βιοτεχνολογίας και Οινολογίας και το Τμήμα Δασολογίας και Φυσικού Περιβάλλοντος της Σχολής Γεωτεχνικών Επιστημών του Διεθνούς Πανεπιστημίου Ελλάδος.[57]

Κλίμα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Δράμα έχει μεσογειακό κλίμα.

Κλιματικά δεδομένα Δράμας(2009-2017)
Μήνας Ιαν Φεβ Μαρ Απρ Μαι Ιουν Ιουλ Αυγ Σεπ Οκτ Νοε Δεκ Έτος
Μέση Μέγιστη °C (°F) 8.3 11.7 14.9 20.2 25.1 29.5 32.3 33.1 28.0 20.8 15.7 10.1 20,8
Μέση Μηνιαία °C (°F) 3.7 6.6 9.5 13.7 18.6 22.8 25.5 25.9 21.2 14.8 10.3 5.0 14,8
Μέση Ελάχιστη °C (°F) −0.2 2.0 4.3 7.5 12.0 16.4 18.5 18.9 14.8 9.7 5.6 0.4 9,2
Κατακρημνίσεις mm (ίντσες) 71,2 63,8 74,1 37,7 53 74 32 22 44,9 74,5 41,8 71,2 660.2
Πηγή: http://penteli.meteo.gr/stations/drama/

Προσωπικότητες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ιστορικές προσωπικότητες:

Επιστήμονες - Συγγραφείς - Ποιητές:

Μουσικοί - Ηθοποιοί

Αθλητές:

Εικόνες της πόλης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. «Απογραφή Πληθυσμού - Κατοικιών 2011». (Ελληνικά) Ελληνική απογραφή 2011. Ελληνική Στατιστική Αρχή. 1  Μαΐου 2011.
  2. Αλέξης Γ.Κ. Σαββίδης, Η ιστορία της Δράμας στα πρακτικά ενός συνεδρίου του 1989. Βιβλιογραφικό δοκίμιο, Βυζαντινός Δόμος, τόμος 7 (1994), σελίδα 149
  3. 3,0 3,1 Ελληνιστικός Τάφος της οδού Τροίας στη Δράμα - jti-rhodope.eu
  4. Δ. Κ. Σαμσάρης, Ιστορική γεωγραφία της Ανατολικής Μακεδονίας κατά την αρχαιότητα, Θεσσαλονίκη 1976 (Έκδοση Εταιρείας Μακεδονικών Σπουδών), σ. 49-50, 142, 146. ISBN 960-7265-16-5
  5. Υπουργείο Πολιτισμού - Ναός Αγίας Σοφίας Δράμας
  6. Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας & Θράκης, Π.Ε. Δράμας - Βυζαντινοί χρόνοι
  7. Αντωνίου Μηλιαράκη, "Ιστορία του Βασιλείου της Νικαίας και του Δεσποτάτου της Ηπείρου (1204-1261)", Εκδόσεις ΙΩΝΙΑ΄ (Εκδόσεις Ιονικής Τράπεζας), Αθήνα 1994
  8. ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΟΥΣ ΦΙΛΙΠΠΟΥΣ. 28 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 1317. ΠΕΘΑΙΝΕΙ ΣΤΗ ΔΡΑΜΑ Η ΕΙΡΗΝΗ ΜΟΜΦΕΡΑΤΙΚΗ, ΑΥΤΟΚΡΑΤΕΙΡΑ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ, ΣΥΖΥΓΟΣ ΤΟΥ ΑΝΔΡΟΝΙΚΟΥ Β΄ ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΥ
  9. H BYZANTINH ΔΡΑΜΑ
  10. Ιστορία Της Ιεράς Μητροπόλεως Δράμας (Από Τις Απαρχές Της Μέχρι Σήμερα), Διονυσίου Κυράτσου, Μητροπολίτου Δράμας, Εκδόσεις: Δημοτική Επιχείρηση Δήμου Δράμας, 1997
  11. Ιωάννη Μακρυγιάννη, Απομνημονεύματα, Βιβλίο Β΄ (1828 - 1832), Κεφάλαιο 3
  12. Οι εις τα μητρώα των αγωνιστών του '21 αναγραφόμενοι Mακεδόνες
  13. «Πτυχές του Καπνεργατικού Κινήματος από τη Βόρειο Ελλάδα: 1879-1936» (PDF). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο (PDF) στις 7 Απριλίου 2019. Ανακτήθηκε στις 12 Ιουνίου 2017. 
  14. Εργατική Πρωτομαγιά - Ιστορία
  15. Επετηρίς Αγωνιστών Μακεδονικού Αγώνος 1903-1909, αύξων αριθμός 3554
  16. Αφανείς, γηγενείς Μακεδονομάχοι, επιστημονική επιμέλεια Ιωάννης Σ. Κολιόπουλος, χορηγός Νικόλαος Μάνος, Εταιρεία Μακεδονικών Σπουδών, University Studio Press, Θεσσαλονίκη, 2008, σ. 25
  17. Επετηρίς Αγωνιστών Μακεδονικού Αγώνος 1903-1909, αύξων αριθμός 2970
  18. Επετηρίς Αγωνιστών Μακεδονικού Αγώνος 1903-1909, αύξων αριθμός 3402
  19. Γενικό Επιτελείο Στρατού, Διεύθυνση Ιστορίας Στρατού, Ο Μακεδονικός Αγών και τα εις Θράκην Γεγονότα, Αθήνα 1979, σ. 119
  20. Αφανείς, γηγενείς Μακεδονομάχοι, επιστημονική επιμέλεια Ιωάννης Σ. Κολιόπουλος, Εταιρεία Μακεδονικών Σπουδών, University Studio Press, Θεσσαλονίκη, 2008, σ. 24
  21. Οι Μακεδονομάχοι της Δράμας Έρευνα – επιμέλεια Ιωάννης Στ. Σταυρίδης
  22. 22,0 22,1 22,2 22,3 Παλαιά Εκπαιδευτήρια Δράμας, ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ
  23. 23,0 23,1 «Η Ιστορία του Σχολείου μας - 12ο Δημ. Σχολείο Δράμας». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 7 Απριλίου 2020. Ανακτήθηκε στις 7 Απριλίου 2020. 
  24. 24,0 24,1 24,2 Mοναχός Μάξιμος Ιβηρίτης (Νικολόπουλος), Ο πολύαθλος Μητροπολίτης Δράμας – Σμύρνης Χρυσόστομος Ήρως και Μάρτυς, Άγιον Όρος 2010.
  25. Ο Μακεδονικός Αγώνας στην περιοχή της Δράμας - καθ. Α.Π.Θ. Αθανασίου Καραθανάση
  26. Οι Άγιοι Μικρασιάτες Νεομάρτυρες - άρθρο της Ένωσης Μικρασιατών Φοιτητών
  27. Γ.Ε. Μυλωνάς, «Ο Εθνομάρτυς Χρυσόστομος Μητροπολίτης Σμύρνης», περ. Νέα Εστία, τεύχος 1333, 15.1.1983
  28. Ημερολόγιο 2007, έκδοση και επιμέλεια Ιεράς Μητροπόλεως Δράμας.
  29. Τελετή τιμής των Πεσόντων Αξιωματικών και Οπλιτών του 21ου Συντάγματος Πεζικού «Δράμα», ergasia-press, 6/7/2017
  30. Γιώργου Καζάνα, Το Ορτάκιοϊ της Θράκης – μια ελληνική κοινότητα, 11/08/2011, Ένωση Μικρασιατών Φοιτητών
  31. 31,0 31,1 Δ. Πασχαλίδη, Τά δεινοπαθήματα τῆς Χωριστῆς κατά τή δεύτερη βουλγαρική κατοχή τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας, Χωριστή 2006.
  32. 32,0 32,1 Δημ. Πασχαλίδη, Ἡ Χωριστή Δράμας (Τσατάλτζα) κατά τή δεύτερη Βουλγαρική Κατοχή τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας (1916-18).
  33. Τετράδια Βουλγαρικῆς Κατοχῆς, Ἀνατολική Μακεδονία 1916-1918, ἐπιμέλεια Ν. Ρουδομέτωφ, τ. 2ος, Ἱστορικό Λογοτεχνικό Ἀρχεῖο Καβάλας, Καβάλα 2008.
  34. Β.Σ. Κάρτσιου, Ἡ Γενοκτονία τοῦ Ἑλληνισμοῦ τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας κατά τή 2η Βουλγαρική Κατοχή (1916-18), ἐκδ. Ἐρωδιός, Θεσσαλονίκη 2010.
  35. Δημ. Πασχαλίδη, Ἡ Ἔκθεση τοῦ Ν. Μπακόπουλου, Νομάρχη Δράμας κατά τή δεύτερη Βουλγαρική Κατοχή τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας (1916-18).
  36. Ἀρχιμ. Γαβριήλ, Ἀναμνήσεις καί Νοσταλγία, Θεσσαλονίκη 1958.
  37. Στη διάρκεια της Β' Βουλγαρικής Κατοχής (1916-1918) κλάπηκαν επίσης και τα κειμήλια της Μονής Τιμίου Προδρόμου Σερρών και των Μονών Παναγίας Καλαμούς και Παναγίας Αρχαγγελιώτισσας Ξάνθης.
  38. ΙΣΤΟΡΙΑ ΝΕΟΤΕΡΗ ΚΑΙ ΣΥΓΧΡΟΝΗ - Σκουλάτος Β., Δημακόπουλος Ν., Κόνδης Σ., Αθήνα 2002, ΙΔ΄ έκδ., σελ. 524 ΟΕΔΒ, Κωδικός: 38/2247
  39. 29η Σεπτεμβρίου 1941 - Τα γεγονότα στην Προσοτσάνη.
  40. Για τα γεγονότα στην περιοχή μας τον Σεπτέμβριο του 1941, που έμειναν γνωστά σαν "Σεπτεμβριανά" - Βοϊράνη Πολιτιστικός Σύλλογος Αγίου Αθανασίου Δράμας.
  41. Η Δράμα τίμησε τα θύματα της βουλγαρικής θηριωδίας του 1941, Εργασία Συν Δράμας.
  42. Iστορικό σημείωμα για της Σφαγές στη Δράμα, τη Δ.Κ. Χωριστής και τις και τις Τ.Κ. Μοναστηρακίου, Κουδουνίων, Καλού Αγρού, Μυλοποτάμου και Νικοτσάρας, 29 Σεπτεμβρίου 2018, ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΠΡΩΙΝΟΣ ΤΥΠΟΣ
  43. «ΦΕΚ A 277/1998». Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. 16 Δεκεμβρίου 1998. 
  44. Διεθνές Φεστιβάλ Ταινιών Μικρού Μήκους Δράμας
  45. Dramaica Youth Festival | Things to do and see in Drama
  46. Ονειρούπολη
  47. «Μπαμπούγερα»: Η αναβίωση ενός αρχαίου μακεδονικού εθίμου στη Δράμα, 03.01.2017, Η Καθημερινή
  48. 48,0 48,1 Βυζαντινοί χρόνοι
  49. Αγία Βαρβάρα: Ο θρύλος και το έθιμο με τα καραβάκια των ευχών - news247.gr
  50. ο έθιμο με τα καραβάκια των ευχών της αγίας Βαρβάρας - topoikaitropoi.gr
  51. Δράμα: Καραβάκια και ευχές στη λίμνη των πηγών 03.12.2018 - ethnos.gr
  52. ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΔΡΑΜΑΣ - ΤΟ ΕΘΙΜΟ ΜΕ ΤΑ ΚΑΡΑΒΑΚΙΑ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΒΑΡΒΑΡΑΣ ΣΤΗ ΔΡΑΜΑ
  53. Λαογραφικό Μουσείο Δράμας
  54. Εγκατάσταση προσφύγων - Γραφείο Δράμας
  55. Με επιτυχία τα Β΄ Χρυσοστόμεια: Πλήθος κόσμου στις αθλητικές και πολιτιστικές εκδηλώσεις στη μνήμη του Αγίου Χρυσοστόμου Δράμας – Σμύρνης
  56. ΕΛΣΤΑΤ
  57. Διεθνές Πανεπιστήμιο Ελλάδος

Αναφορές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Αλέξης Γ.Κ. Σαββίδης, Η ιστορία της Δράμας στα πρακτικά ενός συνεδρίου του 1989. Βιβλιογραφικό δοκίμιο, Βυζαντινός Δόμος, τόμος 7 (1994), σελίδες 149-156.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]