Δισιλοξάνιο

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Δισιλοξάνιο
Disiloxane.png
Disiloxane-3D-balls.png
Γενικά
Όνομα IUPAC Δισιλοξάνιο
Άλλες ονομασίες Δισιλυλαιθέρας
Δισιλυοξείδιο
Χημικά αναγνωριστικά
Χημικός τύπος Si2H6O
Μοριακή μάζα 78,22 amu
Σύντομος
συντακτικός τύπος
(SiH3)2O
Συντομογραφίες DSO (DiSilylOxide)
DSE (DiSilylEther)
Αριθμός CAS 14475-38-8
SMILES [SiH3]O[SiH3]
InChI 1S/H6OSi2/c2-1-3/h2-3H3
PubChem CID 123318
ChemSpider ID 109921
Δομή
Διπολική ροπή 0,24 D
Ισομέρεια
Ισομερή θέσης 1
Δισιλανόλη
Φυσικές ιδιότητες
Σημείο τήξης -144°C
Σημείο βρασμού -15,2°C
Εμφάνιση Άχρωμο αέριο
Χημικές ιδιότητες
Επικινδυνότητα
Κίνδυνοι κατά
NFPA 704

NFPA 704.svg

4
2
1
 
Εκτός αν σημειώνεται διαφορετικά, τα δεδομένα αφορούν υλικά υπό κανονικές συνθήκες περιβάλλοντος (25°C, 100 kPa).

Το δισιλυλοξάνιο[1] (αγγλικά: disilyloxane) είναι ανόργανη χημική ένωση, που περιέχει πυρίτιο, υδρογόνο και οξυγόνο, με μοριακό τύπο Si2H6O, αν και συνήθως παριστάνεται πιο αναλυτικά με τον ημισυντακτικό τύπο (SiH3)2O. Αποτελεί το πυριτιούχο ανάλογο του διμεθυλαιθέρα. Είναι το απλούστερο σιλοξάνιο. Το χημικά καθαρό δισιλυλοξάνιο στις «συνηθισμένες συνθήκες», δηλαδή σε θερμοκρασία 25 °C και υπό πίεση 1 atm, είναι άχρωμο αποπνικτικό αέριο.

Παραγωγή[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στις μέρες μας, το δισιλυλοξάνιο παράγεται κυρίως με μετατροπή σιλανίου ή (στοιχειακού) πυριτίου (αρχικά) σε μείγμα μονοξειδίου του πυριτίου και υδρογόνου, με αεριοποίηση. Αυτό το μείγμα μετά μετατρέπεται τελικά σε δισιλυλοξάνιο με την παρουσία καταλύτη. Εναλλακτικά, σε εργαστηριακή κλίμακα, μπορεί να παραχθεί με υδρόλυση κάποιου αλοσιλανίου (SiH3X). Και στις δυο περιπώσεις, ενδιάμεσα παράγεται σιλανόλη, που υφίσταται άμεση διαμοριακή αφυδάτωση, επειδή είναι αρκετά ασταθής:

Σημειώνεται ότι, αντίθετα από τη σιλανόλη, η μεθανόλη χρειάζεται τη βοήθεια καταλύτη για να αφυδατωθεί.

Ιδιότητες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το δισιλοξάνιο αντιδρά σε χαμηλές θερμοκρασίες με αλογονίδια του αργιλίου, παράγοντας τα αντίστοιχα σιλυλ- και σιλυλεν- αλογονίδια και σιλάνιο. Το δισιλοξάνιο γενικά θεωρείται (σχετικά) σταθερό στο νερό. Ωστόσο, υδρολύεται, αν και πολύ αργά, εκλύοντας υδρογόνο:

Είναι, όμως, πιο ευδιάλυτο στον διμεθυλαιθέρα.

Παρατηρήσεις, υποσημειώσεις και αναφορές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Για εναλλακτικές ονομασίες δείτε τον πίνακα πληροφοριών.
Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Disiloxane της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).