Ιερά Μητρόπολις Κυδωνίας και Αποκορώνου
| Ιερά Μητρόπολις Κυδωνίας και Αποκορώνου | |
|---|---|
 Το έμβλημα της Ιεράς Μητρόπολεως | |
| Γενικές πληροφορίες | |
| Xώρα | Ελλάδα |
| Έδρα | Χανιά |
| Υπαγωγή | Οικουμενικό Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως (Εκκλησία Κρήτης) |
| Αρχιερατικές Περιφέρειες | 6 |
| Μητροπολιτικός Ναός | Ιερός Καθεδρικός Ναός Εισοδίων της Θεοτόκου (Τριμάρτυρη), Χανιά |
| Διοίκηση | |
| Μητροπολίτης | Σε χηρεία. Τοποτηρητής ο Μητροπολίτης Κισάμου και Σελίνου Αμφιλόχιος. |
| Βοηθός Επίσκοπος | Ευμενείας Ειρηναίος |
| Πρωτοσύγκελλος | Αρχιμανδρίτης Νικηφόρος Εικοσιδέκας |
| Γενικός Αρχιερατικός Επίτροπος | Πρωτοπρεσβύτερος Γεώργιος Περάκης |
| Ιστοσελίδα | |
| imka.gr | |
Η Ιερά Μητρόπολις Κυδωνίας και Αποκορώνου είναι μία από τις οκτώ Μητροπόλεις, οι οποίες μαζί με την Αρχιεπισκοπή Κρήτης συναποτελούν την Εκκλησία της Κρήτης, ημιαυτόνομη Ορθόδοξη Εκκλησία υπαγόμενη στο Οικουμενικό Πατριαρχείο[1]. Η Μητρόπολη έχει έδρα της τα Χανιά και περιλαμβάνει τις πρώην επαρχίες Κυδωνίας και Αποκορώνου του νομού Χανίων.
Ο πλήρης τίτλος του Μητροπολίτη είναι «Μητροπολίτης Κυδωνίας και Αποκορώνου, Υπέρτιμος και Έξαρχος[α] Κρητικού και Μυρτώου πελάγους».
Από τις 8 Απριλίου 2025, ημέρα θανάτου του Μητροπολίτη Δαμασκηνού (Παπαγιαννάκη), η Μητρόπολη διατελεί σε χηρεία.[2]
Ιστορικά Στοιχεία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Τα Χανιά είναι κτισμένα στα ερείπια της αρχαίας Κυδωνίας, η οποία ήταν από τις αρχαιότερες και σπουδαιότερες πόλεις της Κρήτης. Τον Α΄ μ.Χ. αιώνα φαίνεται να ακμάζει και πρέπει να είχε Ιουδαϊκή παροικία. Η Απτέρα στον Αποκόρωνα, ήταν μια από τις ισχυρές πόλεις της δυτικής Κρήτης από τους Κλασικούς χρόνους. Η επικράτειά της εκτεινόταν δυτικά μέχρι τα εδάφη της Κυδωνίας, νότια πιθανότατα μέχρι τα εδάφη της Λάππας (Αργυρούπολη), ανατολικά μέχρι το ακρωτήριο Δρέπανο, ενώ ήλεγχε και τις δύο πλευρές του Αμφιμήτριου (κόλπος της Σούδας). Στις περιοχές των Καλυβών, της Κεράς, της Αλμυρίδας (Φοινικιάς), των Αρμένων και του Στύλου υπάρχουν υπολείμματα από παλαιοχριστιανικές και βυζαντινές εκκλησίες, ενώ και ο ναός του Αγίου Ιωάννου του Θεολόγου στα Άπτερα (μετόχι της Πάτμου), είναι κτισμένος πάνω στα ερείπια μεγάλου παλαιοχριστιανικού ναού.
Επισκοπικός κατάλογος
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]| Όνομα | Έτη | Σημειώσεις |
|---|---|---|
| Κυδώνιος | ~ 343 | |
| Σέβων ή Σήβων ή Σίβων | ~ 457/8 | |
| Νικήτας | ~ 691/2 | συμμετείχε στην Πενθέκτη Οικουμενική Σύνοδο |
| Μελίτων | ~ 787 | συμμετείχε στην Ζ΄ Οικουμενική Σύνοδο |
| Πορφύριος Α΄ | ~ 1061 | |
| Διονύσιος | προ του 1679 | |
| Καλλίνικος Α΄ | προ του 1684 | |
| Γεννάδιος | ~ 1683 | |
| Πορφύριος Β΄ | ; – Αύγουστος 1699 | |
| Αρσένιος | Αύγουστος 1699 – 1705 | |
| Εφραίμ | μετά το 1705 – ; | |
| Δανιήλ | ; – 1 Ιουλίου 1714 | κατόπιν Χίου |
| Μακάριος ο Ντεπάρης | 1714 – ; | |
| Ιωάσαφ ο Χίος | πριν το 1777 – 1779 | |
| Μαρτινιανός | 1779 – Μάρτιος 1780 | καθαιρέθηκε και εξορίστηκε στο Άγιο Όρος |
| Γεράσιμος | Μάρτιος 1780 – 1781 | |
| Μαρτινιανός | πριν τον Ιούλιο 1781 – Σεπτέμβριος 1783 | β΄ θητεία, παραιτήθηκε[3] |
| Γεράσιμος | 1783 – 30 Ιανουαρίου 1815 † | β΄ θητεία |
| Καλλίνικος Β΄ (Σαρπάκης) | 3 Απριλίου 1815 – 12 Ιουλίου 1822 † | |
| Αρτέμιος | 8 Νοεμβρίου 1831 – 1846 † | |
| Κάλλιστος Φυντίκης Ιερομνήμων | 22 Ιουνίου 1846 – 8 Μαΐου 1858[4] † | |
| Μισαήλ Μαρμαράκης ή Τσιστράκης ή Ιωαννίδης | Ιανουάριος 1859 – 18 Απριλίου 1869 † | |
| Γαβριήλ (Γρηγοράκης) | 30 Ιουνίου 1869 – 4 Σεπτεμβρίου 1880 † | |
| Ιερόθεος (Πραουδάκης ή Μπραγουδάκης) | 25 Μαρτίου 1881 – 20 Δεκεμβρίου 1882 | δεν ενθρονίστηκε λόγω λαϊκών αντιδράσεων, μετατέθηκε Ρεθύμνης |
| Νικηφόρος Α΄ (Ζαχαριάδης ή Λαδωμένος) | 16 Απριλίου 1887 – 17 Μαΐου 1912 | παραιτήθηκε |
| Αγαθάγγελος (Νινολάκης) | 23 Μαΐου 1912 – 7 Ιουνίου 1935 † | |
| Αγαθάγγελος (Ξηρουχάκης) | 1 Μαρτίου 1936 – 24 Φεβρουαρίου 1958 † | |
| Νικηφόρος (Συτζανάκης) | 29 Μαρτίου 1959 – 27 Ιουνίου 1974 | επαύθη λόγω ορίου ηλικίας |
| Ειρηναίος (Αθανασιάδης) | 23 Φεβρουαρίου 1975 – 31 Αυγούστου 2006 | κατόπιν Αρχιεπίσκοπος Κρήτης |
| Δαμασκηνός (Παπαγιαννάκης) | 18 Νοεμβρίου 2006 – 8 Απριλίου 2025 † |
Μονές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Ανδρικές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Ιερά Μονή Κυρίας των Αγγέλων Γουβερνέτου
- Μονή Αγίας Τριάδας των Τζαγκαρόλων
- Ιερά Μονή Αγίου Γεωργίου Καρυδίου
- Ιερά Μονή Αγίου Γεωργίου Χαρωδιάς
Γυναικείες
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Υποσημειώσεις και παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Υποσημειώσεις
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ Τον τίτλο «Υπέρτιμος και Έξαρχος» συμπληρούμενο με κάποια γεωγραφική περιφέρεια έφεραν στην Ελλάδα μόνο οι μητροπολίτες των λεγομένων «Νέων Χωρών», των 36 Μητροπόλεων του Οικουμενικού Πατριαρχείου στην Θράκη, Μακεδονία και νησιά του Ανατολικού Αιγαίου, οι οποίες μετά τους Βαλκανικούς πολέμους περιήλθαν στην ελληνική επικράτεια και οι οποίες συνεχίζουν να υπάγονται πνευματικά στο Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως, αλλά με την Πατριαρχική και Συνοδική Πράξη της 4ης Σεπτεμβρίου 1928 η Διοίκησή τους παραχωρήθηκε «επιτροπικώς» και υπό δέκα ρητούς όρους στην Εκκλησία της Ελλάδος. Ο τίτλος δόθηκε στους Μητροπολίτες της Εκκλησίας Κρήτης το 1993[1].
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- 1 2 «Άρθρο: Οι Σχέσεις εκκλησίας Κρήτης και Οικουμενικού Πατριαρχείου». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 16 Σεπτεμβρίου 2016. Ανακτήθηκε στις 11 Νοεμβρίου 2015.
- ↑ «Πένθος στα Χανιά: Εκοιμήθη ο Μητροπολίτης Ιεράς Μητρόπολης Κυδωνίας και Αποκορώνου Δαμασκηνός». Ανακτήθηκε στις 8 Απριλίου 2025.
- ↑ Τωμαδάκης, Νικόλαος Β. (1937). «Κυδωνίας Μαρτινιανός». Θεολογία ΙΕ΄ (1-2): 165-166. https://ecclesiagreece.gr/greek/press/theologia/material/1937_1_2_9_tomadakis.pdf. Ανακτήθηκε στις 9 Απριλίου 2025.
- ↑ Καλλίφρων, Βασίλειος Δ. (1867). Εκκλησιαστικά ή Εκκλησιαστικόν Δελτίον. Κωνσταντινούπολη. σελ. 153.
Πηγές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]