Γεώργιος Θεμελής

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Γεώργιος Θεμελής
Γενικές πληροφορίες
Γέννηση1897
Θεσσαλονίκη
Θάνατος30  Σεπτεμβρίου 1969
ΕθνικότηταΈλληνες
Χώρα πολιτογράφησηςΕλλάδα
Εκπαίδευση και γλώσσες
Ομιλούμενες γλώσσεςΝέα ελληνική γλώσσα
ΣπουδέςΣτρατιωτική Σχολή Ευελπίδων
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότηταπολιτικός
στρατιωτικός
Πολιτική τοποθέτηση
Πολιτικό κόμμα/ΚίνημαΕθνική Ριζοσπαστική Ένωσις
Αξιώματα και βραβεύσεις
Αξίωμαμέλος της Βουλής των Ελλήνων (εκλογική περιφέρεια Α΄ Θεσσαλονίκης)
Έλληνας υφυπουργός Εθνικής Άμυνας‎
Νομάρχης Πέλλας

Ο Γεώργιος Θεμελής (1897 - 30 Σεπτεμβρίου 1969) ήταν υποπτέραρχος της ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας, πολιτικός και συνεργάτης της Ναζιστικής Γερμανίας. Διορίσθηκε νομάρχης Πέλλας από τη δωσιλογική κυβέρνηση επί Κατοχής και αργότερα διετέλεσε βουλευτής Α΄ Θεσσαλονίκης της ΕΡΕ και υφυπουργός Εθνικής Αμύνης με υπουργό τον Κωνσταντίνο Καραμανλή.

Βιογραφικά στοιχεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη το 1897[1] εποχή που η πόλη ήταν ακόμα υπό οθωμανική κατοχή. Σπούδασε στη Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων (ΣΣΕ), από την οποία αποφοίτησε το 1918. Συμπλήρωσε τις σπουδές του στην τότε Ανωτέρα Σχολή Πολέμου, ενώ μετεκπαιδεύτηκε και στη Γαλλία (Γαλλική Σχολή Αεροπορίας και Γαλλική Σχολή Πολέμου).[2] Όταν η Πολεμική Αεροπορία έγινε ανεξάρτητος κλάδος των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων το 1930, ο Θεμελής εντάχθηκε σ' αυτή.

Την περίοδο της Κατοχής, ο Θεμελής διορίστηκε έμμισθος νομάρχης Πέλλας από την δωσιλογική κυβέρνηση Τσολάκογλου. Γι' αυτή τη θέση τον πρότεινε ο - επίσης διορισμένος από τους Ναζί - γενικός επιθεωρητής νομαρχιών Αθανάσιος Χρυσοχόου. Υποστήριξε ότι ο Θεμελής θα προάσπιζε όσο μπορούσε τα ελληνικά συμφέροντα απέναντι σε τυχόν αποσχιστικές τάσεις του σλαβόφωνου πληθυσμού. Αυτό ήταν αντιφατικό όμως καθώς η ναζιστική Γερμανία - με την οποία συνεργάζονταν οι Χρυσοχόου και Θεμελής - είχε ήδη παραχωρήσει την Ανατολική Μακεδονία και τη Θράκη στους Βούλγαρους .[3] Παράλληλα, ο Θεμελής δραστηριοποιήθηκε και ως μέλος της αμφιλεγόμενης φασιστικής οργάνωσης «Πανελληνίου Απελευθερωτικής Οργανώσεως » (ΠΑΟ). Η όλη πολιτεία και συμπεριφορά του την περίοδο της Κατοχής είναι εξαιρετικά αμφιλεγόμενη, με αριστερούς, ΕΑΜογενείς αλλά και πολλούς κεντρώους να τον κατηγορούν ευθέως ως δωσίλογο, υπηρέτη των Γερμανών, και σφαγέα άμαχου πληθυσμού, ενώ αντίθετα οι δεξιοί θεωρούσαν ότι με τη δράση του προστάτευσε τα ελληνικά εθνικά συμφέροντα.

Κατά τον εμφύλιο πόλεμο ο Θεμελής πολέμησε και συνέχισε την καριέρα του στην Πολεμική Αεροπορία (τότε Ελληνική Βασιλική Αεροπορία), από την οποία τελικά αποστρατεύθηκε με το βαθμό του υποπτέραρχου.[4]

Στη συνέχεια ασχολήθηκε με την πολιτική και εκλεγόταν βουλευτής Α΄ Θεσσαλονίκης με την ΕΡΕ από το 1956 έως το 1967, ενώ την τριετία 1958-61 ήταν υφυπουργός Εθνικής Αμύνης με υπουργό τον ίδιο τον Κωνσταντίνο Καραμανλή.

Το 1958 έλαβε διαστάσεις η Υπόθεση Μέρτεν που αφορούσε στον ναζιστή αξιωματικό Μαξ Μέρτεν, κατηγορούμενο για εγκλήματα πολέμου και κύριο υπεύθυνο της γενοκτονίας των Εβραίων της Θεσσαλονίκης. Ο Μέρτεν αθωώθηκε στη Γερμανία, αλλά ισχυρίστηκε στην κατάθεσή του, όπως δημοσίευσε και το «Σπίγκελ», ότι ο πρωθυπουργός Καραμανλής, ο υπουργός Εσωτερικών, Τάκος Μακρής, η σύζυγός του, Δοξούλα και ο υφυπουργός Εθνικής Άμυνας, Γεώργιος Θεμελής, υπήρξαν συνεργάτες των Γερμανών.[5]

Πέθανε στις 30 Σεπτεμβρίου 1969, σε ηλικία 72 ετών.[6]

Ήταν μέλος της Εταιρείας Μακεδονικών Σπουδών στην οποία δώρισε αριθμό βιβλίων.[7]

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Ελληνικόν WHO'S WHO 1965, σελίδα 183
  2. Ελληνικόν WHO'S WHO 1965, σελίδα 183
  3. Ελληνικός Βορράς, 28 Σεπτεμβρίου 1969
  4. Ελληνικόν WHO'S WHO 1965, σελίδα 183
  5. Στις ΗΠΑ αποκαλύπτουν τους ναζί τους. Εδώ τους τιμούμε, 30 Οκτωβρίου 2014, www.avgi.gr
  6. Έθνος, "Απεβίωσε και κηδεύεται σήμερον ο Γ. Θεμελής", 1-10-1969, σελ. 8.[νεκρός σύνδεσμος]
  7. «Αρχειοθετημένο αντίγραφο». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 11 Ιουνίου 2015. Ανακτήθηκε στις 19 Μαΐου 2015.