Μαλάουι

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Συντεταγμένες: 13°01′00″S 33°36′00″E / 13.0167°S 33.6°E / -13.0167; 33.6

Δημοκρατία του Μαλάουι
Dziko la Malaŵi
Republic of Malaŵi
Σημαία Εθνόσημο
Σημαία του Μαλάουι Εθνόσημο του Μαλάουι
Εθνικό σύνθημα: "Unity and Freedom'"(στα αγγλικά)
"Ενότητα και Ελευθερία"
Εθνικός ύμνος: Mulungu dalitsa Malaŵi(στη γλώσσα Τσιτσέουα)
'"Ω Θεέ Ευλόγησε τη Γη μας του Μαλάουι"
[1]
 
Τοποθεσία της χώρας στον κόσμο
 
Πρωτεύουσα
 • Συντεταγμένες
Λιλόνγκουε
13°57′N 33°42′E / 13.950°N 33.700°E / 13.950; 33.700 (Μπλαντάιρ (Μαλάουι))
Επίσημες γλώσσες Αγγλικά[2]
Τσιτσέουα (τοπική), ομιλείται από τον μισό πληθυσμό.
Πολίτευμα Πολυκομματική Δημοκρατία
Τζόις Μπάντα
Χούμπο Κατσάλι

Ανεξαρτησία
• Από το Ηνωμένο Βασίλειο
• Ισχύον Σύνταγμα


6 Ιουλίου 1964

18 Μαΐου 1994

Έκταση
 • Σύνολο
 • % Νερό
 • Σύνορα

118.484 km2 (99η)
20,6%
2.881 km
Πληθυσμός
 • Εκτίμηση 2009 
 • Απογραφή 1998 
 • Πυκνότητα 

14.268.711[3]α (65η) 
9.933.868[4]  
120 κατ./km² (89η) 
Α.Ε.Π. (PPP)
 • Ολικό  (2009)
 • Κατά κεφαλή 

12,271 δισ. $[5] (135η)  
881 $[5] (171η) 
Α.Ε.Π. (Ονομαστικό)
 • Ολικό  (2009)
 • Κατά κεφαλή 

4,909 δισ. $[5] (140η)  
352 $[5] (174η) 
ΔΑΑ (2013) Green Arrow Up Darker.svg 0,418 (170η) – χαμηλή
Νόμισμα Κουάτσα (MWK)
Ζώνη ώρας
 • Θερινή ώρα
CAT (UTC +2)
(UTC δεν τηρείται)
Internet TLD .mw

Κωδικός κλήσης

+265

α Οι εκτιμήσεις για αυτήν την χώρα λαμβάνουν υπόψη τα αποτελέσματα της αυξημένης θνησιμότητας λόγω του AIDS, αυτό έχει ως αποτέλεσμα μικρότερο πληθυσμό από τον αναμενόμενο.

Η Δημοκρατία του Μαλάουι είναι το σύγχρονο επίσημο όνομα της άλλοτε Νυασαλάνδης (μέχρι το 1907), μετά την ανακήρυξη της ανεξαρτησίας της τον Ιούλιο του 1964, από πpώην βρετανικό προτεκτοράτο που είχε αναγνωριστεί στις 15 Μαΐου του 1891, στη νοτιοανατολική Αφρική.

Η χώρα εκτείνεται δυτικά και κατά μήκος της ομώνυμης λίμνης Μαλάουι, της τρίτης σε μήκος λίμνης της Αφρικής. Συνορεύει προς Β. με την Τανζανία, Δ. και ΒΔ. με τη Ζάμπια και Ν. Α. και ΒΑ. με τη Μοζαμβίκη. Η συνολική έκταση της Χώρας εκτός των λιμνών είναι 36.330 τετρ. μίλια, η οποία και χωρίζεται σε τρεις περιφέρειες[4] και σε 24 συνολικά νομούς.

Η Λίμνη Μαλάουι, συνολικής έκτασης 9.250 τ.μίλια, βασικός πόλος τουριστικής έλξης, μήκους 500 χλμ., λεγόμενη και "λίμνη των αστεριών" καταλαμβάνει περίπου το ένα πέμπτο της έκτασης της χώρας και απλώνεται σχεδόν σε όλα τα ανατολικά της σύνορα. Σ΄ αυτήν ζουν περί τα 500 είδη ψαριών, η δε αλιεία τους αποτελεί μια από τις κύριες πηγές εισοδήματος των κατοίκων.

Πρωτεύουσα της χώρας είναι η Λιλόνγκουε. Η χώρα έχει πληθυσμό 14.268.711, με βάση τις εκτιμήσεις του 2009.[3].

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το 10ο αιώνα εγκαταστάθηκαν στο σημερινό Μαλάουι κάτοικοι Μπαντού από το βορρά, μερικοί από τους οποίους έμειναν στην περιοχή και ίδρυσαν φυλές με βάση την κοινή καταγωγή.[6]. Με την ανάπτυξη του δουλεμπορίου στις αρχές του 19ου αιώνα Άραβες σουαχίλι που κυριαρχούσαν στην ανατολική ακτή της Αφρικής προωθήθηκαν στο εσωτερικό της ηπείρου, πολλές φορές και με τη συνεργασία μουσουλμανικών τοπικών φυλών όπως των Γιάο (Yao). Την εποχή εκείνη το Μαλάουι ήταν ένα τοπικό φυλαρχούμενο "κράτος" που είχε μεταβληθεί σε κέντρο συγκέντρωσης ανταλλαγής και μεταγωγής σκλάβων.

Πρώτοι Ευρωπαίοι που έφθασαν στη περιοχή ήταν Πορτογάλοι. Γνωστότερος εξερευνητής ήταν ο Άγγλος Σκωτσέζος Ντέιβιντ Λίβινγκστον που έφθασε στη περιοχή το 1858 κατά την επιστροφή του από κάποια αποστολή στην Αφρική. Φθάνοντας στην ομώνυμη λίμνη την ονόμασε Nyasa από τη λέξη nyanja της γλώσσας των Ιθαγενών που σημαίνει λίμνη, εξ ου και το όνομα της χώρας Νυασαλάνδη.
Μετά δύο χρόνια, το 1861, ο Λίβινγκστον επέστρεψε στη περιοχή με ιεραποστόλους που εγκαταστάθηκαν στο Σάιρ Χάιλαντς και στο Λόυερ Σάιρ. Αντιμετωπίζοντας όμως επικίνδυνα από τη μια την ελονοσία και από την άλλη εμπλοκή του με δουλεμπόρους αναγκάσθηκε τρία χρόνια αργότερα, το 1864, να καταφύγει στη Ζανζιβάρη. Επέστρεψε για τελευταία φορά το 1866, διερχόμενος, στη προσπάθειά του για την ανακάλυψη των πηγών του Νείλου όπου και πέθανε στο χωριό Τσιφ Σίταμπο της Ζάμπιας (1873), προς τιμή του οποίου και ονομάστηκε η πρωτεύουσα της Ζάμπιας.

Τον Λίβινγκστον ακολούθησαν στη συνέχεια και άλλοι εξερευνητές, ιεραπόστολοι, τυχοδιώκτες επαγγελλόμενοι τη "σωτηρία των φτωχών" αλλά και ιατροί ερευνητές των τροπικών ασθενειών καθώς και επιχειρηματίες που καθόρισαν τελικά τον χαρακτήρα της περιοχής για τον επόμενο αιώνα.

Διοικητική διαίρεση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

    Βόρεια     Κεντρική     Νότια

Το Μαλάουι διαιρείται σε 3 περιφέρειες και 28 συνοικίες. Οι τρεις περιφέρειες (με τις πρωτεύουσές τους σε παρένθεση) είνα:

Δημογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Μόλις το 19% του συνολικού πληθυσμού ζει στα αστικά κέντρα. Η επίσημη γλώσσα στο κράτος είναι τα αγγλικά.[2] Το προσδόκιμο ζωής στο σύνολο του πληθυσμού ήταν σύμφωνα με εκτιμήσεις του 2013 τα 52,78 χρόνια (51,95 χρόνια οι άνδρες και 53,62 οι γυναίκες).[3]

Διακυβέρνηση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το πολίτευμα του Μαλάουι είναι πολυκομματική δημοκρατία. Το ισχύον Σύνταγμα ψηφίστηκε το 1994.

Εκλογές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Δικαίωμα ψήφου στις εκλογές έχουν όσες και όσοι είναι ηλικίας 18 ετών και άνω.[3].

Γενικές εκλογές 2009[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι προεδρικές και βουλευτικές εκλογές διεξήχθησαν σε ήρεμο κλίμα και με μεγάλη προσέλευση στις 19 Μαΐου του 2009. Σύμφωνα με τους αναλυτές, το αναμενόμενο αποτέλεσμα των προεδρικών εκλογών αναμενόταν με οριακή διαφορά ανάμεσα στον πρόεδρο Μπίνγκου γουά Μουταρίκα και τον κυριότερο αντίπαλό του, Τζον Τέμπο.[7] Η Εφορευτική Επιτροπή ανακήρυξε στις 21 Μαΐου νικητή των εκλογών τον Μουταρίκα , καθώς έλαβε 2,7 εκατομμύρια ψήφους (66%) έναντι 1,2 εκατ. (31%) για τον αντίπαλό του, Τέμπο, με καταμετρημένο το 93% των εκλογικών τμημάτων.[8]. Η Αντιπολίτευση έκανε λόγο για παρατυπίες από πλευράς κυβέρνησης. Από τις πρώτες διαμαρτυρίες ήταν εκείνη του γιου του πρώην προέδρου Μπακίλι Μουλούζι, Ατουπέλε.[9] Στις βουλευτικές εκλογές, σύμφωνα με τα πρώτα αποτελέσματα, το κυβερνών Δημοκρατικό Προοδευτικό Κόμμα κέρδισε 59 επί συνόλου 193 εδρών στο κοινοβούλιο, ενώ το Κόμμα Κογκρέσου του Μαλάουι (MCP) 17, το Ενωμένο Δημοκρατικό Μέτωπο του Μπακίλι Μουλούζι (UDF) 10 έδρες, το Φόρουμ του Μαλάουι για την Ενότητα και την Ανάπτυξη 1 έδρα και οι ανεξάρτητοι 11.[10]

Προεδρικές εκλογές 2009[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]


Πρόεδρος, 19 Μαΐου 2009
Υποψήφιοι Κόμματα Ψήφοι %
Μπίνγκου γουά Μουταρίκα Δημοκρατικό Προοδευτικό Κόμμα 2.946.103 65,98
Τζον Τέμπο Κόμμα του Κογκρέσου του Μαλάουι 1.370.044 30,69
Καμούζου Τσιμπάμπο Κόμμα Μεταμόρφωσης του Λαού 35.167 0,79
Στάνλεϊ Μαζάουλι Ρεπουμπλικανικό Κόμμα 33.887 0,76
Λάβνες Γκόντουε Συνασπισμός Νέο Ουράνιο Τόξο 32.160 0,72
Τζέιμς Μπόουε Νγιόντο ανεξάρτητος 27.328 0,61
Ντίντι Γκόουα Νιαζούλου Συνασπισμός για Δημοκρατία 20.151 0,45
Σύνολο (συμμετοχή %) 4.464.840 100,00
Πηγή: mec.org.mw

Βουλευτικές εκλογές 2009[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]


Εθνοσυνέλευση του Μαλάουι, 19 Μαΐου 2009
Έδρες
Δημοκρατικό Προοδευτικό Κόμμα 114
Κόμμα του Κογκρέσου του Μαλάουι 26
Ενωμένο Δημοκρατικό Μέτωπο 17
Συνασπισμός για Δημοκρατία 1
Λαϊκό Κόμμα Μαράβι 1
Φόρουμ του Μαλάουι για την Ενότητα και την Ανάπτυξη 1
ανεξάρτητοι 32
Κενή (θάνατος υποψηφίου) 1
Σύνολο (συμμετοχή  %) 193
Πηγή: IPU

Μεταφορές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το 2008 στη χώρα υπήρχαν συνολικά 34 αεροδρόμια. Το σιδηροδρομικό δίκτυο καλύπτει συνολικά 797 χλμ. και το οδικό δίκτυο περισσότερα από 15.000 χλμ. Η οδήγηση γίνεται στα αριστερά. Κυριότερα λιμάνια είναι η Τσιπόκα και η Τσιλούμπα.

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. «Malawi National Anthem Lyrics». National Anthem Lyrics. Lyrics on Demand. http://www.lyricsondemand.com/miscellaneouslyrics/nationalanthemslyrics/malawinationalanthemlyrics.html. Ανακτήθηκε στις 24-08-2008. 
  2. 2,0 2,1 «Country profile: Malawi». BBC News Online. BBC. 13 Μαρτίου 2008. http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/country_profiles/1068913.stm. Ανακτήθηκε στις 17-08-2008. 
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 CIA World Fact Book
  4. 4,0 4,1 Benson, Todd. «Chapter 1: An Introduction» (PDF). Malawi: An Atlas of Social Statistics. National Statistical Office, Government of Malawi. σ. 2. http://www.ifpri.org/pubs/cp/malawiatlas/malawiatlas_01.pdf. Ανακτήθηκε στις 24-08-2008. 
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 «World Economic Outlook Database». ΔΝΤ. Οκτώβριος 2009. http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2009/02/weodata/weorept.aspx?sy=2009&ey=2009&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=%2C&br=1&pr1.x=35&pr1.y=10&c=676&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC%2CLP&grp=0&a=. Ανακτήθηκε στις 18-10-2009. 
  6. Cutter, Africa 2006, p. 142
  7. BBC News, Malawi votes in knife-edge poll, 19 Μαΐου 2009.
  8. Telegraph, Malawi's president wins re-election, 22 Μαΐου 2009.
  9. Africa News,Malawi: President's son disputes results, 21 Μαΐου 2009.
  10. ΒΒC News,Malawi president wins re-election, 22 Μαΐου 2009.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Wiktionary logo
Το Βικιλεξικό έχει λήμμα που έχει σχέση με το λήμμα:
Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα
Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα