Ιράν
Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
|
|||||
| Εθνικό σύνθημα: Ανεξαρτησία, ελευθερία, Ισλαμική Δημοκρατία | |||||
| Εθνικός ύμνος: Sorud-e Melli-e Iran | |||||
 |
|||||
| Πρωτεύουσα | Τεχεράνη |
||||
| Μεγαλύτερη πόλη | Τεχεράνη | ||||
| Επίσημες γλώσσες | Περσικά | ||||
| Πολίτευμα Υπέρτατος ηγέτης Πρόεδρος |
Ισλαμική δημοκρατία Αλί Χαμενεΐ1 Μαχμούτ Αχμεντινεντζάντ |
||||
| Ανεξαρτησία Κηρύχθηκε |
Ιρανική Επανάσταση 11 Φεβρουαρίου 1979 |
||||
| Έκταση | 1.648.195 km² (17ηη) | ||||
| Νερό (%) | 0.7% | ||||
| Πληθυσμός - Εκτίμηση 2005 - Απογραφή 2000 - Πυκνότητα |
68.017.860 (18ηη) — 41 κάτ./km² (128η) |
||||
| Α.Ε.Π. - Ολικό - Κατά κεφαλή |
Εκτίμηση 2005 $560.348.000.000 (19η) $8.065 (77η) |
||||
| Νόμισμα | Ριάλ (ريال) ( IRR) |
||||
| Ζώνη ώρας - Θερινή ώρα |
(UTC+3.30) (UTC+4.30) |
||||
| Internet TLD | .ir |
||||
| Κωδικός κλήσης | +98 |
||||
| 1Ο Αλί Χαμενεΐ, ως Υπέρτατος ηγέτης, κατέχει την πλήρη εξουσία στο Ιράν. Αυτός και το Συμβούλιο της Φρουράς έχουν δικαίωμα βέτο σε όλες τις αποφάσεις του κράτους. | |||||
Το Ιράν (Περσικά: ايران) είναι μια μεσανατολική χώρα της Ν.Δ. Ασίας. Συνορεύει με το Αζερμπαϊτζάν, την Αρμενία και το Τουρκμενιστάν βόρεια, το Πακιστάν και το Αφγανιστάν ανατολικά, την Τουρκία και το Ιράκ δυτικά. Αν και τοπικά είναι γνωστό ως Ιράν τουλάχιστον από την περίοδο των Σασσανιδών, έως το το 1935 η χώρα αναφερόταν ως Περσία. Το 1959 ο Μοχάμαντ Ρεζά Σαχ Παχλαβί ανακοίνωσε ότι μπορούν να χρησιμοποιούνται και οι δύο όροι. Το 1979 η Ιρανική επανάσταση υπό την καθοδήγηση του Αγιατολάχ Χομεϊνί εγκαθίδρυσε το θεοκρατικό καθεστώς της Ισλαμικής Δημοκρατίας,αλλάζοντας το επίσημο όνομα της χώρας σε Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν (جمهوری اسلامی ايران). Το όνομα Ιράν είναι συνώνυμο της Άριας λέξης που σημαίνει "Γη των Αρίων".
Πίνακας περιεχομένων |
[Επεξεργασία] Ζητήματα ορολογίας
Από το λαό του, το Ιράν ή Περσία αποκαλείτο Αρυάναμ από αρχαιοτάτων χρόνων και Ιράν/Ερανσάχρ από την περίθοδο των Σασσανιδών. Η λέξη "Αρυανάμ" είναι η αρχαία εκδοχή του Ιράν και η αρχαία γενική πληθυντικού που σημαίνει(γη) των Αρίων. Ο όρος Περσία είναι το όνομα που χρησιμοποιείτο από τις ευρωπαϊκές χώρες από της εποχή της Περσικής Αυτοκρατορίας των Αχαιμενιδών κατά τον 6ο αι. Π.Κ.Ε..
Περσία είναι η ιστορική ονομασία του Ιράν. Η ονομασία αυτή επικράτησε στη Δύση λόγω των Ελλήνων, οι οποίοι γενίκευσαν την ονομασία της περιοχής Παρς (Παρσίς), Φαρς σήμερα, στο νότιο Ιράν, η οποία ήταν και το κέντρο της Περσικής Αυτοκρατορίας. Σημειωτέον οτι η Περσική γλώσσα λέγεται Φαρσί. Η Περσία ονομάστηκε επισήμως Ιράν από τις 21 Μαρτίου 1935, όταν ο Σάχης Ρεζά Παχλαβί ζήτησε επίσημα από τη διεθνή κοινότητα να αποκαλεί τη χώρα του με την εθνική της ονομασία "Ιράν" που σημαίνει "η χώρα των Αρίων".
[Επεξεργασία] Γεωγραφία
Τα σύνορα του Ιράν είναι: το Αζερμπαϊτζάν (μήκος συνόρων: 500 χλμ) και η Αρμενία (35 χλμ) βορειοδυτικά, η Κασπία Θάλασσα βόρεια, το Τουρκμενιστάν (1000 χλμ) βορειοανατολικά, το Πακιστάν (909 χψλμ) και το Αφγανιστάν (936 χλμ) ανατολικά, η Τουρκία (500 χλμ) και το Ιράκ (1458 χλμ) δυτικά, και τελικά τα νερά του Περσικού Κόλπου και ο Κόλπος του Ομάν νότια. Η συνολική έκταση του Ιράν είναι 1.648 εκατομμύρια χλμ2 (Ξηρά: 1.636 εκατομμύρια χλμ2, Νερό: 12,000 χλμ2).
Το τοπίο του Ιράν κυριαρχείται από υψηλές και γυμνές οροσειρές που οριοθετούν διαφορετικά υψίπεδα και λεκάνες. Το πυκνοκατοικημένο δυτικό τμήμα είναικαι το πλέον ορεινό, με οροσειρές όπως τα όρη Ζάγρος και Αμπόρζ. Στα όρη Αμπόρζ βρίσκεται επίσης η υψηλότερη λκορυφή του Ιράν, το Νταμαβάντ στα 5,671 μ. Το ανατολικό μισό αντιστοιχεί κυρίως σε ακατοίκητες λεκάνες ερήμου που διακόπτονται περιστασιακά από αλμυρές λίμνες.
Οι μόνες πραγματικά μεγάλες πεδιάδες βρίσκονται κατά μήκος της ακτογραμμής της Κασπίας Θάλασσας και στο βόρειο άκρο του Περσικού Κόλπου στο στόμιο του ποταμού Αρβάντ. Μικρότερες ασυνεχείς πεδιάδες βρίσκονται σκορπισμένες στις υπόλοιπες ακτές του Περσικού Κόλπου, στα Στενά του Ορμούζ, και στη Θάλασσα του Ομάν. Το ιρανικό κλίμα είναι κυρίως ξηρό, αν και υποτροπικό κατά μήκος της Κασπίας ακτογραμμής. Η ευρύτερη περιοχή του Ιράν θεωρείται μια από τις 15 πολιτείες που συνθέτουν το αποκαλούμενο λίκνο της Ανθρωπότητας.
[Επεξεργασία] Πολιτική και εκλογές
Το Ιράν είναι ισλαμική δημοκρατία. Στις 14 Μαρτίου του 2008 διεξήχθησαν βουλευτικές εκλογές[1]. Η συμμετοχή σε αυτές τις εκλογές ήταν της τάξης του 60%, αυξημένη σε σχέση με το 51% στις αντίστοιχες εκλογές του 2004.[2] Με λιγότερα από τα δύο τρίτα των 290 εδρών, που αποφασίστηκαν στις 15 Μαρτίου, οι Συντηρητικοί εξασφάλισαν 125 έδρες, οι Μεταρρυθμιστές 35 και οι ανεξάρτητοι 10, όπως μετέδωσε το ειδησεογραφικό δίκτυο Fars.[3]. Χαρακτηριστικό ήταν ότι σχεδόν το 90% των εκσυγχρονιστών υποψηφίων είχε τεθεί εκτός προσόντων για τις εκλογές.
[Επεξεργασία] Αποτελέσματα εκλογών 2008
| Προσανατολισμός των υποψηφίων | Έδρες (1ος γύρος) | Έδρες (2ος γύρος) | Έδρες (Σύνολο) |
|---|---|---|---|
| Ενωτικό Μέτωπο Πρινσιπαλιστών | 90 | 27 | 117 |
| Ευρύς Συνασπισμός Πρινσιπαλιστών | 42 | 11 | 53 |
| Μεταρρυθμιστές | 31 | 15 | 46 |
| Ανεξάρτητοι | 40 | 29 | 69 |
| Αρμένιοι που αναγνωρίζονται ως μειονότητα | 2 | 2 | |
| Χαλδαίοι και Ασσύριοι που αναγνωρίζονται ως μειονότητα | 1 | 1 | |
| Εβραίοι που αναγνωρίζονται ως μειονότητα | 1 | 1 | |
| Ζωροάστρες (μειονότητα) | 1 | 1 | |
| Σύνολο (συμμετοχή: 60%) | 208 | 82 | 290 |
| Πηγή: NZZAP | |||
[Επεξεργασία] Εξωτερικοί σύνδεσμοι
[Επεξεργασία] Επίσημοι κυβερνητικοί σύνδεσμοι
- Επίσημος δικτυακός τόπος του Υπέρτατου Ηγέτη, (Qom office)
- Προεδρία της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν - Επίσημος δικτυακός τόπος.
- Το συμβούλιο των φυλάκων, Επίσημος δικτυακός τόπος.
- Ιρανικό κοινοβούλιο, Επίσης, (2).
- Υπουργείο Δικαιοσύνης της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
- Υπουργείο Εξωτερικών της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
- Υπουργείο Επιστημών Έρευνας και Τεχνολογίας
- Υπουργείο Υγείας και Ιατρικής Εκπαίδευσης
- Υπουργείο Γεωργίας
- Υπουργείο Πολιτισμού και Ισλαμικής Καθοδήγησης
- Υπουργείο Εμπορίου
- Υπουργείο Ενέργειας
- Υπουργείο Πετρελαίου
- Υπουργείο Πολεοδομίας και Αστικής Ανάπτυξης
- Υπουργείο Βιομηχανίας και Ορυχείων
- Υπουργείο Άμυνας και Ενόπλων Δυνάμεων
- Υπουργείο Οδών και Μεταφορών
- Υπουργείο Εργασίας
- Υπουργείο Εσωτερικών
- Υπουργείο Τεχνολογίας Πληροφοριών και Επικοινωνιών, (2)
- Υπουργείο Συνεργασίας
- Υπουργείο Παιδείας
- Υπουργείο Οικονομικών και Εμπορίου
- Secretariat of The High Council of Iran Free Trade Industrial Zones
- Γραμματεία του Ύπατου Συμβουλίου Πολτιστικής Επανάστασης
- Επίσημος Εκπρόσωπος της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
- Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
- Αστυνομία της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
- Ακαδημία Τεχνών της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
- Οραγνισμός Γεωλογικής Επιθεώρησης της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
- Οργανισμός Διαχείρισης και Σχεδιασμού της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
- Οργανισμός Πρόνοιας της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
- Εθνικός Οργανισμός Νεολαίας της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
- Γραφείο Δημοσίων Σχέσεων της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
- Κέντρο Συμμετοχής Γυναικών της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράνn
- Ακαδημία Ιατρικών Επιστημών της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
- Οργανισμός Πολιτισμικής Κληρονομιάς της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
- Αρχηγείο Καταπολέμησης Ναρκωτικών της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
- Ακαδημία Περσικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
- Διεύθυνση Περιβάλλοντος της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
- Διεθνές Κέντρο Διαπολιτισμικού Διαλόγου της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
- Εταιρεία Ερυθράς Ημισελήνου της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
- Οργανισμός Φυσικής Αγωγής της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
- Ακαδημία Επιστημών της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
- Islamic Republic of Iran Broadcasting, επίσημος δικτυακός τόπος.
- Κεντρική Τράπεζα της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
- Ίδρυμα Bonyad e Shahid
- Ίδρυμα Bonyad e Mostazafeen
[Επεξεργασία] Άλλοι σύνδεσμοι
- Τουριστικός και ταξιδιωτικός οδηγός
- BBC News - "Ιράν, Ποιος κατέχει τη δύναμη;"
- Ιρανική Εγκυκλοπαίδεια
- Ιρανικό κέντρο πολιτισμού στο πανεπιστήμιο του Στάνφορντ, Καλιφόρνια
- CIA World Factbook - Ιράν
- Βιβλιοθήκη του Κονγκρέσου - Μελέτη Χώρας: Ιράν πληροφορίες έως τον Μάιο του 1988
- LookSmart - Iran directory category
- Open Directory Project - Iran directory category
- Yahoo! - Iran directory category
- Yahoo! News Full Coverage Iran headline links
- HavenWorks' Iran News
- Directory of Iranian online newspapers
- Νέα και πύλη κοινότητας
- Ιρανικά Πετρέλαια και Φυσικό Αέριο
- Ελευθερία Έκφρασης στο Ιράν - IFEX
- Iran, Ο Περσικός Κόλπος - Το Ιράν στον περσικό Κόλπο
- The Iran Elections - Οδηγός για την κατανόηση των ιρανικών εκλογών
- Democracy in Iran Ο δρόμος του Ιράν προς τη δημοκρατία
[Επεξεργασία] Παραπομπές
- ↑ Iran: Politicians Concerned About New Election Date Radio Free Europe, 8 Ιουνίου 2007
- ↑ Fathi, Nazila. "Reformers Gain in Iran Vote Despite Being Barred", 15 Μαρτίου 2008. Ανακτήθηκε 15-03-2008.
- ↑ Turnout Uneven in Iran Elections
- Το παρόν λήμμα βασίστηκε στο αντίστοιχο .
Αίγυπτος1 | Αζερμπαϊτζάν | Ανατολικό Τιμόρ | Αρμενία2 | Αφγανιστάν | Βιετνάμ | Βιρμανία | Βόρεια Κορέα | Γεωργία2 | Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα | Ιαπωνία | Ινδία | Ινδονησία | Ιορδανία | Ιράκ | Ιράν | Ισραήλ | Καζακστάν | Καμπότζη | Κατάρ | Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας | Κιργιστάν | Κουβέιτ | Κύπρος2 | Λάος | Λίβανος | Μαλαισία | Μαλδίβες | Μογγολία | Μπαγκλαντές | Μπαχρέιν | Μπουτάν | Μπρουνέι | Νεπάλ | Νότια Κορέα | Ομάν | Ουζμπεκιστάν | Πακιστάν | Παλαιστίνη | Ρωσία3 | Σαουδική Αραβία | Σιγκαπούρη | Σρι Λάνκα | Συρία | Δημοκρατία της Κίνας | Ταϊλάνδη | Τατζικιστάν | Τουρκία3 | Τουρκμενιστάν | Υεμένη | Φιλιππίνες
1. Τμήμα της χώρας ανήκει στην Αφρική. 2. Συνήθως γεωγραφικά θεωρείται Ασιατική χώρα, αλλά ωστόσο για πολιτισμικούς και ιστορικούς λόγους εντάσσεται συχνά στην Ευρώπη. 3. Τμήμα της χώρας ανήκει στην Ευρώπη.
