Ηράκλειο Κρήτης

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Συντεταγμένες: 35°20′N 25°08′E / 35.33, 25.13

Ηράκλειο

Έμβλημα
20090415 Hrakleio Krhth Limani Koules 1.jpg
Το φρούριο Κούλες στο λιμάνι του Ηρακλείου.

Χάρτης
Θέση στην Ελλάδα
Ηράκλειο is located in Ελλάδα
Ηράκλειο
Πληροφορίες
Γεωγραφικό διαμέρισμα Κρήτη
Περιφέρεια Κρήτη
Νομός Ηρακλείου
Αρ. δημ. διαμερισμάτων 5
Επίσημος πληθυσμός 173.993 (2011)
Έκταση 120 km²
Ταχυδρομικός κώδικας 71xxx
Τηλεφωνικός κωδικός 2810
Δήμαρχος Γιάννης Κουράκης (ΠΑΣΟΚ)
Ιστότοπος http://www.heraklion.gr/
Ο Άγιος Πέτρος των Δομινικανών.

Το Ηράκλειο είναι η πρωτεύουσα και μεγαλύτερη πόλη της Κρήτης, καθώς και ο μεγαλύτερος λιμένας του νησιού. Σύμφωνα με την απογραφή του 2011 ο Δήμος Ηρακλείου έχει πληθυσμό 173.993 κατοίκους. Κύριοι οικονομικοί τομείς της πόλης είναι ο τουρισμός, η γεωργία και το εμπόριο. Διαθέτει βιομηχανική περιοχή 4 χιλιόμετρα νοτιοανατολικά του κέντρου. Το Ηράκλειο διαθέτει επίσης ένα από τα μεγαλύτερα σε κίνηση αεροδρόμια της χώρας (αεροδρόμιο "Νίκος Καζαντζάκης") και λιμάνι με μεγάλη κίνηση επιβατών και εμπορευμάτων.

Πίνακας περιεχομένων

Πληθυσμός [Επεξεργασία]

Ο Δήμος Ηρακλείου αριθμούσε συνολικά 173.993 κατοίκους στην απογραφή του 2011.Το Π.Σ Ηρακλείου που αποτελείται από το Ηρακλειο την Νέα Αλικαρνασσό και το Γάζι ανέρχεται στους 167.211 κατοίκους.

Ιστορία [Επεξεργασία]

Μέρος των ενετικών νεωρίων του Ηρακλείου

Το Ηράκλειο βρίσκεται κοντά στo παλάτι της Κνωσού που την περίοδο του μινωικού πολιτισμού είχε τη μεγαλύτερη συγκέντρωση πληθυσμού στην Κρήτη.

Η πόλη του Ηρακλείου κτίστηκε το 824, όταν κατέλαβαν τις ακτές οι Σαρακηνοί πειρατές υπό τον Αμπού Χαφέζ. Έχτισαν μεγάλο οχυρό με μια περιμετρική μεγάλη τάφρο γύρω από την οποία και αναπτύχθηκε η πόλη που έλαβε και την αρχική ονομασία Χάνδαξ. Οι Σαρακηνοί κατέστησαν την πόλη αυτή πρωτεύουσά τους και ορμητήριο των πειρατικών τους δραστηριοτήτων, πράγμα που εξόργισε τη Βυζαντινή Αυτοκρατορία.Φυσικό ήταν η Βυζαντινή (Ανατολική Ρωμαϊκή) Πολιτική να επικεντρώσει το ενδιαφέρον της στην ανακατάληψη της Μεγαλονήσου. Μετά από κάποιες αποτυχημένες απόπειρες όπως π.χ. εκείνη του Γογγύλη, η Βασιλεύουσα απεφάσισε να τελειώνει με την υπόθεση της Κρήτης. Επί βασιλείας Ρωμανού Β΄. και πρωθυπουργίας Ιωσήφ Βρίγγα, ανετέθη στον Μάγιστρο Νικηφόρο Φωκά (τον μετέπειτα Αυτοκράτορα Νικηφόρο Β΄ Φωκά) η προετοιμασία και ηγεσία της εκστρατείας.

Το 961 οι Βυζαντινοί επιτέθηκαν στην πόλη του Χάνδακα. Οι δυνάμεις του Νικηφόρου Φωκά, κατά τα κοινώς αποδεκτά ήθη της εποχής, έσφαξαν τους Σαρακηνούς, τη λεηλάτησαν και την έκαψαν. Την ξανάκτισαν, απεκατέστησαν τη Χριστιανική Πίστη, την προσάρτησαν πλήρως στο Κράτος της Βασιλεύουσας και κράτησαν την κυριαρχία της για 243 χρόνια.

Το 1204 η πόλη αγοράστηκε από τους Ενετούς εν μέσω μιας πολιτικής συμφωνίας που συμπεριλάμβανε μεταξύ άλλων την επανατοποθέτηση στο θρόνο της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας του Ισαάκιου Β' Αγγέλου από τους Σταυροφόρους της 4ης Σταυροφορίας. Οι Ενετοί βελτίωσαν τις οχυρώσεις της πόλης χτίζοντας ένα τεράστιο τείχος (πάχους μέχρι 40μ σε ορισμένα σημεία), του οποίου το μεγαλύτερο μέρος σώζεται μέχρι και σήμερα. Το όνομα της πόλης από Handaq έγινε Candia στα Ιταλικά.

Το 1647 μ.Χ. ξεκίνησε η πολιορκία της πόλης από τους Οθωμανούς Τούρκους, η οποία κράτησε 22 χρόνια και κόστισε τη ζωή σε 30.000 Κρητικούς και 120.000 Τούρκους και εν τέλει έληξε με την κατάκτηση της πόλης το 1669, από τον Κιοπρουλού Φαζίλ Αχμέτ. Κατά την περίοδο της τουρκοκρατίας η πόλη έγινε γνωστή και ως “Μεγάλο Κάστρο” ή “Κάστρο”.

Η πόλη ελευθερώθηκε το 1898 και μπήκε στην Κρητική Πολιτεία το 1908 που με τη σειρά της προσαρτήθηκε στην Ελλάδα το 1913. Κατά την απελευθέρωσή της η πόλη ονομάστηκε Ηράκλειο από τον Μινωικό οικισμό που υπήρχε στο σημείο, ήδη από τον 7ο π.Χ. αιώνα, σύμφωνα με τα "Γεωγραφικά" του Στράβωνα ("... έχει για επίνειο η Κνωσός το Ηράκλειο").

Κλίμα [Επεξεργασία]

Κλιματικά δεδομένα Ηρακλείου
Μήνας Ιαν Φεβ Μαρ Απρ Μαι Ιουν Ιουλ Αυγ Σεπ Οκτ Νοε Δεκ Έτος
Μέση Υψηλότερη° C (°F) 15.2 15.5 16.8 20.2 23.5 27.3 28.6 28.4 26.4 23.1 20.1 17.0 21,9
Μέση Ημερήσια °C (°F) 12.1 12.3 13.3 16.1 19.2 23.2 25.2 25.1 22.9 19.8 16.8 14.0 18,4
Μέση Χαμηλότερη °C (°F) 9.0 9.0 9.8 12.0 14.9 19.0 21.7 21.7 19.3 16.5 13.4 6.5 14,8
Κατακρημνίσεις mm (ίντσες) 91.5
(3.602)
77.4
(3.047)
57.4
(2.26)
30.0
(1.181)
15.2
(0.598)
3.2
(0.126)
1.0
(0.039)
0.7
(0.028)
19.5
(0.768)
68.8
(2.709)
58.8
(2.315)
77.1
(3.035)
500,6
(19,709)
Μέσες ημέρες κατακρημνίσεων 10.1 9.1 6.9 3.4 1.9 0.5 0.1 0.1 1.3 4.9 6.0 8.9 53,2
Μέσες μηνιαίες ώρες ηλιοφάνειας 117.8 124.7 176.7 228.0 300.7 351.0 372.0 347.2 282.0 198.4 150.0 120.9 2.769,4
Source: Hong Kong Observatory[1]

Συγκοινωνίες [Επεξεργασία]

Το λιμάνι του Ηρακλείου

Το Ηράκλειο αποτελεί σημαντικό λιμάνι στη Μεσόγειο.

Tο διεθνές αεροδρόμιο Ν. Καζαντζάκης συνδέει την πόλη με ολόκληρο τον κόσμο και υπάρχει προγραμματισμός για αντικατάσταση του με νέο διεθνές αεροδρόμιο στο Καστέλλι Πεδιάδος.

Ο Βόρειος οδικός άξονας της Κρήτης Β.Ο.Α.Κ. προσφέρει πρόσβαση στις μεγαλύτερες πόλεις του νησιού. Οι εθνικές οδοί Ηρακλείου-Μοιρών και Ηρακλείου-Αρκαλοχωρίου συνδέουν την πόλη με το εσωτερικό του νομού.

Το αστικό ΚΤΕΛ Ηρακλείου εκτελεί δρομολόγια από το κέντρο προς όλη την πόλη και τις γύρω περιοχές. Το ΚΤΕΛ Κρήτης συνδέει το Ηράκλειο με ολόκληρο το υπόλοιπο νησί.

Από το 1922 έως το 1937, λειτούργησε βιομηχανικός σιδηρόδρομος, που συνέδεε τον Κούλε Ηρακλείου με τον Ξηροπόταμο, με σκοπό την κατασκευή του λιμανιού του Ηρακλείου.

Το 2000 υπήρξε ανεκμετάλλευτη μελέτη για 2 γραμμές για το Τραμ Ηρακλείου , από τις οποίες η πρώτη θα συνέδεε το Παγκρήτιο Στάδιο με το Αεροδρόμιο και η δεύτερη το κέντρο του Ηρακλείου με την Κνωσσό.

Το καλοκαίρι του 2007, στο συνέδριο των απόδημων Κρητών, που έγινε στο Ηράκλειο, δύο έγκριτοι συγκοινωνιολόγοι, ο Γεώργιος Νάθενας από τις Γωνιές Μαλεβυζίου και ο Βασίλης Οικονομόπουλος προτείνουν την ανάπτυξη σιδηροδρόμου στην Κρήτη, στην διαδρομή Χανιά-Ρέθυμνο-Ηράκλειο σε 50 λεπτά (20+30 λεπτά) και με πρόβλεψη για επεκτάσεις προς Κίσσαμο, Νέο Αεροδρόμιο Καστελίου Πεδιάδος και Άγιο Νικόλαο.[2]

Στο Ηράκλειο εδρεύει η ακτοπλοϊκή εταιρεία "Μινωικές Γραμμές" (Minoan Lines).

Αθλητικές Εγκαταστάσεις [Επεξεργασία]

Το Ηράκλειο ανήκει στις ολυμπιακές πόλεις που φιλοξένησαν τους Ολυμπιακούς αγώνες 2004.

Αθλητικές Ομάδες Πόλεως [Επεξεργασία]

Αξιοθέατα [Επεξεργασία]

Μουσεία [Επεξεργασία]

Κτίρια [Επεξεργασία]

  • το ενετικό φρούριο Κούλες στο λιμάνι του Ηρακλείου
  • η εκκλησία του Αγίου Τίτου επί της 25ης Αυγούστου
  • η ενετική Λότζια, το σημερινό Δημαρχείο
  • η Βασιλική του Αγίου Μάρκου
  • το μητροπολιτικό ναό του Αγίου Μηνά

Άλλα [Επεξεργασία]

Εκπαίδευση [Επεξεργασία]

Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση [Επεξεργασία]

Στην πόλη του Ηρακλείου λειτουργούν γύρω στα 75 νηπιαγωγεία,[3] 51 Δημοτικά Σχολεία, 18 Γυμνάσια (ανάμεσα στα οποία ένα Πειραματικό, ένα Εσπερινό, ένα Καλλιτεχνικό, ένα Αθλητικό και ένα Μουσικό), 13 Γενικά Λύκεια και 6 Επαγγελματικά Λύκεια.

Ακαδημαϊκά ιδρύματα [Επεξεργασία]

Στο Ηράκλειο βρίσκονται οι Σχολές Θετικών Επιστημών και Επιστημών Υγείας του Πανεπιστημίου Κρήτης, (με 8.000 φοιτητές), εδρεύει το Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ-FORTH) ένα από τα μεγαλύτερα ερευνητικά κέντρα της χώρας, καθώς και το Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Κρήτης (με 6.500 φοιτητές). Συνολικά, υπάρχουν 8 σχολές ΑΕΙ και 11 σχολές ΤΕΙ.[4]

Προσωπικότητες [Επεξεργασία]

  • Καλλέργης Αλέξιος, Μέγας ΄Αρχων
  • Κύριλλος (Λούκαρης), Οικουμενικός Πατριάρχης, από Αλεξανδρείας. Εκτελέστηκε υπό των Τούρκων.
  • Μελέτιος (Πηγάς), Πάπας & Πατριάρχης Αλεξανδρείας & πάσης γής Αιγύπτου (πάσης Αφρικής)
  • Γεράσιμος (Παρδάλης), Μητροπολίτης Κρήτης. Εκτελέστηκε υπό των Τούρκων.
  • Τίτος Β΄. (Ζωγραφίδης), Μητροπολίτης Κρήτης, από Πέτρας, Συγγραφέας
  • Τιμόθεος (Βενιέρης), Μητροπολίτης (πρώην) Κρήτης, από Ρεθύμνης & Αυλοποτάμου, Συγγραφέας
  • Βασίλειος (Μαρκάκης), Μητροπολίτης Κρήτης, από Αρκαδίας
  • Ευγένιος Α΄. (Ψαλιδάκης), Μητροπολίτης και είτα Αρχιεπίσκοπος Κρήτης, από Γορτύνης & Αρκαδίας
  • Δημήτριος (Μπουρλάκης), Μητροπολίτης Πέτρας
  • Θεόδωρος (Τζεδάκης), Μητροπολίτης Ρεθύμνης & Αυλοποτάμου, από Λάμπης και Σφακίων, Συγγραφέας
  • Θεόδωρος Β΄. (Χορευτάκης), Πάπας & Πατριάρχης Αλεξανδρείας & πάσης Αφρικής, από Κυρήνης, Καμερούν και Ζιμπάμπουε
  • Ανδρέας Ρίτσος, Αγιογράφος (1422-1492)
  • Φραγκίσκος Λεονταρίτης, Αναγεννησιακός Συνθέτης (περ. 1518 - περ. 1572)
  • Μιχαήλ Δαμασκηνός, Αγιογράφος (1530/35-1592/93)
  • Φραγκίσκος Μπαρόκιος, Μαθηματικός και Αστρονόμος (1537-1604)
  • Γεώργιος Κλώντζας, Αγιογράφος (1540-1607)
  • Ελ Γκρέκο, Αναγεννησιακός ζωγράφος (1541-1614)
  • Τιμόθεος Τσαγκαράκης, Αρχιμανδρίτης, Προηγούμενος Ι.Μονής Αγίου Γεωργίου Επανωσήφη, Ι.Αρχιεπισκοπής Κρήτης
  • Αγάθη Μελισσείδου, Μοναχή Μεγαλόσχημος, Προηγουμένη Ι.Μονής Παναγίας Παληανής, Ι.Αρχιεπισκοπής Κρήτης, Σταυροφόρος Παναγίου Τάφου
  • Καλοκαιρινός Λυσίμαχος, Πρόξενος Μεγάλης Βρεττανίας, εκτελέστηκε υπό των Τούρκων.
  • Καλοκαιρινός Μίνωας, Επιχειρηματίας & ερασιτέχνης Αρχαιολόγος
  • Βορεάδης Ιωάννης, Πρόξενος Ολλανδίας (Κάτω Χωρών)
  • Γιάννης Σμαραγδής Σκηνοθέτης (*1946)
  • Βιτσέντζος Κορνάρος, Συγγραφέας (Γεννημένος στη Σητεία αλλά παντρεύτηκε και έζησε στο Μ. Κάστρο, 1553-1613)
  • Εμμανουήλ Τζάνες, Αγιογράφος (1610-1690)
  • Θεόδωρος Πουλάκης, Αγιογράφος (1622-1692)
  • Κωνσταντίνος Βολανάκης, Ζωγράφος (1837-1907)
  • Κατεχάκης Γεώργιος (Καπετάν Ρούβας), Υποστράτηγος ε.α. Υπουργός κυβερνήσεων Ε.Βενιζέλου
  • Αριστείδης Στεργιάδης, ΄Υπατος Αρμοστής Σμύρνης (1861-1950)
  • Μπαντουβάς Εμμανουήλ (Καπετάν Μπαντουβάς), Οπλαρχηγός (1941-1945)
  • Πετράκης Γεώργιος (Καπετάν Πετρακογιώργης), "Σταυραητός της Κρήτης", Οπλαρχηγός (1941-1945)
  • Γεωργιάδης Μηνάς, Δήμαρχος Ηρακλείου Κρήτης. Εκτελέστηκε υπό των Γερμανών. (62 Μάρτυρες)
  • Μελισσείδης Απολλόδωρος, Παθολόγος, Συνταγματάρχης Υγειονομικού ε.α, Αρχίατρος, Λεγεώνα Τιμής (Α΄.Παγκόσμιος Πόλεμος)
  • Φουντουλάκης Γεώργιος, Υποστράτηγος ε.α. Διοικητής Μεραρχίας Κρήτης
  • Νίκος Καζαντζάκης, Συγγραφέας (1883-1957)[1] [2]
  • Μελισσείδης Εμμανουήλ, Δικηγόρος, τέως Σύμβουλος Επικρατείας & πρώην Πρόεδρος Δικηγορικού Συλλόγου Ηρακλείου, Συγγραφέας
  • Αντώνης Ε. Τσιριγωτάκης, (*1942) Συγγραφέας - Λαογράφος - λεξικογράφος (ΘΗΣΑΥΡΟΣ ΤΗΣ ΚΡΗΤΙΚΗΣ ΔΙΑΛΕΚΤΟΥ)
  • Μαρής Κωνσταντίνος, Δικηγόρος & Βουλευτής ΄Ενωσης Κέντρου
  • Μελισσείδης Απολλόδωρος - Ελευθέριος, ΄Εμπορος, ΄Εφ.Αξιωματικός (ΠΖ), Πολεμικός Σταυρός & Μετάλλιο Εξαιρέτων Πράξεων (1946-1949)
  • Κωνιωτάκης Κωνσταντίνος, Αντιπτέραχος ε.α & Βουλευτής ΄Ενωσης Κέντρου
  • Έλλη Αλεξίου, Συγγραφέας (1894-1988)
  • Λιλή Ζωγράφου, Δημοσιογράφος, Συγγραφέας
  • Οδυσσέας Ελύτης, Ποιητής, κάτοχος βραβείου Νόμπελ Λογοτεχνίας (1911-1996)
  • Παρλαμάς Μενέλαος, Φιλόλογος, επίτιμος Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Κρήτης
  • Μανόλης Δρεττάκης, Δημοσιογράφος, Οικονομολόγος, Πανεπιστημιακός και Πολιτικός, πρώην Αντιπρόεδρος της Βουλής (*1934)
  • Γιάννης Μαρκόπουλος, Μουσικοσυνθέτης (*1939)
  • Καλοκαιρινός Ανδρέας, Δήμαρχος Ηρακλείου Κρήτης
  • Γοντικάκης Στέφανος, Φιλόλογος, Θεολόγος, Δρ. Φιλολογίας & Συγγραφέας
  • Μελισσείδης Αλέξανδρος, Βιομήχανος, πρώην Δημοτικός Σύμβουλος Δήμου Ηρακλείου Κρήτης & πρώην Πρόεδρος Βιομ. Επιμελητηρίου Ηρακλείου Κρήτης
  • Μυκωνιάτης Αλέξανδρος, Εκδότης Εφημερίδας "ΠΑΤΡΙΣ", Ηρακλείου Κρήτης
  • Σενετάκης Γεώργιος, Πολιτικός Μηχανικός, Γενικός Γραμματέας Περιφέρειας Κρήτης (1990-1993)
  • Μανώλης Ρασούλης,Συνθέτης, Τραγουδιστής (1945-2011)
  • Μαρκάκης Γεώργιος, Συνταγματάρχης (ΠΖ) ε.α. πρώην Διοικητής ΣΕΑΠ, Πολεμικός Σταυρός κ.ά. (1940, 1946-1949)
  • Χρήστος Λεοντής,Μουσικοσυνθέτης (*1940)
  • Αλεξίου Στυλιανός, Αρχαιολόγος, Ομότ. Καθηγητής Πανεπιστημίου Κρήτης, Συγγραφέας, Ειδ. Κρατικό Βραβείο Λογοτεχνίας (1993), Commendatore της Ιταλικής Δημοκρατίας, Χρυσούς Σταυρός Τάγματος της Τιμής (2003)
  • Δετοράκης Θεοχάρης, Φιλόλογος / Βυζαντινολόγος, Ομότ. Καθηγητής Πανεπιστημίου Κρήτης, Συγγραφέας, Βραβείο "Ν.Καζαντζάκης" (1985)
  • Γιώργος Γραμματικάκης, πρώην Πρύτανης τού Πανεπιστημίου Κρήτης με πλούσιο έργο σε πολλά επίπεδα (*1939)[3]
  • Φώτης Καφάτος, Καθηγητής Βιολογίας, Πρόεδρος του Επιστημονικού Συμβουλίου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Έρευνας (*1940)
  • Χρήστος Πολίτης, Ηθοποιός
  • Ιωσήφ Σηφάκης, Καθηγητής Πληροφορικής, αποδέκτης του βραβείου Turing για το 2007 (*1946)
  • Μανώλης Λυδάκης, Τραγουδιστής (*1961)
  • Γιάννα Αγγελοπούλου-Δασκαλάκη, Νομικός, Επιχειρηματίας και Πολιτικός (*1955)
  • Νίκος Μαχλάς, Ποδοσφαιριστής (*1973)
  • Γιώργος Σαμαράς, Ποδοσφαιριστής (*1985)
  • Νότης Σφακιανάκης, Τραγουδιστής (*1959)
  • Μιχάλης Σηφάκης, Ποδοσφαιριστής

Συνοικίες [Επεξεργασία]

  • Αγία Αικατερίνη
  • Αγία Ειρήνη Χρυσοβαλάντου
  • Αγία Μαρίνα
  • Αγία Τριάδα
  • Αγιος Δημητριος
  • Άγιος Ιωάννης
  • Άγιος Ιωάννης Χωστός
  • Αγιος Μηνάς
  • Ακαδημία
  • Ανάληψη
  • Αμπελόκηποι
  • Ατσαλένιο
  • Γιόφυρο
  • Δειλινά
  • Δημοκρατιας
  • Εσταυρωμένος
  • Ηλιούπολη
  • Θέρισσος
  • Καινούργια Πόρτα
  • Καμαράκι
  • Καμίνια
  • Κατσαμπάς
  • Κηπούπολη
  • Κομμένο Μπεντένι
  • Κορακοβούνι
  • Κορώνη Μαγάρα
  • Κνωσσός
  • Λίντο
  • Μασταμπάς
  • Μεσαμπελιές
  • Μπεντεβή
  • Ξηροποταμος
  • Πανάνειο
  • Παπα-Τίτου Μετόχι
  • Πατέλες
  • Πόρος
  • Τρεις Βάγιες
  • Τρία Πεύκα
  • Φιλοθέη
  • Φορτέτσα
  • Χανιόπορτα
  • Χρυσοπηγή
  • Χερσόνησος

Προάστια [Επεξεργασία]

Εικόνες [Επεξεργασία]

Εξωτερικοί σύνδεσμοι [Επεξεργασία]

Commons logo
Τα Κοινά έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα

Παραπομπές [Επεξεργασία]

  • Ιωάννης Α. Μελισσείδης & Πουλχερία Ζαβολέα Μελισσείδη, " Νικηφόρος Φωκάς (Ελ) Νικφούρ ", Τόμος 1ος, σελ. 67-96 κ.α., έκδ. 3η, Εκδόσεις Βεργίνα, Αθήνα 2009, ISBN 9789608280472 (βάση δεδομένων ΒΙΒΛΙΟΝΕΤ)
  • Γεώργιος Τ. Τσερεβελάκης, " Ο Νικηφόρος Φωκάς και η απελευθέρωση της Κρήτης απ τους ΄Αραβες (961 μ.Χ.) ", Εκδόσεις Σταμούλη Αντ. 2009, ISBN 9789606887079 (ΒΙΒΛΙΟΝΕΤ)
  • Χρυσούλα Τζομπανάκη, " Ο Κρητικός πόλεμος 1645-1669. Η πολιορκία και η εποποιία του Χάνδακα ", Εκδόσεις Χρυσούλα Τζομπανάκη 2008, ISBN 9789609205245 (BIBLIONET)
  • Χρυσούλα Τζομπανάκη, " Ημερολόγιο 2010 : Ο Κρητικός πόλεμος 1645-1669 : Γεγονότα μοιραία, άνθρωποι μοιραίοι ", Εκδόσεις Δοκιμάκης, Ηράκλειο Κρήτης 2009, ISBN 9789609876643 (ΒΙΒΛΙΟΝΕΤ)
  • Θεοχάρης Δετοράκης, " Ιστορία της Κρήτης ", Εκδ. Δετοράκης Θεοχάρης, 2η έκδ. 1990, (Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος)
  • Στυλιανός Αλεξίου, " Η κρητική λογοτεχνία και η εποχή της ", 3η έκδ., Εκδόσεις Στιγμή 2011, ISBN 9789602690734 (ΒΙΒΛΙΟΝΕΤ)