Περιφέρειες της Ελλάδας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Περιφέρεια
GreeceWithoutNumbersPerepheries.png
Κατηγορία Οργανισμός τοπικής αυτοδιοίκησης
Περιοχή Ελλάδα
Δημιουργήθηκε από Ν.1622/1986
Δημιουργήθηκε 1986
2011 (ως ΟΤΑ)
Αριθμός 13
Διοίκηση Περιφερειακό συμβούλιο
Υποδιαιρέσεις Περιφερειακή ενότητα

Περιφέρειες ονομάζονται οι 13 δευτεροβάθμιοι οργανισμοί τοπικής αυτοδιοίκησης του ελληνικού κράτους. Κάθε περιφέρεια έχει συσταθεί σε μια ευρύτερη περιοχή της χώρας (εξαιρουμένου του Αγίου Όρους), διαθέτει δικές της αυτοτελείς υπηρεσίες και προϋπολογισμό και τα όργανά της εκλέγονται με καθολική ψηφοφορία[εκκρεμεί παραπομπή]. Οι αρμοδιότητές της απλώνονται σε ένα ευρύ φάσμα: από το σχεδιασμό, το συντονισμό και την εφαρμογή των πολιτικών που άπτονται των ζητημάτων της περιοχής, μέχρι και επιμέρους καθήκοντα της κεντρικής διοίκησης που μπορεί να της ανατεθούν με νόμο.

Ο όρος εμπεριέχει επίσης γεωγραφική σημασία, υπό την έννοια ότι οι περιφέρειες διαθέτουν συγκεκριμένη έκταση, πληθυσμό και έδρα,[1] όμως ο αμιγώς γεωγραφικός όρος είναι το διαμέρισμα. Από τις δεκατρείς περιφέρειες, μόλις τρεις ταυτίζονται εδαφικά με διαμέρισμα: Ηπείρου, Θεσσαλίας και Κρήτης.

Ιστορική εξέλιξη[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η πρώτη διαίρεση της χώρας σε περιφέρειες (με την ονομασία Περιφεριακαί Διοικήσεις) έγινε από τη Χούντα των Συνταγματαρχών με τη μεταρρύθμιση του 1971, αλλά ακυρώθηκε δύο χρόνια αργότερα, μετά το πραξικόπημα Ιωαννίδη. Σημειωτέον ότι, σύμφωνα με το πρόγραμμα, οι περιφέρειες ήταν μόλις επτά και οι διορισμένοι διοικητές τους εισέρχονταν αυτομάτως στο Υπουργικό Συμβούλιο ως υφυπουργοί.

Η σύσταση των περιφερειών στα σημερινά τους όρια έγινε από την κυβέρνηση Α. Παπανδρέου με το Ν.1622/1986[2] και το Π.Δ.51/87,[3] ο δε χαρακτήρας τους ήταν κατά βάσιν επικουρικός της κεντρικής διοίκησης και τα όργανά τους διορίζονταν από αυτήν. Στα τέλη της δεκαετίας του '90 η λειτουργία τους μεταρρυθμίστηκε με παράλληλη διεύρυνση των αρμοδιοτήτων τους (Ν.2503/1997[4] και 2647/1998), και πάλι όμως παρέμειναν άμεσα εξαρτώμενες από την κεντρική διοίκηση, αφού το σύνολο των αποφασιστικών αρμοδιοτήτων συγκεντρωνόταν στα χέρια του διορισμένου από την κυβέρνηση γενικού γραμματέα τους.

Το σημερινό τους χαρακτήρα οι περιφέρειες τον έλαβαν τον Ιανουάριο του 2011, όταν τέθηκαν σε ισχύ οι σχετικές διατάξεις του «Καλλικράτη» που προέβλεπαν πλήρη δημοσιονομική και διοικητική αυτοτέλεια, αιρετά όργανα (περιφερειάρχης και περιφερειακό συμβούλιο) και ανάληψη μέρους των αρμοδιοτήτων των καταργημένων νομαρχιακών αυτοδιοικήσεων. Παράλληλα όμως έχασαν κάποιες από τις έως τότε αρμοδιότητές τους, οι οποίες κρίθηκε σκόπιμο να παραμείνουν στα χέρια της κρατικής διοίκησης μέσω των αποκεντρωμένων διοικήσεων.[5]

Κατάλογος περιφερειών[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Coat of arms of Greece.svg
Αυτό το λήμμα ανήκει στη σειρά:
Πολιτικό σύστημα της Ελλάδας
 
Coat of Arms of Greece (Monochromatic).svg Ελληνική τοπική αυτοδιοίκηση
Βαθμός Ο.Τ.Α. Υποδιαιρέσεις
α΄ Δήμος  •  Δημοτική ενότητα
 •  Κοινότητα
β΄ Περιφέρεια  Περιφερειακή ενότητα
Νο Περιφέρεια Έδρα Έκταση
(km²)
Πληθυσμός
(κάτοικοι)
Πυκνότητα πληθυσμού
(κάτοικοι/km²)
Aκαθάριστο εγχώριο προϊόν
(εκατομμύρια €)
Κατά κεφαλήν ακαθάριστο εγχώριο προϊόν
()
1 Ανατολική Μακεδονία και Θράκη Κομοτηνή 14.157 606.170 42,82 9.265 15.272
2 Κεντρική Μακεδονία Θεσσαλονίκη 18.811 1.874.590 99,66 32.285 16.559
3 Δυτική Μακεδονία Κοζάνη 9.451 282.120 29,85 5.506 18.786
4 Ηπείρος Ιωάννινα 9.203 336.650 36,58 5.079 14.221
5 Θεσσαλία Λάρισα 14.037 730.730 52,06 11.608 15.772
6 Ιόνιοι Νήσοι Κέρκυρα 2.307 206.470 89,50 4.130 17.726
7 Δυτική Ελλάδα Πάτρα 11.350 680.190 59,93 10.659 14.332
8 Στερεά Ελλάδα Λαμία 15.549 546.870 35,17 10.537 19.007
9 Αττική Αθήνα 3.808 3.812.330 1001,11 110.546 26.968
10 Πελοπόννησος Τρίπολη 15.490 581.980 37,57 9.809 16.580
11 Βόρειο Αιγαίο Μυτιλήνη 3.836 197.810 51,57 3.330 16.638
12 Νότιο Αιγαίο Ερμούπολη 5.286 308.610 58,38 7.646 24.828
13 Κρήτη Ηράκλειο 8.336 621.340 74,54 11.243 18.421


Πηγές πληροφοριών πίνακα[6] [7] [8]



Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας Περιφέρεια Ηπείρου Περιφέρεια Θεσσαλίας Περιφέρεια Ιονίων Νήσων Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας Αττική Περιφέρεια Πελοποννήσου Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου ΚρήτηΧάρτης της Ελλάδας με αριθμημένες τις περιφέρειες.
Σχετικά με αυτήν την εικόνα

Δείτε επίσης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Άγιο Όρος, το μοναδικό αυτοδιοίκητο τμήμα του Ελληνικού Κράτους.

Αναφορές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Θεσμικό πλαίσιο οργάνωσης & λειτουργίας - επίσημη πύλη των ελληνικών περιφερειών
  2. Ν.1622/86 «Τοπική Αυτοδιοίκηση - Περιφερειακή Ανάπτυξη - Δημοκρατικός Προγραμματισμός», (ΦΕΚ 92/τ.Α΄/14-7-1986) Εφημερίς της Κυβερνήσεως
  3. Π.Δ. 51/87 «Καθορισμός των Περιφερειών της Χώρας για το σχεδιασμό, προγραμματισμό και συντονισμό της Περιφερειακής Ανάπτυξης», (ΦΕΚ 26/τ.Α΄/06-03-1987) Εφημερίς της Κυβερνήσεως
  4. Ν.2503/97 «Διοίκηση, οργάνωση, στελέχωση της Περιφέρειας, ρύθμιση θεμάτων για την τοπική αυτοδιοίκηση και άλλες διατάξεις», (ΦΕΚ 107/τ.Α΄/30-05-1997) Εφημερίς της Κυβερνήσεως
  5. Ν. 3852/2010 «Νέα Αρχιτεκτονική της Αυτοδιοίκησης και της Αποκεντρωμένης Διοίκησης-Πρόγραμμα Καλλικράτης», (ΦΕΚ 87/τ.Α΄/07-06-2010) Εφημερίς της Κυβερνήσεως
  6. http://www.statistics.gr/portal/page/portal/ESYE/BUCKET/A1602/PressReleases/A1602_SAM01_DT_DC_00_2011_01_F_GR.pdf
  7. www.statistics.gr/portal/page/portal/ESYE/BUCKET/A0703/Other/A0703_SEL48_TS_AN_00_2005_00_2009_01_P_BI_0.xls
  8. www.statistics.gr/portal/page/portal/ESYE/BUCKET/A0703/Other/A0703_SEL57_TS_AN_00_2005_00_2009_01_P_BI_0.xls
Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα