Χαλιφάτο των Ομεϋαδών

الخلافة الأموية
αλ-Χιλάφα αλ-Ουμαουίγια (αραβικά)
Χαλιφάτο Ομεϋαδών

Πρωτεύουσα	Δαμασκός (αρχική), Κόρδοβα (στην εξορία)
Γλώσσες	Αραβικά (επίσημη), Κοπτικά, Ελληνικά, Περσικά, (επίσημη σε συγκεκριμένες περιοχές έως τη βασιλεία του Αμπντ αλ-Μαλίκ), Αραμαϊκά, Αρμενικά, Βερβερικές, Ρωμανικά Αφρικανικά, Γεωργιανά, Εβραϊκά, Τουρκικά, Κουρδικά
Πολίτευμα Χαλίφης	Χαλιφάτο Μουαουίγια Α΄, Μαρουάν Β΄
Θρησκεία	Ισλαμισμός

Το Χαλιφάτο των Ομεϋαδών (ή "Ομαϋαδών" ή "Ομαγιαδών", 661-750 μ.Χ., αραβικά: الخلافة الأموية) ήταν το δεύτερο από τα τέσσερα μεγάλα ισλαμικά χαλιφάτα που ιδρύθηκαν μετά το θάνατο του Μωάμεθ. Τον πυρήνα του χαλιφάτου αποτελούσε η δυναστεία των Ομεϋαδών, με καταγωγή από τη Μέκκα. Η οικογένεια των Ομεϋαδών είχε πρώτα έρθει στην εξουσία υπό τον τρίτο χαλίφη, Ουθμάν ιμπν Αφφάν (644-656), αλλά το ομεϋαδικό καθεστώς ιδρύθηκε από τον Μουαουίγια ιμπν Αμπί Σουφιάν, επί μακρόν κυβερνήτη της Συρίας, μετά το τέλος του Α' Μουσουλμανικού Εμφυλίου Πολέμου το 661 μ.Χ. Η Συρία παρέμεινε το κύριο φρούριο των Ομεϋαδών έκτοτε, ενώ η Δαμασκός έγινε η πρωτεύουσά τους.

Οι Ομεϋάδες συνέχισαν τις μουσουλμανικές κατακτήσεις, ενσωματώνοντας την περιοχή του Καυκάσου, την Υπερωξιανή, την Ινδική, το Μαγκρέμπ και την Ιβηρική Χερσόνησο (αλ-Ανταλούς, Ανδαλουσία, αλλά με τον όρο αυτό εννοούσαν γενικώς την Ιβηρική Χερσόνησο οι μουσουλμάνοι) στο μουσουλμανικό κόσμο. Στη μεγαλύτερη εδαφική ακμή του, το Χαλιφάτο των Ομεϋαδών κάλυπτε 15 εκατομμύρια τ.χλμ., όντας η μεγαλύτερη αυτοκρατορία που είχε γνωρίσει μέχρι τότε ο κόσμος και η πέμπτη μεγαλύτερη που υπήρξε ποτέ στην έως τώρα ιστορία.

Την ίδια ώρα, η φορολογία των Ομεϋαδών και η διοικητική πρακτική ήταν απολυταρχική, καταπιεστική και άνιση, αντίθετη με τις προσταγές του Ισλάμ. Εν μέσω αντιπαλοτήτων μεταξύ των αραβικών φυλών, η εξουσία τους χτυπήθηκε σκληρά στις επαρχίες εκτός της Συρίας, κυρίως με το Β´ Μουσουλμανικό Εμφύλιο Πόλεμο του 680-692 και τη Βερβερική Εξέγερση του 740-743. Κατά τη διάρκεια του Β΄ Μουσουλμανικού Εμφυλίου Πολέμου, η ηγεσία της δυναστείας των Ομεϋαδών άλλαξε από τον κλάδο-οικογένεια των Σουφυανιδών σε εκείνο των Μαρουανιδών.

Καθώς οι συνεχείς εκστρατείες εξήντλησαν τις οικονομικές πηγές και τη δύναμη του κράτους, οι Ομεϋάδες εξασθένησαν ταχύτατα από το Γ΄ Μουσουλμανικό Εμφύλιο Πόλεμο του 744-747 μ.Χ. και τελικώς ανατράπηκαν από την Επανάσταση των Αββασιδών το 750 μ.Χ. Ένας κλάδος της οικογένειας δραπέτευσε διαμέσου της Βόρειας Αφρικής στην αλ-Ανταλούς, όπου ίδρυσε το Χαλιφάτο της Κόρδοβας, που κράτησε μέχρι το 1031 μ.Χ. πριν εκπέσει κι αυτό τελικώς εξαιτίας της Φίτνα (διχόνοια) αλ-Ανταλούς (περίοδος εξεγέρσεων και εμφυλίου πολέμου).