Μετάβαση στο περιεχόμενο

Ευρωμπάσκετ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Ευρωμπάσκετ
ΆθλημαΚαλαθοσφαίριση
Ίδρυση1935
Εναρκτήρια σεζόν1935
Αριθμός ομάδων24
Ήπειρος Ευρώπη (FIBA Europe)
Τελευταίος κάτοχος Ισπανία
(4ος τίτλος)
Περισ. κατακτήσεις Σοβιετική Ένωση (14 τίτλοι)
Επίσημη ιστοσελίδα[1]

Ευρωμπάσκετ (αγγλικά: FIBA EuroBasket) ονομάζεται το πρωτάθλημα καλαθοσφαίρισης για τις εθνικές ομάδες ανδρών της ευρωπαϊκής ζώνης της FIBA (αν και δεν ταυτίζεται απολύτως με την Ευρώπη ως ήπειρο). Παλαιότερα ονομαζόταν επισήμως Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Καλαθοσφαίρισης.

Η διοργανώση είχε ξεκινήσει το 1935 κάθε 2 χρόνια ενώ λόγο του 2ου Παγκοσμίου είχαμε παύση 1941,1943. Ο θεσμός διοργανώνεται κάθε 2 χρόνια από το 1947 έως το 2017 από την FIBA Europe.Ήταν τις μονές χρονιές ώστε να μη συμπίπτει με τις παγκόσμιες διοργανώσεις. Πέραν του ότι αναδεικνύει τον πρωταθλητή της ζώνης, το Ευρωμπάσκετ χρησιμοποιείται τα τελευταία χρόνια και ως κριτήριο για πρόκριση στο Παγκόσμιο Κύπελλο Καλαθοσφαίρισης.

Σύντομη επισκόπηση

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο θεσμός εγκαινιάστηκε το 1935, με τις πρώτες διοργανώσεις να μονοπωλούνται από δύο χώρες της Βαλτικής, τις Λετονία και Λιθουανία.

Μετά το Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, ανέτειλαν τα άστρα των χωρών του ανατολικού μπλοκ. Έως τις αρχές της δεκαετίας του '80 το χρυσό μετάλλιο κατέληγε συνήθως στη Σοβιετική Ένωση, ενώ άλλες μεγάλες δυνάμεις αυτής της περιόδου υπήρξαν οι Τσεχοσλοβακία, Ουγγαρία, Βουλγαρία και Γιουγκοσλαβία. Από αυτές, η τελευταία ήταν ουσιαστικά η μόνη ομάδα που κατάφερνε να συναγωνίζεται σε σταθερή βάση τους Σοβιετικούς, κερδίζοντας τρεις στη σειρά διοργανώσεις στη δεκαετία του '70.

Το τρόπαιο σε γραμματόσημο της Λιθουανίας

Το 1983 η Ιταλία γίνεται η πρώτη χώρα που εκθρονίζει τους «ανατολικούς» από την πρώτη θέση - θα το επαναλάβει η Ελλάδα το 1987. Σοβιετικοί και Γιουγκοσλάβοι πάντως θα συνεχίσουν να έχουν πρωταγωνιστικό ρόλο έως τη διάλυση των κρατών τους.

Οι κοσμογονικές πολιτικές αλλαγές του 1991, καθώς και η άρση της απαγόρευσης συμμετοχής που ίσχυε για τους παίκτες του NBA (1992), έχουν άμεση επίδραση στο Ευρωμπάσκετ. Από τη μία τα μετάλλια γίνονται θεωρητικά πιο προσβάσιμα για τις καλές ομάδες, υπό την έννοια ότι δεν υπάρχουν πια τα ακλόνητα μεγαθήρια. Απ' την άλλη όμως, ανεβαίνει κατακόρυφα το επίπεδο δυσκολίας ακόμη και για τις μεσαίες θέσεις, με πολλές από τις νεοσύστατες εθνικές ομάδες (Σερβία, Κροατία, Ρωσία, Λιθουανία κ.ά.) να αποδεικνύονται ικανοί συνεχιστές της παράδοσης που κουβαλούν. Στο Ευρωμπάσκετ του 1993, οι μισές θέσεις των προημιτελικών καταλαμβάνονται από πρώην Σοβιετικούς ή Γιουγκοσλάβους. Ομοίως το 1995, όταν μάλιστα και τα τρία μετάλλια καταλήγουν σε τέτοιες χώρες, κ.ο.κ. Ιδίως οι Σέρβοι - υπό την ονομασία ακόμη της Γιουγκοσλαβίας - εξελίσσονται στους νέους αυτοκράτορες της Ευρώπης, κατακτώντας τις 3 από τις 4 διοργανώσεις της περιόδου 1995-2001. Παράλληλα, η συμμετοχή πολλών παικτών από το ΝΒΑ κάνει το άθλημα πολύ πιο αθλητικό και γρήγορο σε σύγκριση με το παρελθόν.

Οι επόμενες διοργανώσεις θα κυλήσουν με εναλλαγές διαφόρων χωρών στις πρώτες θέσεις μέχρι την εκτίναξη της Ισπανίας στο δεύτερο μισό της δεκαετίας του 2000. Με τρεις συνεχόμενες συμμετοχές σε τελικούς (2007, 2009, 2011), από τις οποίες θα κερδίσει τους δύο τελευταίους, η Ισπανία θα γίνει η πρώτη χώρα μετά το 1997 που κατακτά δεύτερο συνεχόμενο τίτλο.

Κατάλογος διοργανώσεων και νικητών

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Διοργ. Τοποθεσία Χρυσό Σκορ τελικού Ασημένιο Χάλκινο MVP
1935 Γενεύη Λετονία 24-18 Ισπανία Τσεχοσλοβακία Μαρτίν
1937 Ρίγα Λιθουανία 24-23 Ιταλία Γαλλία Ταλζούνας
1939 Κάουνας Λιθουανία χωρίς Λετονία Πολωνία
1946 Γενεύη Τσεχοσλοβακία 34-32 Ιταλία Ουγγαρία Νέμετ
1947 Πράγα Σοβ. Ένωση 56-37 Τσεχοσλοβακία Αίγυπτος Λοσόφ
1949 Κάιρο Αίγυπτος χωρίς Γαλλία Ελλάδα Οζτούρκ
1951 Παρίσι Σοβ. Ένωση 45-44 Τσεχοσλοβακία Γαλλία Μράζεκ
1953 Μόσχα Σοβ. Ένωση χωρίς Ουγγαρία Γαλλία Κόνιεφ
1955 Βουδαπέστη Ουγγαρία χωρίς Τσεχοσλοβακία Σοβ. Ένωση Ζέμινγκερ
1957 Σόφια Σοβ. Ένωση χωρίς Βουλγαρία Τσεχοσλοβακία Μπάουμρουκ
1959 Κωνσταντινούπολη Σοβ. Ένωση 83-72 Τσεχοσλοβακία Γαλλία Ζουμπκόφ
1961 Βελιγράδι Σοβ. Ένωση 60-53 Γιουγκοσλαβία Βουλγαρία Κόρατς
1963 Βαρσοβία Σοβ. Ένωση 60-53 Βουλγαρία Γιουγκοσλαβία Ροδρίγεθ
1965 Μόσχα Σοβ. Ένωση 58-49 Γιουγκοσλαβία Πολωνία Παουλάουσκας
1967 Φινλανδία Σοβ. Ένωση 89-77 Τσεχοσλοβακία Πολωνία Ζέντνιτσεκ
1969 Νάπολη Σοβ. Ένωση 81-72 Γιουγκοσλαβία Τσεχοσλοβακία Μπέλοφ
1971 Δυτική Γερμανία Σοβ. Ένωση 69-64 Γιουγκοσλαβία Πολωνία Τσόσιτς
1973 Βαρκελώνη Γιουγκοσλαβία 78-67 Ισπανία Σοβ. Ένωση Μπράμπεντερ
1975 Βελιγράδι Γιουγκοσλαβία χωρίς Σοβ. Ένωση Ιταλία Τσόσιτς
1977 Βέλγιο Γιουγκοσλαβία 74-61 Σοβ. Ένωση Τσεχοσλοβακία Νταλιπάγκιτς
1979 Ιταλία Σοβ. Ένωση 98-76 Ισραήλ Γιουγκοσλαβία Μπέρκοβιτς
1981 Τσεχοσλοβακία Σοβ. Ένωση 84-76 Γιουγκοσλαβία Τσεχοσλοβακία Βάλτερς
1983 Γαλλία Ιταλία 105-96 Ισπανία Σοβ. Ένωση Κορμπαλάν
1985 Δυτική Γερμανία Σοβ. Ένωση 120-89 Τσεχοσλοβακία Ιταλία Σαμπόνις
1987 Πειραιάς[1] Ελλάδα 103-101 Σοβ. Ένωση Γιουγκοσλαβία Γκάλης
1989 Ζάγκρεμπ Γιουγκοσλαβία 98-77 Ελλάδα Σοβ. Ένωση Ντ.Πέτροβιτς
1991 Ρώμη Γιουγκοσλαβία 88-73 Ιταλία Ισπανία Κούκοτς
1993 Γερμανία Γερμανία 71-70 Ρωσία Κροατία Βελπ
1995 Αθήνα Γιουγκοσλαβία 96-90 Λιθουανία Κροατία Μαρτσουλιόνις
1997 Καταλονία Γιουγκοσλαβία 61-49 Ιταλία Ρωσία Τζόρτζεβιτς
1999 Παρίσι
Ντιζόν
Τουλούζη
Λε Μαν
Ιταλία 64-56 Ισπανία Γιουγκοσλαβία Φούτσκα
2001 Άγκυρα
Αττάλεια
Γιουγκοσλαβία 78-69 Τουρκία Ισπανία Στογιάκοβιτς
2003 Στοκχόλμη
Νόρσεπινγκ
Λιθουανία 93-84 Ισπανία Ιταλία Γιασικέβιτσιους
2005 Βελιγράδι
Νόβι Σαντ
Ποντγκόριτσα
Ελλάδα 78-62 Γερμανία Γαλλία Νοβίτσκι
2007 Μαδρίτη
Σεβίλλη
Γρανάδα
Αλικάντε
Ρωσία 60-59 Ισπανία Λιθουανία Κιριλένκο
2009 Βαρσοβία
Πόζναν
Γκντανσκ
Βρότσλαβ
Ισπανία 85-63 Σερβία Ελλάδα Πάου Γκασόλ
2011 Λιθουανία Ισπανία 98-85 Γαλλία Ρωσία Ναβάρο
2013 Σλοβενία Γαλλία 80-66 Λιθουανία Ισπανία Τόνι Πάρκερ
2015 Ζάγκρεμπ, Κροατία Κροατία, Λιλ/ Μονπελιέ, Γαλλία, Βερολίνο,  Γερμανία, Ρίγα,  Λετονία Ισπανία 80-63 Λιθουανία Γαλλία Πάου Γκασόλ
2017 Ελσίνκι,  Φινλανδία, Κωνσταντινούπολη,  Τουρκία , Κλουζ-Ναπόκα,  Ρουμανία, Τελ Αβίβ, Ισραήλ Σλοβενία 93-85 Σερβία Ισπανία Γκόραν Ντράγκιτς
2022 Βερολίνο/ Κολωνία,  Γερμανία, Μιλάνο, Ιταλία, Πράγα,  Τσεχία, Τιφλίδα,  Γεωργία Ισπανία 88-76 Γαλλία Γερμανία Γουίλι Ερνανγκόμεθ

Πηγή: FIBA [2]

Πίνακας μεταλλίων

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σημείωση: Η FIBA δεν αναγνωρίζει στη Σερβία τα μετάλλια της Γιουγκοσλαβίας μεταξύ 1995-2001.[3]

Χώρα Χρυσό Αργυρό Χάλκινο Σύνολο
Σοβιετική Ένωση 14 3 4 21
Γιουγκοσλαβία 8 5 4 17
Ισπανία 4 6 4 14
Λιθουανία 3 3 1 7
Ιταλία 2 4 4 10
Ελλάδα 2 1 2 5
Τσεχοσλοβακία 1 6 5 12
Γαλλία 1 3 6 10
Ρωσία 1 1 2 4
Λετονία 1 1 0 2
Γερμανία 1 1 1 3
Ουγγαρία 1 1 1 3
Αίγυπτος 1 0 1 2
Σλοβενία 1 0 0 1
Σερβία 0 2 0 2
Πολωνία 0 1 3 4
Βουλγαρία 0 1 1 2
Ισραήλ 0 1 0 1
Τουρκία 0 1 0 1
Κροατία 0 0 2 2


Οι αγώνες με τις μεγαλύτερες διαφορές

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Διοργάνωση Νικητής Ηττημένος διαφορά πόντων Σκορ
1953 Σοβιετική Ένωση Δανία 104 118 - 14
1939 Λιθουανία Φινλανδία 103 112 - 09
1947 Βέλγιο Αλβανία 103 114 - 11
1939 Λετονία Φινλανδία 101 108 - 07
1955 Πολωνία Αγγλία 96 140 - 44
1951 Σοβιετική Ένωση Δανία 96 109 - 13
1947 Γαλλία Αυστρία 94 100 - 06
1939 Εσθονία Φινλανδία 90 91 - 01
1951 Τσεχοσλοβακία Σκωτία 85 103 - 18
1947 Αίγυπτος Αλβανία 85 104 - 19
1957 Τσεχοσλοβακία Σκωτία 79 123 - 44
1947 Γιουγκοσλαβία Αλβανία 77 90 - 13
1947 Τσεχοσλοβακία Ολλανδία 74 93 - 19
1955 Βουλγαρία Δανία 74 107 - 33
1969 Γιουγκοσλαβία Σουηδία 72 115 - 43
1955 Σοβιετική Ένωση Σουηδία 72 103 - 31
1955 Τσεχοσλοβακία Δανία 72 100 - 28
1955 Γαλλία Δανία 70 96 - 26
1953 Βουλγαρία Δανία 70 96 - 26
1957 Σοβιετική Ένωση Αλβανία 69 107 - 38
1955 Σοβιετική Ένωση Λουξεμβρούργο 67 103 - 36
1939 Γαλλία Φινλανδία 65 76 - 11
1953 Ουγγαρία Δανία 65 95 - 30
1961 Γιουγκοσλαβία Αγγλία 64 122 - 58
1961 Σοβιετική Ένωση Ουγγαρία 62 93 - 31
1951 Βέλγιο Σκωτία 62 87 - 25
1959 Ουγγαρία Ιράν 61 109 - 48
1953 Τσεχοσλοβακία Ελβετία 61 94 - 33
1971 Σοβιετική Ένωση Ισπανία 60 115 - 56
1965 Γιουγκοσλαβία Δυτική Γερμανία 59 115 - 56
1965 Βουλγαρία Σουηδία 57 113 - 56
1967 Σοβιετική Ένωση Γαλλία 56 108 - 52
1951 Ιταλία Λουξεμβούργο 56 76 - 20
2001 Σερβία-Μαυροβούνιο Εσθονία 55 113 - 58
1955 Γαλλία Λουξεμβούργο 54 84 - 30
1989 Σοβιετική Ένωση Ολλανδία 53 109 - 56
1995 Ρωσία Φινλανδία 52 126 - 74
1951 Βέλγιο Ανατολική Γερμανία 52 70 - 18
1967 Γιουγκοσλαβία Ολλανδία 50 96 - 46
1959 Σοβιετική Ένωση Ανατολική Γερμανία 50 87 - 37
1953 Ιταλία Ελβετία 50 82 - 32
1953 Σοβιετική Ένωση Ισραήλ 50 75 - 25
1939 Ιταλία Φινλανδία 50 63 - 13
1993 Κροατία Τουρκία 50 113 - 63
1961 Ισπανία Αγγλία 49 99 - 50
1957 Φινλανδία Αλβανία 49 91 - 42
1955 Τουρκία Δανία 49 82 - 33
1953 Αίγυπτος Σουηδία 49 75 - 26
1951 Ελβετία Σκωτία 49 68 - 19
1965 Γιουγκοσλαβία Ισπανία 48 113 - 65
1955 Τσεχοσλοβακία Ανατολική Γερμανία 48 113 - 65
1955 Γαλλία Σουηδία 48 84 - 36
1955 Γαλλία Αγγλία 48 103 - 55
1951 Τουρκία Δανία 47 83 - 36
1959 Τσεχοσλοβακία Φινλανδία 46 93 - 47
1951 Γαλλία Λουξεμβούργο 46 72 - 26
1951 Ελλάδα Πορτογαλία 46 81 - 35
1965 Τσεχοσλοβακία Ελλάδα 45 116 - 71


Οι αγώνες με τα μεγαλύτερα σκοραρίσματα

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Διοργάνωση Νικητής Ηττημένος Σκορ
1955 Πολωνία Αγγλία 140 - 44
1987 Γιουγκοσλαβία Πολωνία 128 - 81
1995 Ρωσία Φινλανδία 126 - 74
1991 Τσεχοσλοβακία Ελλάδα 123 - 113 (παράταση)
1957 Τσεχοσλοβακία Σκωτία 123 - 44
1985 Σοβιετική Ένωση Πολωνία 122 - 99
1961 Γιουγκοσλαβία Αγγλία 122 - 58
1987 Σοβιετική Ένωση Ρουμανία 121 - 74
1985 Σοβιετική Ένωση Τσεχοσλοβακία 120 - 89
1987 Γιουγκοσλαβία Ρουμανία 120 - 78
1975 Ισραήλ Ρουμανία 119 - 105
1993 Ισπανία Εσθονία 119 - 80
1985 Σοβιετική Ένωση Γαλλία 118 - 103
1953 Σοβιετική Ένωση Δανία 118 - 14
1977 Σοβιετική Ένωση Βουλγαρία 117 - 96
1981 Ιταλία Ισραήλ 116 - 98
1987 Ισπανία Ρουμανία 116 - 98
1979 Ολλανδία Βέλγιο 115 - 85
1977 Σοβιετική Ένωση Γαλλία 115 - 74
2005 Ισπανία Λετονία 114 - 109 (παράταση)
1979 Βουλγαρία Βέλγιο 114 - 98
1977 Ολλανδία Ισπανία 114 - 95
2001 Σερβία/Μαυροβούνιο Λετονία 114 - 78
1947 Βέλγιο Αλβανία 114 - 11
1993 Γερμανία Εσθονία 113 - 103
1955 Τσεχοσλοβακία Δυτική Γερμανία 113 - 65
1993 Κροατία Τουρκία 113 - 63
2001 Σερβία-Μαυροβούνιο Εσθονία 113 - 58
1987 Δυτική Γερμανία Ισραήλ 112 - 107 (παράταση)
1985 Σοβιετική Ένωση Ιταλία 112 - 96
1981 Σοβιετική Ένωση Ισραήλ 112 - 84
1981 Γιουγκοσλαβία Τουρκία 112 - 68
1983 Σοβιετική Ένωση Ολλανδία 112 - 63
1977 Τσεχοσλοβακία Γιουγκοσλαβία 111 - 103
1979 Γαλλία Βέλγιο 111 - 98
1977 Γιουγκοσλαβία Βέλγιο 111 - 83
1977 Γιουγκοσλαβία Ολλανδία 111 - 75
1987 Ισπανία Γαλλία 111 - 70
  1. «archive.fiba.com: 1987 European Championship for Men». archive.fiba.com. Ανακτήθηκε στις 14 Οκτωβρίου 2019. 
  2. «FIBA : All-Time Medalists». Ανακτήθηκε στις 10 Μαρτίου 2022. 
  3. «2017 FIBA EUROBASKET». Ανακτήθηκε στις 10 Μαρτίου 2022. 

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]