Ερρίκος Η΄ της Αγγλίας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Ερρίκος Η'
Henry-VIII-kingofengland 1491-1547.jpg
Περίοδος 21 Απριλίου 1509 - 28 Ιανουαρίου 1547
Στέψη 24 Ιουνίου 1509
Προκάτοχος Ερρίκος Ζ΄ της Αγγλίας
Διάδοχος Εδουάρδος ΣΤ΄ της Αγγλίας
Σύζυγος Αικατερίνη της Αραγονίας (1509-1533)
Άννα Μπολέυν (1533-1536)
Τζέην Σέημουρ (1536-1537)
Άννα φον Κλεβ (1540)
Αικατερίνη Χάουαρντ (1540-1542)
Αικατερίνη Παρ (1543-1547)
Επίγονοι Μαρία Α΄ της Αγγλίας
Ελισάβετ Α΄ της Αγγλίας
Εδουάρδος ΣΤ΄ της Αγγλίας
κ.α.
Οίκος Οίκος των Τυδώρ
Πατέρας Ερρίκος Ζ΄ της Αγγλίας
Μητέρα Ελισάβετ της Υόρκης
Γέννηση 28 Ιουνίου 1491
Παλάτι της Πλακεντίας, Γκρήνουιτς
Θάνατος 28 Ιανουαρίου 1547 (56 ετών)
Ανάκτορο Γουάιτχολ, Λονδίνο
Θρησκεία Αγγλικανός
αρχικά καθολικός
Υπογραφή HenryVIIISig.svg
Commons page Πολυμέσα σχετικά με το θέμα
δεδομέναπ  σ  ε )

Ο Ερρίκος Η΄ της Αγγλίας (Henry VIII, 28 Ιουνίου 1491 - 28 Ιανουαρίου 1547) ήταν βασιλιάς της Αγγλίας από τις 21 Απριλίου του 1509 έως το θάνατό του. Επίσης, ήταν λόρδος και αργότερα βασιλιάς της Ιρλανδίας και διεκδικητής του θρόνου της Γαλλίας. Ο Ερρίκος διαδέχτηκε τον πατέρα του Ερρίκο Ζ΄ και ήταν ο δεύτερος μονάρχης της Δυναστείας των Τυδώρ. Ήταν ο μόνος επιζών γιος του βασιλιά της Αγγλίας Ερρίκου Ζ΄ και της Ελισάβετ της Υόρκης.

Ο Ερρίκος Η΄ είναι σημαντική φυσιογνωμία της ιστορίας της αγγλικής μοναρχίας. Αν και στις αρχές της βασιλείας του καταπίεσε ενεργά την μεταρρύθμιση της Αγγλικανικής Εκκλησίας που είχε ξεκινήσει από τον 14ο αιώνα, είναι πιο γνωστός για τις εκκλησιαστικές διαμάχες του με τη Ρώμη. Οι διαμάχες αυτές τελικά τον οδήγησαν στο διαχωρισμό της Αγγλικανικής Εκκλησίας από την εξουσία της Ρώμης, τη διάλυση των μοναστηριών και την εγκαθίδρυση της αγγλικής μοναρχίας ως ύπατης αρχής της Εκκλησίας της Αγγλίας.

Αν και κάποιοι υποστηρίζουν ότι ασπάστηκε τον Προτεσταντισμό λίγο πριν πεθάνει, υποστήριξε την Καθολική ιεροτελεστία και πρακτική στη διάρκεια της ζωής του. Η βασιλική υποστήριξη της αγγλικής μεταρρύθμισης συνεχίστηκε από τους διαδόχους του, Εδουάρδο ΣΤ΄ και Ελισάβετ Α΄, ενώ η κόρη του, Μαρία Α΄, πολέμησε για την επιστροφή της αγγλικής εκκλησίας στην εξουσία του Πάπα. Ο Ερρίκος Η΄ επίσης προώθησε την νομική ένωση της Αγγλίας και της Ουαλίας (1535-1542). Είναι διάσημος για τους έξι γάμους του.

Πρώιμα έτη: 1491-1509[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο δεκαοκτάχρονος Ερρίκος μετά την στέψη του το 1509.

Γεννημένος στο Παλάτι του Γκρήνουιτς, ο Ερρίκος Η΄ ήταν το τρίτο παιδί του Ερρίκου Ζ΄ και της Ελισάβετ της Υόρκης.[1] Από τα νεαρά έξι αδέλφια του Ερρίκου, μόνο τρία — ο Αρθούρος, Πρίγκιπας της Ουαλίας· η Μαργαρίτα· και η Μαίρη — επέζησαν από την βρεφική ηλικία, τα άλλα ήταν η Ελισάβετ Τυδόρ, ο Εδμούνδος Τυδόρ, Δούκας του Σόμερσετ και η Αικατερίνη Τυδόρ. Το 1493, στην ηλικία των δύο, ο Ερρίκος διορίσθηκε Διοκητής του Κάστρου του Ντόβερ και Λόρδος Φύλακας των Πέντε Λιμένων. Το 1494, έγινε Δούκας της Υόρκης. Αργότερα διορίσθηκε Κόμης Στρατάρχης της Αγγλίας και Λόρδος Τοποτηρητής της Ιρλανδίας. Του δόθηκε πρωτοβάθμια εκπαίδευση από ηγετικούς δασκάλους, και έγινε άπταιστος στα Λατινικά, τα Γαλλικά, και τα Ισπανικά.[2] Καθώς αναμενόταν ότι ο θρόνος θα περνούσε στον Πρίγκιπα Αρθούρο, τον μεγαλύτερο αδελφό του Ερρίκου, ο Ερρίκος ετοιμάσθηκε για μια ζωή στην εκκλησία.[3]

Θάνατος του Αρθούρου[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Αικατερίνη ως νεαρή χήρα, από τον αυλικό ζωγράφο του Ερρίκου Ζ΄, Μάικλ Σίττοου, περίπου το 1502.

Το 1502, ο Αρθούρος πέθανε στην ηλικία των 15. Ο θάνατος του μετέθεσε όλα τα καθήκοντα του στον αδελφό του Ερρίκο, ο οποίος τότε έγινε Πρίγκιπας της Ουαλίας. Ο Ερρίκος Ζ΄ ανανέωσε τις προσπάθειες του να σφραγίσει μια συζυγική συμμαχία ανάμεσα στην Αγγλία και την Ισπανία, προσφέροντας στον Ερρίκο, Πρίγκιπα της Ουαλίας, για γάμο την χήρα του Πρίγκιπα Αρθούρου, Αικατερίνη της Αραγωνίας, την νεότερη κόρη του Βασιλιά Φερδινάνδου της Αραγωνίας και της Βασίλισσας Ισαβέλλας της Καστίλλης.[4]

Πρώιμη Βασιλεία: 1509-1525[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Δύο ημέρες μετά την στέψη του συνέλαβε τους δύο πιο αντιδημοφιλείς υπουργούς του πατέρα του, τον Σερ Ρίτσαρντ Έμπσον και τον Έντμουντ Ντάντλέϊ. Χρεώθηκαν χωρίς στοιχεία την έσχατη προδοσία και εκτελέσθηκαν το 1510. Αυτή θα ήταν η βασική τακτική του Ερρίκου για να αντιμετωπίσει κάποιον που θα στεκόταν στο δρόμο του.[1]

Ο Ερρίκος ήταν ένας Αναγεννησιακός Άνδρας και η αυλή του ήταν το κέντρο λόγιων και καλλιτεχνικών καινοτομιών και λαμπερής ιδιαιτερότητας, που το πιο λαμπρό της παράδειγμα αποτελούσε το The Field of the Cloth of Gold. Ήταν ένας τέλειος μουσικός, συγγραφέας, και ποιητής. Η πιο γνωστή του μουσική σύνθεση είναι το "Pastime with Good Company" ή "The Kynges Ballade". ήταν επίσης ένας αχόρταγος και παίκτης ζαριών, και διαπρεπής στα σπορ, ειδικά στην κονταρομαχία, το κυνήγι, και το πραγματικό τένις. Ήταν επίσης γνωστός για την ισχυρή αφοσίωση του στον Χριστιανισμό.[2]

Γαλλία και Αψβούργοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η συνάντηση του Φραγκίσκου Α' με τον Ερρίκο Η' στο Πεδίο τουΧρυσού Υφάσματος το 1520

Το 1510 η Γαλλία, με μια εύθραυστη συμμαχία με την Αγία Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία στη Λίγκα του Καμπρέ, φαινόταν νικήτρια ενός πολέμου ενάντια στη Βενετία. Ο Ερρίκος ανανέωσε τη φιλία του πατέρα του με τον Λουδοβίκο ΙΒ΄ της Γαλλίας, προκαλώντας τη διχογνωμία των συμβούλων του. Σίγουρα ο πόλεμος με τη συνδυασμένη δύναμη των δύο σωρών θα ήταν υπερβολικά δύσκολος.[5] Λίγο αργότερα όμως ο Ερρίκος υπέγραψε επίσης συνθήκη με τον Φερδινάνδο. Αφότου ο Πάπας Ιούλιος Β΄ σχημάτισε την αντιγαλλική Αγία Λίγκα τον Οκτώβριο του 1511,[5] ο Ερρίκος ακολούθησε τον Φερδινάνδο στη νέα συμμαχία. Μια αρχική κοινή Αγγλοϊσπανική επίθεση σχεδιάστηκε για την άνοιξη για την ανάκτηση της Ακουιτανίας υπέρ της Αγγλίας, αρχή της πραγματοποίησης των ονείρων του Ερρίκου να εξουσιάσει τη Γαλλία.[6] Αλλά η επίθεση, μετά την επίσημη κήρυξη πολέμου τον Απρίλιο του 1512, δεν είχε επικεφαλής τον Ερρίκο[7] και αποτέλεσε αξιοσημείωτη αποτυχία· ο Φερδινάνδος την χρησιμοποίησε απλά για δικούς του σκοπούς και αυτή έβλαψε την Αγγλοϊσπανική συμμαχία. Παρόλα αυτά οι Γάλλοι απωθήθηκαν από την Ιταλία αμέσως μετά και η συμμαχία επιβίωσε με τα δύο μέρη διατεθειμένα να κερδίσουν κι άλλες μάχες απέναντι στους Γάλλους.[7][8] Ο Ερρίκος τότε προέβη σε διπλωματικό πραξικόπημα πείθοντας τον Αυτοκράτορα να μπει στην Αγία Λίγκα.[9] Αξιοσημείωτα, ο Ερρίκος ακόμη είχε διασφαλίσει τον τίτλο του "Χριστιανικοτάτου Βασιλιά της Γαλλίας" από τον Ιούλιο και πιθανόν στέψη από τον ίδιο τον Πάπα στο Παρίσι, αν και μόνο αν ο Λουδοβίκος ηττάτο.[10]

Henry with Charles V (right) and Pope Leo X (centre), c. 1520

Στις 30 Ιουνίου 1513 Ερρίκος εισέβαλε στη Γαλλία και οι δυνάμεις τους νίκησαν έναν γαλλικό στρατό στη Μάχη of the Spurs – ένα σχετικά ελάσσον επίτευγμα, αλλά που χρησιμοποίηθηκε από τους Άγγλους για προπαγάνδα. Σύντομα οι Άγγλοι κατέλαβαν την Τερουάν και την παρέδωσαν στον Μαξιμιλιανό· ακολούθησε η Τουρνέ, ένας πιο σημαντικός οικισμός.[11] Ο Ερρίκος ηγείτο προσωπικά του στρατού, με μια πλήρη και ευμεγέθη ακολουθία.[12] Η απουσία του όμως από τη χώρα του προέτρεψε τον γαμπρό του Ιάκωβο Δ΄της Σκωτίας να επιτεθεί στην Αγγλία με προτροπή του Λουδοβίκου.[13]

Δύναμη και εξουσία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Βασιλιάς της Αγγλίας, Ερρίκος Η΄ Τυδώρ (1491-1547), πορτραίτο από τον Χανς Χολμπάιν το νεότερο.

Οικονομικά, η βασιλεία του Ερρίκου ήταν πρακτικά μια καταστροφή. Αφού κληρονόμησε μια ευημερούσα οικονομία (αυξημένη από κατασχέσεις των εκκλησιαστικών γαιών) η μεγάλη σπατάλη και οι υψηλοί φόροι ζημίωσαν τη οικονομία.[14][15]

Για παράδειγμα, ο Ερρίκος επεξέτεινε το Βασιλικό Ναυτικό από 5 σε 53 πλοία. Αγαπούσε τα παλάτια· όταν στέφθηκε είχε μια ντουζίνα και κατά τον θάνατότου υπήρχαν πενήντα πέντε, στα οποία κρέμασε 2.000 τάπητες τοίχου.[16] Ήταν περήφανος για τη συλλογή όπλων του, η οποία περιελάμβανε εξοπλισμό τοξοβολίας, 2.250 κομμάτια πυροβολικού ξηράς και 6.500 όπλα χειρός.[17]

Από το 1514 έως το 1529, ο Τόμας Ουόλσεϋ (1473–1530), ένας καθολικός καρδινάλιος, υπηρέτησε ως λόρδος καγκελάριος και πρακτικά έλεγχε την εσωτερική και εξωτερική πολιτική για τον νεαρό βασιλιά. Διαπραγματεύθηκε με τη Γαλλία, γεγονός που οδήγησε στην επίδειξη φιλίας στο Πεδίο του Χρυσού Υφάσματος (1520). Μετακινούσε την Αγγλία μπρος πίσω ως σύμμαχο της Γαλλίας και της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας. Ο Γουόλσεϋ συγκέντρωσε την εθνική κυβέρνηση και επεξέτεινε την δικαιοδοσία των συμβιβαστικών δικαστηρίων, ειδικά της Αίθουσας των Αστέρων. Η χρήση του εκβιαστικών δανείων για να πληρώνει για ξένους πολέμους εξόργισε τους πλούσιους, οι οποίοι ενοχλήθηκαν επίσης από τον τεράστιο πλούτο του και την φανταχτερή διαβίωση του. Ο Ουόλσεϋ απογοήτευσε τον βασιλιά όταν απέτυχε να διασφαλίσει ένα γρήγορο διαζύγιο από τη Βασίλισσα Αικατερίνη. Το θησαυροφυλάκιο ήταν άδειο μετά από χρόνια σπατάλης· οι ευγενείς και ο λαός ήταν δυσαρεστημένοι και ο Ερρίκος χρειαζόταν μια εντελώς νέα προσέγγιση· Ο Γουόλσεϋ έπρεπε να αντικατασταθεί. Μετά από 16 έτη στη κορυφή έχασε την εξουσία το 1529 και το 1530 συνελήφθη με πλαστές κατηγορίες προδοσίας και πέθανε υπό επιτήρηση. Η πτώση του Γουόλσεϋ ήταν μια προειδοποίηση προς τον Πάπα και τον κλήρο της Αγγλίας του τι μπορεί να αναμενόταν για αποτυχία της συμμόρφωσης με τη θέληση του βασιλιά. Ο Ερρίκος τότε πήρε τον πλήρη έλεγχο της κυβέρνησης του, αν και στην αυλή πολλές περίπλοκες φατρίες προσπαθούσαν να διαλύσουν η μία την άλλη.[εκκρεμεί παραπομπή]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 Crofton, p.128.
  2. 2,0 2,1 Crofton, p.129
  3. Churchill, p.29
  4. Crofton, p.126.
  5. 5,0 5,1 Loades 2009, σελ. 27
  6. Loades 2009, σελίδες 27–28
  7. 7,0 7,1 Scarisbrick 1997, σελίδες 28–31
  8. Loades 2009, σελίδες 30–32
  9. Loades 2009, σελ. 62
  10. Scarisbrick 1997, σελίδες 33–34
  11. Loades 2009, σελίδες 62–63
  12. Scarisbrick 1997, σελίδες 35–36
  13. Guicciardini 1968, σελ. 280
  14. Elton (1977)
  15. MacCulloch (1995)
  16. Simon Thurley, "Palaces for a nouveau riche king." History Today, (June 1991), Vol. 41, #6 in Academic Search Premier
  17. Jonathan Davies, "'We Do Fynde in Our Countre Great Lack of Bowes and Arrows': Tudor Military Archery and the Inventory of King Henry VIII," Journal of the Society for Army Historical Research 2005 83(333): 11–29. Issn: 0037-9700

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα