Μιχαήλ Α΄ Κηρουλάριος

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Ο Πατριάρχης Μιχαήλ Α΄ Κηρουλάριος ένθρονος (Μικρογραφία από το «Χρονικόν» του Ιωάννη Σκυλίτζη 12ος αιώνας)

Ο Μιχαήλ Α΄ Κηρουλάριος ήταν Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως από το 1043 ως το 1059.

Καταγόταν από οικογένεια συγκλητικών και ο ίδιος προοριζόταν για πολιτική σταδιοδρομία. Για το λόγο αυτό απέκτησε σημαντική μόρφωση. Αναμείχθηκε στη συνωμοσία για την ανατροπή του Αυτοκράτορα Μιχαήλ Δ΄ του Παφλαγόνα και για το λόγο αυτό εξορίστηκε μαζί με τον αδελφό του. Μόλις έμαθε ότι ο αδελφός του αυτοκτόνησε, αποφάσισε να καρεί μοναχός.

Με την άνοδο στο θρόνο του Κωνσταντίνου Θ΄ του Μονομάχου, αναδείχθηκε πανίσχυρος σύμβουλός του και κατόπιν εξελέγη Πατριάρχης. Εργάστηκε για το κύρος του Οικουμενικού Πατριαρχείου και την τόνωση του κύρους της πατερικής παράδοσης. Ήταν από τους Πατριάρχες που αναμείχθηκαν με αυτοκρατορικό τρόπο στα κοινά. Ο Μιχαήλ Ψελλός αναφέρει ότι του έλειπε μόνο η πορφύρα και τα ερυθρά πέδιλα.[1] Ήρθε σε σύγκρουση με τον Μιχαήλ Ψελλό, ο οποίος υπερασπιζόταν την κλασσική ελληνική φιλοσοφία και πολλές φορές τον αποδοκίμαζε και τον ανάγκαζε να υπαναχωρήσει από τις θέσεις του.[2]

Ευρύτερα γνωστός είναι ο Μιχαήλ Κηρουλάριος, καθώς είναι ο Πατριάρχης επί του οποίου συνετελέσθη το Σχίσμα μεταξύ Δυτικής και Ανατολικής Εκκλησίας.

Η ανάμειξή του στο ζήτημα της απομάκρυνσης του Κωνσταντίνου Θ΄ του Μονομάχου από το θρόνο και της διαδοχής του από τον Μιχαήλ ΣΤ' τον Στρατιωτικό και κατόπιν από τον Ισαάκιο Α' Κομνηνό είχε ως συνέπεια την απομάκρυνσή του από τον Οικουμενικό Θρόνο. Εξορίστηκε στην Προικόνησο και κατόπιν στην Ίμβρο. Συγκροτήθηκε μάλιστα και δικαστήριο εναντίον του, αλλά δεν πρόλαβε να τον δικάσει, καθώς πέθανε αιφνιδιαστικά το 1059.

Ιδιαίτερες αναφορές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Δεν δίστασε να εμπλακεί σε σύγκρουση με τον παπικό θρόνο, όταν επιχειρήθηκε η βίαιη επιβολή των λατινικών εθίμων στις επαρχίες Απουλίας, Καλαβρίας και Σικελίας του οικομενικού θρόνου.[3]

" «Επί βασιλείας Ισαακίου Α΄ Κομνηνού οι σχέσεις Εκκλησίας και Πολιτείας ρυθμίστηκαν τότε με βάση την απόλυτη εφαρμογή της βυζαντινής συναλληλίας. Στο εξής η διοίκηση του κράτους ήταν έργο του αυτοκράτορα και η διαποίμανση της Εκκλησίας δικαιοδοσία του πατριάρχη.» [4]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ, Γιατί το Βυζάντιο, Αθήνα 2009, ISBN 978-960-19-0326-2, σελ.157
  2. Σεβαστή Ζώη, ...Ιερατικός τύραννος -πατριαρχική και μεγάλη ψυχή...Μιχαήλ Ψελλός και Μιχαήλ Κηρουλάριος: οι διακυμάνσεις των σχέσεων των δύο προσωπικοτήτων, Εώα και Εσπερία, τομ.6 (2004-2006),σελ.235-257
  3. Εκπαιδευτική Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια, τόμ. 6ος σ. 207.
  4. V.Grumel, «Les Preliminaires du scisme de Michel Cerulaire ou la question romaine avant Á1054»(1952)

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • A.Michel, Humbert und Kerullarios τ.2 (1924-1930)
  • F.Dvornik, The Fhotian Schism (Καίμπριτζ (1948)
  • Β.Φειδάς, Εκκλησιαστική Ιστορία, τ.2ος (Αθήνα 1977)
  • Σεβαστή Ζώη, ...Ιερατικός τύραννος -πατριαρχική και μεγάλη ψυχή...Μιχαήλ Ψελλός και Μιχαήλ Κηρουλάριος: οι διακυμάνσεις των σχέσεων των δύο προσωπικοτήτων,Εώα και Εσπερία, τομ.6 (2004-2006),σελ.235-257

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Δείτε επίσης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

τίτλοι της Ορθόδοξης Εκκλησίας
Προκάτοχος
Αλέξιος
Οικουμενικός Πατριάρχης της Κωνσταντινούπολης
1043-1059
Διάδοχος
Κωνσταντίνος Γ΄