Θεόληπτος Β΄

Ο Θεόληπτος Β΄ ήταν Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως από τις 16 (27) Φεβρουαρίου 1585 ως τον Απρίλιο του 1587. Ήταν ανιψιός του Πατριάρχη Μητροφάνη Γ΄. Διετέλεσε Μητροπολίτης Φιλιππουπόλεως και, αν και ευεργετήθηκε από τον Πατριάρχη Ιερεμία τον Β΄, εντούτοις συνωμότησε εναντίον του, συνεργαζόμενος με τον Παχώμιο. Όταν ο Παχώμιος καθαιρέθηκε, ο Θεόληπτος έγινε Πατριάρχης στη θέση του.

Ενώ έλειπε στη Μολδαβία και τη Βλαχία για συγκέντρωση χρημάτων, ο Νικηφόρος, διάκονος του εξόριστου Πατριάρχη Ιερεμία και τοποτηρητής του Θρόνου από το Μάιο του 1586 ως τον Απρίλιο του 1587, κατόρθωσε να τον εκθρονίσει. Ο Ιερεμίας επανήλθε στο Θρόνο και με Συνοδική απόφαση συγχώρησε τον Θεόληπτο και τον έστειλε στην Ιβηρία, με σκοπό τη συγκέντρωση χρημάτων για το υπερχρεωμένο εκκλησιαστικό ταμείο. Είναι ασαφές αν ο Ιερεμίας επανήλθε στο Θρόνο το 1586 και ως Πατριάρχης εξουσιοδότησε το Θεόληπτο να συνεχίσει την περιοδεία του, ή ο Θεόληπτος συνέχισε να είναι Πατριάρχης και παραιτήθηκε αργότερα υπέρ του Ιερεμία. Γνωρίζουμε πάντως ότι το 1587 εξέδωσε σιγίλλιο υπέρ της Μονής Σουμελά, άγνωστο αν το εξέδωσε νομίμως ή παρανόμως.

Τέλος, γνωρίζουμε ότι συμφιλιώθηκε με τον Ιερεμία Β', στον οποίο τελικά παρέδωσε το Θρόνο, και συλλειτούργησε με αυτόν το 1590. Κατόπιν αυτού, αγνοείται τόσο η τύχη του, όσο και ο χρόνος του θανάτου του.

Ήταν ο τελευταίος Πατριάρχης που είχε ως έδρα τη Μονή Παμμακαρίστου, η οποία μετατράπηκε σε τζαμί το 1586. Το Πατριαρχείο μεταφέρθηκε κατόπιν στη φτωχική εκκλησία της Θεοτόκου στο Βλαχ-Σεράι, όπου παρέμεινε έντεκα χρόνια, ως το 1597.

Πηγές

• Οικουμενικό Πατριαρχείο
• Προκόπιος Τσιμάνης (1981). Από υψηλή σκοπιά οι Πατριάρχαι Κωνσταντινουπόλεως, τόμ. Α΄. σελ. 167-168. 

τίτλοι της Ορθόδοξης Εκκλησίας
Προκάτοχος Παχώμιος Β΄	Οικουμενικός Πατριάρχης της Κωνσταντινούπολης 1585-1587	Διάδοχος Ιερεμίας Β΄