Παλαιό Φάληρο

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Ο όρος "Φάληρο" ανακατευθύνει εδώ. Για τη συνοικία του Πειραιά δείτε Νέο Φάληρο

Παλαιό Φάληρο
Πόλη

Έμβλημα
Τοποθεσία στον χάρτη της χώρας
Τοποθεσία στον χάρτη της χώρας
2011 Dimos Paleou Falirou.png
Χώρα Ελλάδα
Περιφέρεια Αττικής
Διοίκηση
 • Δήμαρχος Διονύσιος Χατζηδάκης (2014)
Πληθυσμός 64.021 (2011)
Τηλεφωνικός κωδικός 210
Ιστοσελίδα http://www.palaiofaliro.gr/

Το Παλαιό Φάληρο είναι παραλιακό προάστιο στα νοτιοδυτικά της Αθήνας.

Η έκτασή του είναι 4,6 τετραγωνικά χιλιόμετρα, ενώ το μήκος της παραλίας του στο Σαρωνικό είναι περίπου 4 χλμ. Απέχει περίπου 9 χλμ από το κέντρο της Αθήνας (συνδέεται με τη Λεωφόρο Συγγρού), 13 χιλιόμετρα από το λιμάνι του Πειραιά (συνδέεται με τη Λεωφόρο Ποσειδώνος) και περίπου 40 χιλιόμετρα από το Διεθνές Αεροδρόμιο Ελευθέριος Βενιζέλος.

Το Παλαιό Φάληρο βρίσκεται στη νότια πλευρά του νομού Αττικής και συνορεύει με τους δήμους Καλλιθέας, Νέας Σμύρνης, Αγίου Δημητρίου και Αλίμου.

Ιστορικά στοιχεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Φάληρος, υιός του Άλκωνα
Κύριο λήμμα: :Φάληρο Αιαντίδας

Το Φάληρο αναφέρεται από πολλούς αρχαίους συγγραφείς, από τον Ηρόδοτο ως τον Παυσανία. Ιδρυτής του Φαλήρου αναφέρεται ο τοπικός ήρωας Φάληρος, γιος του Άλκωνα και εγγονός του βασιλιά της Αθήνας Ερεχθέα. Το αρχαίο Φάληρο αναφέρεται ως το πρώτο και αρχαιότερο επίνειο της Αθήνας. Το λιμάνι του Φαλήρου στα αρχαία χρόνια, όταν ακόμα δεν είχε διαμορφωθεί το λιμάνι του Πειραιά, είχε αρκετή έκταση. Από τις μαρτυρίες που υπάρχουν, πιθανότατα άρχιζε από τις Τζιτζιφιές ή το Δέλτα και έφτανε ως εκεί που ήταν άλλοτε το κέντρο «ΤΡΟΚΑΝΤΕΡΟ» και σήμερα η μαρίνα. Όταν, αργότερα, ο Θεμιστοκλής και κατόπιν ο Περικλής διαμόρφωσαν το λιμάνι του Πειραιά, το Φάληρο εξακολούθησε να είναι το δεύτερο λιμάνι της Αθήνας.

Στην περιοχή του Δέλτα, έχει βρεθεί το νεκροταφείο του αρχαίου Φαλήρου, που βρισκόταν στο χώρο μεταξύ του άλλοτε Κρατικού Εργοστασίου Αεροπλάνων (Κ.Ε.Α.) - σήμερα Μουσείο της Αεροπορίας και της περιοχής που φιλοξένησε τον Ιππόδρομο. Ο Ηρόδοτος αναφέρει συχνά το Φάληρο στα «Περσικά», τις μάχες Ελλήνων και Περσών την περίοδο 490 - 479 π.Χ..

Το Φάληρο αναφέρεται συχνά τόσο κατά τη διάρκεια της Πρωτοχριστιανικής εποχής, όσο και στα χρόνια της τουρκοκρατίας. Το 1883 εγκαινιάζεται το πρώτο μεταφορικό μέσο, το τραμ που συνέδεε το Παλαιό με το Νέο Φάληρο και την Αθήνα. Την περίοδο 1910 - 1915, εύπορες οικογένειες ανακαλύπτουν την ομορφιά του Φαλήρου και αρχίζουν και κτίζουν αρχοντικά και επαύλεις κοντά στη θάλασσα. Μερικές από αυτές, όπως η έπαυλη «ΚΟΥΛΟΥΡΑ» διασώζονται μέχρι και σήμερα.

Την περίοδο 1922 - 1924 οι δρόμοι του Παλαιού Φαλήρου φωτίζονται με ηλεκτρικό ρεύμα. Το 1930, το Φάληρο συνδέεται με το δίκτυο της «ΟΥΛΕΝ», πρόγονο της ΕΥΔΑΠ, όπως τη γνωρίζουμε σήμερα. Το 1942, το Παλαιό Φάληρο από κοινότητα που ήταν έως τότε, γίνεται δήμος και πρώτος δήμαρχός του ήταν ο Κ. Τουφεξής, ενώ το 1961 γίνεται αυτόνομος δήμος. Από το 1946 και μετά, το Παλαιό Φάληρο αρχίζει να ξεχωρίζει λόγω της ιδιαίτερης θέσης του και αρχίζει να γίνεται προάστιο με πολλές εξοχικές κατοικίες πλούσιων οικογενειών.

Αργότερα αναπτύσσεται και εμπορικά λόγω της εξάπλωσης του πληθυσμού προς τα νότια προάστια, κατέχοντας μέχρι σήμερα εξέχουσα θέση στις προτιμήσεις των κατοίκων του Λεκανοπεδίου, κάτι που φαίνεται και από τις τιμές των ακινήτων. Το Φάληρο ανήκει στις περιοχές της Αθήνας με τις υψηλότερες τιμές ανά τετραγωνικό μέτρο.

Ιδιαίτερα μετά το 1974, αρκετοί ομογενείς από την Κωνσταντινούπολη εγκαταστάθηκαν στο Παλαιό Φάληρο, όπου αποτελούν μια ιδιαίτερα ζωντανή κοινότητα.

Οι Θερινοί Ολυμπιακοί Αγώνες του 2004, έφεραν σημαντικές αλλαγές στο Παλαιό Φάληρο:

  • Επέστρεψε το τραμ στην παραλιακή λεωφόρο (Λεωφ. Ποσειδώνος), ως μέρος των έργων που έγιναν για την συγκοινωνία της Αθήνας για τους αγώνες

Διοικητικά θέματα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Παλαιό Φάληρο υπάγεται χωροταξικά στο λεκανοπέδιο Αττικής, ενώ διοικητικά ανήκει στη Νομαρχία Αθηνών. Ο πληθυσμός του ήταν 64.759 κάτοικοι κατά την απογραφή του 2001. Δήμαρχος του Παλαιού Φαλήρου είναι ο Διονύσιος Χατζιδάκης, ο οποίος εκλέχτηκε για πρώτη φορά στις δημοτικές εκλογές του 2002 και επανεκλέχτηκε στις δημοτικές εκλογές του 2006, του 2010 και του 2014. Με την εφαρμογή της νέας διοικητικής διαίρεσης της χώρας κατά το Πρόγραμμα Καλλικράτης το 2011 ουδεμία μεταβολή επήλθε στο Δήμο, σύμφωνα με το άρθρο 1,§ 5.1.Β αυτού.

Διατελέσαντες Δήμαρχοι [1]

  • Κ. Τουφεξής   (1/9/1942 - 28/1/1945)
  • Κ. Νταής   (29/1/1945 - 11/2/1946)
  • Α. Μαγριπλής   (11/2/1946 - 11/4/1946)
  • Κ. Νταής   (11/4/1946 - 17/6/1946)
  • Ι. Ντάβαρης   (17/6/1946 - 9/8/1950)
  • Γ Σακελλαρίου   (17/8/1950 - 24/5/1951)
  • Ι. Λάππας   (24/5/1951 - 9/6/1959)
  • Ν. Ψαρράκης   (9/6/1959 - 25/5/1970)
  • Ε. Ζησιμοπούλου   (29/5/1970 - 13/7/1970)
  • Σ. Βλαχόπουλος   (13/7/1970 - 17/9/1974)
  • Γ. Χρονόπουλος   (17/9/1974 - 24/9/1974)
  • Δ. Μπαβαρέζος   (24/9/1974 - 6/4/1975)
  • Δ. Καψάνης   (6/4/1975 - 31/12/1986)
  • Γ. Χρυσοβερίδης   (1/1/1987 - 31/12/1998)
  • Δ. Καψάνης   (1/1/1999 - 31/12/2002)
  • Δ. Χατζιδάκης    (1/1/2003 - )

Αξιοθέατα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Παλαιό Φάληρο έχει μεγάλες παραλίες και ήταν από τις αρχές του 20ου αιώνα - αλλά και συνεχίζει να είναι μέχρι σήμερα - πολυσύχναστος προορισμός για μπάνιο, ειδικά η περιοχή του Έδεμ, δίπλα από τη Μαρίνα Αλίμου.

Κατά μήκος της παραλίας του Παλαιού Φαλήρου, απομένουν μερικές από τις νεοκλασσικές επαύλεις, χαρακτηριστικά δείγματα αρχιτεκτονικής του περασμένου αιώνα. Μια απο αυτές είναι και η έπαυλη "ΚΟΥΛΟΥΡΑ", ένας πύργος με ιδιαίτερη αρχιτεκτονική και ιστορία, που σήμερα έχει αναπαλαιωθεί πλήρως και χρησιμοποιείται σαν μουσείο παιχνιδιών.

Χαρακτηριστικό για το Παλαιό Φάληρο είναι το λευκό κτίριο του Φλοίσβου, που βρίσκεται στην παραλία, απέναντι από την ομώνυμη πλατεία του δήμου. Το λευκό κτίσμα παλαιότερα ήταν ιδιωτικό κέντρο διασκέδασης κι εστίασης. Περιήλθε στην κατοχή του δήμου το 2005 και σήμερα είναι Δημοτικό Πολιτιστικό Κέντρο.

Η μαρίνα του Φλοίσβου είναι μια σύχρονη μαρίνα και εκτός από του να φιλοξενεί ιδιωτικά γιωτ, διαθέτει διάφορα εστιατόρια, καφέ και μπαρ, όντας έτσι ένας πόλος έλξης για την αναψυχή των απανταχού Αθηναίων.

Ανάμεσα στο λευκό κτίριο του Φλοίσβου και στη Μαρίνα Φλοίσβου, δίπλα στη θάλασσα, υπάρχει το θερινό σινεμά Φλοίσβος και το Πάρκο Φλοίσβου, στο οποίο υπάρχουν μονοπάτια για περπάτημα μέσα στο πράσινο, παιδική χαρά και υπαίθρια όργανα γυμναστικής.

Δίπλα απο τη Μαρίνα Φλοίσβου υπάρχει το δημοτικό αθλητικό κέντρο "Τροκαντερό", που περιέχει κλειστό γυμναστήριο, γήπεδα τένις και μπάσκετ, στίβο με ταρτάν και κολυμβητήριο.

Το ιστορικό θωρηκτό Αβέρωφ που βρίσκεται αγκυροβολημένο λίγο έξω από τη μαρίνα του Φλοίσβου, δίπλα στο πάρκο Ναυτικής Ιστορίας, χρησιμοποιείται σήμερα σαν μουσείο.

Στο Δέλτα του Φαλήρου πιο κάτω προς τον Πειραιά, υπάρχουν ο πολυκινηματογράφος Village, το μουσείο Ιστορίας Πολεμικής Αεροπορίας, και το Ολυμπιακό Κλειστό Γυμναστήριο Tae Kwon Do του 2004, όπου σήμερα φιλοξενεί διάφορες εκδηλώσεις.

Ακριβώς απέναντι από το Κλειστό Γυμναστήριο του Tae Kwon Do, και συνδεδεμένο με αερο-πεζογέφυρα, βρίσκεται το Νέο Κέντρο Πολιτισμού του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος, ένα από τα μεγαλύτερα και πιο σύχρονα πολιτιστικά κέντρα στον κόσμο, το οποίο σύντομα θα φιλοξενεί την Εθνική Λυρική Σκηνή και την Εθνική Βιβλιοθήκη.

Συνοικίες/περιοχές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πληθυσμός[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Έτος Πληθυσμός Αύξηση Πυκνότητα πληθυσμού
1981 53.273 - περίπου 10.655/km²
1991 61.371 8.098/15,20% περίπου 12.274/km²
2001 64.759 3.388/5,5% περίπου 12.951/km²

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα


  1. «ΠΥΛΗ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΞΥΠΗΡΕΤΗΣΗ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ - ΔΗΜΟΣ ΠΑΛΑΙΟΥ ΦΑΛΗΡΟΥ». www.palaiofaliro.gr. http://www.palaiofaliro.gr/Default.aspx?id=1773&nt=18&lang=1. Ανακτήθηκε στις 2016-06-03.