Εθνόσημο της Ελλάδας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
(Ανακατεύθυνση από Βασιλικός θυρεός της Ελλάδας)
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Εθνόσημο της Ελλάδας
Coat of Arms of Greece (Monochromatic).svg
Το Εθνόσημο της Ελλάδος σε μονοχρωματική απεικόνιση όπως χρησιμοποιείται σε επίσημα έγγραφα και σε διαβατήρια.
Εκδοχές
Coat of arms of Greece.svg
Το Εθνόσημο της Ελλάδος που φέρει στον θυρεό το μπλε χρώμα.
Coat of arms of Greece military variant.svg
Το εθνόσημο όπως φέρεται στα πηλίκια των Ενόπλων Δυνάμεων καθώς και στο διακριτικό του Προέδρου.
Αναλυτικά
Δικαιούχος Ελληνική Δημοκρατία
Υιοθετήθηκε 1975
Θυρεός Κυανός με αργυρό σταυρό
Άλλα στοιχεία Ο θυρεός περιβάλλεται από δύο φύλλα δάφνης, ακαθόριστου χρώματος

Το εθνόσημο της Ελληνικής Δημοκρατίας αποτελείται από ένα κυανό θυρεό που σχηματίζει μία αιχμή στο μέσο της κάτω πλευράς του. Στη μέση ο θυρεός φέρει έναν αργυρό σταυρό ο οποίος περιβάλλεται εξ ολοκλήρου από δύο κλαδιά δάφνης. Το σύνταγμα δεν καθορίζει κάποιο συγκεκριμένο χρώμα για τα κλαδιά. Η ελληνική κυβέρνηση συνήθως χρησιμοποιεί ως χρώμα στα κλαδιά δάφνης το μπλε. Μια έκδοση με χρυσά φύλλα δάφνης χρησιμοποιείται στις Ενόπλων Δυνάμεων αλλά και στο διακριτικό σήμα του Προέδρου της Δημοκρατίας.

Ζωγραφίζεται ή υφαίνεται, κυρίως πάνω στα πηλίκια, στις στολές ή στα κουμπιά των στρατιωτικών, των οργάνων των σωμάτων ασφαλείας κ.λπ..

Το σημερινό εθνόσημο του ελληνικού κράτους[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το επίσημο έμβλημα του ελληνικού κράτους είναι σταυρός επί θυρεού, περιβαλλόμενος από φύλλα δάφνης. Στα τέλη του 1974, η τότε κυβέρνηση ανέθεσε σε επιτροπή αποτελούμενη από τους καθηγητές χαρακτικής Γραμματόπουλο, ζωγραφικής Μόραλη και γλυπτικής Παππά, την εκπόνησή του. Στις αρχές του 1975 το εθνόσημο άρχισε να χρησιμοποιείται στα επίσημα έγγραφα του κράτους (Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, διαβατήρια, δελτία αστυνομικής ταυτότητας κ.α.), καθώς και στα πηλήκια των στελεχών των Σωμάτων Ασφαλείας (στρατιωτικών, αστυνομικών, πυροσβεστών).

Το εθνόσημο του 1975 ορίστηκε με τον Νόμο 48 (ΦΕΚ Α΄ 108/7.6.1975).[1]

Εξέλιξη[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πρώτη Ελληνική Δημοκρατία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το ελληνικό «εθνικό σημείο» προβλέφθηκε από το Προσωρινό Πολίτευμα της Ελλάδος (Σύνταγμα της Επιδαύρου της 1ης Ιανουαρίου 1822) και καθορίστηκε με διάταγμα στις 15 Μαρτίου του ίδιου έτους. Τα γνωρίσματά του ήταν το κυανό και λευκό χρώμα και το κυκλικό σχήμα. Το ελληνικό εθνόσημο υπέστη πολλές, μέχρι σήμερα, μεταβολές στο σχήμα και στις παραστάσεις μετά την πρώτη καθιέρωσή του, κυρίως εξαιτίας των πολιτειακών μεταβολών.

Το πρώτο ελληνικό εθνόσημο έφερε έμβλημα την Αθηνά και την κουκουβάγια και μετά την άφιξη του Καποδίστρια προσετέθη και ο φοίνικας σαν σύμβολο αναγέννησης.

Εθνικά σημεία της Πρώτης Ελληνικής Δημοκρατίας
Σφραγίδα Ημερομηνία Λεπτομέρειες
Seal Greek Provisional Government(Transparent).png 1822–1828 Η σφραγίδα της Προσωρινής Κυβέρνησης της Ελλάδας, 1822-1827. Από τα Παραρτήματα στο Προσωρινό Πολίτευμα της Ελλάδος (1822): «Η σφραγίς της Διοικήσεως φέρει σημείον χαρακτηριστικόν την Αθηνάν μετά των συμβόλων της φρονήσεως».
Greek Phoenix seal.png 1828–1832 Πίσω πλευρά του φοίνικα, που φέρει το εθνικό έμβλημα της Ελλάδας, περίπου το 1830.

Δυναστεία Βίττελσμπαχ (1832–1863)[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Μείζων βασιλικός θυρεός της δυναστείας Βίττελσμπαχ στην Ελλάδα

Κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Όθωνα, το βασιλικό έμβλημα, με τα δυο στεφανωμένα λιοντάρια που κρατούσαν το θυρεό με το βασιλικό στέμμα, έγινε το εθνόσημο του κράτους.

Ο θυρεός βασίστηκε στο σχέδιο εκείνου του Βασιλείου της Βαυαρίας και αποτελούνταν από μια ασπίδα με το εθνικό έμβλημα, δηλαδή έναν λευκό σταυρό σε κυανό φόντο στην κορυφή του οποίου βρισκόταν μια βασιλική κορώνα. Ως υποστηρικτές είχε δύο λιοντάρια. Στο κέντρο του σταυρού βρισκόταν ο θυρεός της Βαυαρίας με τους χαρακτηριστικούς μπλε ρόμβους της Βαυαρίας και του οίκου Οίκος του Βίττελσμπαχ.

Δεύτερη Ελληνική Δημοκρατία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Εκδοχή του εθνόσημου της Β΄ Ελληνικής Δημοκρατίας

Κατά τη διάρκεια της Δεύτερης Ελληνικής Δημοκρατίας ο βασιλικός θυρεός της Δυναστείας των Γκλύξμπουργκ καταργήθηκε και αντικαταστάθηκε από μια κυανή ασπίδα με έναν λευκό σταυρό.

Δυναστεία Γκλύξμπουργκ (1832–1924 και 1935–1973)[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Μετά την πτώση του Όθωνα ο πρίγκηπας της Δανίας Γεώργιος Χριστιανός επελέγη ως νέος βασιλιάς, με το όνομα Γεώργιος Α΄. Ως εκ τούτου, το νέο έμβλημα είχε μεγάλη ομοιότητα με εκείνο της βασιλικής οικογένειας της Δανίας. Το κεντρικό σχέδιο εξακολουθούσε να είναι μια ασπίδα με το εθνικό έμβλημα, δηλαδή τον λευκό σταυρό στο μπλε φόντο. Στο κέντρο του σταυρού υπάρχει μια ασπίδα με τα σύμβολα της δυναστείας των Γκλύξμπουργκ. Στην κορυφή της ασπίδας βρίσκεται η βασιλική κορώνα την οποία στηρίζουν δύο ανδρικές φιγούρες που συμβολίζουν τον μυθικό Ηρακλή[2]. Η κορδέλα και το μετάλλιο του Τάγματος του Σωτήρος βρίσκονται έξω από την ασπίδα. Στο κάτω μέρος αναγράφεται το ρητό της δυναστείας, που επέλεξε ο Γεώργιος Α΄: Ἰσχὺς μου ἡ ἀγάπη τοῦ λαοῦ.

Αυτό το έμβλημα βρισκόταν σε νομίσματα του βασιλείου καθώς και σε επίσημα έγγραφα από το 1880 έως το 1973, εκτός από την περίοδο της Δεύτερης Ελληνικής Δημοκρατίας (1924-1935) και κατά την κατοχή της Ελλάδας και εξακολουθεί να χρησιμοποιείται από την Ελληνική Βασιλική Οικογένεια.

Βασιλικοί θυρεοί και εθνόσημα κατά τη δυναστεία των Γκλύξμπουργκ
Βασιλικός θυρεός Βασιλικό εθνόσημο Ημερομηνία Λεπτομέρειες
Royal Coat of Arms of Greece (1863-1936).svg Royal Arms of Greece (1863-1936).svg 1863–1936 Ο μέγας βασιλικός θυρεός της Ελλάδας και το εθνόσημο κατά τη δυναστεία των Γκλύξμπουργκ, που δημιουργήθηκαν αμφότερα το 1863 κατά τη βασιλεία του Γεωργίου Α΄. Χρησιμοποιήθηκαν έως το 1924 όταν εξορίστηκε ο βασιλιάς Γεώργιος Β΄, και ξανά έως το 1936, οπότε και αντικαταστάθηκε από μια νέα έκδοση.
Royal Coat of Arms of Greece.svg Royal Arms of Greece (1936-1967).svg 1936–1973 Ο μέγας βασιλικός θυρεός, μετά την ανανέωση του 1936.

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Νόμος 48 (Εφημερίς της Κυβερνήσεως, Φ. 108, τεύχος A΄, 7.6.1975)
  2. Εξ ου προέκυψε η ονομασία «Ηρακλείς» για τους βασιλόφρονες.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα