Άρης (μυθολογία)

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Άρης
Ares Canope Villa Adriana b.jpg
Άγαλμα του Άρη
Κατοικία Όλυμπος,Θράκη,Μακεδονία,Θήβα, Σπάρτη & Μάνη
Σύντροφος Αφροδίτη
Τέκνα Δείμος
Φόβος
Οινόμαο
Αρμονία
Θέστιος
Φλεγύας
Γονείς Δίας και Ήρα Ήρα

Ο Άρης είναι ο Έλληνας θεός του πολέμου. Είναι ένας από τους Δώδεκα Ολύμπιους, και γιος του Δία και της Ήρας. Εξαιτίας της ιδιαίτερης πολεμοχαρούς φύσης του αρκετοί συγγραφείς του 19ου αιώνα ισχυρίστηκαν ατεκμηρίωτα ότι ήταν ξένος θεός, καθώς θεωρούσαν ότι η ελληνική φαντασία αποκλείεται να δημιούργησε έναν τόσο άγριο θεό. Στους μύθους ο Άρης εμφανίζεται πολεμοχαρής και προκλητικός και εκπροσωπεί την παρορμητική φύση του πολέμου. Οι Έλληνες ήταν αμφίσημοι προς τον Άρη: αν και ενσωμάτωσε τη φυσική ανδρεία που είναι αναγκαία για την επιτυχία στον πόλεμο, ήταν μια επικίνδυνη δύναμη. Συντριπτικός, ακόρεστος στη μάχη, καταστροφικός, και ο άνθρωπος-σφαγέας. Ο Φόβος ο Δείμος ήταν προσδεμένοι στο άρμα μάχης του.

Στην Ιλιάδα, ο πατέρας του ο Δίας τον λέει ότι είναι ο πιο μισητός θεός σε αυτόν. Η αξία του σαν θεός του πολέμου τοποθετείται σε αμφιβολία: κατά τη διάρκεια του Τρωικού πολέμου, ο Άρης ήταν στην πλευρά των ηττημένων, ενώ η Αθηνά, που συχνά απεικονίζεται στην ελληνική τέχνη ως κάτοχος Νίκης στο χέρι της, ευνόησε τους θριαμβευτικούς Έλληνες.

Ο Άρης παίζει έναν σχετικά περιορισμένο ρόλο στην ελληνική μυθολογία όπως αντιπροσωπεύεται στη λογοτεχνική αφήγηση, αν και αναφέρονται οι πολλές ερωτικές σχέσεις του και οι άφθονοι απόγονοι του. Όταν ο Άρης δεν εμφανίζεται στους μύθους, συνήθως αντιμετωπίζει ταπείνωση. Είναι γνωστός ως εραστής της Αφροδίτης, της θεάς του έρωτα, που ήταν παντρεμένη με τον Ήφαιστο, θεό της χειροτεχνίας. Η πιο διάσημη ιστορία που σχετίζεται με τον Άρη και την Αφροδίτη τους δείχνει να εκτίθενται μέσω μίας έξυπνης συσκευής του αδικημένου συζύγου της.

Χάρη στον γιο του τον Οινόμαο από την Στερόπη, ο Άρης έγινε πρόγονος ονομαστών προσώπων, όπως του Ατρέα, του Θυέστη, του Αγαμέμνονα, του Μενέλαου, του Αίγισθου, του Ορέστη, της Ηλέκτρας, του Πυλάδη, του Πιτθέα, του Θησέα, του Ιππόλυτου, της Ιφιγένειας, του Δημοφώντα, του Ακάμαντα, του Ευρυσθέα, του Αμφιτρύωνα, της Αλκμήνης, του Ιόλαου, του Ηρακλή, της Αδμήτης, του Κοπρέα, του Αλκάθοου και του Αία του Τελαμώνιου.

Από την κόρη του Αρμονία έγινε πρόγονος των απόγονων του Κάδμου, οι οποίοι είναι ο θεός Διόνυσος, το τέρας Σφίγγα και ονομαστά πρόσωπα, όπως η Σεμέλη-Θυώνη, η Ινώ-Λευκοθέα, ο Πενθέας, ο Ακταίωνας, ο Μελικέρτης-Παλαίμονας, ο Λάιος, ο Οιδίποδας, ο Οινοπίωνας, ο Στάφυλος, ο Θόας και ο Άνιος.

Από τον Θέστιο ο Άρης έγινε πρόγονος της Αλθαίας, της Λήδας, του Μελέαγρου, της Δηιάνειρας, του Τυδέα, του Διομήδη, της Ωραίας Ελένης, της Κλυταιμνήστρας, των Διοσκούρων και του Αμφιάραου. Από τον Φλεγύα ήταν πρόγονος του θεού Ασκληπιού.

Ετυμολογία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Θεός του πολέμου και ένας από του μεγάλους θεούς της Ελληνικής και Λατινικής μυθολογίας ( στην Αιολική διάλεκτο Άρευς και Άρες ). Ενώ δεν υπάρχει καμιά αμφιβολία για τον ουσιώδη χαρακτήρα του θεού αυτού, υπήρξε πάντα δύσκολη η ερμηνεία της φυσικής αρχής της προέλευσής του από αρχαιοτάτων χρόνων, από την εποχή του Ομήρου. Το όνομά του έχει σχέση με το αίρειν και αναιρείν (φονεύειν) ή με αρας (βλάβης) ή με καμιά απ’ αυτές τις λέξεις. Και σήμερα ακόμη παρά τη βοήθεια της συγκριτικής μυθολογίας και γλωσσολογίας υπάρχει ασυμφωνία για την ετυμολογία της λέξεως και συνεπώς για τη φυσική αρχή της θεότητας του Άρη. Θεωρείται όμως πιθανή η πρόταση του Max Muller και του Cox κατά την οποία η λέξη Άρης σε συνδυασμό με την Λατινική λέξη MARS έχουν σχέση με την Σανσκριτική ρίζα MAR από την οποία προέρχεται το όνομα των MARUTS θεών θύελλας στην Βεδική μυθολογία. Η ερμηνεία αυτή έχει το πλεονέκτημα να συμφωνεί με τον παραδοσιακό χαρακτήρα του Ελληνικού θεού Άρη.

Ο χαρακτήρας του Άρη και οι παραδόσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το έργο του Άρη είναι όπως δηλωμένο και καθορισμένο από την εποχή του Ομήρου, με μεγάλη ακρίβεια. Ο χαρακτήρας του στον Όμηρο και τους άλλους ποιητές δεν είναι πολυσύνθετος όπως άλλων θεών (Απόλλων, Διόνυσος). Οι παραδόσεις περιορίζονται σε μερικούς σύντομους μύθους. Κατά την κοινή παράδοση ήταν γιος του Δία και της Ήρας γεννημένος στις ουράνιες εκτάσεις, από μητέρα της οποίας η διάθεση για φιλονικίες συμβολίζει τις ατμοσφαιρικές ταραχές. Σπάνια λέγεται γιος της Ενυούς η οποία συνηθέστερα είναι κόρη του, ή τροφός του, ή σύντροφός του. Είναι κυρίως πολεμικός θεός και το όνομά του είναι συνώνυμο του πολέμου. Έχει τον οπλισμό και το ύφος των ηρώων της εποποιίας, και μάχεται σαν κι αυτούς αλλά με μια βιαιότητα που είναι μόνο δικό του χαρακτηριστικό. Είναι οπλισμένος με χάλκινα όπλα και το κράνος του ακτινοβολεί. Βαδίζει με παλλόμενο δόρυ, ενώ κυματίζει η κόμη του στους ώμους του και κρατάει χάλκινη ασπίδα στο αριστερό του χέρι.

Συνήθως μάχεται πεζός σπάζοντας με την ορμή του τα άρματα και ανατρέποντας τα τείχη. Άλλες φορές είναι σε άρμα με δύο (Δείμος και Φόβος) ή τέσσερις μεγαλοπρεπείς ίππους (παιδιά τού Βορέα και της Ερινύας) (Φόβος, Αιθωνας, Φλόγιος και Κόναβος όπως τους ονομάζει ο Κόϊντος ο Σμυρναίος).

Ο Άρης σύμφωνα με τους ποιητές έχει πελώριο σώμα (όταν έπεσε από το κτύπημα μιας πέτρας που του πέταξε η Αθηνά κάλυψε εννιά πλέθρα γης), είναι ισχυρός και ορμητικός. Στην μάχη ορμά μαινόμενος με τρομακτικά μάτια. Κραυγάζει δυνατά όσο εννέα ή δέκα χιλιάδες άνθρωποι που πολεμούν. Στην μανία του είναι ακόρεστος στο αίμα και στην σφαγή. Αδιαφορεί για το δίκαιο και δεν αναγνωρίζει κανένα νόμο. Κατά τον Τρωικό πόλεμο βοηθά τους Τρώες αν και είχε υποσχεθεί να βοηθήσει τους Αχαιούς στην Ήρα και την Αθηνά, γι’ αυτό υβρίζεται από την Αθηνά σαν αλλοπρόσαλλος. Η πολεμική του μανία τον κάνει μισητό ακόμη και στο Δία.

Βιβλιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

1. Η μυθολογία των Ελλήνων, Κ. Κερένυι, εκδ. Βιβλιοπωλείον της «Εστίας», 1966

2. Ελληνική Μυθολογία, Κακριδή Θ. Ι., , Εκδοτική Αθηνών, 1986

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Wiktionary logo
Το Βικιλεξικό έχει λήμμα που έχει σχέση με το λήμμα:
Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα