Πανελλήνια Απελευθερωτική Οργάνωση

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
(Ανακατεύθυνση από Υπερασπιστές Βορείου Ελλάδος)
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Πανελλήνιος Απελευθερωτική Οργάνωσις
Ίδρυση10 Ιουλίου 1941(ΥΒΕ)
Διάλυση1944
ΕφημερίδαΕθνική φωνή
Στρατιωτικό σκέλοςΕλληνικός στρατός
ΙδεολογίαΑντικομμουνισμός
Ελληνικός Εθνικισμός
Πολιτική θέσηΔεξιά

Η οργάνωση Υπερασπισταί Βορείου Ελλάδος (ΥΒΕ), η οποία μετονομάστηκε σε Πανελλήνιος Απελευθερωτική Οργάνωσις (ΠΑΟ), τον Ιούλιο του 1942, ήταν μια αμφιλεγόμενη αντιστασιακή και αντικομμουνιστική οργάνωση.[1] Μέλη της ήταν και κρατικά όργανα που κατείχαν ανώτερες και κατώτερες θέσεις στον κρατικό μηχανισμό των κατοχικών κυβερνήσεων των δωσίλογων[εκκρεμεί παραπομπή].

Αποτέλεσε αμφιλεγόμενη αντιστασιακή οργάνωση καθώς μέλη της ήταν και διορισμένοι σε έμμισθες θέσεις από το ναζιστικό καθεστώς όπως οι Αθανάσιος Χρυσοχόου και Γεώργιος Θεμελής, που δικάστηκαν μετά την Απελευθέρωση ως δωσίλογοι.[2][3]

Κατά τον ιστορικό Χάγκεν Φλάισερ, η ΥΒΕ/ΠΑΟ είχε παρουσιάσει ποικίλες αντιστασιακές ενέργειες ενάντια των Βουλγαρικών στρατευμάτων, όμως «αντιμετωπίζονταν με κάποια ανοχή από τους Γερμανούς»[4]

Σύμφωνο του Πετριτσίου[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σε μία προσπάθεια να μειώσει η ηγεσία της «ΠΑΟ» την απήχηση των ΚΚΕ/ΕΑΜ στον ελληνικό πληθυσμό και να αποδείξει πως ήταν ελεγχόμενες οργανώσεις από τα γειτονικά κομμουνιστικά κόμματα που «υποδαύλιζαν την εθνική ενότητα», επιστρατεύτηκε το «Σύμφωνο του Πετριτσίου». Σύμφωνα με το συγκεκριμένο σύμφωνο, το ΚΚΕ και το ΚΚΒ, είχαν συμφωνήσει για τη δημιουργία ενός αυτόνομου Μακεδονικού κράτους με την ονομασία «Μακεδονική Σοβιετική Δημοκρατία».[5] Κάτι που είχε αποδεχτεί το Κομμουνιστικό κόμμα από το 5ο συνέδριο της Γ’ Κομμουνιστικής Διεθνούς που αποφάσισε το 1924 το εξής: «Το Συνέδριο παραδέχεται ότι τα συνθήματα που διετύπωσε η Βαλκανική Ομοσπονδία: «Ενιαία και ανεξάρτητη Μακεδονία», «Ενιαία και ανεξάρτητη Θράκη», είναι τελείως ορθά και αληθινά επαναστατικά». (Κομμουνιστική Επιθεώρηση 1924, σελ. 346-349).[6][7]

Βιβλιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Κολιόπουλος, Ιωάννης (1996). Λεηλασία φρονημάτων. Α. Θεσσαλονίκη: Βάνιας. ISBN 9789602880234. 
  • Κουζινόπουλος, Σπύρος (2018). Σελίδες κατοχής. Αθήνα: Ιανός. ISBN 9786185141561. 
  • Φλαίσερ, Χάγκεν (1995). Στέμμα και Σβάστικα: Η Ελλάδα της κατοχής και της αντίστασης. Β. Αθήνα: Παπαζήση. ISBN 960-02-1079-9. 
  1. Κολιόπουλος 1996, σελ. 71.
  2. Κουζινόπουλος 2018, σελ. 45.
  3. Από την απελευθέρωση στα Δεκεμβριανά, Σύγχρονη Ιστορία, Συλλογικός Τόμος, 2016, σελ.759, ISBN 978-618-82943-0-1
  4. Φλαίσερ 1995, σελ. 143-144.
  5. Φλαίσερ 1995, σελ. 139-140.
  6. «Σύμφωνο Πετριτσίου (12 Ιουλ 1943), Γ. Μαρίνος, Οικ. Ταχυδρόμος 28 Ιαν 1994». Θεματα Στρατιωτικης Ιστοριας. 28 Ιανουαρίου 1993. Ανακτήθηκε στις 4 Νοεμβρίου 2021. 
  7. Λεοντιάδης, Γιώργος. «Αλέξανδρος ∆άγκας - Γιώργος Λεοντιάδης Κοµιντέρν και Μακεδονικό: Το ελληνικό παρασκήνιο, 1924» (PDF).  line feed character in |title= at position 39 (βοήθεια)