Περιφερειακή Ενότητα Ιωαννίνων
| Ιωάννινα | |
|---|---|
| Περιφερειακή ενότητα | |
 | |
 | |
| Χώρα |  Ελλάδα |
| Πρωτεύουσα | Ιωάννινα |
| Γεωγ. διαμέρισμα | Ήπειρος |
| Περιφέρεια | Ήπειρος |
| Αντιπεριφερειάρχης | Κωνσταντίνος Σιαράβας (2019-) |
| Δήμοι | 8 |
| Στατιστικά | |
| Έκταση | 5.000 τ.χλμ. (3η) |
| Πληθυσμός | 160.773 (2021) (15η) |
| Πυκνότητα | 32,0 κάτ./χλμ² (56η) |
| Κωδικοί & Επικοινωνία | |
| Ταχ. κώδικες | 44* **, 45* ** |
| Πιν. οχημάτων | ΙΝ*, ΙΙ* |
Η Περιφερειακή Ενότητα Ιωαννίνων είναι μία από τις 74 περιφερειακές ενότητες της χώρας και μία από τις τέσσερις της Περιφέρειας Ηπείρου.
Η Π.Ε. Ιωαννίνων είναι μία από τις μεγαλύτερες σε έκταση της Ελλάδας και καταλαμβάνει τη μισή περίπου έκταση του γεωγραφικού διαμερίσματος της Ηπείρου, και βρίσκεται στην βορειοδυτική πλευρά της χώρας. Συνορεύει βόρεια με την Αλβανία (με τους Νομούς Κορυτσάς και Αργυροκάστρου), δυτικά με την Περιφερειακή Ενότητα Θεσπρωτίας, νότια με τις Περιφερειακές Ενότητες Άρτας και Πρέβεζας και ανατολικά με τις Περιφερειακές Ενότητες Γρεβενών, Τρικάλων και Καστοριάς.
Πρωτεύουσα της Π.Ε. Ιωαννίνων είναι η ομώνυμη πόλη, η οποία αποτελεί το οικονομικό και διοικητικό κέντρο τόσο της Π.Ε., αλλά και ολόκληρης της Ηπείρου. Άλλες σημαντικές κωμοπόλεις και χωριά είναι η Κόνιτσα, το Μέτσοβο, η Ζίτσα, οι Καλαρρύτες, η Αρχαία Δωδώνη, τα Ζαγοροχώρια και το Δελβινάκι.
Ιστορία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Πολιτική ιστορία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Διοικητικά ο Νομός Ιωαννίνων χωριζόταν μέχρι το 1997 σε τέσσερις επαρχίες:
| Επαρχία | Έδρα Επαρχίας |
|---|---|
| Δωδώνης | Ιωάννινα |
| Κόνιτσας | Κόνιτσα |
| Μετσόβου | Μέτσοβο |
| Πωγωνίου | Δελβινάκι |
Περιοχές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Τα Ιωάννινα αλλά και η ευρύτερη περιοχή είναι πλούσια τόσο σε μνημεία από τη μακραίωνη ιστορία τους, όσο και σε φυσικές ομορφιές. Η λίμνη Παμβώτις αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της ιστορίας των Ιωαννίνων. Ολόκληρος ο νομός ενδείκνυται για πεζοπορία και ορειβασία, οι περιηγήσεις δίνουν την ευκαιρία για μοναδική επαφή με το ατόφιο φυσικό περιβάλλον. Πασίγνωστα για την ιδιαίτερη και άγρια ομορφιά τους είναι τα Ζαγοροχώρια. Ο Δήμος Πωγωνίου ειναι γνωστός για τα παραδοσιακά πανηγύρια που αποτελούν τον σημαντικότερο θεσμό κοινωνικής συνοχής και διατήρησης της τοπικής ταυτότητας. Χαρακτηρίζονται από την κυριαρχία του Πωγωνήσιου Πολυφωνικού Τραγουδιού, το οποίο έχει εγγραφεί στον Κατάλογο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO. Τα πανηγύρια πραγματοποιούνται κυρίως κατά τους θερινούς μήνες. Το γλωσσικό ιδίωμα της περιοχής του Πωγωνίου παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την ελληνική διαλεκτολογία. Όπως και οι χοροί κύροι χορόι του Πωγωνίου είναι ο Πωγωνήσιος, ο Τσάμικος κ.α. Η Κόνιτσα μια από τις ομορφότερες ακριτικές περιοχές όχι μόνο της Ηπείρου, αλλά ολόκληρης της Ελλάδας και το Μέτσοβο, που εντυπωσιάζει τον επισκέπτη με το ορεινό του τοπίο, το παραδοσιακό του χρώμα. Τέλος το σημαντικότερο αρχαιολογικό αξιοθέατο του νομού Ιωαννίνων, αλλά και ολόκληρης της Ηπείρου, είναι ο αρχαιολογικός χώρος της Δωδώνης.[1]
Περιφερειακή Ενότητα Ιωαννίνων
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Από το 2011 και με την εφαρμογή του Προγράμματος «Καλλικράτης», ο νομός Ιωαννίνων αποτελεί την Περιφερειακή Ενότητα Ιωαννίνων (με έδρα τα Ιωάννινα) της Περιφέρειας Ηπείρου. Με την συνένωση και συγχώνευση των Δήμων όπως προέβλεπε το Πρόγραμμα, οι νέοι δήμοι που προέκυψαν είναι οι:[1]
| Δήμος | Έδρα | Πληθυσμός(2011) |
|---|---|---|
| Βορείων Τζουμέρκων | Πράμαντα | 5.714 |
| Δωδώνης | Αγία Κυριακή | 9.693 |
| Ζαγορίου | Ασπράγγελοι | 3.724 |
| Ζίτσας | Ελεούσα | 14.766 |
| Ιωαννιτών | Ιωάννινα | 112.486 |
| Κόνιτσας | Κόνιτσα | 6.362 |
| Μετσόβου | Μέτσοβο | 6.196 |
| Πωγωνίου | Καλπάκι (Ιστορική έδρα: Δελβινάκι) | 8.960 |
- Για πλήρη κατάλογο των πόλεων και οικισμών του νομού, έως το 2010 και σύμφωνα με το Πρόγραμμα Καποδίστριας δείτε: Διοικητική διαίρεση νομού Ιωαννίνων
- Για την πλήρη διοικητική διαίρεση της Π.Ε. Ιωαννίνων όπως ισχύει από το 2011 σύμφωνα με το Πρόγραμμα «Καλλικράτης», δείτε: Διοικητική διαίρεση Περιφερειακής Ενότητας Ιωαννίνων
Κατάλογος ποταμών του Νομού Ιωαννίνων
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]| Ποταμός | Μήκος (χλμ.) | Κύριες Πηγές | Εκβολές | |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Αχελώος | |||
| 2 | Θύαμις (Καλαμάς) | |||
| 3 | Άραχθος | |||
| 4 | Λούρος | |||
| 5 | Αώος | |||
Διοίκηση
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Αντιπεριφερειάρχες
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]| Όνομα | Από | Έως | Σημειώσεις | |
|---|---|---|---|---|
| Τατιάνα Καλογιάννη | 2011 | 2019 | Πρώτη αντιπεριφερειάρχης | |
| Κωνσταντίνος Σιαράβας | 2019 | Σήμερα |
Πρόσβαση και μεταφορές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Η πρόσβαση στην Περιφερειακή Ενότητα Ιωαννίνων γίνεται κατά κύριο λόγο οδικώς. Οι μετακινήσεις στο εσωτερικό της Περιφερειακής Ενότητας Ιωαννίνων πραγματοποιούνται με τα δρομολόγια του ΚΤΕΛ Ιωαννίνων και τα ράδιο ΤΑΞΙ Ιωαννίνων.
Πρόσβαση
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Από Αθήνα: Μέσω της Ολυμπίας και της Ιόνιας Οδού.
- Από Άρτα: Μέσω της Ιόνιας Οδού.
- Από Θεσσαλονίκη:Mέσω της Εγνατίας Οδού.
Μέσα ενημέρωσης
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Τηλεόραση |
Ραδιόφωνο |
Εφημερίδες-Περιοδικά |
|---|---|---|
| Βήμα Τηλεόραση: Ήπειρος TV1: ITV: |
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- 1 2 «10.1063/1.4831988.2». Default Digital Object Group. 15 Νοεμβρίου 2013. Ανακτήθηκε στις 29 Δεκεμβρίου 2025.
- ↑ Αναφέρεται το τμήμα του ποταμού στο ελληνικό έδαφος και σε παρένθεση το συνολικό μήκος του ποταμού
 |
Αυτό το λήμμα σχετικά με τη γεωγραφία της Ελλάδας χρειάζεται επέκταση. Μπορείτε να βοηθήσετε την Βικιπαίδεια επεκτείνοντάς το. |
.svg){kind=small} |
Αυτό το λήμμα σχετικά με τη διοικητική διαίρεση της Ελλάδας χρειάζεται επέκταση. Μπορείτε να βοηθήσετε την Βικιπαίδεια επεκτείνοντάς το. |