Ισίδωρος Α΄

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Ισίδωρος Α΄
Θάνατος 1350
Κωνσταντινούπολη
Ιδιότητα ιερέας
Αξίωμα Οικουμενικός Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως

Ο Ισίδωρος Α΄ (κατά κόσμον Βουχειράς ή Βουχηράς[1]) διετέλεσε Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως από το 1347 ως το 1349.

Γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη γύρω στο 1300. Ο πατέρας του ήταν ιερέας και η μητέρα του εκάρη μοναχή πριν το θάνατό της. Μαθήτευσε κοντά στον διάσημο ησυχαστή Γρηγόριο Σιναΐτη και εκάρη μοναχός στο Άγιο Όρος από τον άγιο Γρηγόριο τον Παλαμά, τον οποίο και ακολούθησε. Το καλοκαίρι του 1325 εγκατέλειψε τη σκήτη Μαγουλά[1] έφυγε στη Θεσσαλονίκη με πολυμελή ομάδα μοναχών, υπερμάχων του ησυχασμού. Αναδείχθηκε σε ένθερμο υποστηρικτή της ησυχαστικής διδασκαλίας και πολέμησε τον Βαρλαάμ.

Το 1341 εξελέγη Μητροπολίτης Μονεμβασίας, αλλά λόγω εμφύλιας διαμάχης δεν μπόρεσε να ενθρονιστεί και επαύθη μετά από τρία χρόνια από Σύνοδο αντι-ησυχαστών επισκόπων που συνεκάλεσε ο Πατριάρχης Ιωάννης ΙΔ΄ Καλέκας[2]. Τον Φεβρουάριο του 1347, άλλη Σύνοδος που συνεκάλεσε ο Αυτοκράτορας Ιωάννης ΣΤ΄ Καντακουζηνός εκθρόνισε τον Ιωάννη ΙΔ΄ και εξέλεξε Πατριάρχη τον Ισίδωρο.

Από τη θέση αυτή αποφυλάκισε και αποκατέστησε τον Γρηγόριο Παλαμά, τον οποίο χειροτόνησε Μητροπολίτη Θεσσαλονίκης. Επί των ημερών του εξελέγησαν τριάντα δύο νέοι επίσκοποι, για να πληρωθούν οι θέσεις που είχαν μείνει κενές λόγω καταδίκης φιλησυχαστών επισκόπων. Προέβη σε άρση των αμοιβαίων αφορισμών αυτών που έλαβαν μέρος στην εκκλησιαστική έριδα, αλλά προσπάθησε να επιβάλει τον Παλαμισμό στην Εκκλησία, επιλέγοντας μόνο ησυχαστές επισκόπους και επιβάλλοντας αυστηρές κυρώσεις σε εκείνους που αρνούνταν να συμμορφωθούν[3]. Τον Ιούλιο του 1347, δέκα αντιησυχαστές επίσκοποι, με τη σύμφωνη γνώμη και μερικών άλλων ώστε συνολικά να ανέρχονται σε είκοσι δύο, συνήλθαν σε Σύνοδο στη μονή του Αγίου Στεφάνου και καταδίκασαν τον μεν Ισίδωρο ως άρπαγα του πατριαρχικού θρόνου μέσω πολιτικής δύναμης, τον δε Γρηγόριο Παλαμά ως αρχηγό κακοδοξίας. Τον Αύγουστο του ίδιου έτους ο Ισίδωρος συγκάλεσε άλλη Σύνοδο που καθαίρεσε τους αντιησυχαστές.

Κατά τη διάρκεια της Πατριαρχίας του, κατέβαλε προσπάθειες για τη βελτίωση των σχέσεων του Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως με την Εκκλησία της Ρωσίας. Επί της Πατριαρχίας του ιδρύθηκε και η Μονή Αγίου Στεφάνου Μετεώρων. Παραιτήθηκε στις 2 Δεκεμβρίου 1349[4], αλλά φαίνεται ότι τύποις παρέμεινε Πατριάρχης ως τον θάνατό του, το Φεβρουάριο του 1350, καθώς με την ιδιότητά του αυτή φέρεται στη διαθήκη του, την οποία συνέγραψε ο ίδιος.

Η διαθήκη του θεωρείται μνημείο ευσέβειας και θεολογικής ακρίβειας, αλλά και πηγή ιστορικών ειδήσεων. Μετά τον θάνατό του, ο συμπολίτης του Νικόλαος Καβάσιλας συνέγραψε εγκωμιαστικό επίγραμμα για τον Ισίδωρο. Το βίο του συνέγραψε ο μετέπειτα Πατριάρχης Φιλόθεος Κόκκινος γύρω στο 1355[5], ο οποίος και σώζεται σε δύο κώδικες[6].

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 Αγιορείτικος Λόγος. «Ἁγίου Ἰσιδώρου Πατριάρχου Κωνσταντινουπόλεως (1347-1350), Κανών χαρμόσυνος εἰς τόν Τίμιον Πρόδρομον». http://agioritikoslogos.blogspot.gr/2011/11/blog-post_09.html. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουλίου 2014. 
  2. Fortescue, Adrian (1910), Hesychasm, VII, New York: Robert Appleton Company, http://www.newadvent.org/cathen/07301a.htm, ανακτήθηκε στις 2008-02-03 
  3. Jugie, Martin. «The Palamite Controversy». http://bekkos.wordpress.com/martin-jugie-the-palamite-controversy/4-the-triumph-of-palamism-1347-1354/. Ανακτήθηκε στις 2010-12-28. 
  4. Ιερά Μητρόπολις Σερρών και Νιγρίτης
  5. Πρωτοεκδόθηκε από τον Α. Παπαδόπουλο- Κεραμέα, «Zitija dvuh vselenskih patriarhov XIV v.», Zapiski Istoriko- filologiceskago Faculteta Imperatorskago S. Peter- burgskago Universiteta 76 (1905) 52- 149. Επανεκδόθηκε με σχολιασμό από τόν Δημ. Τσάμη, Φιλοθέου Κωνσταντινουπόλεως τοῦ Κοκκίνου, Ἁγιολογικά Ἔργα, Α Θεσσαλονικεῖς Ἅγιοι, [Φιλοθέου Κωνσταντινουπόλεως, Βίος καί πολιτεία καί Ἐγκώμιον τοῦ ἐν ἁγίοις πατρός ἡμῶν Ἰσιδώρου πατριάρχου Κωνσταντινουπόλεως], Κέντρο Βυζαντινῶν Ἐρευνῶν, Θεσ/κη 1985, σ. 329-423.
  6. Κ. 4710/590 Ι.Μ.Ιβήρων, 15ου αιώνα, φ. 196-263, Μαρκιανός, 14ου αιώνα, φ. 214-255

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]


τίτλοι της Ορθόδοξης Εκκλησίας
Προκάτοχος
Ιωάννης ΙΔ΄
Οικουμενικός Πατριάρχης της Κωνσταντινούπολης
1347-1349
Διάδοχος
Κάλλιστος Α΄


Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Isidore I of Constantinople της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).