Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών «Ελευθέριος Βενιζέλος»

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Συντεταγμένες: 37°56′11″N 23°56′50″E / 37.93639°N 23.94722°E / 37.93639; 23.94722

Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών
«Ελ. Βενιζέλος»
Athens airport logo.png
Γενικά
IATA:
ATH
ICAO:
LGAV
Τύπος Αεροδρομίου Πολιτικό
Χειριστής Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών Α.Ε.
Ιδιοκτησία
  • Ελληνικό Δημόσιο (55%)
  • Canada's PSP (40%)
  • Όμιλος Κοπελούζου (5%)
Εξυπηρετεί Αθήνα, Αττική, Στερεά Ελλάδα
Γεωγραφικές Συντεταγμένες 37° 48' 55"N, 23° 45' 36"E
Υψόμετρο[1] 94 μέτρα ή
308 πόδια
Διάδρομοι[1]
Κατεύθυνση Μήκος Επιφάνεια
Μέτρα Πόδια
03L / 21R
(ILS)
3.800 x 45
12.467 x 148
Άσφαλτος
03R / 21L
(ILS)
4.000 x 45
13.123 x 148
Άσφαλτος
Στατιστικά (2016)
Επιβάτες 20.017.530
Μεταβολή κίνησης επιβατών Αύξηση10,7%
Σύνολο Αεροσκαφών 189.137
Μεταβολή κίνησης αεροσκαφών Αύξηση8,7%
Πηγή: Στατιστικά ΔΑΑ[2]

Ο Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών "Ελ. Βενιζέλος" (συντομογραφία IATA: ATH, ICAO: LGAV, ΥΠΑ: ΔΑΑ), εξυπηρετεί την Αθήνα και γενικά την Αττική. Ξεκίνησε τη λειτουργία του στις 28 Μαρτίου 2001 και αντικατέστησε το Διεθνές Αεροδρόμιο του Ελληνικού, που εξυπηρετούσε την Αθήνα για 60 χρόνια.

Ονομάστηκε προς τιμήν του Έλληνα πολιτικού Ελευθέριου Βενιζέλου, ο οποίος ως Πρωθυπουργός της Ελλάδος ίδρυσε Υπουργείο Αεροπορίας και κατέβαλε συστηματικές προσπάθειες για να οργανώσει την Πολιτική Αεροπορία.

Στο αεροδρόμιο, έχουν τη βάση τους: η Aegean Airlines, η θυγατρική της Olympic Air, όπως επίσης και η Ryanair που το χρησιμοποιεί ως τοπική βάση (από τις 1 Απριλίου 2014), επίσης, η Ellinair και η Ισπανική αερομεταφορέας Volotea.

Ιστορικό[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τα πρώτα σχέδια μεταφοράς του αεροδρομίου από το Ελληνικό σε κάποια άλλη τοποθεσία, άρχισαν ήδη επί Δικτατορίας, όταν η Αθήνα άρχισε να επεκτείνεται, με αποτέλεσμα το παλιό αεροδρόμιο να περικυκλωθεί εντελώς. Η ιδέα διατηρήθηκε και μετά τη Μεταπολίτευση και το 1976 παρουσιάσθηκε μελέτη στην Ελληνική Κυβέρνηση που υποδείκνυε ως ιδανική θέση για ένα νέο αεροδρόμιο τα Σπάτα. Στα τέλη της δεκαετίας του 1970 οι μελέτες ολοκληρώθηκαν και άρχισαν οι πρώτες προκαταρκτικές εργασίες, αλλά το 1979, λόγω της τότε παγκόσμιας πετρελαϊκής κρίσης αναβλήθηκε προσωρινά και το Δεκέμβριο του 1981 ακυρώθηκε.[3]

Αεροφωτογραφία της πίστας αεροσκαφών, του Αεροδρομίου.

Αυτό συνέβη διότι η κυβέρνηση του 1981, επιχείρησε να εφαρμόσει αποκεντρωτικές λύσεις, ακυρώνοντας προγενέστερους προγραμματισμούς μεγάλων έργων, στα οποία συγκαταλεγόταν το νέο Αεροδρόμιο, το Μετρό της Αθήνας κ.ά., ελπίζοντας στην αναστροφή της αστυφιλίας. Το 1986 και ξανά το 1987, το νέο αεροδρόμιο των Σπάτων συμπεριλήφθηκε στα έξι μεγάλα έργα που ανακοίνωσε η κυβέρνηση.[4][5] Όμως η εκκίνηση των έργων δεν ξεκίνησε λόγω έλλειψης πόρων.

Στις αρχές της δεκαετίας του 1990, ήταν πλέον προφανές ότι το Ελληνικό δε θα μπορούσε να εξυπηρετήσει τις αυξημένες επιβατικές ανάγκες του μέλλοντος - εκτός αν επεκτεινόταν. Την περίοδο εκείνη βρέθηκε και μέρος των απαιτούμενων πόρων για την κατασκευή από το Β' και Γ' Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης,[6] ενώ αποφασίστηκε η κατασκευή του μέσα από κοινοπραξία του δημοσίου, με ιδιωτικές εταιρείες που θα συνεισέφεραν στη χρηματοδότηση του. Στις 31 Ιουλίου 1995, μετά από διεθνή διαγωνισμό, επελέγη η γερμανική εταιρία Hochtief (Χόχτιφ) (39,97%) για την κατασκευή του και την μετέπειτα συνιδιοκτησία του με το ελληνικό Δημόσιο (55%).[3] Στις 5 Σεπτεμβρίου του επόμενου χρόνου έγινε η τελετή θεμελίωσης από τον πρωθυπουργό Κωνσταντίνο Σημίτη.

Οι εργασίες κατασκευής του αεροδρομίου ολοκληρώθηκαν 51 μήνες αργότερα τον Σεπτέμβριο του 2000, πέντε μήνες νωρίτερα από το χρονοδιάγραμμα.[7] Ύστερα από ένα πεντάμηνο δοκιμών το αεροδρόμιο εγκαινιάστηκε στις 27 Μαρτίου 2001 και πάλι από τον κ. Κων. Σημίτη. Η πρώτη πτήση άφιξη ήταν η πτήση 424 της Ολυμπιακής Αεροπορίας από το Μοντρεάλ στις 14:59 της 28ης. Μαρτίου και η πρώτη αναχώρηση η πτήση 1572 της KLM στις 06:00 της 29ης. Μαρτίου προς Άμστερνταμ.

Το ρεκόρ ημερήσιας διακίνησης επιβατών του αεροδρομίου ήταν στις 23 Μαΐου 2007, την ημέρα του τελικού του Τσάμπιονς Λιγκ στην Αθήνα, όταν και διακινήθηκαν σε ένα εικοσιτετράωρο 85,000 επιβάτες.[8]

Το 2013, το αεροδρόμιο κατατάχθηκε ως 35ο., σε επιβατική κίνηση στην Ευρώπη.

Στις 18 Μαρτίου 2017 υπεγράφη η παράταση σύμβασης παραχώρησης του ΔΑΑ για 20 χρόνια. Τα έσοδα για το ελληνικό δημόσιο σε βάθος εικοσαετίας αναμένεται να φτάσουν το 1,5 δισ. ευρώ, εκ των οποίων τα 400 εκατομμύρια το 2017. Η σύμβαση προβλέπει επίσης τη μείωση των τελών προσγείωσης και την κατάργηση του δικαιώματος πρώτης άρνησης που διατηρούσε έως τώρα η PSP για το 30% του μετοχικού κεφαλαίου που κατέχει σήμερα το ΤΑΙΠΕΔ.[9]

Στοιχεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αεροφωτογραφία του Κεντρικού κτηρίου.
Στο Εσωτερικό του κτιρίου - Η Αίθουσα Ελέγχου Εισιτηρίων, Επιβατών και Αποσκευών.

Σύμφωνα με τα πρότυπα της ΙΑΤΑ, ο κωδικός του είναι ATH (ίδιος με αυτόν του Ελληνικού) και σύμφωνα με αυτά του ICAO είναι LGAV.

Το αεροδρόμιο έχει έναν κύριο τερματικό σταθμό (MTB - Main Terminal Building), έναν δορυφορικό και δύο ασφαλτοστρωμένους διαδρόμους απογειώσεων - προσγειώσεων, τον 03R / 21L με διαστάσεις 4.000 μ. μήκος και 45 μ. πλάτος και τον 03L / 21R με μήκος 3.800 μ. και πλάτος όμοιο με τον 03R / 21L. Και οι δύο διάδρομοι διαθέτουν σύστημα προσγείωσης ILS. Εκτός των ILS υπάρχει πληθώρα συστημάτων για τη διεκπεραίωση των εργασιών του αεροδρομίου.

Το αεροδρόμιο έχει την ικανότητα από την Ασφάλεια Ευρωπαϊκής Αεροπορίας και από την Ομοσπονδιακή Διοίκηση Αεροπορίας, να μπορεί να εξυπηρετεί το μεγαλύτερο επιβατικό αεροσκάφος στον κόσμο το Airbus A380. Η πρώτη επίσκεψη του αεροσκάφους στο αεροδρόμιο ήταν στις 13 Απριλίου 2011, με αναγκαστική προσγείωση λόγω καρδιακού προβλήματος ενός επιβάτη, ήταν η πτήση τις εταιρείας Emirates, πτήση 011 από Ντουμπάι για Μάντσεστερ. Η πρώτη προγραμματισμένη πτήση του Α380 ήταν στις 26 Οκτωβρίου 2012 από την εταιρεία Emirates με την πτήση 105 / 106 από / προς το Ντουμπάι.

Επιβατική κίνηση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η οικονομική κρίση της περιόδου 2007-2008, επηρέασε σημαντικά την επιβατική κίνηση έως το 2013. Από το 2007 που η επιβατική κίνηση ήταν 16.538.403 (η χρονιά με την μεγαλύτερη επιβατική κίνηση από τα εγκαίνια του αεροδρομίου) έως και το 2013 που έπεσε στα 12.536.038, δηλαδή μέσα 6 χρόνια η κίνηση έπεσε κατά 4 εκατομμύρια επιβάτες. Ο λόγος αυτός της κρίσης επηρέασε πολλές εταιρείες να σταματήσουν τις πτήσεις τους από / προς την Αθήνα και ειδικότερα εταιρείες που ήταν σημαντικές για το αεροδρόμιο όπως η United Airlines (επανέναρξη των πτήσεων, ξανά τον Μάιο του 2016 ως εποχιακή), Thai Airways International, Gulf Air (επανέναρξη των πτήσεων, ξανά τον Ιούνιο του 2014), Czech Airlines και Singapore Airlines (επανέναρξη των πτήσεων, ξανά τον Ιούνιο του 2014 ως εποχιακή). Ενώ η Delta Airlines, η οποία ήταν η μόνη αεροπορική εταιρεία που συνέδεε την Αθήνα με τη Βόρεια Αμερική όλους του μήνες του χρόνου, το 2012, περιόρισε τις πτήσεις της μόνο κατά τους καλοκαιρινούς μήνες.

Το 2014, ήταν μια χρονιά ανάκαμψης για το αεροδρόμιο. Αρχικά η Aegean Airlines επέκτεινε το δίκτυο προορισμών της κατά 30%. Επίσης, η μεγαλύτερη εταιρεία χαμηλού κόστους στην Ευρώπη, η Ryanair κατέστησε το "Ελ. Βενιζέλος" ως νέα τοπική βάση, με 6 νέους προορισμούς σε Ελλάδα και Ευρώπη. Τον Ιούνιο, δυο αεροπορικές εταιρείες, η Singapore Airlines και η Gulf Air επέστρεψαν στο αεροδρόμιο της Αθήνας, ενώ οι Emirates, Qatar Airways και Etihad αύξησαν τον αριθμό των πτήσεών τους ή / και την χωρητικότητα των αεροσκαφών τους, που επισκέπτονταν το αεροδρόμιο. Η χρονιά έκλεισε με 15.196.463 ταξιδιώτες, σημειώνοντας άνοδο 21,2% σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά.[10]

Δυστυχήματα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το αεροδρόμιο ήταν ο ενδιάμεσος προορισμός για την πτήση Helios 522, η οποία συνετρίβη στο όρος Γραμματικό, βόρεια του αεροδρομίου, στις 14 Αυγούστου 2005, και παραμένει το μόνο σοβαρό ατύχημα που έχει συμβεί στον ευρύτερο χώρο αυτού του αεροδρομίου έως σήμερα (πλην όμως, εντελώς άσχετο με τις υποδομές ασφαλείας του Αεροδρομίου).

Διακρίσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

To αεροδρόμιο απέσπασε το 2008 τη διάκριση του «Χρυσού Μαξιλαριού» από την εφημερίδα «The Age» της Μελβούρνης[11] και την ίδια χρονιά τιμήθηκε με περιβαλλοντικό βραβείο[12] από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή με το βραβείο «Πράσινου Κτιρίου», καθώς πέτυχε να μειώσει την κατανάλωση ενέργειας παρά την αύξηση της επιβατικής κίνησης.

Αεροπορικές εταιρίες και προορισμοί[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Περιλαμβάνονται απευθείας και ναυλωμένες πτήσεις

Αεροπορική Εταιρεία Προορισμοί Εσωτερικού και Εξωτερικού
Aegean Airlines Flag of Greece.svg Αμβούργο, Άμστερνταμ, Αμμάν, Αννόβερο, Βάρνα, Βαρκελώνη, Βαρσοβία, Βερολίνο-Τέγκελ, Βελιγράδι, Βηρυτός, Βιέννη, Βουδαπέστη, Βουκουρέστι, Βρυξέλλες, Γενεύη, Ερεβάν, Ζυρίχη, Θεσσαλονίκη, Κάιρο, Κίεβο-Μπόρισπολ, Κουβέιτ [13], Κοπεγχάγη, Κωνσταντινούπολη, Λάρνακα, Λουξεμβούργο, Λονδίνο-Χίθροου, Λονδίνο-Γκάτγουικ, Λισαβόνα, Μαδρίτη, Μάντσεστερ, Μασσαλία, Μιλάνο-Μαλπένσα, Μόναχο, Μόσχα-Ντομοντέντοβο, Ντίσελντορφ, Παρίσι Σαρλ-Ντε-Γκωλ, Πράγα, Ριάντ, Ρώμη-Φιουμιτσίνο, Φρανκφούρτη, Τεχεράνη, Τιφλίδα, Τελ Αβίβ, Τζέντα, Στοκχόλμη-Arlanda, Στουτγάρδη, Σμύρνη, Σόφια, Τίρανα
Θερινή Περιοδος: Αγία Πετρούπολη, Αλεξάνδρεια, Βενετία, Δουβλίνο, Εδιμβούργο [14], Ελσίνκι, Κατάνια, Λονδίνο-Γκατγουικ, Λίλ, Κρακοβία, Μάλτα, Μπάρι, Μπέρμιγχαμ, Μπορντό, Νάντη, Νίκαια, Νάπολη, Ντουμπρόβνικ, Πίζα, Σπλίτ, Ταλίν, Τουλούζη, Στρασβούργο
Aegean Airlines εξυπηρέτηση από την Olympic Air Flag of Greece.svg Αλεξάνδρεια, Βελιγράδι, Βουκουρέστι, Νάπολη, Σαντορίνη, Σμύρνη, Σόφια, Τίρανα

Θερινή Περίοδος: Κατάνια, Κωνσταντινούπολη-Ατατούρκ, Μάλτα, Μπάρι, Ντουμπρόβνικ, Ποντγκόριτσα, Πρέβεζα, Σπλιτ

Aer Lingus Ιρλανδία Θερινή Περίοδος: Δουβλίνο
Aeroflot Flag of Russia.svg Μόσχα-Σερεμέτγιεβο
AirBaltic Flag of Latvia.svg Θερινή περίοδος: Ρίγα
Air Canada Rouge Flag of Canada.svg Θερινή περίοδος: Μόντρεαλ-Trudeau, Τορόντο-Pearson
Air China Flag of the People's Republic of China.svg Πεκίνο μέσω Μονάχου (έως 29 Σεπτεμβρίου 2017)[15]
Air France Flag of France.svg Παρίσι-Charles de Gaule

Θερινή περίοδος: Μασσαλία[16], Νίκαια, Τουλούζη)[17]

Air Leisure Flag of Egypt.svg Θερινή πτήση charter: Κάιρο
Air Mediterranean Flag of Greece.svg Άμπου Ντάμπι (από 3 Ιουνίου 2018), Καζαμπλάνκα, Κωνσταντινούπολη-Ατατούρκ, Λονδίνο-Γκάτγουικ, Τζέντα, Φραγκφούρτη (από 8 Νοεμβρίου 2017)

Θερινή περίοδος: Νατζάφ[18], Φρίταουν (από 13 Δεκεμβρίου 2017)

Air Moldova Flag of Moldova.svg Θερινή περίοδος: Κισινάου[19]
Air Serbia Flag of Serbia.svg Βελιγράδι
Air Transat Flag of Canada.svg Θερινή περίοδος: Μόντρεαλ-Trudeau, Τορόντο-Pearson
Alitalia Flag of Italy.svg Ρώμη-Φιουμιτσίνο, Τελ Αβίβ [20]Θερινή περίοδος: Μιλάνο-Λινάτε[21]
American Airlines Flag of the United States.svg Νέα Υόρκη
Θερινή Περίοδος: Φιλαδέλφεια (Πενσυλβάνια)
ASL Airlines France Flag of France.svg Θερινές πτήσεις charter: Λυών, Ναντ, Παρίσι-Σαρλ Ντε Γκωλ, Τουλούζη
Astra Airlines Flag of Greece.svg Σητεία, Καστοριά, Κοζάνη, Μυτιλήνη, Σάμος, Χίος
Austrian Airlines Flag of Austria.svg Βιέννη
Blue Air Flag of Romania.svg Λάρνακα[22]
British Airways Flag of the United Kingdom.svg Λονδίνο-Χίθροου
Brussels Airlines Flag of Belgium.svg Θερινή Περίοδος: Βρυξέλλες
Bulgaria Air Flag of Bulgaria.svg Σόφια
Cobalt aero Flag of Cyprus.svg Λάρνακα[23], Πάφος[24]
Croatian Airlines Flag of Croatia.svg Θερινή περίοδος: Ζάγκρεμπ, Ντουμπρόβνικ, Σπλιτ
Dart Air Flag of Ukraine.svg Θερινή περίοδος: Κίεβο-Ζουλιάνι
Delta Air Lines Flag of the United States.svg Θερινή περίοδος: Νέα Υόρκη
easyJet Flag of the United Kingdom.svg Flag of Europe.svg Flag of England.svg Αμβούργο, Βερολίνο-Σχονεφέλντ, Εδιμβούργο, Λονδίνο-Γκάτγουικ, Μάντσεστερ, Μιλάνο-Μαλπένσα (έως 1 Νοεμβρίου 2017)[25], Μπρίστολ (από 6 Νοεμβρίου 2017)[26], Νάπολη

Θερινή Περίοδος: Παρίσι-Ορλύ

EasyJet Switzerland Flag of Switzerland.svg Θερινή περίοδος: Γενεύη[27]
Egypt Air Flag of Egypt.svg Κάιρο
Egypt Air μέσω της Egyptair Express Flag of Egypt.svg Αλεξάνδρεια, Κάιρο
El Al Flag of Israel.svg Τελ Αβίβ
Ellinair Flag of Greece.svg Ηράκλειο, Θεσσαλονίκη

Θερινή περίοδος: Μόσχα-Βνούκοβο, Μόσχα-Σερεμετίεβο, Σαντορίνη

Emirates Flag of the United Arab Emirates.svg Νιούαρκ[28], Ντουμπάι
Enter Air Flag of Poland.svg Θερινή πτήση charter: Βαρσοβία-Σοπέν
Etihad Airways Flag of the United Arab Emirates.svg Αμπού Ντάμπι
Eurowings Flag of Germany.svg Θερινή περίοδος: Ντύσσελντορφ
Eurowings μέσω της Germanwings Flag of Germany.svg Θερινή περίοδος: Κολωνία, Ντίσελντορφ, Στουτγκάρδη
Finnair Flag of Finland.svg Θερινή περίοδος: Ελσίνκι
Germania Flag of Germany.svg Θερινή περίοδος: Βρέμη, Δρέσδη, Νυρεμβέργη [29]
Gulf Air Flag of Bahrain.svg Μπαχρέιν
Iberia Flag of Spain.svg Μαδρίτη
Israir Flag of Israel.svg Τελ Αβίβ
KLM Flag of the Netherlands.svg Άμστερνταμ
Lufthansa Flag of Germany.svg Μόναχο, Φρανκφούρτη
Middle East Airlines Flag of Lebanon.svg Βηρυτός
Norwegian Air Shuttle Flag of Scandinavia.svg Θερινή Περίοδος: Ελσίνκι, Κοπεγχάγη, Όσλο-Gardemoen, Στοκχόλμη-Arlanda
Olympic Air Flag of Greece.svg Αλεξανδρούπολη, Αργοστόλι, Ζάκυνθος, Ικαρία, Ιωάννινα, Καβάλα, Κάρπαθος, Κέρκυρα, Κύθηρα, Κως, Λέρος, Λήμνος, Μυτιλήνη, Πάρος, Σάμος, Σκιάθος, Σκύρος, Χίος
Θερινή Περίοδος: Καλαμάτα, Μήλος, Νάξος[30], Πρέβεζα, Σητεία[31]
Olympic Air μέσω της Aegean Airlines Flag of Greece.svg Αλεξανδρούπολη, Ηράκλειο, Θεσσαλονίκη, Ιωάννινα, Κέρκυρα, Κως, Μύκονος, Μυτιλήνη, Ρόδος, Σαντορίνη, Χανιά

Θερινές πτήσεις charter: Κεφαλλονιάι, Σκιάθος

Pegasus Airlines Flag of Turkey.svg Κωνσταντινούπολη-Σαμπιχά Γκοκσέν
Primera Air Flag of Denmark.svg Θερινή περίοδος: Μπιλούντ (από 23 Μαΐου 2018)[32]
Qatar Airways Flag of Qatar.svg Ντόχα
Royal Jordanian Flag of Jordan.svg Αμμάν
Ryanair Ιρλανδία Flag of Europe.svg Βουκουρέστι, Βερολίνο-Σένεφελντ, Βαρσοβία, Βουδαπέστη, Βρυξέλλες-Σαρλερουά, Θεσσαλονίκη, Κατοβίτσε (από 2 Νοεμβρίου 2017)[33], Κρακοβία (από 2 Νοεμβρίου 2017) Μάλτα, Λονδίνο-Στάνστεντ, Μιλάνο-Μπέργκαμο, Μπρατισλάβα, Μπολόνια, Πόζναν (από 30 Οκτωβρίου 2017) Ρόδος, Ρώμη-Τσιαμπίνο, Σαντορίνη, Σόφια, Φραγκφούρτη (από 5 Σεπτεμβρίου 2017)[34], Χανιά

Θερινή περίοδος: Δουβλίνο, Μύκονος

Scandinavian Airlines Flag of Denmark.svg Flag of Norway.svg Flag of Sweden.svg Κοπεγχάγη, Στοκχόλμη-Arlanda

Θερινή Περίοδος: Γκέτεμποργκ, Όσλο

Scoot Airlines Flag of Singapore.svg Σιγκαπούρη[35]
Sky Express Flag of Greece.svg Αστυπάλαια[36], Ηράκλειο, Ζάκυνθος, Ικαρία, Κάλυμνος, Κάρπαθος, Κέρκυρα (από 1 Νοεμβρίου 2017), Κύθηρα, Κως (από 1 Νοεμβρίου 2017), Μήλος, Νάξος, Πάρος, Σκιάθος,[37] Σητεία[36], Σύρος, Χίος

Θερινή περίοδος: Μύκονος, Σαντορίνη

Swiss International Air Lines Flag of Switzerland.svg Γενεύη, Ζυρίχη
TAROM Flag of Romania.svg Βουκουρέστι
Transavia.com Flag of the Netherlands.svg Άμστερνταμ, Αϊντχόφεν
Transavia France Flag of France.svg Παρίσι-Ορλύ

Θερινή Περίοδος: Λυών, Νάντη

TUIfly Belgium Flag of Belgium.svg Θερινή περίοδος: Βρυξέλλες
Turkish Airlines Flag of Turkey.svg Κωνσταντινούπολη-Αεροδρόμιο Ατατούρκ
Tus Airways Flag of Cyprus.svg Θερινή περίοδος: Χάιφα[38]
Ukraine International Airlines Flag of Ukraine.svg Κίεβο-Μπόρισπολ
United Airlines Flag of the United States.svg Θερινή περίοδος: Νιούαρκ
Volotea Flag of Italy.svg Θερινή Περίοδος: Βενετία, Γένοβα[39], Μπάρι, Μύκονος, Μυτιλήνη, Παλέρμο, Σαντορίνη
Vueling Flag of Spain.svg Βαρκελώνη, Ρώμη-Φιουμιτσίνο

Εμπορευματικές πτήσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αεροπορική Εταιρεία Προορισμοί
ASL Airlines Belgium Λάρνακα, Λιέγη, Μπέργκαμο
Atlas Air Μόναχο
DHL Aviation Θεσσαλονίκη, Λειψία, Μπέργκαμο
Emirates Sky Cargo Ντουμπάι-International
FedEx Express Κολωνία, Ντουμπάι, Παρίσι-Σαρλ Ντε Γκωλ, Τελ Αβίβ
Lufthansa Cargo Φραγκφούρτη
Royal Jordanian Cargo Αμμάν, Λάρνακα
Swiftair Λάρνακα, Μαδρίτη
UPS Airlines Λιουμπλιάνα, Μιλάνο-Μαλπένσα, Νέα Υόρκη-Τζων Κέννεντυ, Παρίσι-Σαρλ Ντε Γκωλ
UPS Airlines μέσω της Star Air Κοπεγχάγη, Μόναχο

Πολυσύχναστες Πτήσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Θέση Πόλη Χώρα Εβδομαδιαίες Πτήσεις
1 Θεσσαλονίκη Flag of Greece.svg 106
2 Σαντορίνη Flag of Greece.svg 85
3 Λονδίνο Flag of the United Kingdom.svg 76
4 Ηράκλειο Flag of Greece.svg 72
5 Παρίσι Flag of France.svg 63
6 Μύκονος Flag of Greece.svg 62
7 Ρώμη Flag of Italy.svg 61
8 Κωνσταντινούπολη Flag of Turkey.svg 55
9 Λάρνακα Flag of Cyprus.svg 49
10 Χανιά Flag of Greece.svg 43

Στατιστικά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Διεθνές Αεροδρόμιο Αθηνών είναι το μεγαλύτερο και πιο πολυσύχναστο αεροδρόμιο της Ελλάδας. Στο τέλος του 2016, ήταν 28ο πιο πολυσύχναστο αεροδρόμιο της Ευρώπης ξεπερνώντας τους 20 εκατομμύρια επιβάτες.

Ετήσια στατιστικά στοιχεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Επιβατικά, αεροπορικά και cargo στατιστικά του αεροδρομίου "Ελευθέριος Βενιζέλος" : 2002-2017
Έτος Επιβάτες
ετήσια κίνηση
Επιβάτες
% μεταβολή
Cargo
handled (kg.)
Cargo
% μεταβολή
Αεροπλάνα
κίνηση
Αεροπλάνα
% μεταβολή
2002 11,827,448 n/a Steady 106,813,249 n/a Steady 159,467 n/a Steady
2003 12,352,394 3.6 Αύξηση 109,741,122 2.7 Αύξηση 170,129 6.7 Αύξηση
2004 13,662,332 11.5 Αύξηση 118,999,247 8.4 Αύξηση 191,048 12.3 Αύξηση
2005 14,281,020 4.5 Αύξηση 115,942,974 2.6 Decrease 180,936 5.3 Decrease
2006 15,079,708 5.6 Αύξηση 120,174,745 3.6 Αύξηση 190,872 5.6 Αύξηση
2007 16,538,043 9.7 Αύξηση 118,972,376 1.0 Decrease 205,295 7.6 Αύξηση
2008 16,466,491 0.4 Decrease 122,195,965 2.7 Αύξηση 199,418 2.9 Decrease
2009 16,225,589 1.5 Decrease 104,520,932 10.5 Decrease 210,147 5.4 Αύξηση
2010 15,411,099 5.0 Decrease 96,676,103 7.5 Decrease 191,766 8.7 Decrease
2011 14,446,971 6.3 Decrease 85,831,845 11.2 Decrease 173,296 9.6 Decrease
2012 12,944,041 10.4 Decrease 76,424,557 11.0 Decrease 153,295 11.5 Decrease
2013 12,536,057 3.2 Decrease 74,869,128 2.0 Decrease 140,438 8.4 Decrease
2014 15,196,369 21.2 Αύξηση 77,327,268 3.3 Αύξηση 154,530 10.0 Αύξηση
2015 18,086,894 19.0 Αύξηση 80,421,397 4.0 Αύξηση 176,156 14.0 Αύξηση
2016 20,017,530 10.7 Αύξηση 88,477,196 9.9 Αύξηση 189,137 7.4 Αύξηση
μέχρι σήμερα 2017 3,711,663 7.5 Αύξηση tbd tbd Steady 35,260 1.0 Αύξηση


Εκατομμύρια επιβατών 2002–16
  Επιβατική κίνηση 2002–16 (x1000)
  Κίνηση αεροπλάνων 2002–16 (x10)

Πολυσύχναστες επιβατικές γραμμές με βάση τη χώρα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

[40]

Επιβατική κίνηση ανά χώρα προορισμού (2015)
Θέση Χώρα προορισμού Επιβάτες Μεταβολή %
GR Εσωτερικού Flag of Greece.svg 7,151,184 (2016) 11.2 Αύξηση
1 Ιταλία Flag of Italy.svg 1,304,162 19.8 Αύξηση
2 Ηνωμένο Βασίλειο Flag of the United Kingdom.svg 1,257,680 13,5 Αύξηση
3 Γερμανία Flag of Germany.svg 1,207,230 7.0 Αύξηση
4 Γαλλία Flag of France.svg 951,795 11,4 Αύξηση
5 Κύπρος Flag of Cyprus.svg 879,664 21,6 Αύξηση
6 Τουρκία Flag of Turkey.svg 794,262 16,2 Αύξηση
7 Ελβετία Flag of Switzerland (Pantone).svg 628,754 7,3 Αύξηση
8 ΗΑΕ Flag of the United Arab Emirates.svg 380,024 28,4 Αύξηση
9 Ισπανία Flag of Spain.svg 367,261 1,6 Decrease
10 Βέλγιο Flag of Belgium.svg 341,728 23,9 Αύξηση

Κορυφαίες αεροπορικές εταιρίες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Κορυφαίες αεροπορικές εταιρίες που πετούν από τον ΔΑΑ
Θέση Χώρα Αεροπορική εταιρία
1 Flag of Greece.svg Aegean Airlines
2 Ιρλανδία Ryanair
3 Flag of Germany.svg Lufthansa
4 Flag of the United Kingdom.svg easyJet
5 Flag of Switzerland.svg Swiss

Πολυσύχναστες αεροπορικές γραμμές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πολυσύχναστες αεροπορικές γραμμές στο ΔΑΑ προς Ευρωπαϊκούς προορισμούς, ανά βδομάδα
Θέση Προορισμός Αεροδρόμιο(α) Πτήσεις 2016 Κορυφαίοι μεταφορείς
1 Flag of Cyprus.svg Λάρνακα LCA 120+ Aegean Airlines, Blue Air, Cobalt Air, Emirates
2 Flag of France.svg Παρίσι CDG, ORY 80+ Aegean Airlines, Air France, easyJet, Transavia France
3 Flag of the United Kingdom.svg Λονδίνο LHR, LGW, STN 74 Aegean Airlines, British Airways, easyJet, Ryanair
4 Flag of Italy.svg Ρώμη FCO, CIA 63 Aegean Airlines, Alitalia, Ryanair, Vueling
5 Flag of the Netherlands.svg Άμστερνταμ AMS 42 Aegean Airlines, KLM, Transavia
6 Flag of Italy.svg Μιλάνο MXP, BGY 33 Aegean Airlines, easyJet, Ryanair
7 Flag of Germany.svg Μόναχο MUC 28 Aegean Airlines, Air China, Lufthansa
8 Flag of Spain.svg Βαρκελώνη BCN 27 Aegean Airlines, Air Europa, Vueling
- Flag of Spain.svg Μαδρίτη MAD 27 Aegean Airlines, Air Europa, Iberia, Iberia Express
10 Flag of Romania.svg Βουκουρέστι OTP 24 Aegean Airlines, TAROM, Ryanair
11 Flag of Denmark.svg Κοπεγχάγη CPH 23 Aegean Airlines, SAS, Norwegian Air Shuttle
12 Flag of Germany.svg Φρανκφούρτη FRA 21 Aegean Airlines, Lufthansa
- Flag of Poland.svg Βαρσοβία WAW, WMI 21 Aegean Airlines, LOT Polish Airlines, Ryanair
- Flag of Germany.svg Βερολίνο TXL, SXF 21 Aegean Airlines, easyJet, Ryanair
- Flag of Bulgaria.svg Σόφια SOF 21 Aegean Airlines, Bulgaria Air, Ryanair
Πολυσύχναστες αεροπορικές γραμμές στο ΔΑΑ προς μη Ευρωπαϊκούς προορισμούς, ανά βδομάδα
Θέση Προορισμός Αεροδρόμιο(α) Πτήσεις 2016/17 Κορυφαίοι αερομεταφορείς
1 Flag of Turkey.svg Κωνσταντινούπολη IST, SAW 60 Aegean Airlines, Turkish Airlines, Pegasus Airlines
2 Flag of Russia.svg Μόσχα DME, SVO 28 Aegean Airlines, Aeroflot, Ellinair
- Flag of Switzerland.svg Ζυρίχη ZRH 28 Aegean Airlines, Swiss Air Lines
4 Flag of Ukraine.svg Κίεβο KBP 21 Aegean Airlines, Ukraine International Airlines
- Flag of Serbia.svg Βελιγράδι BEG 21 Aegean Airlines, Air Serbia
6 Flag of Switzerland.svg Γενεύη GVA 19 Aegean Airlines, Swiss Air Lines
7 Flag of Albania.svg Τίρανα TIA 15 Aegean Airlines
8 Flag of Norway.svg Όσλο OSL 13 Aegean Airlines, SAS, Norwegian Air Shuttle
9 Flag of Turkey.svg Σμύρνη ADB 10 Aegean Airlines
10 Flag of Armenia.svg Ερεβάν EVN 7 Aegean Airlines
Πολυσύχναστες Διεθνής Υπερατλαντικές γραμμές από το ΔΑΑ, ανά εβδομάδα
Θέση Προορισμός Αεροδρόμιο(α) Πτήσεις 2016/17 Κορυφαίοι αερομεταφορείς
1 Flag of the United States.svg Νέα Υόρκη JFK, EWR 30 Delta Air Lines, Emirates, United Airlines
2 Flag of Israel.svg Τελ Αβίβ TLV 29 (From May 2017) Aegean Airlines, Alitalia, El Al, Israir
3 Flag of Qatar.svg Ντόχα DOH 21 Qatar Airways
4 Flag of Lebanon.svg Beirut BEI 18 Aegean Airlines, Middle East Airlines
5 Flag of Egypt.svg Κάιρο CAI 17 Aegean Airlines, EgyptAir
6 Flag of Jordan.svg Αμμάν AMM 14 Aegean Airlines, Royal Jordanian
7 Flag of the United Arab Emirates.svg Ντουμπάι DXB 14 Emirates
8 Flag of Canada.svg Μόντρεαλ YUL 10 (From May 2017) Air Canada Rouge, Air Transat
- Flag of Iran.svg Τεχεράνη IKA 10 Aegean Airlines, Mahan Air
- Flag of Canada.svg Τορόντο YYZ 10 (From May 2017) Air Canada Rouge, Air Transat
Πολυσύχναστες γραμμές εσωτερικού από το ΔΑΑ, ανά εβδομάδα
Θέση Προορισμός Αεροδρόμιο(α) Πτήσεις 2016/17 Κορυφαίοι αερομεταφορείς
1 Flag of Greece.svg Σαντορίνη JTR 143 Aegean Airlines, Ellinair, Ryanair, Sky Express, Volotea
2 Flag of Greece.svg Θεσσαλονίκη SKG 121 Aegean Airlines, Ellinair, Ryanair,
3 Flag of Greece.svg Ηράκλειο HER 91 Aegean Airlines, Minoan Air
3 Flag of Greece.svg Μύκονος JMK 88 Aegean Airlines, Ellinair, Olympic Air, Ryanair, Sky Express, Volotea
4 Flag of Greece.svg Ρόδος RHO 49 Aegean Airlines, Ryanair
5 Flag of Greece.svg Χανιά CHQ 43 Aegean Airlines, Ryanair
- Flag of Greece.svg Μυτιλήνη MJT 43 Aegean Airlines, Volotea
7 Flag of Greece.svg Κως KGS 35 Olympic Air
- Flag of Greece.svg Αλεξανδρούπολη AXD 35 Olympic Air
9 Flag of Greece.svg Κέρκυρα CFU 33 Olympic Air, Ryanair
10 Flag of Greece.svg Καβάλα KVA 29 Olympic Air

Πρόσβαση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η πρόσβαση στο αεροδρόμιο είναι εφικτή με τους ακόλουθους τρόπους:

Σιδηροδρομικώς[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στο σταθμό του αεροδρομίου καταλήγουν δρομολόγια τόσο του προαστιακού σιδηρόδρομου όσο και της γραμμής 3 του μετρό της Αθήνας. Ο σταθμός αποτελείται από τρεις γραμμές και δύο αποβάθρες μορφής νησίδας. Οι δύο ακραίες χρησιμοποιούνται από τον Προαστιακό και η μεσαία από το μετρό της Αθήνας.

Λεωφορειακώς[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι Συγκοινωνίες Αθηνών λειτουργούν λεωφορειακές γραμμές από και προς το αεροδρόμιο όλο το εικοσιτετράωρο. Αυτές είναι:

Οδικώς[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στο "Ελευθέριος Βενιζέλος", καταλήγει η Αττική Οδός. Το αεροδρόμιο διαθέτει υπαίθρια πάρκινγκ μικρής και μακράς διάρκειας.

Πινακοθήκη του "Ελ. Βενιζέλος"[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 Megginson Technologies Ltd.. «Pilot information for Eleftherios Venizelos International Airport». OurAirports. http://ourairports.com/airports/LGAV/pilot-info.html. Ανακτήθηκε στις 14/Μαρ./2015. 
  2. «Ιστότοπος ΔΑΑ: Στατιστικά Στοιχεία». https://www.aia.gr/el/company-and-business/the-company/facts-and-figures. Ανακτήθηκε στις 28 February 2016. 
  3. 3,0 3,1 Ελ. Βενιζέλος: Μειωμένα έσοδα λόγω κρίσης εφημερίδα express, 09.11.10 (ανάκτηση 25.11.10)
  4. Σκάγιαννης, Παντελής; Καπαρός, Γεώργιος (Νοέμβριος 2013). «Τα έργα υποδομών στην Ελλάδα και η παρουσία των μεγάλων έργων μεταφορικών υποδομών: μεταβαλλόμενα υποδείγματα και προτεραιότητες». Αειχώρος (Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Θεσσαλίας) (18): 39. http://www.aeihoros.gr/download/article/ta-erga-upodomon-stin-ellada-kai-i-parousia-ton-megalon-ergon-metaforikon-upodomon-metavallomena-upodeigmata-kai-proteraiotites. Ανακτήθηκε στις 2 Ιανουαρίου 2015. 
  5. Σκάγιαννης Π., Καπαρός Γ. 2013, «Τα έργα υποδομών στην Ελλάδα και η παρουσία των μεγάλων έργων μεταφορικών υποδομών: Μεταβαλλόμενα υποδείγματα και προτεραιότητες» Αειχώρος 18, σ. 39.
  6. Σκάγιαννης, Καπαρός, 2013 σ.43
  7. «13 χρόνια λειτουργίας συμπλήρωσε το αεροδρόμιο «Ελ. Βενιζέλος»». metaforespress.gr. 28 Μαρτίου 2014. http://www.metaforespress.gr/aeroporika/item/7121-13-xronia-leitourgias-symplirose-to-aerodromio-el-venizelos.html. 
  8. «10 Κεράκια για το «Ελ. Βενιζέλος»». http://www.aia.gr/userfiles/1c1ae135-47ac-4976-86e4-2ce565b646c1/123055_DAA_305.pdf. Ανακτήθηκε στις 2 Ιανουαρίου 2015. 
  9. «Υπεγράφη η παράταση σύμβασης παραχώρησης του ΔΑΑ για 20 χρόνια». http://www.kathimerini.gr/901175/article/oikonomia/epixeirhseis/ypegrafh-h-paratash-symvashs-paraxwrhshs-toy-daa-gia-20-xronia. Ανακτήθηκε στις 18 Μαρτίου 2017. 
  10. «Επιβατική κίνηση 2014». Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών. http://www.aia.gr/userfiles/675393df-ab1a-4b77-826c-f3096a3d7f12/Passengers_GR_Dec2014.pdf. Ανακτήθηκε στις 1 Φεβρουαρίου 2015. 
  11. Νέα τιμητική διάκριση για το «Ελευθέριος Βενιζέλος» Καθημερινή, 10 Φεβρουαρίου 2008
  12. in.gr, 8 Μαΐου 2008
  13. «Low Fare Calendar | Aegean Airlines». Aegean Airlines. https://en.aegeanair.com/plan/low-fare-calendar/. Ανακτήθηκε στις 08-11-2016. 
  14. Liu, Jim (19-10-2016). «Aegean Airlines S17 Athens operation changes as of 19OCT16». www.routesonline.com. http://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/269392/aegean-airlines-s17-athens-operation-changes-as-of-19oct16/. Ανακτήθηκε στις 08-11-2016. 
  15. Liu, Jim (19-06-2017). «Air China W17 Athens service changes» (στα αγγλικά). Routesonline. http://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/273386/air-china-w17-athens-service-changes/. Ανακτήθηκε στις 02-07-2017. 
  16. Liu, Jim (01-02-2017). «Air France adds seasonal Marseille routes in S17». www.routesonline.com. http://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/271148/air-france-adds-seasonal-marseille-routes-in-s17/. Ανακτήθηκε στις 02-02-2017. 
  17. Liu, Jim (25-01-2017). «Air France resumes multiple short-haul routes in S17». www.routesonline.com. http://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/271045/air-france-resumes-multiple-short-haul-routes-in-s17/. Ανακτήθηκε στις 02-02-2017. 
  18. «Air Mediterranean: Η νέα αεροπορική, αραβική εταιρία θα έχει βάση στην Αθήνα». www.businessnews.gr. 11-01-2017. http://www.businessnews.gr/article/61404/air-mediterranean-i-nea-aeroporiki-araviki-etairia-tha-ehei-vasi-stin-athina. Ανακτήθηκε στις 02-07-2017. 
  19. «Air Moldova». www.airmoldova.md. https://www.airmoldova.md/timetable/ATH/KIV. Ανακτήθηκε στις 02-04-2017. 
  20. «Flights to Rome, Italy and worldwide destinations». www.alitalia.com. https://www.alitalia.com/en_gb/home-page.html. Ανακτήθηκε στις 05-01-2017. 
  21. Liu, Jim (05-06-2017). «Alitalia adds Milan Linate – Athens service in Aug 2017» (στα αγγλικά). Routesonline. http://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/273161/alitalia-adds-milan-linate-athens-service-in-aug-2017/. Ανακτήθηκε στις 02-07-2017. 
  22. «Schedule - Blue Air». www.blueairweb.com. http://www.blueairweb.com/destinations/flights-schedule. Ανακτήθηκε στις 2016-10-01. 
  23. «Cobalt». booking.cobalt.aero. https://booking.cobalt.aero/en/booking/search-flight/. Ανακτήθηκε στις 2016-07-02. 
  24. Χριστοδούλου, Ντόρα (2 Μαρτίου 2017). «Η Cobalt αρχίζει τα δρομολόγια Πάφος - Αθήνα». Φιλελεύθερος. http://www.philenews.com/el-gr/top-stories/885/353825/i-cobalt-archizei-ta-dromologia-pafos-athina. Ανακτήθηκε στις 02-03-2017. 
  25. «Athens to Milan Malpensa - Cheap Flights £34.44 or less» (στα αγγλικά). www.easyjet.com. http://www.easyjet.com/en/cheap-flights/athens/milan-malpensa. Ανακτήθηκε στις 01-05-2017. 
  26. Farell, Stephen (12-07-2017). «EasyJet to launch new Bristol routes» (στα αγγλικά). Insider Media Ltd. https://www.insidermedia.com/insider/southwest/easyjet-to-launch-new-bristol-route. Ανακτήθηκε στις 01-08-2017. 
  27. «Billigflüge, Hotels und Mietwagen günstig buchen - easyJet.com». www.easyjet.com. http://www.easyjet.com/ch-de. Ανακτήθηκε στις 08-11-2016. 
  28. «Emirates to launch daily service to Newark via Athens». www.emirates.com. https://www.emirates.com/media-centre/emirates-to-launch-daily-service-to-newark-via-athens#. Ανακτήθηκε στις 02-02-2017. 
  29. «Germania | Book cheap flights | flygermania.com» (στα αγγλικά). www.flygermania.com. https://www.flygermania.com/en/. Ανακτήθηκε στις 02-02-2017. 
  30. «Low Fare Calendar | Aegean Airlines». Aegean Airlines. https://en.aegeanair.com/plan/low-fare-calendar/?dep=ATH&arr=MLO&month=2017-04&type=O. Ανακτήθηκε στις 08-11-2016. 
  31. «Low Fare Calendar | Επίσημη ιστοσελίδα Aegean | Αεροπορικά σε Ελλάδα & εξωτερικό». Aegean Airlines. https://el.aegeanair.com/organoste/low-fare-calendar/?dep=ATH&arr=JSH&month=2017-04&type=O. Ανακτήθηκε στις 02-04-2017. 
  32. Liu, Jim (14-07-2017). «Primera Air adds new Greek routes in S18» (στα αγγλικά). Routesonline. http://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/273814/primera-air-adds-new-greek-routes-in-s18/. Ανακτήθηκε στις 01-08-2017. 
  33. Liu, Jim (05-03-2017). «Ryanair W17 new routes as of 05MAR17». Routesonline. http://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/271685/ryanair-w17-new-routes-as-of-05mar17/. Ανακτήθηκε στις 02-04-2017. 
  34. «Offizielle Ryanair-Website | Billigflüge | Günstige Flüge». www.ryanair.com. https://www.ryanair.com/de/de/. Ανακτήθηκε στις 02-04-2017. 
  35. Liu, Jim (16-08-2016). «Scoot adds Athens service from June 2017». www.routesonline.com. http://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/268433/scoot-adds-athens-service-from-june-2017/. Ανακτήθηκε στις 2016-08-25. 
  36. 36,0 36,1 «Στα 36 εκατ. ευρώ τα οφέλη από τις 28 «άγονες» αεροπορικές γραμμές». www.naftemporiki.gr. 2016-09-30. http://www.naftemporiki.gr/finance/story/1153905/sta-36-ekat-euro-ta-ofeli-apo-tis-28-agones-aeroporikes-grammes. Ανακτήθηκε στις 2016-10-01. 
  37. «Νέοι προορισμοί από Αθήνα και Θεσσαλονίκη!». www.skyexpress.gr. 16-08-2016. http://www.skyexpress.gr/ΝΕΑ/tabid/64/articleType/ArticleView/articleId/343/language/el-GR/______________________________________________________________________________.aspx. Ανακτήθηκε στις 17-08-2016. 
  38. «Tus Airways - Destinations». tusairways.com. http://tusairways.com/Destinations/flights-schedule. Ανακτήθηκε στις 2016-10-01. 
  39. «Volotea». www.volotea.com. http://www.volotea.com/en. Ανακτήθηκε στις 08-11-2016. 
  40. https://www.aia.gr/ebooks/annualreport/ar2015/en/index.html[νεκρός σύνδεσμος]

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]