Πανελλήνια Απελευθερωτική Οργάνωση

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Πανελλήνιος Απελευθερωτική Οργάνωσις
Ίδρυση10 Ιουλίου 1941(ΥΒΕ)
Διάλυση1944
ΕφημερίδαΕθνική φωνή
Στρατιωτικό σκέλοςΕλληνικός στρατός
ΙδεολογίαΑντικομμουνισμός
Ελληνικός Εθνικισμός
Πολιτική θέσηΔεξιά

Η οργάνωση Υπερασπισταί Βορείου Ελλάδος (ΥΒΕ), η οποία μετονομάστηκε σε Πανελλήνιος Απελευθερωτική Οργάνωσις (ΠΑΟ), τον Ιούλιο του 1942, ήταν μια αμφιλεγόμενη αντιστασιακή και αντικομμουνιστική οργάνωση.[1] Η ΠΑΟ εξοπλίστηκε από τους Γερμανούς και μέλη της ήταν και κρατικά όργανα που κατείχαν ανώτερες και κατώτερες θέσεις στον κρατικό μηχανισμό των κατοχικών κυβερνήσεων των δωσίλογων[εκκρεμεί παραπομπή].

Αποτέλεσε αμφιλεγόμενη αντιστασιακή οργάνωση καθώς μέλη της ήταν και διορισμένοι σε έμμισθες θέσεις από το ναζιστικό καθεστώς όπως οι Αθανάσιος Χρυσοχόου και Γεώργιος Θεμελής, που δικάστηκαν μετά την Απελευθέρωση ως δωσίλογοι.[2][3]

Κατά τον ιστορικό Χάγκεν Φλάισερ, η ΥΒΕ/ΠΑΟ είχε παρουσιάσει ποικίλες αντιστασιακές ενέργειες ενάντια των Βουλγαρικών στρατευμάτων, όμως «αντιμετωπίζονταν με κάποια ανοχή από τους Γερμανούς»[4]

Σύμφωνο του Πετριτσίου[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σε μία προσπάθεια να μειώσει η ηγεσία της «ΠΑΟ» την απήχηση των ΚΚΕ/ΕΑΜ στον ελληνικό πληθυσμό και να αποδείξει πως ήταν ελεγχόμενες οργανώσεις από τα γειτονικά κομμουνιστικά κόμματα που «υποδαύλιζαν την εθνική ενότητα», επιστρατεύτηκε το «Σύμφωνο του Πετριτσίου». Σύμφωνα με το συγκεκριμένο σύμφωνο, το ΚΚΕ και το ΚΚΒ, είχαν συμφωνήσει για τη δημιουργία ενός αυτόνομου Μακεδονικού κράτους με την ονομασία «Μακεδονική Σοβιετική Δημοκρατία».[5] Kατά τον ιστορικό Χάγκεν Φλάισερ, «Το κείμενο αυτό, παρά τις εμφανείς "ατέλειες" των πλαστογράφων, χρησιμοποιείται ως σήμερα από ορισμένους παλαιοημερολογίτες της εθνικοφροσύνης ως "πειστήριο" ότι η κατοχική ηγεσία του ΚΚΕ (και ως εκ τούτου και του ΕΑΜ), πούλησαν για άλλη μία φορά την Μακεδονία»[5]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Κολιόπουλος 1996, σελ. 71.
  2. Κουζινόπουλος 2018, σελ. 45.
  3. Από την απελευθέρωση στα Δεκεμβριανά, Σύγχρονη Ιστορία, Συλλογικός Τόμος, 2016, σελ.759, ISBN 978-618-82943-0-1
  4. Φλαίσερ 1995, σελ. 143-144.
  5. 5,0 5,1 Φλαίσερ 1995, σελ. 139-140.

Βιβλιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Κολιόπουλος, Ιωάννης (1996). Λεηλασία φρονημάτων. Α. Θεσσαλονίκη: Βάνιας. ISBN 9789602880234. 
  • Κουζινόπουλος, Σπύρος (2018). Σελίδες κατοχής. Αθήνα: Ιανός. ISBN 9786185141561. 
  • Φλαίσερ, Χάγκεν (1995). Στέμμα και Σβάστικα: Η Ελλάδα της κατοχής και της αντίστασης. Β. Αθήνα: Παπαζήση. ISBN 960-02-1079-9.