Περιφέρειες της Ελλάδας
 Ελληνική τοπική αυτοδιοίκηση |
||
|---|---|---|
| Βαθμός | Ο.Τ.Α. | Υποδιαιρέσεις |
| α΄ | Δήμος | Δημοτική ενότητα Κοινότητα |
| β΄ | Περιφέρεια | Περιφερειακή ενότητα |
| Ελλάδα |
 Αυτό το λήμμα ανήκει στη σειρά: |
|
Σύνταγμα
Κοινοβούλιο
Κυβέρνηση
Αυτοδιοίκηση
Εκλογές
Διεθνείς σχέσεις
|
Περιφέρειες ονομάζονται οι 13 δευτεροβάθμιοι οργανισμοί τοπικής αυτοδιοίκησης του ελληνικού κράτους. Κάθε περιφέρεια έχει συσταθεί σε μια ευρύτερη περιοχή της χώρας (εξαιρουμένου του Αγίου Όρους), διαθέτει δικές της αυτοτελείς υπηρεσίες και προϋπολογισμό και τα όργανά της εκλέγονται με καθολική ψηφοφορία[εκκρεμεί παραπομπή]. Οι αρμοδιότητές της απλώνονται σε ένα ευρύ φάσμα: από το σχεδιασμό, το συντονισμό και την εφαρμογή των πολιτικών που άπτονται των ζητημάτων της περιοχής, μέχρι και επιμέρους καθήκοντα της κεντρικής διοίκησης που μπορεί να της ανατεθούν με νόμο.
Ο όρος εμπεριέχει επίσης γεωγραφική σημασία, υπό την έννοια ότι οι περιφέρειες διαθέτουν συγκεκριμένη έκταση, πληθυσμό και έδρα,[1] όμως ο αμιγώς γεωγραφικός όρος είναι το διαμέρισμα. Από τις δεκατρείς περιφέρειες, μόλις τρεις ταυτίζονται εδαφικά με διαμέρισμα: Ηπείρου, Θεσσαλίας και Κρήτης.
Πίνακας περιεχομένων |
Ιστορική εξέλιξη [Επεξεργασία]
Η πρώτη διαίρεση της χώρας σε περιφέρειες (με την ονομασία Περιφεριακαί Διοικήσεις) έγινε από τη Χούντα των Συνταγματαρχών με τη μεταρρύθμιση του 1971, αλλά ακυρώθηκε δύο χρόνια αργότερα, μετά το πραξικόπημα Ιωαννίδη. Σημειωτέον ότι, σύμφωνα με το πρόγραμμα, οι περιφέρειες ήταν μόλις επτά και οι διορισμένοι διοικητές τους εισέρχονταν αυτομάτως στο Υπουργικό Συμβούλιο ως υφυπουργοί.
Η σύσταση των περιφερειών στα σημερινά τους όρια έγινε από την κυβέρνηση Α. Παπανδρέου με το Ν.1622/1986[2] και το Π.Δ.51/87,[3] ο δε χαρακτήρας τους ήταν κατά βάσιν επικουρικός της κεντρικής διοίκησης και τα όργανά τους διορίζονταν από αυτήν. Στα τέλη της δεκαετίας του '90 η λειτουργία τους μεταρρυθμίστηκε με παράλληλη διεύρυνση των αρμοδιοτήτων τους (Ν.2503/1997[4] και 2647/1998), και πάλι όμως παρέμειναν άμεσα εξαρτώμενες από την κεντρική διοίκηση, αφού το σύνολο των αποφασιστικών αρμοδιοτήτων συγκεντρωνόταν στα χέρια του διορισμένου από την κυβέρνηση γενικού γραμματέα τους.
Το σημερινό τους χαρακτήρα οι περιφέρειες τον έλαβαν τον Ιανουάριο του 2011, όταν τέθηκαν σε ισχύ οι σχετικές διατάξεις του «Καλλικράτη» που προέβλεπαν πλήρη δημοσιονομική και διοικητική αυτοτέλεια, αιρετά όργανα (περιφερειάρχης και περιφερειακό συμβούλιο) και ανάληψη μέρους των αρμοδιοτήτων των καταργημένων νομαρχιακών αυτοδιοικήσεων. Παράλληλα όμως έχασαν κάποιες από τις έως τότε αρμοδιότητές τους, οι οποίες κρίθηκε σκόπιμο να παραμείνουν στα χέρια της κρατικής διοίκησης μέσω των αποκεντρωμένων διοικήσεων.[5]
Κατάλογος περιφερειών [Επεξεργασία]
| Νο | Περιφέρεια | Έδρα | Έκταση (km²) |
Πληθυσμός (κάτοικοι) |
Πυκνότητα πληθυσμού (κάτοικοι/km²) |
Aκαθάριστο εγχώριο προϊόν (εκατομμύρια €) |
Κατά κεφαλήν ακαθάριστο εγχώριο προϊόν (€) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Ανατολική Μακεδονία και Θράκη | Κομοτηνή | 14.157 | 606.170 | 42,82 | 9.265 | 15.272 |
| 2 | Κεντρική Μακεδονία | Θεσσαλονίκη | 18.811 | 1.874.590 | 99,66 | 32.285 | 16.559 |
| 3 | Δυτική Μακεδονία | Κοζάνη | 9.451 | 282.120 | 29,85 | 5.506 | 18.786 |
| 4 | Περιφέρεια Ηπείρου | Ιωάννινα | 9.203 | 336.650 | 36,58 | 5.079 | 14.221 |
| 5 | Περιφέρεια Θεσσαλίας | Λάρισα | 14.037 | 730.730 | 52,06 | 11.608 | 15.772 |
| 6 | Ιόνιοι Νήσοι | Κέρκυρα | 2.307 | 206.470 | 89,50 | 4.130 | 17.726 |
| 7 | Δυτική Ελλάδα | Πάτρα | 11.350 | 680.190 | 59,93 | 10.659 | 14.332 |
| 8 | Στερεά Ελλάδα | Λαμία | 15.549 | 546.870 | 35,17 | 10.537 | 19.007 |
| 9 | Αττική | Αθήνα | 3.808 | 3.812.330 | 1001,11 | 110.546 | 26.968 |
| 10 | Πελοπόννησος | Τρίπολη | 15.490 | 581.980 | 37,57 | 9.809 | 16.580 |
| 11 | Βόρειο Αιγαίο | Μυτιλήνη | 3.836 | 197.810 | 51,57 | 3.330 | 16.638 |
| 12 | Νότιο Αιγαίο | Ερμούπολη | 5.286 | 308.610 | 58,38 | 7.646 | 24.828 |
| 13 | Κρήτη | Ηράκλειο | 8.336 | 621.340 | 74,54 | 11.243 | 18.421 |
██ GR1: Βόρεια Ελλάδα██ GR2: Κεντρική Ελλάδα██ GR3: Αττική██ GR4: Νησιά Αιγαίου Κρήτη
Δείτε επίσης [Επεξεργασία]
- Άγιο Όρος, το μοναδικό αυτοδιοίκητο τμήμα του Ελληνικού Κράτους.
Αναφορές [Επεξεργασία]
- ↑ Θεσμικό πλαίσιο οργάνωσης & λειτουργίας - επίσημη πύλη των ελληνικών περιφερειών
- ↑ Ν.1622/86 «Τοπική Αυτοδιοίκηση - Περιφερειακή Ανάπτυξη - Δημοκρατικός Προγραμματισμός», (ΦΕΚ 92/τ.Α΄/14-7-1986) Εφημερίς της Κυβερνήσεως
- ↑ Π.Δ. 51/87 «Καθορισμός των Περιφερειών της Χώρας για το σχεδιασμό, προγραμματισμό και συντονισμό της Περιφερειακής Ανάπτυξης», (ΦΕΚ 26/τ.Α΄/06-03-1987) Εφημερίς της Κυβερνήσεως
- ↑ Ν.2503/97 «Διοίκηση, οργάνωση, στελέχωση της Περιφέρειας, ρύθμιση θεμάτων για την τοπική αυτοδιοίκηση και άλλες διατάξεις», (ΦΕΚ 107/τ.Α΄/30-05-1997) Εφημερίς της Κυβερνήσεως
- ↑ Ν. 3852/2010 «Νέα Αρχιτεκτονική της Αυτοδιοίκησης και της Αποκεντρωμένης Διοίκησης-Πρόγραμμα Καλλικράτης», (ΦΕΚ 87/τ.Α΄/07-06-2010) Εφημερίς της Κυβερνήσεως
- ↑ http://www.statistics.gr/portal/page/portal/ESYE/BUCKET/A1602/PressReleases/A1602_SAM01_DT_DC_00_2011_01_F_GR.pdf
- ↑ www.statistics.gr/portal/page/portal/ESYE/BUCKET/A0703/Other/A0703_SEL48_TS_AN_00_2005_00_2009_01_P_BI_0.xls
- ↑ www.statistics.gr/portal/page/portal/ESYE/BUCKET/A0703/Other/A0703_SEL57_TS_AN_00_2005_00_2009_01_P_BI_0.xls
|
||||||||||||||
