Φλώρινα
| Φλώρινα | |
|---|---|
| Χάρτης | |
| Θέση στην Ελλάδα | |
| Πληροφορίες | |
| Γεωγραφικό Διαμέρισμα | Μακεδονία |
| Περιφέρεια | Δυτικής Μακεδονίας |
| Νομός | Φλώρινας (πρωτεύουσα) |
| Αρ. δημ. διαμερισμάτων | 7 |
| Επίσημος πληθυσμός | 16.771 (2001) |
| Έκταση | 150,6 km² |
| Ταχυδρομικός κώδικας | 53100 |
| Τηλεφωνικός κωδικός | 23850 |
| Δήμαρχος | Βοσκόπουλος Ιωάννης |
| Δικτυακός τόπος | http://www.cityoflorina.gr |
Η Φλώρινα (τουρκικά Florina, εβραϊκά פלורינה - Πλούρινα, αλβανικά Follorina - Φολλόρινα, βουλγαρικά/σλαβομακεδονικά: Лерин - Λερίν) είναι πόλη της Δυτικής Μακεδονίας και πρωτεύουσα του νομού Φλωρίνης. Η πόλη της Φλώρινας βρίσκεται σε υψόμετρο 680 μέτρων και έχει πληθυσμό περίπου 22.000 κατοίκους (Ιανουάριος 2011).
Πίνακας περιεχομένων |
[Επεξεργασία] Ιστορία
[Επεξεργασία] Αρχαιότητα
Η αρχαία ονομασία της περιοχής ήταν Λυγκηστίς, που ήταν ένα αυτόνομο αρχικά μακεδονικό κρατίδιο, στο οποίο κατοικούσαν συγγενή ελληνικά-μακεδονικά φύλλα δωρικής καταγωγής, και το οποίο ο Φίλιππος Β' ένωσε με το δικό του μεγάλο μακεδονικό βασίλειο. Η περιοχή οφείλει την ονομασία της στον πρώτο μυθικό βασιλιά της, τον ήρωα και αργοναύτη Λυγκέα. Στην περιοχή των Πρεσπών πριν από την κάθοδο των Δωριέων κατοικούσαν οι Βρύγες, οι οποίοι μετανάστευσαν στη Μικρά Ασία, ονομάστηκαν Φρύγες και συμμετείχαν στον τρωικό πόλεμο ως σύμμαχοι των Τρώων. Οι δύο λίμνες ονομάζονταν αντίστοιχα Μικρή και Μεγάλη Βρυγηίς. Στο λόφο του Αγίου Παντελεήμονος, υπάρχει αρχαιολογικός χώρος οικισμού που κατοικούνταν αδιάλειπτα από το 16ο έως τον 6ο αιώνα π.Χ. και από το 4ο έως τον 1ο αιώνα π.Χ.[1] Η σημερινή πόλη της Φλώρινας χτίστηκε κατά την βυζαντινή εποχή. Το όνομα προέρχεται πιθανώς από τη λέξη χλωρό λόγω του κλίματος και της βλάστησης της περιοχής.
[Επεξεργασία] Νεότερη εποχή
Επί Τουρκοκρατίας η Φλώρινα ήταν τοπικό εμπορικό και βιοτεχνικό κέντρο ενώ η πλειοψηφία των κατοίκων της Μουσουλμάνοι. Το 16ο αιώνα δρα στην περιοχή ο αρματολός Τσολάκης[2]. Από τη Φλώρινα κατάγονταν ο νεομάρτυρας Αγαθάγγελος που μαρτύρησε το 1727 στο Μοναστήρι[3]. Κατά το 1821 οι Έλληνες ήταν περίπου 80 οικογένειες[i]. Με το ξέσπασμα της Ελληνικής επανάστασης του 1821, οι Οθωμανοί συγκέντρωσαν στην κεντρική πλατεία της πόλης τους προκρίτους, και τους κρέμασαν[4]. Το 1890 ο Γάλλος περιηγητής Berard επισκέπτεται την πόλη και αναφέρει πως τα 3/4 των κατοίκων ήταν Μουσουλμάνοι (κυρίως Αλβανοί και Σλάβοι προσηλυτισμένοι). Όλοι οι Χριστιανοί,τους αναλογούσαν περίπου 500 οικίες, ήταν Έλληνες εκτός από περίπου 300 Βουλγάρους[ii]. Στο Μακεδονικό Αγώνα, η πόλη ανέδειξε σημαντικούς οπλαρχηγούς, όπως ο Νικόλαος Πύρζας (1880 - 1947)[5][6] και ο Πέτρος Χατζητάσης[7][8], ενώ ηγετική μορφή στην περιοχή ήταν ο Ξενοφών Πούσκας[9][10]. Η πόλη απελευθερώθηκε τελικά από τον ελληνικό στρατό στις 7 Νοεμβρίου του 1912.
[Επεξεργασία] Σλαβομακεδόνες
Στην πόλη υπάρχουν και κάποιοι Σλαβομακεδόνες οι οποίοι ομιλούν μία τοπική Σλαβομακεδονική διάλεκτο (η διάλεκτος αυτή αποκαλείται και "ντόπικα"), και δεν είναι αναγνωρισμένη από το Ελληνικό κράτος ως επίσημη γλώσσα[11]. Η διάλεκτος αυτή ομιλείται επίσης και από τους γηγενείς σλαβόφωνους ή δίγλωσσους (ελληνικά - σλαβικά)[12] Έλληνες Μακεδόνες[13]. Το 1995, δημιουργήθηκε ένταση σχετικά με τη χρήση ή όχι της κυριλλικής γραφής για την διάλεκτο αυτή αλλά και λόγω της ονομασίας της διαλέκτου (Σλαβομακεδονική) που σχετίζεται με το Μακεδονικό ζήτημα. Το θέμα αυτό έφτασε μέχρι το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων όπου η Ελλάδα καταδικάστηκε δύο φορές (υπόθεση Σιδηρόπουλου και υπόθεση Ουράνιου Τόξου). [14] [15] Στη Φλώρινα εδρεύει το μειονοτικό κόμμα Ουράνιο Τόξο που εκπροσωπεί την ομάδα των Σλαβομακεδόνων. Το κόμμα δεν έχει ιδιαίτερη δύναμη εντός της πόλης της Φλώρινας, καθώς στις Ευρωεκλογές του 2009 κατάφερε να αποσπάσει μόνο 36 ψήφους[16].
[Επεξεργασία] Τουρισμός
Το ιδιαίτερα πλούσιο φυσικό τοπίο του νομού καθώς και οι προσπάθειες σημαντικών Φλωρινιωτών έδωσαν την ευκαιρία στη Φλώρινα να αναπτυχθεί μέσα από προγράμματα προώθησης του οικοτουρισμού εκμεταλλευόμενοι κονδύλια της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του κοινοτικού πλαισίου στήριξης. Θεωρείται πόλη των καλλιτεχνών, διαθέτοντας δεκάδες ζωγράφους, επαγγελματίες και ερασιτέχνες[εκκρεμεί παραπομπή]. Το χιονοδρομικό κέντρο του Πισοδερίου βρίσκεται στη θέση Βίγλα μόλις 18 χιλιόμετρα απο την πόλη της Φλώρινας. Έχει δημιουργηθεί ένα αξιόλογο σαλέ και 10 πίστες εξυπηρετούν τους επισκέπτες. Διαθέτει τη μεγαλύτερη πίστα Ολυμπιακών προδιαγραφών στην Ελλάδα[εκκρεμεί παραπομπή].
[Επεξεργασία] Πολιτισμός
Στην πόλη λειτουργούν το Αρχαιολογικό Μουσείο, το Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, η Πινακοθήκη Φλωρινιωτών Καλλιτεχνών, η Δημόσια Βιβλιοθήκη "Βασιλικής Πιτόσκα" και τα Λαογραφικά Μουσεία της Λέσχης Πολιτισμού Φλώρινας και του Φιλεκπαιδευτικού Συλλόγου Φλωρίνης "Ο Αριστοτέλης". Επίσης λειτουργεί ο αρχαιολογικός χώρος της ελληνιστικής πόλης στο λόφο του Αγίου Παντελεήμονα[17] .
[Επεξεργασία] Έθιμα
Στην πόλη της Φλώρινας αλλά και στα γύρω χωριά τις παραμονές των Χριστουγέννων στις 23 Δεκεμβρίου ανάβουν τις φωτιές με μεγαλύτερη τη φωτιά στην Πλατεία Ηρώων. Οι φωτιές αυτές ανάβονται με κλεμμένα ξύλα και η προετοιμασία ξεκινά πολύ καιρό πριν. Γύρω από τις φωτιές στήνεται γλέντι και φαγοπότι και συμμετέχουν όλοι οι κάτοικοι αλλά και πάρα πολλοί τουρίστες. Το έθιμο αυτό λένε μερικοί πως γίνεται με σκοπό να διώξουν τα κακά πνεύματα[εκκρεμεί παραπομπή].
Ένα άλλο έθιμο που υπάρχει σε χωριά της Φλώρινας είναι το μασκάρεμα την εποχή των γιορτών των Χριστουγέννων. Οι κάτοικοι εφοδιασμένοι με πλαστικά ρόπαλα χτυπούν τους περαστικούς. Το έθιμο αυτό λέγεται ότι επικράτησε από την εποχή που ήθελαν να φυγαδεύσουν τους αντάρτες, οπότε και τους μασκάρευαν για να χαθούν στο πλήθος[εκκρεμεί παραπομπή].
[Επεξεργασία] Γνωστοί Φλωρινιώτες
- Νικόλαος Πύρζας, Μακεδονομάχος
- Δημήτριος Καλαμάρας, γλύπτης
- Λεωνίδας Καλαμάρας, καθηγητής γλυπτικής στο πανεπιστήμιο του Περθ
- Νικόλαος Τσουλιάς, τέως πρόεδρος της Ελληνικής Κοινότητας Καμπέρας
- Θεόδωρος Τσαπάνος, καθηγητής σεισμολογίας Α.Π.Θ.
- Χαράλαμπος Παπαγεωργίου, καθηγητής Μαθηματικών Πανεπιστημίου Αθηνών, κοσμήτορας Σχολής Θετικών Επιστημών
- Θεμιστοκλής Χατζηιωάννου, καθηγητής χημείας, ακαδημαϊκός, ιδρυτής του εργαστηρίου Αναλυτικής Χημείας, του Πανεπιστημίου Αθηνών
- Πάνος Παπαζάχος ζωγράφος
- Αλέξης Αλεξούδης, πρώην διεθνής ποδοσφαιριστής
- Παύλος Ιωάννου, δημοσιογράφος, ηθοποιός και σεναριογράφος.
- Βούλα Πατουλίδου, είναι πρώην αθλήτρια και πολιτευτής, η πρώτη γυναίκα ολυμπιονίκης στην Ελλάδα.
- Γιάννης Φλωρινιώτης, λαϊκός τραγουδιστής
[Επεξεργασία] Σημειώσεις
i. ^ Κ.Ρωμαίου:«EΛΛΑΣ», τόμος 2ος, σελ 492 , εκδ. Γιοβάνη.
ii.^ V.Bérard:«Τουρκία και Ελληνισμός», σελ 357 (Εκδ.Τροχαλία-Παρουσία) 3Πρότυπο:Η ευη σκετη καύλα Τόμος ΄β <<Σεξόφιλο>> Εκδ. ΜωρηΜωρή Ιστότοπος : tsitsidia.com
[Επεξεργασία] Παραπομπές
- ↑ Wellcome to Florina, Η Ελληνιστική πόλη στο λόφο του Αγίου Παντελεήμονα, στη πόλη της Φλώρινας
- ↑ Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Φλώρινας - Ιστορία
- ↑ Το συναξάριον της Εκκλησίας, Αγίων Νεομαρτύρων Βιογραφικά, καθηγητής Αντώνιος Μάρκου
- ↑ Διαδικτυακές πύλες, Δήμος Φλώρινας, Η ιστορία της πόλης
- ↑ ΓΕΣ, Διεύθυνση Ιστορίας Στρατού, Ο Μακεδονικός Αγών και τα εις Θράκην Γεγονότα, Αθήνα 1979, σσ. 147, 149, 150
- ↑ Douglas Dakin, The Macedonian Struggle, Αθήνα 1985, σσ. 65, 67
- ↑ ΓΕΣ, Διεύθυνση Ιστορίας Στρατού, Ο Μακεδονικός Αγών και τα εις Θράκην Γεγονότα, Αθήνα 1979, σ. 115
- ↑ Αρχείο Διεύθυνσης Εφέδρων Πολεμιστών, Αγωνιστών, Θυμάτων, Αναπήρων, Αρχείο Μακεδονικού Αγώνα, φ. Χ-137
- ↑ Επετηρίς Αγωνιστών Μακεδονικού Αγώνος 1903-1909, αύξων αριθμός 3497
- ↑ Αφανείς, γηγενείς Μακεδονομάχοι, επιστημονική επιμέλεια Ιωάννης Σ. Κολιόπουλος, χορηγός Νικόλαος Μάνος, Εταιρεία Μακεδονικών Σπουδών, University Studio Press, Θεσσαλονίκη, 2008, σ. 179
- ↑ Βιβλίο Τάσος Κωστόπουλος: Η απαγορευμένη γλώσσα - Κρατική Καταστολή των Σλαβικών Διαλέκτων στην Ελληνική Μακεδονία.
- ↑ Χρήστος Μανδατζής, διδάκτωρ ιστορίας, επιστημονικός συνεργάτης του Ελληνικού Λογοτεχνικού και Ιστορικού Αρχείου (ΕΛΙΑ) Θεσσαλονίκης, Η μετανάστευση από τη Μακεδονία
- ↑ Δημήτριος Ε. Ευαγγελίδης, Το γλωσσικό ιδίωμα των γηγενών σε περιοχές της Μακεδονίας
- ↑ Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρώπινων Δικαιωμάτων. Case of Sidiropoulos and others v. Greece (57/1997/841/1047) 10 Ιουλίου 1998. (pdf) (Αγγλικά)
- ↑ Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρώπινων Δικαιωμάτων-Πρώτο Τμήμα. Υπόθεση Ουράνιου Τόξου και λοιπών κατά Ελλάδας Προσφυγή αριθ. 74989/01 (μετάφραση στα ελληνικά από το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους), 9/09/2010. (pdf)
- ↑ Εκλογικά τμήματα πόλεως Φλωρίνης: από το 131 έως το 150 Εκλογικό τμήμα. Αποτελέσματα ανά τμήμα:Ε.Τ. 131, Ε.Τ. 132, Ε.Τ. 133, Ε.Τ. 134, Ε.Τ. 135, Ε.Τ. 136, Ε.Τ. 137, Ε.Τ. 138, Ε.Τ. 139, Ε.Τ. 140, Ε.Τ. 141, Ε.Τ. 142, Ε.Τ. 143, Ε.Τ. 144, Ε.Τ. 145, Ε.Τ. 146, Ε.Τ. 147, Ε.Τ. 148, Ε.Τ. 149, Ε.Τ. 150
- ↑ Wellcome to Florina, Η Ελληνιστική πόλη στο λόφο του Αγίου Παντελεήμονα, στη πόλη της Φλώρινας
[Επεξεργασία] Βιβλιογραφία
- Βιβλίο - Τάσος Κωστόπουλος: Η απαγορευμένη γλώσσα - Κρατική Καταστολή των Σλαβικών Διαλέκτων στην Ελληνική Μακεδονία, Εκδόσεις Βιβλιόραμα, Δ' Έκδοση, Αθήνα 2008, ISBN 978-960-8087-73-6.
[Επεξεργασία] Εξωτερικοί σύνδεσμοι
- Νομαρχία Φλώρινας
- Δήμος Φλώρινας
- Εταιρία Προστασίας Πρεσπών
- Φιλεκπαιδευτικός Σύλλογος Φλωρίνης "Ο Αριστοτέλης"
- Κέντρο ανάπτυξης και Προώθησης Τουρισμού Ν.Φλώρινας
- Τ.Ε.Ι. Πειραιά, Παρουσίαση Φλώρινας
- Florinapast - Φωτογραφίες και κείμενα της παλιάς Φλώρινας
[Επεξεργασία] Ψηφιακό αρχείο ΕΡΤ
Φλώρινα, η πόλη του χιονιού (Αρχείο ντοκιμαντέρ της ΕΡΤ)
Ταξιδεύοντας στην Ελλάδα: Φλώρινα (Αρχείο ντοκιμαντέρ της ΕΡΤ)
|
|||||