Νιτρικό οξύ
| Νιτρικό οξύ | |||
|---|---|---|---|
 | |||
 | |||
 | |||
| Γενικά | |||
| Όνομα IUPAC | Υδρογόνο νιτρικό | ||
| Άλλες ονομασίες | Ακουαφόρτε | ||
| Χημικά αναγνωριστικά | |||
| Χημικός τύπος | ΗΝΟ3 | ||
| Μοριακή μάζα | 62,995642903 g/mol | ||
| Αριθμός CAS | 7697-37-2 | ||
| SMILES | [N+](=O)(O)[O-] | ||
| InChI | 1/HNO3/c2-1(3)4/h(H,2,3,4)/f/h2H | ||
| Αριθμός EINECS | 231-714-2 | ||
| Αριθμός RTECS | QU5775000 | ||
| Αριθμός UN | 2031 | ||
| PubChem CID | 944 | ||
| ChemSpider ID | 919 | ||
| Δομή | |||
| Διπολική ροπή | 2,17 ± 0,02 D | ||
| Φυσικές ιδιότητες | |||
| Σημείο τήξης | -42 °C (231K) (-44 °F) | ||
| Σημείο βρασμού | 83 °C (356K) (181 °F) | ||
| Πυκνότητα | 1,5129 g/mL | ||
| Διαλυτότητα στο νερό | πλήρως διαλυτό | ||
| Ιξώδες | 1,2 (20 °C) | ||
| Δείκτης διάθλασης , nD | 1,397 (16,5 °C) | ||
| Τάση ατμών | 7,999 mmHg | ||
| Εμφάνιση | άχρωμο υγρό | ||
| Χημικές ιδιότητες | |||
| pKa | -1,4 | ||
| Ελάχιστη θερμοκρασία ανάφλεξης | Μη αναφλέξιμο | ||
| Ενθαλπία σχηματισμού | −207 KJ/mol | ||
| Επικινδυνότητα | |||
  | |||
| Φράσεις κινδύνου | R8, R35 | ||
| Φράσεις ασφαλείας | S1/2, S23, S26, S36, S45 | ||
| Κίνδυνοι κατά NFPA 704 |
0
3
1
| ||
| Εκτός αν σημειώνεται διαφορετικά, τα δεδομένα αφορούν υλικά υπό κανονικές συνθήκες περιβάλλοντος (25°C, 100 kPa). | |||
Το Νιτρικό οξύ (HNO3), είναι ισχυρά διαβρωτικό και τοξικό οξύ. Αν έρθει σε επαφή με την επιδερμίδα δύναται να προκαλέσει σοβαρά εγκαύματα. Είναι άχρωμο όταν είναι εντελώς καθαρό, αλλά πρακτικά εμφανίζει κιτρινωπό χρώμα λόγω της παρουσίας οξειδίων του αζώτου.
Αραιό διάλυμα νιτρικού οξέος είναι γνωστό από το Μεσαίωνα ως ακουαφόρτε[1] (ιταλικά: acquaforte, το οποίο σημαίνει ισχυρό νερό).
Σημείωση: ο όρος "ακουαφόρτε", έχει χρησιμοποιηθεί λανθασμένα και για προϊόντα του εμπορίου στα οποία το κύριο συστατικό ήταν αραιό διάλυμα υδροχλωρικού οξέος.
Το ακουαφόρτε είναι ισχυρό οξύ και ισχυρό οξειδωτικό και γι' αυτό πιο αποτελεσματικό, συνήθως, στο καθάρισμα και την απολύμανση. Μεταξύ άλλων διαβρώνει χαλκό, άργυρο και μόλυβδο, που δεν διαβρώνει το υδροχλωρικό οξύ, που είναι ισχυρότερο οξύ αλλά πολύ ασθενέστερο οξειδωτικό. Κατά τη χρήση του εκλύει αποπνικτικά οξείδια του αζώτου, και κατά συνέπεια χρειάζεται προσοχή.
Το νιτρικό οξύ σε ανάμειξη αναλογίας 1:3 με το υδροχλωρικό οξύ δίνει το μείγμα που αποκαλείται βασιλικό νερό, η μόνη ουσία που διαβρώνει τον χρυσό και τον λευκόχρυσο.
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Εξωτερικοί σύνδεσμοι
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Πολυμέσα σχετικά με το θέμα Νιτρικό οξύ στο Wikimedia Commons
 |
Αυτό το λήμμα σχετικά με μία χημική ένωση χρειάζεται επέκταση. Μπορείτε να βοηθήσετε την Βικιπαίδεια επεκτείνοντάς το. |