Πισοδέρι Φλώρινας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Συντεταγμένες: 40°47′10″N 21°14′49″E / 40.78611°N 21.24694°E / 40.78611; 21.24694

Πισοδέρι
Νομός Φλώρινας
Δήμος Δήμος Πρεσπών
Πληθυσμός 62 (2001)
Υψόμετρο 1.420 m
Ναός του χωριού

Το Πισοδέρι είναι ορεινό χωριό του νομού Φλώρινας. Είναι χτισμένο σε υψόμετρο 1.420 μέτρων[1] στις πλαγιές του όρους Βαρνούντα και αποτελεί έναν από τους πιο ορεινούς οικισμούς της Δυτικής Μακεδονίας,αλλά και όλης της Ελλάδας γενικότερα. Το Πισοδέρι ανήκει στον δήμο Πρεσπών και ο πληθυσμός του σύμφωνα με την απογραφή του 2001 είναι 62 κάτοικοι.

Πρωτοαναφέρεται σε ένα οθωμανικό «τεφτέρι» του 1481 με την ονομασία Ipsoder και πληθυσμό 12 οικογένειες[2]. Στο χωριό το 1887 λειτουργούσε και χάνι.

Από το Πισοδέρι καταγόταν η οικογένεια Κασομούλη που αγωνίστηκε στην Ελληνική επανάσταση του 1821, με σημαντικότερο αγωνιστή, τον Νικόλαο Κασομούλη, προτομή του οποίου, κοσμεί την πλατεία του χωριού. Άλλα μέλη της οικογένειας Κασομούλη που αγωνίστηκαν στην επανάσταση, ήταν οι αδελφοί του Νικόλαου, Δημήτριος και Γεώργιος και ο πατέρας τους Κωνσταντίνος. Άλλος Πισοδερίτης αγωνιστής του 1821 ήταν ο Παπαδάμος. Το Πισοδέρι, με βλαχόφωνο πληθυσμό[3], διαδραμάτισε ρόλο στο Μακεδονικό Αγώνα. Νωρίτερα, από την επανάσταση στη Δυτική Μακεδονία το 1878, το Πισοδέρι και γειτονικά χωριά συμμετείχαν στην «παρασκευή ανδρών»[4]. Στο παρεκκλήσι της Αγίας Παρασκευής, έθαψε το κεφάλι του Παύλου Μελά ο ιερέας Σταύρος Τσάμης στις 18 Οκτωβρίου 1904[5][3]. Σπουδαίος Μακεδονομάχος και παράγοντας του Ελληνισμού της περιοχής ήταν ο αδελφός του παπα-Σταύρου, Λάζαρος Τσάμης.

Επίσης, είναι γνωστό για τις μάχες του Δημοκρατικού Στρατού κατά τον Εμφύλιο[6][7].

Στο χωριό υπάρχει επίσης το μοναστήρι της Αγίας Τριάδας, που λειτουργεί από το 1050, καθώς και το κτίριο της Μοδέστειας Σχολής, που κατασκευάστηκε το 1903, αλλά σήμερα, αναπαλαιωμένο, λειτουργεί ως ξενώνας. Πολύ κοντά στον οικισμό, μόλις 5 χιλιομετρα, λειτουργεί το χιονοδρομικό κέντρο της Βίγλας, το οποίο απέχει 15 χιλιόμετρα από την πόλη της Φλώρινας[8].

Προσωπικότητες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Εθνική Στατιστική Υπηρεσία της Ελλάδος, Απογραφή μόνιμου πληθυσμού - κατοικιών 2001, σελ. 412
  2. Kravari, Vassiliki (1989) (στα French). Villes et villages de Macédoine occidentale. Realites byzantines. 2. Paris: Editions P. Lethielleux. σελ. 270. ISBN 2283604524. 
  3. 3,0 3,1 Η συμβολή των Βλαχόφωνων Ελλήνων στον Μακεδονικό Αγώνα
  4. Αναφορά του Έλληνα προξένου του Μοναστηρίου: «Ο Γεώργιος Δούμας εκ Πισοδερίου συνδεδεμένος δια συγγενειών και συμφερόντων μετά του χωρίου τούτου και μετά των παρακείμενων χωρίων, βουλγαροφώνων αλλά ελληνιζόντων, Ζελόβου, Σμαρδεσίου, Κωστανεζίου συνεννοήθη και γίνεται εν αυτοίς ικανή ενέργεια προς παρασκευή ανδρών... συμπράττει και ο μητροπολίτης Καστορίας.»
  5. Η Ορθόδοξη Εκκλησία και ο Μακεδονικός Αγώνας
  6. Χαρά Κατσούλη (28/1/2001). «Καθ'... οδόν στις Πρέσπες». Τα Καθημερινά της Κυριακής. Ριζοσπάστης. σσ. 16. http://www2.rizospastis.gr/wwwengine/story.do?id=629449. Ανακτήθηκε στις 13/4/2009. 
  7. Αφιέρωμα - Δημοκρατικός Στρατός Ελλάδας, σελ. 56
  8. Βόλτα στην Ελλάδα - Πισοδέρι

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]