Παναμάς

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Συντεταγμένες: 8°37′00″N 80°22′00″W / 8.6167°N 80.3667°W / 8.6167; -80.3667

Δημοκρατία του Παναμά
República de Panamá
Σημαία Εθνόσημο
Σημαία του Παναμά Εθνόσημο του Παναμά
Εθνικό σύνθημα: Pro Mundi Beneficio
Προς όφελος του κόσμου
Εθνικός ύμνος: Himno Istmeño
 
Τοποθεσία της χώρας στον κόσμο
 
Πρωτεύουσα
(και μεγαλύτερη πόλη)
 • Συντεταγμένες
Πόλη του Παναμά
 
8°59′N 79°31′W / 8.983°N 79.517°W / 8.983; -79.517 (Πόλη του Παναμά)
Επίσημες γλώσσες Ισπανικά
Πολίτευμα Προεδρική Δημοκρατία
Ρικάρδο Μαρτινέλι
Χουάν Κάρλος Βαρέλα

Ανεξαρτησία
• Από την Ισπανία
• Από την Κολομβία
• Ισχύον Σύνταγμα


28 Νοεμβρίου 1821
3 Νοεμβρίου 1903
11 Οκτωβρίου 1972

Έκταση
 • Σύνολο
 • % Νερό
 • Σύνορα
Ακτογραμμή

75.517 km2 (117η)
2,9%
555 km
2.490 km
Πληθυσμός
 • Εκτίμηση 2009 
 • Απογραφή 2000 
 • Πυκνότητα 

3.360.474 (131η) 
2.839.177  
43 κατ./km² (162η) 
Α.Ε.Π. (PPP)
 • Ολικό  (2009)
 • Κατά κεφαλή 

39,988 δισ. $[1] (92η)  
11.542 $[1] (70η) 
Α.Ε.Π. (Ονομαστικό)
 • Ολικό  (2009)
 • Κατά κεφαλή 

24,754 δισ. $[1] (89η)  
7.145 $[1] (68η) 
ΔΑΑ (2013) Green Arrow Up Darker.svg 0,780 (60η) – υψηλή
Νόμισμα Μπαλμπόα, Δολάριο ΗΠΑ (PAB, USD)
Ζώνη ώρας
 • Θερινή ώρα
(UTC -5)
(UTC -5)
Internet TLD .pa

Κωδικός κλήσης

+507

Ο Παναμάς είναι μικρή χώρα στην Κεντρική Αμερική που βρέχεται ανατολικά από τον Ατλαντικό και δυτικά από τον Ειρηνικό Ωκεανό. Εκεί υπάρχει και μια διώρυγα με σκοπό τη σύνδεση των δυο ωκεανών, έτσι ώστε τα πλοία να μη χρειάζεται να περιπλεύσουν ολόκληρη τη Νότια Αμερική. Πρωτεύουσα της είναι η Πόλη του Παναμά. Η έκταση της χώρας είναι 78.200 τετρ. χλμ. και ο πληθυσμός της 3.360.474 κάτοικοι με βάση εκτιμήσεις για τον Ιούλιο του 2009.[2]. Η επίσημη γλώσσα της χώρας είναι η Ισπανική. Απέκτησε την ανεξαρτησία της από την Ισπανία στις 28 Νοεμβρίου 1821 και μετά χρειάστηκε να πολεμήσει πάλι για την ανεξαρτησία από τους Κολομβιανούς, που κέρδισε στις 3 Νοεμβρίου 1903. Το 1989 δέχθηκε αμερικανική εισβολή, με σκοπό την διασφάλιση των αμερικανικών συμφερόντων στη διώρυγα του Παναμά όταν ο τότε δικτάτορας και πρώην συνεργάτης της CIA Μανουέλ Νοριέγα υπερεκτιμώντας τις δυνάμεις του προσπάθησε να εθνικοποιήσει την διώρυγα. Σημερινός της πρόεδρος είναι ο Ρικάρδο Μαρτινέλι και Αντιπρόεδρος ο Χουάν Κάρλο Βαρέλα (πρώτος αντιπρόεδρος και ΥΠΕΞ) . Νόμισμα έχει το μπαλμπόα.

Ετυμολογία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Υπάρχουν αρκετές θεωρίες σχετικά με την προέλευση της ονομασίας Παναμάς (Παναμά: ισπανικό όνομα). Ορισμένες υποστηρίζουν ότι η χώρα πήρε το όνομά της από ένα γηγενές δέντρο με την ίδια ονομασία, ενώ άλλες θεωρούν ότι οι πρώτοι έποικοι που έφτασαν στην περιοχή χρησιμοποίησαν την έκφραση Παναμά που σημαίνει πληθώρα πεταλούδων σε τοπική διάλεκτο, για να περιγράψουν την παρουσία πεταλούδων στην περιοχή. Η πιο διαδεδομένη άποψη υποστηρίζει ότι ένας οικισμός ψαράδων με το αρχικό όνομα Παναμά (Panamá) ευθύνεται για την ονομασία, με την ερμηνεία της παρουσίας πολλών ψαριών στην τοπική διάλεκτο. Η επίσημη εκδοχή που υποστηρίζεται και από το κράτος του Παναμά αναφέρει ότι η λέξη Παναμά σήμαινε σε τοπικές διαλέκτους την πληθώρα ψαριών, δέντρων και πεταλούδων, κάτι που χαρακτήριζε την περιοχή.

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Βάσκο Νούνιες ντε Μπαλμπόα, από τις πιο γνωστές προσωπικότητες της ιστορίας του Παναμά.
Η "Νέα Καληδονία", μοιραία αποικία της Σκοτίας στον ομώνυμο κόλπο, δυτικά του κόλπου Ντάριεν.
Η εκκλησία του Σάντο Ντομίνγκο.

Προκολομβιανή περίοδος[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι πρώτοι γνωστοί κάτοικοι της περιοχής του Παναμά φαίνεται να ήταν οι φυλές των Κουέβας και των Κοκλέ.

Κατάκτηση και αποικιοκρατία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Δημογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σχεδόν τα τρία τέταρτα του συνολικού πληθυσμού ζουν στις πόλεις. Το προσδόκιμο ζωής στο σύνολο του πληθυσμού ήταν σύμφωνα με εκτιμήσεις του 2013 τα 78,13 χρόνια (76,86 χρόνια οι άνδρες και 79,45 οι γυναίκες).[2]

Διακυβέρνηση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το ισχύον Σύνταγμα είναι αυτό του 1972 και σημαντικές αλλαγές σε αυτό έγιναν τα έτη 1978, 1983, 1994 και 2004. Δικαίωμα ψήφου στις εκλογές έχουν όσες και όσοι είναι ηλικίας 18 ετών και άνω. Η ψηφοφορία είναι υποχρεωτική.

Εκλογές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Εκλογές 2009[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι τελευταίες προεδρικές και βουλευτικές εκλογές διενεργήθηκαν στις 3 Μαΐου του 2009. Περίπου 2,2 εκατομμύρια ήταν οι εγγεγραμμένοι ψηφοφόροι. Την ίδια μέρα διεξήχθησαν βουλευτικές και δημοτικές εκλογές.[3] Σύμφωνα με τους παρατηρητές, η συμμετοχή ήταν υψηλή.[4] Επικρατέστερος για τη νίκη ήταν ο Ρικάρδο Μαρτινέλι από την Αντιπολίτευση, που ανήκει στη Συμμαχία για την Αλλαγή. Αντίπαλός του ήταν η Μπαλμπίνα Ερρέρα, η οποία πρόσκειται στο κυβερνών Δημοκρατικό Επαναστατικό Κόμμα. [5] To Εκλογικό Δικαστήριο ανακοίνωσε ότι ο νικητής των εκλογών ήταν ο Μαρτινέλι.[6] Σύμφωνα με τα πρώτα αποτελέσματα, ο επιχειρηματίας έλαβε το 60% των ψήφων έναντι 37% για την Ερρέρα[7] Με καταμετρημένο το 43,68% των ψήφων, ο Μαρτινέλι ανακηρύχθηκε νικητής των εκλογών και ορκίστηκε στην προεδρία την 1η Ιουλίου του 2009.

Αποτελέσματα προεδρικών εκλογών 2009[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]


Πρόεδρος, 3 Μαΐου 2009
Υποψήφιοι Κόμματα Ψήφοι %
Ρικάρδο Μαρτινέλι Δημοκρατική Αλλαγή, Κόμμα Πατριωτικής Ένωσης, Κόμμα Παναμενίστα, Εθνικιστικό Ρεπουμπλικανικό Φιλελεύθερο Κίνημα 952.333 60,1
Μπαλμπίνα Ερρέρα Δημοκρατικό Επαναστατικό Κόμμα, Λαϊκό Κόμμα 597.227 37,54
Γκιγιέρμο Εντάρα Κόμμα Ηθικής Πρωτοπορίας της Πατρίδας 36.867 2
Σύνολο (συμμετοχή 73,99%) 1.558.445 100,0
Λευκά 18.331 1,14
Άκυρα 29.941 1,87
Σύνολο ψήφων 1.606.717

Βουλευτικές εκλογές 2009[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στις βουλευτικές εκλογές, με καταμετρημένο το 57% των εκλογικών τμημάτων, το κόμμα του Μαρτινέλι (Δημοκρατική Αλλαγή) έλαβε 37 έδρες μαζί με τους εταίρους του επί συνόλου 71 εδρών στην Εθνοσυνέλευση. Οι Σοσιαλιστές της Ερρέρα έλαβαν 23 έδρες.


Εθνοσυνέλευση, 3 Μαΐου 2009
Κόμματα Ψήφοι % Έδρες
Δημοκρατικό Επαναστατικό Κόμμα 26
Κόμμα Παναμενίστα 21
Δημοκρατική Αλλαγή 15
Κόμμα Πατριωτικής Ένωσης 4
Ανεξάρτητοι 2
Εθνικιστικό Ρεπουμπλικανικό Φιλελεύθερο Κίνημα 2
Λαϊκό Κόμμα 1
Κόμμα Ηθικής Πρωτοπορίας της Πατρίδας
Έγκυρα ψηφοδέλτια 1.454.223 93,96 71
Άκυρα 93.510 6,04
Σύνολο (συμμετοχή 70,05%) 1.547.733 100,00
Πηγή: επίσημα αποτελέσματα γενικών εκλογών 2009

Μεταφορές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο εμπορικός στόλος περιλαμβάνει 6.323 πλοία. Η οδήγηση γίνεται στα δεξιά.

Άμυνα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Μάιο του 2008 ανακοινώθηκε η σύσταση νέας ένοπλης συνοριοφυλακής, η οποία θα επιχειρεί στην μεθόριο με την Κολομβία με στόχο την αναχαίτιση φορτίων κοκαΐνης και όπλων και τη σύλληψη αριστερών ανταρτών που εισέρχονται στο έδαφος της χώρας[8].

Δείτε επίσης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 «World Economic Outlook Database». ΔΝΤ. Οκτώβριος 2009. http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2009/02/weodata/weorept.aspx?sy=2009&ey=2009&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=%2C&br=1&pr1.x=35&pr1.y=10&c=283&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC%2CLP&grp=0&a=. Ανακτήθηκε στις 18-10-2009. 
  2. 2,0 2,1 CIA World Fact Book
  3. AFP, Panama goes to polls, 3 Μαΐου 2009.
  4. Radio Netherlands Panama votes for president and parliament , 3 Μαΐου 2009.
  5. Associated Press, Panama chooses new president amid canal expansion , 3 Μαΐου 2009.
  6. Yahoo! Search - Web Search
  7. prensa.com Panamá - Panorama
  8. Ναυτεμπορική, Παναμάς: η κυβέρνηση ανακοίνωσε τη σύσταση νέας, ένοπλης συνοριοφυλακής, με πληροφορίες από ΑΠΕ, 17/05/2008

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Wiktionary logo
Το Βικιλεξικό έχει λήμμα που έχει σχέση με το λήμμα:
Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα
Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα