Βέλικο Τάρνοβο

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Συντεταγμένες: 43°05′00″N 25°39′00″E / 43.083333°N 25.65°E / 43.083333; 25.65

Βέλικο Τάρνοβο
Велико Търново
Σημαία    Έμβλημα
Πανόραμα της πόλης πάνω από τον ποταμό Γιάντρα.
Βέλικο Τάρνοβο στον χάρτη: Βουλγαρία
Βέλικο Τάρνοβο
Διοίκηση
Χώρα Βουλγαρία
Επαρχία Βέλικο Τάρνοβο
Γενικές πληροφορίες
Πληθυσμός 14.874 (2009)
Υψόμετρο 350 m

Το Βελίκο Τάρνοβο (βουλγαρικά: Велико Търново, που σημαίνει Μεγάλο Τύρνοβο) είναι μία πόλη της βορειοκεντρικής Βουλγαρίας, πρωτεύουσα της ομώνυμης επαρχίας. Είναι χτισμένη στις όχθες του ποταμού Γιάντρα, και υπήρξε πρωτεύουσα της δεύτερης βουλγάρικης αυτοκρατορίας και συχνά αναφέρεται ως "η πόλη των τσάρων". Μέχρι το 1965 το όνομα της πόλης ήταν Τάρνοβο, που ακόμη και σήμερα συνεχίζεται να χρησιμοποιείται.

Η πόλη είναι χτισμένη σε υψόμετρο 325 μ. και έχει 67.099 [1] κατοίκους (Δεκέμβριος 2009). Προσελκύει πολλούς τουρίστες λόγω της αρχιτεκτονικής στην παλιά πόλη. Η πόλη αποτελεί σημαντικό διοικητικό, οικονομικό και εκπαιδευτικό κέντρο στη Βόρεια Βουλγαρία.

Η παλιά πόλη απλώνεται πάνω σε τρεις λόφους: στον Τσάρεβετς, στην Τραπέζιτσα και την Σβέτα Γορά (το οποίο μεταφράζεται στα Ελληνικά ως Ιερό Βουνό ή αλλιώς Άγιον Όρος). Ο λόφος της Τραπέζιτσας φημίζεται για τις ορθόδοξες εκκλησίες και τις κατοικίες των αριστοκρατών. Στον Μεσαίωνα η Τραπέζιτσα ήταν ένα από τις εστίες του Ευρωπαϊκού πολιτισμού και σήμερα έτσι ονομάζεται η Σχολή Τεχνών του Τάρνοβο για την αρχιτεκτονική, ζωγραφική και φιλολογία.

Προϊστορία και αρχαιότητα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η περιοχή του Βελίκο Τάρνοβο είναι από τις παλαιότερες περιοχές στην Βουλγαρία [2] και συνδυάζει προϊστορική, Θρακική και Αρχαία κληρονομιά [3]. Έχει κατοικηθεί από την 5η-6η χιλιετηρίδα π.Χ. (Εποχή του Ορείχαλκου) και οχυρωματικά ίχνη έχουν βρεθεί στον λόφο Τραπέζιτσα [2][4].

Μεσαίωνας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι Ρωμαίοι έχτισαν τα πρώτα τείχη στο λόφο Τραπέζιτσα, ενώ αργότερα τον 6ο αιώνα μ.Χ., ο αυτοκράτορας Ιουστινιανός έχτισε ένα κάστρο πάνω του. Τον 7ο αιώνα τα σλαβικά φύλα κατέλαβαν την πόλη και υπό την διακυβέρνηση των αδελφών Ιβάν Ασέν Α΄ και Πέτρου Ασέν η πόλη έγινε ορμητήριο εκστρατειών κατά του Βυζαντίου.[5] Το Βελίκο Τάρνοβο κατέστη από το 12ο μέχρι και το 14ο αιώνα το ισχυρότερο οχυρό της Βουλγαρίας αλλά και σημαντικό πολιτικό, οικονομικό, θρησκευτικό κέντρο της [3]. Η πόλης περιγράφεται από τον Βούλγαρο Ιερέα Γκριγκόρι Τσαμπλάκ (Γρηγόριος Τσαμπλάκος) το 14ο αιώνα ως "μια πολύ μεγάλη και πανέμορφη πόλη, η οποία περιτριγυριζόταν με τείχη και είχε 12.000 με 15.000 κατοίκους [6].

Χάρτης του μεσαιωνικού Τύρνοβου, πρωτεύουσα της Δεύτερης Βουλγαρικής Αυτοκρατορίας (13-14ος αιώνας μ.Χ).

Ως πρωτεύουσα της Δεύτερης Βουλγάρικης Αυτοκρατορίας το Τάρνοβο υστερούσε μόνο μπροστά στην πρωτεύουσα των Βυζαντινών, την Κωνσταντινούπολη [5]. Η πόλη ήταν μια κοσμοπολίτικη πόλη με πολλούς ξένους έμπορους και απεσταλμένους. Στο Τάρνοβο εκτός από την Βουλγαρική πλειοψηφία υπήρχαν Αρμένικες, Εβραϊκές και Ρωμαιοκαθολικές /"Φράγκικες" εμπορικές συνοικίες (οι Φράγκοι κατοικούσαν την περιοχή κάτω από τον Πύργο του Βαλδουίνου αλλά και στους πρόποδες του λόφου Σβέτα Γκορά). Η ανεύρεση τριών Γκοθικών αγαλμάτινων κεφαλών υποδηλώνει ότι εκεί υπήρχε και καθολική εκκλησία η οποία χτίστηκε από πλούσιους καθολικούς προερχόμενους από την ακμάζουσα πόλη της Αδριατικής Ντουμπρόβνικ [7].

Οθωμανική περίοδος[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το 1393 το Τύρνοβο μετά από τρίμηνη πολιορκία έπεσε στα χέρια των Οθωμανών. Στη σθεναρή αντίσταση των κατοίκων πήρε ενεργό μέρος ο ίδιος ο πατριάρχης Ευθύμιος (προκαθήμενος της Βουλγαρικής ορθόδοξης εκκλησίας) ο οποίος έγινε στρατιωτικός ηγέτης. Μετά την κατάκτηση των Οθωμανών ακολούθησε σφαγή των ευγενών και ολόκληρες οικογένειες εξορίστηκαν στην Μικρά Ασία.[8]

Η πόλη ήταν γνωστή στον Μεσαίωνα με την ονομασία Tarnovgrad (στα βουλγαρικά Търновград, δηλαδή "πόλη του Τυρνόβου") και επί Οθωμανικής αυτοκρατορίας ως Tırnova. Στο Τύρνοβο έγιναν δύο αποτυχημένες απόπειρες εξέγερσης κατά της Οθωμανοκρατίας: το 1598 η πρώτη εξέγερση και η δεύτερη το 1686. Η πρώτη εξέγερση συνδυάστηκε με τον πόλεμο 1593-1606 όπου ένας στρατός από Βλάχους, Ούγγρους, Σέρβους και Βουλγάρους συγκρούστηκε πολεμικά με τους Οθωμανούς. Η εξέγερση στο Τύρνοβο προετοιμάστηκε όταν ο ηγέτης των Βλάχων Μιχαήλ ο Γενναίος (Mihai Biteazul) επιχείρησε επίθεση κατά των Οθωμανών από τον βορρά. Μετά την αποτυχία της εξέγερσης πολλοί Βούλγαροι αναγκάστηκαν να μεταναστεύσουν στην Βλαχία. Το 17ο αιώνα η Ρωσία μετατράπηκε σε υπολογίσιμη δύναμη και ελεύθερο κέντρο της ανατολικής ορθόδοξης χριστιανοσύνης. Την ίδια περίοδο οι Οθωμανοί ηττήθηκαν κατά την διάρκεια της πολιορκίας της Βιέννης. Το 1683 οργανώθηκε συνωμοσία στο Τύρνοβο και οι οργανωτές κέρδισαν την συμπάθεια του πατριάρχη Μόσχας επιδιώκοντας κάποιο σύνδεσμο με τη Ρωσία. Οι Οθωμανοί ανακάλυψαν την συνωμοσία το 1686 και επιστράτευσαν δυνάμεις με τις οποίες κατέστειλαν την εξέγερση.[9]

Η εξέγερση του Απριλίου 1876 κατά των Οθωμανών αποτέλεσε την αρχή για τον τερματισμό της Οθωμανικής εξουσίας στη Βουλγαρία [10] και ακολούθησε ο Ρωσοτουρκικός πόλεμος (1877-1878).

Απελευθέρωση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Κατά την διάρκεια του Ρωσοτουρκικού πόλεμου (1877–1878), στις 7 Ιουλίου 1877 ο Ρώσσος στρατηγός Ιωσήφ Γκούρκο απελευθέρωσε το Τύρνοβο, τερματίζοντας τα 484 χρόνια Οθωμανοκρατίας. Το 1879 εδώ συντάχτηκε το Σύνταγμα της Βουλγαρικής Ηγεμονίας. Το 1908 πάλι στο Τύρνοβο κυρήχτηκε επίσημα η ανεξαρτησία της Βουλγαρίας από την Υψηλή Πύλη και η αναβάθμιση της φόρου υποτελούς ηγεμονίας σε ανεξάρτητο βασίλειο του οποίου ο επικεφαλής υιοθέτησε τον τίτλο του τσάρου.[5]

Αξιοθέατα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Βελίκο Τάρνοβο θεωρείται κύριος τουριστικός προορισμός στην Βουλγαρία και υπάρχουν πολλά αξιοθέατα τα οποία μπορεί κανείς να επισκεφτεί.

  • Τα ερείπια του κάστρου στο λόφο Τσάρεβετς: βασιλικό παλάτι και ο Πατριαρχικός ναός.
  • Τον λόφο της Τραπέζιτσας, το δεύτερο οχύρωμα στην δεξιά όχθη του ποταμού Γιάτρα.
  • Την εκκλησία του Αγίου Δημητρίου από την Θεσσαλονίκη.
  • Την εκκλησία των Σαράντα Μαρτύρων. Εκεί βρίσκεται θαμμένος ο Καλογιάν της Βουλγαρίας, τσάρος της Βουλγαρίας την περίοδο 1197-1207.
  • Την εκκλησία των Πέτρου και Παύλου.
  • Την εκκλησία του Αγίου Κωνσταντίνου και Ελένης όπου υπάρχει καλή πανοραμική θέα της πόλης, του ποταμού Γιάτρα και του μνημείο των Ασέν.
  • Τυπική αρχιτεκτονική κτηρίων στην παλιά πόλη.
  • Ο δρόμος Σαμοβόδσκα Τσαρσίγια, παλαιός εμπορικός δρόμος στην παλιά πόλη όπου έχουν ανακαινιστεί αρκετά σπίτια και εργαστήρια.
  • Την γέφυρα του Σταμπολώφ και το μνημείο των Ασέν, καθώς και την Πινακοθήκη που βρίσκεται δίπλα
  • Το αρχαιολογικό μουσείο της πόλης.


Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα
  1. (Αγγλικά) Bulgarian National Statistical Institute - towns in 2009
  2. 2,0 2,1 Σβέτλα Ντιμίτροβα (2009-06-30). «Βέλικο Τάρνοβο: Πόλη πολλών εποχών». South European Times (SETimes.com). http://www.setimes.com/cocoon/setimes/xhtml/el/features/setimes/features/2009/06/30/feature-02. Ανακτήθηκε στις 2011-03-09. 
  3. 3,0 3,1 Υπουργείο Πολιτισμού Βουλγαρίας (2005-11-11). «Preliminary Technical Assessment of the architectural and archeological heritage in south east Europe.». Architecural Museum Reserve Trapezitsa. σσ. 1. http://www.coe.int/t/dg4/cultureheritage/cooperation/see/IRPPSAAH/PTA/Bulgaria/PTA_Bulgaria_ArchitecturalMuseumReserveTrapezitza.pdf. Ανακτήθηκε στις 2011-03-09. 
  4. Bojidar Dimitrov. «The Church “The Forty Holy Martyrs”». National Museum of History - Sofia, Bulgaria. http://www.historymuseum.org/upload/fck_editor/40%20mazenizi1.htm. Ανακτήθηκε στις 2011-03-09. 
  5. 5,0 5,1 5,2 Richard Watkins, Christopher Deliso (2008). Bulgaria 3rd edition. Lonely Planet. σελ. 170-171. ISBN 978-1741044744. 
  6. Jean W. Sedlar (31 Mar 1994). East Central Europe in the Middle Ages, 1000-1500. University of Washington Press. σελ. 113. ISBN 978-0295972909. 
  7. «Търново се перчело с европейски квартали Арменци превземат католическата църква в старопрестолния град». Βουλγάρικη Εφημερίδα "Стандарт". 2008-06-21. http://paper.standartnews.com/bg/article.php?d=2008-06-21&article=237095. Ανακτήθηκε στις 2011-03-09. 
  8. Νικολάϊ Νοντόροφ (1983). Σύντομη Ιστορία της Βουλγαρίας. "Νέα Σύνορα" - Α.Α. Λιβάνη. σελ. 39-40. 
  9. Νικολάϊ Νοντόροφ (1983). Σύντομη Ιστορία της Βουλγαρίας. "Νέα Σύνορα" - Α.Α. Λιβάνη. σελ. 50-51. 
  10. Νικολάϊ Νοντόροφ (1983). Σύντομη Ιστορία της Βουλγαρίας. "Νέα Σύνορα" - Α.Α. Λιβάνη. σελ. 74-76. 


Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Veliko Tarnovo της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).