Μάχη των Οχυρών

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Μάχη της Γραμμής Μεταξά
Γερμανική εισβολή στην Ελλάδα
German MarkIII Metaxas line.JPG
Γερμανικό άρμα μάχης φλέγεται χτυπημένο από πυρά του Ελληνικού Πυροβολικού
Χρονολογία6-9 Απριλίου 1941
ΤόποςΕλληνοβουλγαρικά σύνορα
Έκβασηνίκη των Γερμανών
Αντιμαχόμενοι
Ηγετικά πρόσωπα
Δυνάμεις
2 ορεινές ταξιαρχίες
3 διμοιρίες πεζικού
650 αεροσκάφη
65.110 στρατιώτες
Απώλειες
603+ νεκροί
192+ αγνοούμενοι
2.403+ τραυματίες
άγνωστος


Η Μάχη των Οχυρών ή αλλιώς Μάχη της Γραμμής Μεταξά ήταν η πρώτη μάχη της Γερμανικής εισβολής στην Ελλάδα. Διεξήχθη δυτικά του Αξιού ποταμού στα ελληνοβουλγαρικά σύνορα. Διάρκεσε 3 ημέρες από τις 6 έως τις 9 Απριλίου του 1941 και έληξε με νίκη των Γερμανών,που όμως πλήρωσαν τη νίκη αυτή με βαρύ τίμημα καθώς είχαν τεράστιες απώλειες[εκκρεμεί παραπομπή] αναλογικά με τις δυνάμεις τους αλλά και τις δυνάμεις των αμυνομένων Ελλήνων.

Αίτια της γερμανικής εισβολής στην Ελλάδας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αιτία της εκστρατείας ήταν η αποτυχημένη ιταλική εισβολή στην Ελλάδα, η οποία έλαβε χώρα στις 28 Οκτωβρίου 1940. Η αδυναμία του Ιταλικού Στρατού στο φέρει ένα αίσιο τέλος στον Ελληνοϊταλικό πόλεμο ανάγκασε τους Γερμανούς να παρέμβουν με την Επιχείρηση Μαρίτα.

Για τους σκοπούς της εισβολής, η Γερμανία προσπάθησε να συμμετάσχουν σε αυτή και οι βόρειοι γείτονες της Ελλάδας. Έτσι η Βουλγαρία και η Γιουγκοσλαβία υπέγραψαν το Τριμερές Σύμφωνο συμμαχίας. Η Βουλγαρία συμφώνησε να επιτρέψει τη διέλευση των γερμανικών στρατευμάτων, αν και τα βουλγαρικά στρατεύματα δεν θα συμμετείχαν στον αγώνα. Η Γιουγκοσλαβία συμφώνησε επίσης, αλλά ένα πραξικόπημα ανέτρεψε τη γιουγκοσλαβική κυβέρνηση. Παρά το γεγονός ότι η νέα κυβέρνηση δεν κατήγγειλε το Τριμερές Σύμφωνο, ο Χίτλερ αποφάσισε να επιτεθεί και στη Γιουγκοσλαβία.

Η Γραμμή Μεταξά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η οχύρωση της περιοχής, ανεπίσημα γνωστή Γραμμή Μεταξά, σχεδιάστηκε ως αμυντικό μέτρο κατά της Βουλγαρίας καθώς η τελευταία είχε αρνηθεί να υπογράψει το Βαλκανικό Σύμφωνο (1934) με το οποίο η Ελλάδα, η Γιουγκοσλαβία, η Τουρκία και η Ρουμανία συμφώνησαν στη διατήρηση της υπάρχουσας γεωπολιτικής κατάστασης (στάτους κβο) στην περιοχή, μετά τον Πρώτο παγκόσμιο πόλεμο. Η Γραμμή Μεταξά ήταν σειρά από ανεξάρτητα οχυρά κατά μήκος των ελληνοβουλγαρικών συνόρων, τα οποία χτίστηκαν πάνω στις πιθανές διόδους εισβολής. Κάθε φρούριο ανήκε στη μεραρχία ή ταξιαρχία που έλεγχε τον αντίστοιχο τομέα των συνόρων. Οι οχυρώσεις χτίστηκαν με τα πενιχρά μέσα που μπορούσε να συγκεντρώσει η Ελλάδα, και αξιοποιούσαν στο έπακρο τη μορφολογία του εδάφους. Η κατασκευή άρχισε το 1936, ωστόσο το 1941 η γραμμή ήταν ακόμα ελλιπής.

Αντίπαλες δυνάμεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Γερμανία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η γερμανική δύναμη που εισέβαλλε στην Ελλάδα ήταν η 12η Στρατιά υπό τον Στρατάρχη Βίλχελμ Λιστ , με συνολικά 15 μεραρχίες και άλλα τμήματα. Από αυτά, επρόκειτο να χρησιμοποιηθούν κατά της Γραμμής Μεταξά τα Σώματα Στρατού XVIII και XXX:

XVIII Ορεινό Σώμα Στρατού (Αντιστράτηγος Franz Böhme )

  • 2η Μεραρχία Πάντσερ (Αντιστράτηγος Rudolf Veiel )
  • 5η Ορεινή Μεραρχία (Υποστράτηγος Julius Ringel )
  • 6η Ορεινή Μεραρχία (MJ. Γεν Ferdinand Schörner )
  • 72η Μεραρχία Πεζικού (MJ. Γεν Philipp Müller-Gebhard )
  • 125ο Σύνταγμα Πεζικού (Συνταγματάρχης Erich Petersen )

XXX Σώμα Στρατού (Αντιστράτηγος Otto Hartmann )

  • 50η Μεραρχία Πεζικού (Υποστράτηγος Karl Adolf Hollidt )
  • 164η Μεραρχία Πεζικού (Υποστράτηγος Josef Folttmann)

Ελλάδα και Γιουγκοσλαβία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι ελληνικές μονάδες που ήταν υπεύθυνες για τη Γραμμή Μεταξά ήταν το Τμήμα Ανατολικής Μακεδονίας του Στρατού υπό τον Αντιστράτηγο Κωνσταντίνο Μπακόπουλο και η ανεξάρτητη Ταξιαρχία του Έβρου υπό τον Υποστράτηγο Ιωάννη Ζήση:

Τμήμα Στρατιάς Ανατολικής Μακεδονίας (Αντιστράτηγος Κωνσταντίνος Θ. Μπακόπουλος)

  • Ομάδα των Διευθύνσεων (Αντιστράτηγος Παναγιώτης Δέδες)
    • 18η Μεραρχία Πεζικού (Υποστράτηγος Λεωνίδας Στεργιόπουλος)
      • 70ο, 81ο, 91ο Σύνταγμα Πεζικού (Σύνολο: έξι τάγματα, πέντε οχυρά, 52 πυροβόλα)
    • 14η Μεραρχία Πεζικού (Υποστράτηγος Κωνσταντίνος Παπακωνσταντίνου)
      • 41ο, 73ο Σύνταγμα Πεζικού (Σύνολο: επτά τάγματα, οκτώ οχυρά, 90 πυροβόλα)
  • 7η Μεραρχία Πεζικού (Υποστράτηγος Χρήστος Ζωιόπουλος)
    • 26ο, 71ο, 92ο Σύνταγμα Πεζικού (10 τάγματα, έξι οχυρά, 76 πυροβόλα)
  • Ταξιαρχία Πεζικού Νέστου (Συνταγματάρχης Αναστάσιος Καλής)
    • 37ο, 93ο Σύνταγμα Πεζικού (Σύνολο: 5 τάγματα, ένα οχυρό, 16 πυροβόλα)
  • 19η Μηχανοκίνητη Μεραρχία Πεζικού (Υποστράτηγος Νικόλαος Lioumbas)
    • 191ο, 192ο, 193ο Μηχανοκίνητο Τάγμα, Απόσπασμα Κρουσίων (Σύνολο: τρία τάγματα μικρών τεθωρακισμένων τύπου tankette, τρία μηχανοκίνητα τάγματα, δύο τάγματα πεζικού, 36 πυροβόλα)

Τομέας Επιχειρήσεων Δυτικής Θράκης (Υποστράτηγος Ιωάννης Ζήσης)

  • Ταξιαρχία Πεζικού Έβρου (Υποστράτηγος Ιωάννης Ζήσης)
    • Συνοριακά Τάγματα Σουφλίου, Κομοτηνής και Πυθίων (Σύνολο: τρία τάγματα, ένα οχυρό, χωρίς πυροβόλα)
  • Η γιουγκοσλαβική δύναμη που συνέβαλε στην άμυνα της Γραμμής Μεταξά ήταν η 20ή Μεραρχία Πεζικού «Bregalnička» (Αντιστράτηγος Dragutin Zivanovic)
    • 23ο, 28ο, 49ο Σύνταγμα Πεζικού, 20ο Σύνταγμα Πυροβολικού. .
Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Battle of Metaxas Line της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).