Εκκλησία Κρήτης

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
(Ανακατεύθυνση από Εκκλησία της Κρήτης)
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Εκκλησία Κρήτης
Εκκλησία της Κρήτης.png
Ιδρυτής Απόστολος Τίτος
Ανεξαρτησία 1900 (καθεστώς ημιαυτονομίας)
Αναγνώριση 64 μ.Χ.
Προκαθήμενος Ειρηναίος Α΄
Έδρα Αγίου Μηνά 25, 712 01,
Ηράκλειο, Κρήτη, Ελλάδα
Επικράτεια Κρήτη
Κυριότητες Κρήτη
Γλώσσα Ελληνική
Πιστοί 621.340
Δικτυακός τόπος ekklisiakritis.com

Η Εκκλησία Κρήτης είναι Ανατολική Ορθόδοξη Εκκλησία με καθεστώς ημιαυτονομίας διατηρώντας κανονική εξάρτηση από το Οικουμενικό Πατριαρχείο[1]. Σήμερα η Εκκλησία της Κρήτης απαρτίζεται από την Ιερά Αρχιεπισκοπή Κρήτης και οκτώ Ιερές Μητροπόλεις. Ανώτερη εκκλησιαστική διοικητική Αρχή της Κρήτης είναι η Ιερά Επαρχιακή Σύνοδος της Εκκλησίας Κρήτης, που εδρεύει στο Ηράκλειο της οποίας πρόεδρος είναι ο Αρχιεπίσκοπος Κρήτης και μέλη οι Σεβασμιώτατοι Μητροπολίτες Κρήτης.

Το Οικουμενικό Πατριαρχείο εκλέγει τον Αρχιεπίσκοπο Κρήτης, η Επαρχιακή σύνοδος των Μητροπολιτών της Κρήτης όμως αποφασίζει αυτόνομα για τα υπόλοιπα θέματα της Εκκλησίας Κρήτης. Εκτός από τον Αρχιεπίσκοπο, οι υπόλοιποι Μητροπολίτες εκλέγονται και αυτοί από την Επαρχιακή Σύνοδο. Ο Καταστατικός Χάρτης της Εκκλησίας Κρήτης έγινε νόμος του ελληνικού κράτους το 1961. Συγκεκριμένα η σημερινή διοικητική της μορφή υφίσταται σχεδόν αναλλοίωτη από το 1900, όπως είχε διαμορφωθεί από την εποχή του βιλαετίου της Κρήτης και συμπληρώθηκε επί Κρητικής Πολιτείας, ενώ τελευταίες τροποποιήσεις έγιναν με τον νόμο 4149/1961, ο οποίος κύρωσε και τον καταστατικό της χάρτη.

Από το 1962 με πράξη της Αγίας και Ιεράς Συνόδου του Οικουμενικού Πατριαρχείου οι Επίσκοποι της Εκκλησίας Κρήτης έλαβαν τον τίτλο του Μητροπολίτη τιμής ένεκεν, ενώ το 1967 με όμοιο τρόπο ο Μητροπολίτης Κρήτης έλαβε τον τίτλο του Αρχιεπισκόπου τιμής Ένεκεν. Στις 9 Μαρτίου 1993 εκδόθηκε Πατριαρχικός Τόμος απο την Αγίας και Ιεράς Συνόδου του Οικουμενικού Πατριαρχείου που ανακηρύσσει σε εν ενεργεία Μητροπόλεις τις μέχρι τότε «τιμής ένεκεν» Ιερές Μητροπόλεις της Κρήτης και προσδίδει στους Μητροπολίτες της νήσου τον τίτλο «Υπέρτιμος και Έξαρχος».

Ο Αρχιεπίσκοπος Κρήτης εκλέγεται από την Αγία και Ιερά Σύνοδο του Οικουμενικού Πατριαρχείου μεταξύ τριών Μητροπολιτών της Εκκλησίας Κρήτης, τους οποίους έχει υποδείξει μέσω εκλογής η Ιερά Επαρχιακή Σύνοδο της Εκκλησίας Κρήτης.[2]

Μητροπόλεις της Εκκλησίας Κρήτης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Κρήτη απελευθερώθηκε το 1913, μαζί με την Μακεδονία, μεγάλο μέρος της Ηπείρου, τα Νησιά του Βορειοανατολικού Αιγαίου και μέρος της Θεσσαλίας (Ελασσόνα). Η Εκκλησία της Κρήτης σε αντίθεση με τις υπόλοιπες μητροπόλεις της Ελλάδας έχει σχετική αυτονομία από το Οικουμενικό Πατριαρχείο και δική της Σύνοδο και Αρχιεπίσκοπο. Χωρίζεται σε μία Αρχιεπισκοπή (με έδρα το Ηράκλειο) και 8 Μητροπόλεις.

Εκκλησία της Κρήτης
(Οικουμενικό Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως)
Περιφερειακή Ενότητα Ιερά Μητρόπολις Έδρα Μητροπολίτης
Περιφερειακή ενότητα Ηρακλείου Αρχιεπισκοπή Κρήτης Ηράκλειο Αρχιεπίσκοπος Ειρηναίος (Νικόλαος Αθανασιάδης), από το 2006
Από Μητροπολίτης Κυδωνίας και Αποκορώνου (1975)
Αρκαλοχωρίου, Καστελλίου και Βιάννου Αρκαλοχώρι Ανδρέας (Σταύρος Νανάκης), από το 2001
Γορτύνης και Αρκαδίας Μοίρες Μακάριος (Δημήτριος Δουλουφάκης), από το 2005
Από Επίσκοπος Κνωσού (2000)
Περιφερειακή ενότητα Λασιθίου Ιεραπύτνης και Σητείας Ιεράπετρα Κύριλλος (Γεώργιος Διαμαντάκης), από το 2016
Πέτρας και Χερρονήσου Νεάπολη Γεράσιμος (Γεώργιος Μαρματάκης), από το 2015
Περιφερειακή ενότητα Ρεθύμνης Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου Ρέθυμνο Ευγένιος (Ευάγγελος Αντωνόπουλος), από το 2010
Από Επίσκοπος Κνωσού (2005)
Λάμπης, Συβρίτου και Σφακίων Σπήλι Ειρηναίος (Νικόλαος Μεσαρχάκης), από το 1990
Περιφερειακή ενότητα Χανίων Κυδωνίας και Αποκορώνου Χανιά Δαμασκηνός (Παπαγιαννάκης), από το 2006
Κισάμου και Σελίνου Καστέλι Αμφιλόχιος (Ανδρονικάκης), από το 2005

Ιερά Επαρχιακή Σύνοδος[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Καθεδρικός Ναός Αγίου Μηνά στο Ηράκλειο Κρήτης

Η Ιερά Επαρχιακή Σύνοδος, είναι το ανώτατο διοικητικό όργανο της ημιαυτόνομης Εκκλησίας Κρήτης. Αποτελείται από τον Αρχιεπίσκοπο Κρήτης και τους Μητροπολίτες των Μητροπόλεων της Εκκλησίας Κρήτης.

Σήμερα η σύνθεσή της είναι η εξής:

Ιερά Επαρχιακή Σύνοδος της Εκκλησίας Κρήτης
Μητροπολίτης Ιδιότητα
Κρήτης Ειρηναίος Πρόεδρος
Λάμπης, Συβρίτου καί Σφακίων Ειρηναίος Μέλος
Γορτύνης και Αρκαδίας Μακάριος Μέλος
Αρκαλοχωρίου, Καστελλίου και Βιάννου Ανδρέας Μέλος
Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου Ευγένιος Μέλος
Κισάμου και Σελίνου Αμφιλόχιος Μέλος
Κυδωνίας και Αποκορώνου Δαμασκηνός Μέλος
Πέτρας και Χερρονήσου Γεράσιμος Μέλος
Ιεραπύτνης και Σητείας Κύριλλος Μέλος

Αρχιεπίσκοποι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Όνομα Έναρξη Ποιμαντορίας Λήξη Ποιμαντορίας
Ευγένιος Α' 1967 1978
Τιμόθεος Γ΄ 1978 2006
Ειρηναίος Α΄ 2006 Σήμερα

Βιβλιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Κονιδάρης Γ. Ι., Αι επισκοπαί της Κρήτης μέχρι του ι΄ αιώνος, Κρητικά Χρονικά, τομ. 7 (1953),σελ.462-478
  • Θεόδωρος Τζεδάκης (1933-1996), Μητροπολίτης Ρεθύμνης & Αυλοποτάμου, " Σύντομος Ιστορία της Επισκοπής Κνωσσού ", Κρήτη 1969, Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος
  • Θεόδωρος Τζεδάκης (1933-1996), Μητροπολίτης Ρεθύμνης & Αυλοποτάμου, " Σύντομος Ιστορία της πρώην Επισκοπής και νυν Μητροπόλεως Πέτρας ", Κρήτη 1971, Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος
  • Ανδρέας Νανάκης, Μητροπολίτης Αρκαλοχωρίου, Καστελλίου & Βιάννου, " Η Εκκλησία της Κρήτης στην επανάσταση 1897-1898 " , από την εθναρχική στην εθνική συνείδηση, έκδ. 1η, Εκδόσεις Πουρνάρα Π.Σ., Θεσσαλονίκη 1998
  • Ανδρέας Νανάκης, Μητροπολίτης Αρκαλοχωρίου, Καστελλίου & Βιάννου, "Εκκλησιαστικά Κρήτης", Εκδόσεις Αφοί Κυριακίδη, Θεσσαλονίκη 1997
  • Παπαγεωργίου Κωνσταντίνος, Δικαιϊκές πηγές του καθεστώτος της Εκκλησίας Κρήτης, εκδ. Επέκταση, Κατερίνη, 2004
  • Ιωάννης Α. Μελισσείδης & Πουλχερία Ζαβολέα Μελισσείδη, " Νικηφόρος Φωκάς (Ελ) Νικφούρ ", Ιστορική Μελέτη, εκ των Λέοντος του Διακόνου, Κεδρηνού, Aboul Mahacen, Ζωναρά, Ibn El Athir, Γλυκά, Aboulfeda κ.ά., Τόμ. 1ος, σελ. 95-119, έκδ. 1η, Εκδόσεις Βεργίνα, Αθήνα 2001, (Ελληνική Εθνική Βιβλιογραφία 2001/2007/2009), ISBN 9607171888
  • Γεώργιος Τ. Τσερεβελάκης, " Ο Νικηφόρος Φωκάς και η απελευθέρωση της Κρήτης απ τους ΄Αραβες (961 μ.Χ.) ", έκδ. 1η, Εκδόσεις Σταμούλη Αντ., Θεσσαλονίκη 2009, ISBN 9789606887079

Βλέπε επίσης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]