Βιτέλλιος

Βιτέλλιος
Ρωμαίος Αυτοκράτορας
Περίοδος	16 Απριλίου 69 - 22 Δεκεμβρίου 69
Προκάτοχος	Μάρκος Σάλβιος Όθων
Διάδοχος	Βεσπασιανός
Γέννηση	24 Σεπτεμβρίου 15 Νουκερία, Ιταλία
Θάνατος	22 Δεκεμβρίου 69 (54 ετών) Ρώμη
Σύζυγος	Γαλερία Φουνδάνα
Πλήρες όνομα
Αύλος Βιτέλλιος Γερμανικός
Πατέρας	Λεύκιος Βιτέλλιος
Μητέρα	Σεξτιλία
Σχετικά πολυμέσα
δεδομένα ()

Ο Αύλος Βιτέλλιος Γερμανικός (Aulus Vitellius Germanicus Augustus, 24 Σεπτεμβρίου 15 - 22 Δεκεμβρίου 69), γνωστός απλά ως Βιτέλλιος, ήταν Ρωμαίος αυτοκράτορας για οκτώ μήνες, από τις 16 Απριλίου έως τις 22 Δεκεμβρίου του 69. Ο Βιτέλλιος ανακηρύχθηκε αυτοκράτορας μετά τη γρήγορη διαδοχή των προηγούμενων αυτοκρατόρων, Γάλβα και Μάρκου Σάλβιου Όθωνα, σε μία χρονιά εμφυλίου πολέμου γνωστή ως Έτος των Τεσσάρων Αυτοκρατόρων.

Ο Βιτέλλιος ήταν ο πρώτος που πρόσθεσε στο όνομά του το τιμητικό επώνυμο Γερμανικός αντί του Καίσαρας, καθώς το τελευταίο είχε πέσει σε ανυποληψία λόγω των ενεργειών του Νέρωνα.

Η αξίωσή του στο θρόνο σύντομα αμφισβητήθηκε από λεγεώνες που στάθμευαν στις ανατολικές επαρχίες, οι οποίες αντ' αυτού ανακήρυξαν αυτοκράτορα τον διοικητή τους, Βεσπασιανό. Ο πόλεμος που ακολούθησε, οδήγησε σε συντριπτική ήττα του Βιτέλλιου στη βόρεια Ιταλία. Μόλις συνειδητοποίησε ότι οι υποστηρικτές του ήταν αμφιταλαντευόμενοι, ο Βιτέλλιος ετοιμαζόταν να παραιτηθεί υπέρ του Βεσπασιανού αλλά εκτελέστηκε στη Ρώμη από στρατιώτες του Βεσπασιανού στις 22 Δεκεμβρίου του 69.

Η ζωή του

Ο Βιτέλλιος γεννήθηκε στις 24 Σεπτεμβρίου του 15 μ.Χ. Ήταν γιος του Λεύκιου Βιτέλλιου και της Σεξτιλίας και είχε έναν αδελφό, τον Λεύκιο Βιτέλλιο τον Νεότερο. Ο Σουητώνιος κατέγραψε δύο διαφορετικές αναφορές για την καταγωγή του Βιτέλλιου, μία κάνοντάς τον απόγονο παλαιών ηγεμόνων του Λατίου και μία όπου περιγράφει την καταγωγή του ως ταπεινή. Ο Σουητώνιος κάνει τη λογική παρατήρηση ότι και οι δύο αναφορές θα μπορούσαν να είχαν γίνει είτε από κόλακες είτε από εχθρούς του Βιτέλλιου -εκτός από ότι αμφότερες κυκλοφορούσαν πριν ο Βιτέλλιος γίνει αυτοκράτορας. Ο Σουητώνιος κατέγραψε επίσης ότι όταν γεννήθηκε ο Βιτέλλιος το ωροσκόπιό του τρομοκράτησε τόσο πολύ τους γονείς του, που ο πατέρας του προσπάθησε να τον αποτρέψει να γίνει ύπατος.

Στα νεανικά του χρόνια ήταν ένας από τους ευγενείς που συντρόφευαν τον Τιβέριο, όταν είχε αποσυρθεί στο Κάπρι, και εκεί έγινε φίλος με τον Καλιγούλα, του οποίου κέρδισε την εύνοια, σύμφωνα με τον Σουητόνιο, μοιράζοντας το πάθος του για τις αρματοδρομίες και τα ζάρια. Έχοντας την εύνοια των Αυτοκρατόρων, ο Βιτέλλιος έγινε ανθύπατος στην Αφρική και αργότερα υπεύθυνος δημοσίων έργων. Ακόμη έγινε διοικητής της Κάτω Γερμανίας. Παντρεύτηκε δύο φορές και απέκτησε 3 παιδιά. Ήταν σπάταλος και βίαιος άνθρωπος. Μάλιστα, όταν ανακηρύχθηκε Αυτοκράτορας και οι στρατιώτες του κέρδισαν μία μάχη κοντά στην Κρεμόνα, τους άφησε να λεηλατήσουν την ιταλική ύπαιθρο. Σε ένα άλλο περιστατικό, πέρασε σε έναν κάμπο, ο οποίος ήταν γεμάτος από σωρούς νεκρών. Τότε μερικοί στρατιώτες αηδίασαν από το θέαμα, και ο Βιτέλλιος τους είπε:

Τα πτώματα ενός εχθρού μυρίζουν πάντα καλά, ιδιαίτερα όταν είναι πτώματα συμπολίτη.

Παραίτηση και τραγικός θάνατος

Στο βιβλίο "Ιστορίες" του Τάκιτου αναφέρεται ότι "ο στρατός του Βεσπασιανού περίμενε τον Βιτέλλιο στη θέση Mεβανία. Οι όροι της παραίτησης είχαν πράγματι συμφωνηθεί με τον Μάρκο Αντώνιο Πρίμο, τον διοικητή της VIης λεγεώνας που υπηρετούσε στην Παννονία, και έναν από τους κύριους υποστηρικτές του Βεσπασιανού, αλλά οι Πραιτωριανοί αρνήθηκαν να του επιτρέψουν να πραγματοποιήσει τη συμφωνία, και τον ανάγκασαν να επιστρέψει στο παλάτι, όταν ήταν στο δρόμο του για να καταθέσει το έμβλημα της Αυτοκρατορίας στο Ναό της Ομόνοιας (Concordia). Με την είσοδο των στρατευμάτων τού Βεσπασιανού στη Ρώμη, που εισήλθαν από κάποια κρυψώνα, ο Βιτέλλιος οδηγήθηκε στις θανατηφόρες Γεμόνιαν σκάλες, όπου και χτύπησε εκεί κάτω. Το σώμα του ρίχτηκε στον Τίβερη, σύμφωνα με τον Σουητόνιο. Ο συγγραφέας Δίων Κάσσιος γράφει ότι τα τελευταία λόγια του Βιτέλλιου ήταν «Και όμως ήμουν κάποτε Αυτοκράτορας σας", τελικά "αποκεφαλίστηκε, και το κεφάλι του το παρέλασαν γύρω από τη Ρώμη, και η σύζυγός του παρακολούθησε την ταφή του. Ο αδελφός του και ο γιος του σκοτώθηκαν επίσης". Ο θάνατός του επήλθε στις 22 Δεκεμβρίου του 69 μ.Χ. σε ηλικία 54 ετών. Ο πίνακας ζωγραφικής του Χάους Τσαρλς Γκούσταβ "Ο Θάνατος του Βιτελλίου" αναπαριστά με ενάργεια τη βίαιη σκηνή της δολοφονίας του Βιτέλλιου.

Γενεαλογία γένους Βιτελλίων

Οκταβιανός Αύγουστος Αυτοκράτωρ ΓΕΝΟΣ ΟΚΤΑΒΙΩΝ ∞ Σκριβωνία

Πόπλιος Σεξτίλιος συγκλητικός ΓΕΝΟΣ ΣΕΞΤΙΛΙΩΝ

Ιουλία η Πρεσβύτερη ∞ Μάρκος Βιψάνιος Αγρίππας

Κόιντος Σεξτίλιος

Κόιντος Βιτέλλιος ταμίας ΓΕΝΟΣ ΒΙΤΕΛΛΙΩΝ

Ιουλία η Νεότερη ∞ Λεύκιος Αιμίλιος Παύλος

Μάρκος Σεξτίλιος τριανδρίας νομισματοκοπείου ∞ Φαβία

Πόπλιος Βιτέλλιος ο Πρεσβύτερος ιππέας, επιμελητής

Βιτελλία ∞ Αύλος Πλαύτιος αντικατ. ύπατος το 1 π.Χ.

Αιμιλία Λεπίδα ∞ Μάρκος Ιούνιος Σιλανός Τορκουάτος

Σεξτιλία

Λεύκιος Βιτέλλιος ο Πρεσβύτερος ύπατος το 34, 43, 47 τιμητής

Πόπλιος Βιτέλλιος ο Νεότερος στρατιωτικός διοικητής ∞ Ακουτία

Αύλος αντικατ. ύπατος το 32

Κόιντος συγκλητικός

1.Ιουνία Καλβίνα

Λεύκιος Βιτέλλιος ο Νεότερος ύπατος το 48, επιμελητής, ανθύπατος ∞ 2.Τριαρία

Αύλος Βιτέλλιος Γερμανικός Αυτοκράτωρ ∞ 1.Πετρονία

2.Γαλερία Φουνδάνα

Λολλία Σατουρνίνα

Λολλία Παυλίνα

Γάιος Καλιγούλας Αυτοκράτωρ

(1) Αύλος Βιτέλλιος Πετρονιανός

(2) Αύλος Βιτέλλιος Γερμανικός

2.Λίβων Ρουπίλιος Φρούγι αντικατ. ύπατος το 88

(2) Βιτελλία Γαλερία

1.Δέκιμος Βαλέριος Ασιατικός λεγάτος της Βελγικής Γαλατίας

Μάρκος Άννιος Βήρος

(2) Ρουπιλία Φαυστίνα

Μάρκος Άννιος Βήρος

Φαυστίνα η Πρεσβύτερη

Αντωνίνος ο Ευσεβής Αυτοκράτωρ

Μάρκος Αυρήλιος Αυτοκράτωρ

Πηγές

• Στρατιωτική Ιστορία, εκδόσεις Περισκόπιο, τεύχος 100, Δεκέμβριος 2004