Ελληνική Πολεμική Αεροπορία

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Πολεμική Αεροπορία
Hellenic Air Force Seal.svg
Έμβλημα της ΠΑ
Ίδρυση 1911
1930 (ως ξεχωριστή υπηρεσία)
Χώρα Ελλάδα
Ρόλος Εθνική Άμυνα
Δύναμη 33.000
523 Αεροπλάνα

8 τύποι συστημάτων αεράμυνας
Υπαγωγή Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις
Προστάτης Αρχάγγελοι Μιχαήλ και Γαβριήλ
Ρητό Αἰὲν Ὑψικρατεῖν
Διοικητές
Αρχηγός Γ.Ε.Α. Αντιπτέραρχος (Ι) Ευάγγελος Τουρνάς
Αρχηγός Α.Τ.Α. Αντιπτέραρχος (Ι) Χρήστος Βαΐτσης
Διοικητής Δ.Α.Υ. Υποπτέραρχος (Ι) Βασίλειος Βρεττός
Διοικητής Δ.Α.Ε. Υποπτέραρχος (Ι) Χρήστος Χριστοδούλου
Διακριτικά
Συντομογραφία Π.Α.
Κύκλος HAF Lowvis Roundel.svg Hellenic Air Force Roundel.svg
Διακριτικό πτερύγων HAF-Finflash.svg

Η Ελληνική Πολεμική Αεροπορία (ΠΑ) είναι ο τρίτος κατ' αρχαιότητα Κλάδος των Ελληνικών Ένοπλων Δυνάμεων που αποτελεί και την πολεμική αεροπορική ισχύ της Ελλάδας. Πρώτιστη αποστολή της Πολεμικής Αεροπορίας είναι η φύλαξη και προστασία του ελληνικού εναέριου χώρου από κάθε είδους παραβιάσεις, η παροχή εναέριας υποστήριξης σε επιχειρήσεις τόσο στον Ελληνικό Στρατό όσο και το Ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό και παράλληλα η έρευνα και διάσωση, πυρόσβεση, καθώς και η παροχή κάθε δυνατής ανθρωπιστικής βοήθειας ακόμα και σε άλλες χώρες όταν παρίσταται έκτακτη ανάγκη.

Κατά την περίοδο της Βασιλευομένης Δημοκρατίας η αεροπορική δύναμη ονομαζόταν Ελληνική Βασιλική Αεροπορία (EBA).

Το σύνθημα της Ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας είναι «Αίεν Υψικρατείν», το οποίο σημαίνει «Πάντοτε να κυριαρχείς στα ύψη», φράση που αποδίδεται στον Αντισμήναρχο (αργότερα Υποπτέραρχο) Σπύρο Παπασπύρο, διοικητή του Κέντρου Κατάταξης στη Βάση της Γάζας, ο οποίος με τη φράση αυτή, στην Ημερήσια Διαταγή της 5ης Οκτωβρίου 1941, καλωσόρισε στην Αίγυπτο το προσωπικό της 335 Μοίρας, της πρώτης ελληνικής Μοίρας μαχητικών αεροσκαφών στη Μέση Ανατολή. Το έμβλημα της Ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας αναπαριστά αετό σε πτήση μπροστά από το κυκλικό διακριτικό της.

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αεροσκάφος Henry Farman, το πρώτο στρατιωτικό αεροπλάνο της Ελλάδας

Η Ελληνική Πολεμική Αεροπορία ιδρύθηκε το 1911 και μετράει 100 χρόνια ιστορίας. Οι πρώτες προσπάθειες εισαγωγής της αεροπορίας στην Ελλάδα ανήκουν στον Πρωθυπουργό Ελευθέριο Βενιζέλο, τη συνεισφορά του οποίου η Ελληνική Κυβέρνηση αναγνώρισε το 2000, δίνοντας το όνομά του στον νέο Διεθνή Αερολιμένα Αθηνών.

Ίδρυση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το 1911 η Ελληνική Κυβέρνηση ανέθεσε σε Γάλλους ειδικούς τη δημιουργία Ελληνικής Αεροπορικής Υπηρεσίας. Έξι αξιωματικοί στάλθηκαν στη Γαλλία για να εκπαιδευτούν ως πιλότοι, ενώ παραγγέλθηκαν τα πρώτα αεροπλάνα τύπου Farman. Στις 8 Φεβρουαρίου 1912 ο Εμμανουήλ Αργυρόπουλος έγινε ο πρώτος Έλληνας αεροπόρος πετώντας με ένα αεροσκάφος Nieuport IV.G. Alcuin. Στη δεύτερη πτήση που εκτέλεσε ο Αργυρόπουλος την ίδια μέρα, πέταξε με τον τότε Πρωθυπουργό της χώρας Ελευθέριο Βενιζέλο.

Η πρώτη στρατιωτική πτήση έγινε στις 13 Μαΐου 1912 από τον Υπολοχαγό Δημήτριο Καμπέρο με το πρώτο στρατιωτικό αεροπλάνο της Ελλάδας τύπου Farman. Τον Ιούνιο του ίδιου έτους ο Καμπέρος πέταξε με τον «Δαίδαλο», το αεροσκάφος Farman το οποίο είχε μετασκευαστεί σε υδροπλάνο, θέτωντας έτσι τις βάσεις της Ναυτικής Αεροπορίας. Τον Σεπτέμβριο ο Ελληνικός Στρατός απέκτησε την πρώτη του πολεμική αεροπορική μονάδα, τον «Λόχο Αεροπόρων», με έδρα τη Λάρισα.

Βαλκανικοί Πόλεμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το αεροσκάφος Farman MF.7 των Μουτούση, Μωραϊτίνη ρυμουλκείται από το Βέλος, μετά την επιτυχή αποστολή του στα Δαρδανέλια.

Η Ελληνική Πολεμική Αεροπορία συμμετείχε στους Βαλκανικούς Πολέμους, αναδεικνύοντας το αεροπλάνο ως πρωτοποριακό πολεμικό μέσο.

Στις 5 Οκτωβρίου 1912 πραγματοποιήθηκε η πρώτη πολεμική αεροπορική αποστολή αναγνώρισης στο μέτωπο της Θεσσαλίας, ενώ ακολούθησαν αποστολές βομβαρδισμού με ρίψεις αυτοσχέδιων βομβών στα οχυρά του Μπιζανίου, καθώς και ρίψεις τροφίμων και εφημερίδων στους πολιορκούμενους κατοίκους των Ιωαννίνων. Στις 24 Ιανουαρίου 1913 πραγματοποιήθηκε η πρώτη πολεμική αποστολή ναυτικής συνεργασίας στον κόσμο, πάνω από τα Δαρδανέλλια, γεγονός που αποτέλεσε σταθμό στην ιστορία των θαλάσσιων επιχειρήσεων. Ο Υπολοχαγός Μιχαήλ Μουτούσης και ο Σημαιοφόρος Αριστείδης Μωραϊτίνης, πετώντας με υδροπλάνο Maurice Farman, εντόπισαν και κατάρτισαν σχεδιάγραμμα των θέσεων του τουρκικού Στόλου, τον οποίο και βομβάρδισαν. Η αποστολή αυτή σχολιάστηκε ευρέως τόσο από τον Ελληνικό όσο και τον διεθνή Τύπο.

Στις 4 Απριλίου 1913 ο αεροπόρος Εμμανουήλ Αργυρόπουλος έγινε ο πρώτος νεκρός της Ελληνικής Αεροπορίας, χάνοντας τη ζωή του όταν έπεσε το αεροπλάνο του τύπου Bleriot ΧΙ.

Α΄ Παγκόσμιος Πόλεμος και Μικρασιατική Εκστρατεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Βομβαρδιστικό Airc DH.9 στη Σμύρνη (1919).

Με την είσοδο της Ελλάδας στον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο στο πλευρό των συμμάχων συγκροτήθηκαν οι πρώτες Ελληνικές Πολεμικές Μοίρες, η 531 Μοίρα Διώξεως και η 532 και 533 Μοίρες Αναγνωρίσεως και Βομβαρδισμού. Η Πολεμική Αεροπορία πραγματοποιούσε περιπολίες και αναγνωρίσεις, φωτογραφίσεις και συλλογή πολύτιμων πληροφοριών πάνω από τις εχθρικές γραμμές, καθώς και προσβολές των εχθρικών χαρακωμάτων. Το Ναυτικό Αεροπορικό Σώμα από την πλευρά του εκτελούσε νυκτερινές επιδρομές, ανθυποβρυχιακές έρευνες και προσβολές στόχων ζωτικής σημασίας, ενώ εμπλεκόταν και σε αερομαχίες. Χαρακτηριστικές είναι οι νυκτερινές επιδρομές στη χερσόνησο της Καλλίπολης - Κωνσταντινούπολης, η επιδρομή κατά των γερμανικών καταδρομικών Γκέμπεν και Μπρέσλαου, οι επιδρομές και η συμμετοχή στη μάχη του Σκρα και βομβαρδισμοί της Σμύρνης. Οι απώλειες της Πολεμικής Αεροπορίας στη διάρκεια του πολέμου ανήλθαν σε 17 αεροπόρους.

Η Ελληνική Αεροπορία συμμετείχε ενεργά και στις επιχειρήσεις της Μικρασιατικής Εκστρατείας με τέσσερις Μοίρες της Στρατιωτικής Αεροπορίας και μία της Ναυτικής αναλαμβάνοντας αποστολές αναγνωρίσεως, φωτογραφίσεως και βομβαρδισμού, χωρίς να λείπουν οι αερομαχίες. Το 1921 κάλυπτε αποτελεσματικά ένα μέτωπο που έφθανε τα 700 χλμ. Καθοριστικές ήταν οι αποστολές βομβαρδισμού της Κιουτάχειας και του Εσκί Σεχίρ. Στις 12 Ιουλίου 1922 ο αεροπόρος Χριστόφορος Σταυρόπουλος κατέρριψε ένα τουρκικό Breguet βορειοανατολικά του Αφιόν Καραχισάρ. Οι απώλειες της Πολεμικής Αεροπορίας στη διάρκεια της Μικρασιατικής εκστρατείας ανήλθαν σε 23 αεροπόρους.

Μεσοπόλεμος[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αεροσκάφος Fairey Battle
Αεροσκάφος Bristol Blenheim

Στη διάρκεια του Μεσοπολέμου η Πολεμική Αεροπορία ανασυγκροτήθηκε και εκσυγχρονίστηκε. Από το 1925 και έπειτα παρελήφθησαν νέοι τύποι αεροπλάνων αγγλικής και γαλλικής κυρίως κατασκευής, τύπου Gloster Mars Nighthawk, Fairey III F, Morane-Saulnier, Hawker Horsley, Avro 621, Avro 626 και Breguet Bre 19. Παράλληλα ιδρύθηκε στο Φάληρο το Εργοστάσιο Αεροπλάνων, σε συνεργασία με την εταιρεία Blackburn Aeroplane, στο οποίο κατασκευάζονταν τα υδροπλάνα Τ.3Α Velos και τα αεροσκάφη Atlas και Avro 504.

Το 1930 ιδρύθηκε το Υπουργείο Αεροπορίας και η Πολεμική Αεροπορία καθιερώθηκε ως αυτοτελής, τρίτος, Κλάδος των Ενόπλων Δυνάμεων.[1] Πρώτος Υπουργός Αεροπορίας ορκίστηκε ο ίδιος ο Ελευθέριος Βενιζέλος. Παράλληλα το 1931 ιδρύθηκε στο Τατόι η Σχολή Αεροπορίας, η σημερινή Σχολή Ικάρων. Επίσης συστάθηκε η Μετεωρολογική Υπηρεσία, γεγονός που αποτέλεσε επίτευγμα ύψιστης σημασίας για την ασφάλεια των πτήσεων. Το 1934 ιδρύθηκε το Γενικό Επιτελείο Αεροπορίας, ενώ παρελήφθησαν νέα αεροπλάνα τύπου PZL Ρ.24, Dornier Do 22, Avro Anson, Potez 63, Henschel Hs 126, Fairey Battle και Bristol Blenheim.

Το 1939 παραγγέλθηκαν 24 μαχητικά αεροσκάφη Marcel Bloch MB.151, από τα οποία παρελήφθησαν μόνο εννέα, καθώς η έναρξη του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου εμπόδισε τη Γαλλία να ολοκληρώσει την παραγγελία. Τα εννέα αεροσκάφη εντάχθηκαν στην 24η Μοίρα Δίωξης της τότε Ελληνικής Βασιλικής Αεροπορίας.

Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αεροσκάφος PZL P-24 της ΕΒΑ
Αεροσκάφος Martin Baltimore
Αεροσκάφος Hawker Hurricane

Με την κήρυξη του Ελληνοϊταλικού Πολέμου η Ελλάδα, έχοντας 77 αεροπλάνα πρώτης γραμμής, κλήθηκε να αντιμετωπίσει περισσότερα από 463 ιταλικά. Παρά την αριθμητική υπεροχή της Ιταλικής Πολεμικής Αεροπορίας, η Ελληνική Αεροπορία ανέτρεψε από τις πρώτες ημέρες του πολέμου τα σχέδια των Ιταλών και κατάφερε να εμποδίσει τη δράση της, να συγκεντρώσει πληροφορίες για τις κινήσεις του εχθρού, να καταστρέψει σημαντικές εχθρικές γραμμές ανεφοδιασμού και να παράσχει προστασία στα ελληνικά στρατεύματα.

Χαρακτηριστική είναι η αποστολή της 2 Νοεμβρίου 1940 κατά την οποία ένα Breguet Bre 19, εκτελώντας χαμηλή πτήση κατά μήκος των ελληνοαλβανικών συνόρων, εντόπισε την Ιταλική Ταξιαρχία Αλπινιστών Τζούλια τη στιγμή ακριβώς που είχε εισδύσει στην Πίνδο και κινούνταν προς κατάληψη του Μετσόβου. Την ίδια μέρα ο Υποσμηναγός Μαρίνος Μητραλέξης πέρασε στη σφαίρα του θρύλου όταν κατά τη διάρκεια αερομαχίας, έχοντας εξάντλησει τα πυρομαχικά του, κατέρριψε ένα τρικινητήριο ιταλικό βομβαρδιστικό χτυπώντας το πηδάλιο του με την έλικα τού PZL του.

Η δράση της Ελληνικής Αεροπορίας συνεχίστηκε αμείωτη τόσο κατά τη μεγάλη εαρινή επίθεση του Μαρτίου του 1941, η οποία αντιμετωπίσθηκε με επιτυχία, όσο και κατά τη γερμανική εισβολή και τη σύγκρουση με τη Luftwaffe.

Η Ελληνική Αεροπορία κατα τη διάρκεια της ιταλικής και γερμανικής εισβολής έχασε 52 πιλότους και κατερρίφθησαν συνολικά 64 εχθρικά αεροσκάφη, ενώ πιθανολογείται η κατάρριψη άλλων 24.

Κατά τη διάρκεια της Γερμανικής Κατοχής η Ελληνική Αεροπορία ανασυγκροτήθηκε στη Μέση Ανατολή με 5 αεροσκάφη Avro Anson, τα οποία είχαν διαφύγει με τα πληρώματα τους εκεί μετά την κατάρρευση του μετώπου. Με τη συμβολή της RAF συγκροτήθηκαν δύο ελληνικές Μοίρες Διώξεως με αεροσκάφη τύπου Supermarine Spitfire, Hawker Hurricane και Martin Baltimore. Παράλληλα δημιουργήθηκαν μονάδες επισκευής και τεχνικής εκπαιδεύσεως στη Γάζα της Παλαιστίνης, καθώς και κέντρα εκπαίδευσης στη Νότια Ροδεσία.

Η δραστηριότητα των ελληνικών μοιρών περιελάμβανε συνοδείες νηοπομπών, ανθυποβρυχιακές έρευνες, επιθετικές περιπολίες, αναγνωρίσεις, επιθέσεις και αναχαιτίσεις της εχθρικής αεροπορίας. Το καλοκαίρι του 1943 οι ελληνικές Μοίρες Διώξεως πήραν μέρος στις μεγάλες επιδρομές που σχεδίαζαν οι Σύμμαχοι για την προσβολή γερμανικών στρατιωτικών στόχων στην Κρήτη. Οι απώλειες της Ελληνικής Αεροπορίας ανήθαν σε 86 αξιωματικούς και υπαξιωματικούς.

Μετά την υποχώρηση των γερμανικών δυνάμεων από την Ελλάδα το 1944 και την απελευθέρωση η Ελληνική Αεροπορία επέστρεψε στη χώρα, όπου και έλαβε μέρος στον Εμφύλιο Πόλεμο, που κράτησε μέχρι το 1949.

Πόλεμος της Κορέας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αεροσκάφος C-47 Dakota

Στις αρχές του 1950 η Ελλάδα εντάχθηκε στο ΝΑΤΟ και η Ελληνική Αεροπορία ανασυντάχθηκε και οργανώθηκε σύμφωνα με τα νατοϊκά πρότυπα με τη βοήθεια των ΗΠΑ.

Το Νοέμβριο του 1950, στο πλαίσιο αποστολής των Ηνωμένων Εθνών στη Νότια Κορέα, η οποία είχε δεχθεί επίθεση από τη Βόρεια Κορέα, η Ελλάδα συμμετείχε με το 13ο Σμήνος Μεταφορικών Αεροσκαφών που αποτελούνταν από οκτώ αεροσκάφη C-47 Dacota και 67 αξιωματικούς και οπλίτες. Μέχρι τον Μάιο του 1955 το 13ο Ελληνικό Σμήνος πραγματοποίησε 2916 πολεμικές αποστολές μεταφοράς προσωπικού, αιχμαλώτων και εφοδίων, συλλογής πληροφοριών και μεταφοράς τραυματιών κάτω από δυσμενέστατες συνθήκες, μεταφέροντας συνολικά 70568 επιβάτες, 9243 τραυματίες και καταγράφοντας 13777 ώρες πτήσης.

Τα πληρώματα που συμμετείχαν στον Πόλεμο της Κορέας διακρίθηκαν για την τόλμη και την αποφασιστικότητά τους, ενώ οι απώλειες του ελληνικού Σμήνους στη Νότια Κορέα ανήλθαν σε δώδεκα άτομα και τέσσερα αεροσκάφη.

Μεταπολεμικές εξελίξεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αεροσκάφος F-84F Thunderstreak

Στις αρχές της δεκαετίας του 1950 τα ελικοφόρα αεροσκάφη της Ελληνικής Αεροπορίας άρχισαν να αντικαθίστανται από αεριωθούμενα. Τον Σεπτέμβριο του 1951 παραλήφθησαν τα πρώτα εκπαιδευτικά Τ-33Α Silver Star, το 1952 τα πρώτα μαχητικά F-84G Thunderjet, το 1954 τα F-86Ε Sabre και το 1957 τα F-84F Thunderstreak και την φωτοαναγνωριστική έκδοσή του, τα RF-84F, τα οποία έμειναν σε υπηρεσία στην 348 Μοίρα Τακτικής Αναγνώρισης μέχρι το 1991. Το 1964 παρελήφθησαν τα F-104G Starfighter και το 1969 τα F-102 Delta Dagger, για να ακολουθήσουν τα F-5 Freedom Fighter, τα μεταγωγικά Nord Noratlas, τα εκπαιδευτικά Cessna T-37, τα F-4E Phantom, τα Α-7Η Corsair, Dassault Mirage F1CG, C-130 και Canadair CL-215 το 1975 και τα RF-4Ε το 1979.

Τον Ιούλιο του 1974 αεροσκάφη Noratlas της 354 Μοίρας Τακτικών Μεταφορών συμμετείχαν στην επιχείρηση αερομεταφοράς Ελλήνων καταδρομέων από την Κρήτη στην Κύπρο. Παρά την παλαιότητα των αεροσκαφών και τις αντίξοες συνθήκες πτήσης, 12 από τα 15 αεροσκάφη που συμμετείχαν στην αποστολή «ΝΙΚΗ» προσγειώθηκαν στο αεροδρόμιο της Λευκωσίας, ένα αεροσκάφος όμως καταρρίφθηκε από φίλια πυρά στοιχίζοντας τη ζωή του τετραμελούς πληρώματός του και 27 αλεξιπτωτιστών.

Εκσυγχρονισμός και πρόσφατες εξελίξεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το 1988 παρελήφθησαν τα πρώτα αεροσκάφη τρίτης γενιάς Mirage 2000 EG/BG, ενώ το 1989 τα πρώτα F-16C/D Block 30. Στις 29 Μαρτίου 1991 αποσύρθηκαν τα RF-84F, ενώ τον Νοέμβριο του 1992 παραλήφθησαν επιπλέον αεροσκάφη RF-4E.

Τον Ιούλιο του 1997 ξεκίνησε η παραλαβή των F-16 Block 50, τα οποία εξοπλίζονταν με ατρακτίδια πλοήγησης και σκόπευσης LANTIRN και πυραύλους AMRAAM και HARM.

Το 2000 αποφασίστηκε η αγορά 15 αεροσκαφών Mirage 2000-5 Mk2 και τον Σεπτέμβριο του 2004 άρχισε ο εκσυγχρονισμός δέκα επιπλέον αεροσκαφών Mirage 2000BG/EG στο επίπεδο 2000-5 Mk2 από την κατασκευάστρια Dassault και την Ελληνική Αεροπορική Βιομηχανία. Το 2000 παραγγέλθηκαν με το πρόγραμμα Peace Xenia III 60 συνολικά F-16C/D Βlock 52+, η παράδοση των οποίων τελείωσε το 2004. Tο 2005 η Ελληνική Κυβέρνηση αποφάσισε την αγορά άλλων 30 F-16C/D Βlock52+ Adv. Με τα F-16 Block 52+ και Block 52M (Blk52 adv.) η Πολεμική Αεροπορία έγινε μία από τις πρώτες χώρες που απέκτησε τα αναβαθμισμένα F-16 Block 52+.

Οργάνωση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το ανώτατο επιτελικό όργανο της Ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας είναι το Γενικό Επιτελείο Αεροπορίας (ΓΕΑ), το οποίο ιεραρχικά υπάγεται στο Γενικό Επιτελείο Εθνικής Άμυνας (ΓΕΕΘΑ), το οποίο με τη σειρά του υπάγεται στο Υπουργείο Εθνικής Άμυνας (ΥΕΘΑ).

Αεροσκάφος TA-7C Corsair II

Οργανωτικά στο ΓΕΑ υπάγονται:

Οι πολεμικές επιχειρήσεις επιβλέπονται από το Ανώτατο Αεροπορικό Συμβούλιο (ΑΑΣ). Η Σχολή Ικάρων (ΣΙ), η Σχολή Τεχνικών Υπαξιωματικών Αεροπορίας (ΣΤΥΑ), η Σχολή Υπαξιωματικών Διοικητικών (ΣΥΔ) και η Σχολή Ιπταμένων Ραδιοναυτίλων (ΣΙΡ) αποτελούν τις παραγωγικές σχολές Αξιωματικών και Υπαξιωματικών της ΠΑ, ενώ το Σχολείο Όπλων Τακτικής (ΣΟΤ), καθώς και άλλα σχολεία, αποτελούν στάδια μετεκπαίδευσης κατά τη διάρκεια της σταδιοδρομίας τους. Όλα τα παραπάνω υπάγονται στη Διοίκηση Αεροπορικής Εκπαίδευσης.

Οι οκτώ κυριότερες αεροπορικές βάσεις της Πολεμικής Αεροπορίας βρίσκονται στη Λάρισα, τη Νέα Αγχίαλο, την Ελευσίνα, την Τανάγρα, τη Θεσσαλονίκη, τη Σούδα, την Ανδραβίδα και τον Άραξο. Βοηθητικά αεροδρόμια βρίσκονται διάσπαρτα στα νησιά του Αιγαίου, την Κάρπαθο, τη Σαντορίνη, τη Ρόδο, τη Σκύρο , τη Λήμνο, την Καβάλα, το Ηράκλειο και το Τατόι.

Οι Αξιωματικοί της ΠΑ διακρίνονται σε Ιπτάμενους, Μηχανικούς, Αεράμυνας και Σωμάτων. Τα Σώματα είναι τα εξής δέκα: Οικονομικών, Υγειονομικών, Εφοδιαστών, Διοικητικών, Μετεωρολόγων, Έρευνας−Πληροφορικής, Ραδιοναυτίλων, Τεχνικής Υποστήριξης (Μηχανικών, Οπλουργών, Αεράμυνας, Ηλεκτρολόγων, Τηλεπικοινωνιών−Ηλεκτρονικών, Συντηρητών Αεροπορικών Εγκαταστάσεων, Εφοδιαστών), Υπηρεσιών Υποστήριξης (Διοικητικών, Πληροφοριών, Μετεωρολόγων, Οικονομικών, Άμυνας Αεροδρομίων) και Μουσικών. Τέλος, τέσσερα Σώματα, όντας κοινά και για τους τρεις Κλάδους των Ενόπλων Δυνάμεων, εξυπηρετούν και την ΠΑ. Πρόκειται για το Σώμα Στρατολογικό-Στρατιωτικών Νομικών Συμβούλων, το Σώμα Στρατιωτικών Δικαστικών Γραμματέων, το Σώμα Στρατιωτικών Ιερέων (τέως Θρησκευτικό) και το Σώμα Διοικητικών Στρατολογικού. Το Δικαστικό Σώμα των Ενόπλων Δυνάμεων δεν αποτελεί στοιχείο των Ενόπλων Δυνάμεων, καθώς ανήκει στην προσωπικά και λειτουργικά ανεξάρτητη δικαστική εξουσία.

Η Ελληνική Πολεμική Αεροπορία αριθμεί 26800 άτομα προσωπικό, από τα οποία τα 14400 είναι επαγγελματίες οπλίτες και στρατεύσιμοι και οι 1100 γυναίκες.

Πτέρυγες της Ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αεροσκάφος Mirage 2000EG
Αεροσκάφος F-4E Phantom II
C130H "Hercules"
Αεροσκάφος F-16D Fighting Falcon
Αεροσκάφος C-130 Hercules
Το έμβλημα της 335 Μοίρας Βομβαρδισμού «Τίγρης»
Αεροσκάφος EMB-145H AEW&C Erieye
  • 113 Πτέρυγα Μάχης
  • Έδρα: Μίκρα Θεσσαλονίκης
    • 383 Μοίρα Ειδικών Επιχειρήσεων & Αεροπυρόσβεσης «Πρωτέας» - Canadair CL-415
  • 120 Πτέρυγα Εκπαίδευσης Αέρος
  • Έδρα: Καλαμάτα
    • 361 Μοίρα Εκπαίδευσης Αέρος «Μυστράς» - T-6A Texan II
    • 362 Μοίρα Εκπαίδευσης Αέρος «Νέστωρ» - T-2E Buckeye
    • 363 Μοίρα Εκπαίδευσης Αέρος «Δαναός» - T-2E Buckeye
    • 364 Μοίρα Εκπαίδευσης Αέρος «Πέλοψ» - T-6A Texan II
  • 123 Πτέρυγα Τεχνικής Εκπάιδευσης
  • Έδρα: Δεκέλεια
  • 350 Πτέρυγα Κατευθυνομένων Βλημάτων
  • Έδρα: Σέδες Θεσσαλονίκης
  • 359 Μονάδα Αεροπορικής Εξυπηρέτησης Δημοσίων Υπηρεσιών
  • Έδρα: Δεκέλεια

Βαθμοί και διακριτικά Αξιωματικών της Ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

NATO Code OF-9 OF-8 OF-7 OF-6 OF-5 OF-4 OF-3 OF-2 OF-1
Flag of Greece.svg Ελλάδα
(Επεξεργασία)
Hellenic Air Force OF-9.svg Hellenic Air Force OF-8.svg Hellenic Air Force OF-7.svg Hellenic Air Force OF-6.svg Hellenic Air Force OF-5.svg Hellenic Air Force OF-4.svg Hellenic Air Force OF-3.svg Hellenic Air Force OF-2.svg Hellenic Air Force OF-1A.svg Hellenic Air Force OF-1B.svg
Πτέραρχος Αντιπτέραρχος Υποπτέραρχος Ταξίαρχος Σμήναρχος Αντισμήναρχος Επισμηναγός Σμηναγός Υποσμηναγός Ανθυποσμηναγός

Βαθμοί και διακριτικά Υπαξιωματικών και Στρατευσίμων της Ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Υπαξιωματικοί και Στρατεύσιμοι της Ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας
NATO Code OR-9 OR-8 OR-7 OR-6 OR-5 OR-4 OR-1
Διακριτικά GR-Air Force-Ανθυπασπιστής.svg GR-Air Force-Μόνιμος Αρχισμηνίας.svg GR-Air Force-Αρχισμηνίας ΕΠΟΠ.svg GR-Air Force-Μόνιμος Επισμηνίας.svg GR-Air Force-Επισμηνίας ΕΠΟΠ.svg GR-Air Force-Μόνιμος Σμηνίας.svg GR-Air Force-Σμηνίας ΕΠΟΠ.svg GR-Air Force-Κληρωτός Σμηνίας.svg GR-Air Force-Υποσμηνίας ΕΠΟΠ.svg GR-Air Force-Σμηνίτης ΕΠΟΠ.svg Δεν φέρει διακριτικό
Βαθμός Ανθυπασπιστής Αρχισμηνίας ΣΤΥΑ Αρχισμηνίας
ΜΕΕ-ΕΜΘ-ΕΠΟΠ
Επισμηνίας ΣΤΥΑ Επισμηνίας
ΕΜΘ-ΕΠΟΠ
Σμηνίας ΣΤΥΑ Σμηνίας
ΕΜΘ-ΕΠΟΠ
Κληρωτός Σμηνίας Υποσμηνίας
ΕΠΟΠ
Σμηνίτης
ΕΠΟΠ
Σμηνίτης

Εξοπλισμός[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αεροσκάφη και ελικόπτερα σε υπηρεσία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αεροσκάφη και Ελικόπτερα Προέλευση Αποστολή Έκδοση Σε Υπηρεσία Συνολικός Αριθμός Σημειώσεις
Alenia C-27 Spartan Flag of Italy.svg Ιταλία Μεταγωγικό C-27J 8 Έχουν παραληφθεί 8.
Lockheed C-130 Hercules Flag of the United States.svg ΗΠΑ Μεταγωγικό C-130B
C-130H
5
10
15 Σε στάδιο αναβάθμισης των ηλεκτρονικών συστημάτων τους
Gulfstream V Flag of the United States.svg ΗΠΑ Μεταφοράς VIP G500 1
Embraer ERJ-135 Flag of Brazil.svg Βραζιλία Μεταφοράς VIP ERJ-135ER 2
Embraer EMB-145H AEW&C Flag of Brazil.svg Βραζιλία Έγκαιρης Προειδοποίησης & Ελέγχου R-99A 4 Γνωστό ως «Ericsson Erieye», είναι πλήρως επιχειρησιακό μετά την επίλυση των ηλεκτρονικών προβλημάτων του
ΕΑΒ Πήγασος Flag of Greece.svg Ελλάδα Αναγνωριστικό UAV Πήγασος 16
McDonnell-Douglas F-4 Phantom II Flag of the United States.svg ΗΠΑ / Flag of Greece.svg Ελλάδα Μαχητικό
Αναγνωριστικό
F-4E PI2000
RF-4E
35
18
53 Αναβαθμισμένα στο επίπεδο Peace Icarus 2000[2]
Vought A-7 Corsair II Flag of the United States.svg ΗΠΑ Βομβαρδιστικό A-7E
TA-7C
40 Θα αποσυρθούν εντός του 2013 (το Σεπτ. 2012 αναγγέλθηκε η απόσυρσή τους[3])
Dassault Mirage 2000 Flag of France.svg Γαλλία Μαχητικό 2000BGM-3
2000EGM-3
2000-5 Mk2
2
17
25
44
Lockheed F-16 Fighting Falcon Flag of the United States.svg ΗΠΑ Μαχητικό Βlock 30
Block 50
Block 52+
Block 52+ adv
32
39
56
30
157 1 F-16 Block 50 αναβαθμίστηκε.[4][5][6][7]
T-41 Mescalero Flag of the United States.svg ΗΠΑ Εκπαιδευτικό T-41D 20
Beechcraft T-6 Texan II Flag of the United States.svg ΗΠΑ Εκπαιδευτικό T-6A 45 Τα 20 έχουν ικανότητα μεταφοράς οπλισμού
Rockwell T-2 Buckeye Flag of the United States.svg ΗΠΑ Εκπαιδευτικό T-2C
T-2E
5
35
40
Bombardier CL-215 Καναδάς Καναδάς Αεροπυρόσβεση 13
Bombardier CL-415 Καναδάς Καναδάς Αεροπυρόσβεση
Αεροπυρόσβεση και Έρευνα και Διάσωση
415GR
415MP
7
1
8 Το 415MP έχει ικανότητα έρευνας και διάσωσης
PZL-Mielec M-18 Dromader Flag of Poland.svg Πολωνία Αεροπυρόσβεση
Αεροψεκασμοί
M-18
M-18BS
19
3
22
Agusta A109 Flag of Italy.svg Ιταλία Ελικόπτερο Μεταφοράς Τραυματιών A-109 Power 3
Eurocopter Super Puma Flag of France.svg Γαλλία Ελικόπτερο Έρευνας και Διάσωσης και CSAR AS-332C1 12
Bell 212 Flag of Italy.svg Ιταλία Ελικόπτερο Μεταφοράς VIP Bell-212 4
Bell 205 Flag of Italy.svg Ιταλία Ελικόπτερο Έρευνας και Διάσωσης AB-205 13
Boeing CH-47 Chinook Flag of the United States.svg ΗΠΑ E/Π Μέσης Μεταφορικής Ικανότητας

Η πλέον διαδεδομένη παραλλαγή των ελληνικών αεροσκαφών είναι η Aegean Ghost (Φάντασμα του Αιγαίου).

Παλαιά και ιστορικά αεροσκάφη[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αεροσκάφος Grumman HU-16B Albatross
Αεροσκάφος F-102 Delta Dagger

Οπλισμός[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αεροσκάφος C27J Spartan
Αντιαεροπορικό σύστημα PATRIOT PAC II

Αντιαεροπορικά συστήματα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Σύστημα Αντιαεροπορικών Πυραύλων Patriot PAC II/ PAC III: 6 Μπαταρίες, 36 Εκτοξευτές, 198 Πύραυλοι
  • Σύστημα Αντιαεροπορικών Πυραύλων S-300 PMU1: 2 μπαταρίες, 12 Εκτοξευτές, 96 Πύραυλοι
  • Αντιαεροπορικό Σύστημα Skyguard Velos: 20 Εκτοξευτές, 280 Πύραυλοι και 24 αντιαεροπορικά πυροβόλα Oerlikon-35
  • Σύστημα Αντιαεροπορικών Πυραύλων Crotale NG/GR: 9 Εκτοξευτές
  • Σύστημα Αντιαεροπορικών Πυραύλων TOR M1: 4 Εκτοξευτές
  • Φορητοί Αντιαεροπορικοί Πύραυλοι Stinger: Άγνωστος αριθμός εκτοξευτών, 300 Πύραυλοι
  • Αντιαεροπορικά Πυροβόλα Artemis 30 30 mm: 38
  • Αντιαεροπορικά Πυροβόλα Rheinmetall 20 mm AA guns: 326
Αεροσκάφος P-3B Orion

Σημειώσεις και παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Ιστοχώρος Ελληνικής πολεμικής Αεροπορίας
  2. Στα τέλη του 1997 και μετά από 23 χρόνια υπηρεσίας στην ΠΑ αποφασίστηκε η αναβάθμιση των αεροσκαφών που αγοράστηκαν στο πλαίσιο των προγραμμάτων Peace Icarus I και Peace Icarus IΙ. Η αναβάθμιση προέβλεπε τη δομική ενίσχυση των αεροσκαφών και για την ποιοτική αναβάθμιση των ηλεκτρονικών τους. Στόχος ήταν η εφαρμογή ενός προγράμματος Structure Life Extension Program (SLEP) στα 72 F-4E/RF-4E που είχαν απομείνει σε υπηρεσία και η αναβάθμιση των μαχητικών ικανοτήτων Avionics Upgrade Program (AUP) 39 F-4 (29 αεροσκαφών Ρeace Ιcarus Ι και 10 Ρeace Ιcarus ΙΙ). Τον Δεκέμβριο του 1998, υπογράφηκε η σύμβαση μεταξύ της Γερμανικής Αεροδιαστημικής Βιομηχανίας (DASA) και της Ελληνικής Αεροπορικής Βιομηχανίας (ΕΑΒ). Η αναβάθμιση των ηλεκτρονικών περιλάμβανε την εγκατάσταση του σύγχρονου Radar AN/APG-65 GR, νέου υπολογιστή αποστολής, ΗUD, έγχρωμων οθόνων πολλαπλής λειτουργίας, GΡS/ΙΝS, ΙFF Ιnterrogator, ασύρματου V/UΗF, υψομέτρου-Radar, καταγραφέα εικόνας-βίντεο κα. Οι αλλαγές αυτές επέτρεψαν τη δυνατότητα μεταφοράς πυραύλων ΑΙΜ-120 AMRAAM καθώς και άλλων προηγμένων όπλων αέρος/εδάφους, ενώ επεκτάθηκε η επιχειρησιακή τους ζωή έως και το έτος 2015. Το συνολικό κόστος του προγράμματος ανήλθε σε 315 εκατομμύρια δολάρια και μετά την ολοκλήρωση τα αναβαθμισμένα αεροσκάφη έλαβαν τον τίτλο F-4E Peace Icarus 2000 (PI2000). Το πρωτότυπο αναβαθμισμένο F-4Ε πέταξε στις 28 Απριλίου 1999. Την Τετάρτη 18 Δεκεμβρίου 2002, στις εγκαταστάσεις της ΕΑΒ στην Τανάγρα, πραγματοποιήθηκε η τελετή παράδοσης στην ΠΑ του πρώτου αεροσκάφους παραγωγής του προγράμματος, με αριθμό "01507", ενώ ήδη στην 117 ΠΜ βρίσκονταν άλλα τρία αναβαθμισμένα αεροσκάφη, μεταξύ των οποίων και το αρχικό "Ρrincess of Andraνida" (01523). Με τα νέα δεδομένα η ΠΑ προχώρησε σε αναδιοργάνωση του στόλου των F-4 συγκεντρώνοντας όλα τα αεροσκάφη των προγραμμάτων PI I&II στην Ανδραβίδα.
  3. Αποσύρονται πλοία και αεροσκάφη στο ΥΕΘΑ Το πακέτο περιλαμβάνει περικοπές 517 εκατ. ευρώ, ΤΟ ΒΗΜΑ, 21/09/2012
  4. The other falcon is ex USAF 93-1045 and is on delivery flight for Hellenic Air Force-Portugal, April 13, 2013
  5. 045 Το Πρώτο Εκσυγχρονισμένο F-16
  6. built for Greece, this block 50 Viper operates with the 416th FLTS at Edwards. October 17, 2007
  7. Πιστοποίηση όπλων όπως: Lantirn, Harm, Harpoon, Enhanced Paveway

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα

Εξωτερικοί συνδέσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]