Κλυταιμνήστρα

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Η Κλυταιμνήστρα (και αρχαιότερη[1] [2][3]μορφή, Κλυταιμήστρη ήταν κόρη του Τυνδάρεω και της Λήδας, αδελφή της ωραίας Ελένης και των Διόσκουρων, γυναίκα του Αγαμέμνονα. Όταν οι Αχαιοί είχαν μαζευτεί με τα πλοία τους στην Αυλίδα για να επιτεθούν στην Τροία, ο Αγαμέμνονας φέρεται να αναγκάστηκε από το χρησμό να θυσιάσει την κόρη του, Ιφιγένεια. Η Κλυταιμνήστρα δεν μπόρεσε να του συγχωρήσει το γεγονός ότι θυσίασε το ίδιο τους το παιδί για την εκστρατεία του. Κατά τη διάρκεια του Τρωικού Πολέμου, απάτησε τον Αγαμέμνονα με τον ξάδερφό του, τον Αίγισθο.

Η Κλυταιμνήστρα μετά το φόνο του Αγαμέμνονα.
(πίνακας του John Collier, 1882).

Όταν ο Αγαμέμνονας επέστρεψε στις Μυκήνες, οι δυο εραστές τον δολοφόνησαν και ανέβηκαν στο θρόνο. Ο Ορέστης, όμως, γιος της Κλυταιμνήστρας, εκδικήθηκε για το φόνο του πατέρα του σκοτώνοντας και τη μητέρα του και τον εραστή της.

Οι απόψεις για την Κληταιμνήστρα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο μύθος αυτός ενέπνευσε τον Αισχύλο για τη συγγραφή της τριλογίας Ορέστεια, που την αποτελούν οι τραγωδίες Αγαμέμνων, Χοηφόροι και Ευμενίδες. Ομως η τραγική μορφή της ενέπνευσε και άλλους τραγικους που την ενέταξαν σε έργα τους, οι περισσότεροι αρνητικά -με εξαίρεση τον Ευριπίδη που την βλέπει πιο ανθρώπινα. Η εμφάνισή της πρέπει να ήταν μάλλον όμορφη και ο Ησίοδος την αναφέρει ως γαλανομάτα. Ως προς το χαρακτήρα της, ανεξαρτήτως του βασικού κινήτρου για το φόνο του συζύγου της, παρουσιάζεται από τους περισσότερους ως δόλια[4], κάτι που όμως δεν πρέπει να κρίνεται χωρίς να ληφθεί υπόψη το κοινωνικό στάτους των γυναικών της εποχής, όπου οποιαδήποτε γυναίκα έπαιρνε στα χέρια την τύχη της, δεν έχαιρε εκτίμησης και συμπάθειας και που σήμερα αντίστοιχα θα μπορουσε να θεωρηθεί "θύμα της τραγωδίας που προκάλεσαν οι άνδρες"[5].

Η Κλυταιμνήστρα στην τέχνη[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Η τραγωδία της ενέπνευσε εν μέρει και το έργο "Ευμενίδες" που πρωτόγραψε στα γαλλικά με τίτλο "Les Bienveillantes" (2006) ο γαλλοαμερικανός Jonathan Littell.
  • Στην Κλυταιμνήστρα αφιερώνει ένα ποίημα (το 1936) η Μαργκερίτ Γιουρσενάρ στο βιβλίο της "Φωτιές"
  • Το 1958 η Μάρθα Γκράχαμ συνέθεσε μία δίωρη χορογραφία με τίτλο "Κληταιμνήστρα"
  • Ο Αμερικανός συγγραφέας και ηθοποιός Corey Allen μετέφερε σε δική του αποδοση, σημερινή, την "Κληταιμνήστα" του Αισχύλου.
  • Το 1967 ο συνθέτης Cromwell Everson παρουσίασε στην Νότιο Αφρική την όπερά του με τίτλο "Klutaimnestra".
  • Ο Γουίλιαμ Φώκνερ είχε ονομάσει Κλυταιμνήστρα την κόρη που απέκτησε το αφεντικό με τη νέγρα σκλάβα του στο "Αβεσαλώμ, Αβεσαλώμ"

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. αυτός ο τυπος χρησιμοποιείτο στις επιγραφές, αναφέρει η Μεγάλη Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια του Παύλου Δρανδάκη
  2. το "μνη" παρεισέφρυσε μάλλον κατά το μεσαίωνα ετυμολογώντας το όνομα από το μνάομαι αναφέρει η γαλλική βικιπαίδεια επικαλούμενη έρευνα του γάλλου καθηγητή αρχαίων ελληνικών Alan Sommerstein, ενώ το όνομα όπως υποδηλώνει και ο Αισχύλος πηγάζει απο το μήδομαι, εκτός φυσικά και αν ο Αισχυλος έκανε λογοπαίγνιο επειδή αντιπαθούσε την Κλυταιμνήστρα
  3. ...δ´ ἐν μεγά[ροισι Κλυτ]αιμ̣ή̣στρη κυα[νῶπις...:σε πάπυρο της Οξυρρύγχου που οι ειδικοί συνδέουν με έργο του Ησίοδου
  4. "δολόμητις Κλυταιμνήστρη" χαρακτηρίζεται από τον Όμηρο, 4222 Οδύσσεια
  5. Σιμόν Μπερτιέρ, "Η απολογία της Κλυταιμνήστρας, 2005