Αικατερίνη των Μεδίκων

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Αικατερίνη των Μεδίκων
Αικατερίνη των Μεδίκων
Η Αικατερίνη των Μεδίκων, που αποδίδεται στον Φρανσουά Κλουέ, περ. 1555
Βασιλική σύζυγος της Γαλλίας
Περίοδος εξουσίας
31 Mαρτίου 1547 – 10 Ιουλίου 1559
Στέψη 10 Ιουνίου 1549]
Προκάτοχος Μαρία Α΄
Διάδοχος Ιάκωβος Α΄
Επίγονοι Φραγκίσκος Β' της Γαλλίας
Ελισάβετ, ΒΑσίλισσα της Ισπανίας
Κλωντ, Δούκισσα της Λοραίνης
Κάρολος Θ' της Γαλλίας
Ερρίκος Γ' της Γαλλίας
Μαργαρίτα, ΒΑσίλισσα της Γαλλίας
Francis, Duke of Anjou
Joan of Valois
Victoria of Valois
Βασιλικός Οίκος Οίκος των Βαλουά
Οίκος των Μεδίκων
Πατέρας Λαυρέντιος Β' των Μεδίκων, Δούκας του Ουρμπίνο
Μητέρα Madeleine de La Tour d'Auvergne
Γέννηση 13 Aπριλίου 1519
Φλωρεντία
Θάνατος 5 Ιανουαρίου 1589 (69 ετών)
Château de Blois
Τοποθεσία Ταφής Σαιντ-Σοβούρ, Μπλουά. Επανατάφηκε στον Άγιο Διονύσιο το 1610.

Η Αικατερίνη των Μεδίκων (ιταλ.: Caterina de' Medici, Φλωρεντία 1519 - 1589) υπήρξε βασίλισσα της Γαλλίας (1547 - 1559) μετά τον γάμο της με τον βασιλιά της Γαλλίας Ερρίκο Β'. Ήταν κόρη του Λαυρέντιου των Μεδίκων, δούκα του Ουρμπίνο και της Μαγδαληνής της Ωβέρνης, κόμισσας της Βουλώνης.

Το 1533, σε ηλικία 14 ετών η Κατερίνα παντρεύτηκε τον πρίγκηπα Ερρίκο, δεύτερο γιο του βασιλιά της Γαλλίας Φραγκίσκου Α' και της βασίλισσας Κλαυδίας. Ο μεγάλος γιος του βασιλιά, πρίγκηπας Φραγκίσκος, πέθανε το 1536, οπότε διάδοχος στο γαλλικό θρόνο έγινε ο σύζυγος της, που διαδέχθηκε το 1547 τον πατέρα του ως Ερρίκος Β' της Γαλλίας. Κατά τη διάρκεια της βασιλείας του, ο σύζυγός της έδινε περισσότερη εύνοια στις ερωμένες του παρά σε αυτήν.

Ο Ερρίκος πέθανε το 1559 και η Αικατερίνη εισήλθε στην πολιτική σκηνή, αναλαμβάνοντας αντιβασίλισσα για λογαριασμό του ασθενούς 15χρονου μεγαλύτερου γιου της, Φραγκίσκου Β', που πέθανε το 1560. Τότε ανέλαβε αντιβασίλισσα για λογαριασμό του 10χρονου γιου της, Καρόλου Θ', που και αυτός πέθανε πρόωρα το 1574. Τότε η Αικατερίνη ανέλαβε τη συμβασιλεία με το μικρότερο γιο της, Ερρίκου Γ', διαδραματίζοντας κυρίαρχο ρόλο στην εξουσία.

Οι τρεις ασθενείς γιοί της Κατερίνας βασίλευσαν σε μια εποχή κοινωνικών και θρησκευτικών αναβρασμών στη Γαλλία. Η ίδια αρχικά προσεταιρίστηκε την μερίδα των Προτεσταντών, τους γνωστούς Ουγενότους, αλλά χωρίς να ασπαστεί την ιδεολογία τους. Αργότερα, άλλαξε τακτική και στράφηκε εναντίον τους με σκληρούς διωγμούς[1], με αποτέλεσμα να κατηγορηθεί ως ηθικός αυτουργός της σφαγής των Προτεσταντών σε όλη τη Γαλλία τη Νύχτα του Αγίου Βαρθολομαίου το 1572. Σύγχρονοι ιστορικοί την κατηγορούν ότι χρησιμοποιούσε κάθε ύπουλο μέσο, προκειμένου να διατηρηθεί στον θρόνο της Γαλλίας η δυναστεία των Βαλουά και προέβαινε σε πρωτοφανή πατρονάρισμα κάθε μορφής τέχνης, προκειμένου να εξυψώσει το γόητρο μιας μοναρχίας που βρισκόταν από καιρό σε παρακμή[2][3].

Πίνακας περιεχομένων

[Επεξεργασία] Δύσκολα παιδικά χρόνια στη Φλωρεντία

Η γέννηση της μικρής Αικατερίνης (13 Απριλίου 1519 έφερε μεγάλη χαρά στους γονείς της, σαν να γεννιόταν αγόρι στην οικογένεια, όπως αναφέρει χρονογράφος της εποχής[4]. Ωστόσο, έμεινε ορφανή και από τους δυο, όταν η μητέρα της πέθανε λίγες μέρες αργότερα, στις 28 Απριλίου, σε ηλικία 17 ετών, και στη συνέχεια ο πατέρας της, στις 4 Μαΐου, πιθανότατα από σύφιλη[5]. Το νεαρό ζευγάρι είχε παντρευτεί σύμφωνα με συμμαχική συνθήκη μεταξύ του βασιλιά της Γαλλίας Φραγκίσκου Α' και του Πάπα Λέοντα Ι', που ανήκε στην οικογένεια των Μεδίκων, ενάντια στον Μαξιμιλιανό Α' της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας.

Η Κατερίνα αρχικά τέθηκε υπό τις φροντίδες της γιαγιάς της, Αλφονσίνας Ορσίνι: μετά το θάνατό της το 1520, πήγε να διαμείνει με την θεία της, Κλαρίτσε Στρότσι, και τα παιδιά της. Η Κατερίνα αγάπησε τα ξαδέλφια της σαν πραγματικά της αδέλφια.

Ο θάνατος του Πάπα Λέοντα Ι΄ το 1521 διέκοψε την ισχύ της οικογένειας των Μεδίκων μέχρι την εκλογή του Πάπα Κλήμη Ζ' το 1523 της ιδίας οικογένειας. Ο Κλήμης τοποθέτησε την Κατερίνα στα ανάκτορα των Μεδίκων στη Φλωρεντία κι έγινε γνωστή στο λαό της Φλωρεντίας ως η μικρή δούκισσα[6].

Οι Μέδικοι ανατράπηκαν στη Φλωρεντία το 1527 και η Κατερίνα ως όμηρος εγκλείστηκε σε μια σειρά από μοναστήρια, ενώ ο Κλήμης αναγκάστηκε να κάνει ο ίδιος τη στέψη του Καρόλο Ε΄ ως αυτοκράτορα. Τον Οκτώβριο του 1529, τα στρατεύματα του Καρόλου πολιόρκησαν την Φλωρεντία, με εντολή να συλλάβουν την Κατερίνα και να την σκοτώσουν ή να την εξευτελίσουν σε πορνείο. Την έκαναν περιφορά στους δρόμους της πόλης πάνω σε έναν γάιδαρο[7], ενώ η πόλη μετά από κακουχίες και πολιορκίες αναγκάστηκε να συνθηκολογήσει στις 12 Αυγούστου 1530.

Ο Κλήμης κάλεσε την Κατερίνα στη Ρώμη, αλλά στάλθηκε όμηρος για πέντε χρόνια στην Ισπανία χωρίς να έχει ιδιαίτερα προσόντα. Αντίθετα, διακρινόταν για την ασχήμια της, που ήταν εμφανής στα εξογκωμένα μάτια της, χαρακτηριστικό της οικογένειας των Μεδίκων. Αναζητήθηκε μνηστήρας[8], μέχρι την στιγμή που ο βασιλιάς της Γαλλίας Φραγκίσκος Α' προσέφερε να παντρέψει τον δεύτερο γιο του, Ερρίκο, με την Κατερίνα, λόγω της μεγάλης του αγάπης στην οικογένεια των Μεδίκων.

[Επεξεργασία] Γάμος της με τον διάδοχο Ερρίκο

Η γαμήλια τελετή έγινε στις 28 Οκτωβρίου 1533 στη Μασσαλία, εξαιρετικό γεγονός που έγινε με κάθε μεγαλοπρέπεια [9][1]. Κατά την πρώτη νύχτα του γάμου τους, παρών ήταν ο βασιλιάς Φραγκίσκος, αλλά και ο Πάπας Κλήμης Ζ' απηύθυνε την επόμενη μέρα τις ευχές του στο ζευγάρι, που ήταν κι οι δυο έφηβοι.

Αν και η Αικατερίνη δεν έβλεπε για πολύ το σύζυγό της τον πρώτο χρόνο του γάμου τους, οι κυρίες της αυλής της συμπεριφέρονταν ευγενικά, εντυπωσιασμένες από την ευφυΐα της και την ευγένειά της. Ο θάνατος του πάπα Κλήμεντα υποβάθμισε τη θέση της στη γαλλική αυλή: ο νέος πάπας Παύλος Γ' της κήρυξε ανοιχτά την αντιπαλότητά του και αρνήθηκε να πληρώσει την τεράστια προίκα της. Ο ίδιος ο βασιλιάς Φραγκίσκος δήλωνε: "Τη δέχτηκα γυμνή"[10].

Παράλληλα, δεν είχε και καμιά εύνοια από το σύζυγό της για τον πρόσθετο λόγο ότι για 10 χρόνια δεν μπορούσε να τεκνοποιήσει. Ο Ερρίκος δήλωνε ανοιχτά την αδιαφορία του για εκείνη και δεν έκρυβε τις σχέσεις του με ερωμένες. Το 1537, όταν μια ερωμένη του βασιλιά Ερρίκου, η Φιλίππα Ντούτσι, του έκανε μια εξώγαμη κόρη, ο Ερρίκος την αναγνώρισε (ως Νταϊάνα της Γαλλίας) και τη χρησιμοποίησε ως επιχείρημα για τη γονιμότητά του, κατηγορώντας τη σύζυγό του για ατεκνία.

[Επεξεργασία] Ο Ερρίκος διάδοχος του θρόνου

Το 1536, ο Φραγκίσκος, μεγαλύτερος αδελφός του συζύγου της Αικατερίνης, πέθανε ενώ έπαιζε έναν αγώνα τένις, οπότε και ο σύζυγος της έγινε ταυτόχρονα δελφίνος και διάδοχος του θρόνου. Η ανάγκη να γεννήσει τώρα διάδοχο γινόταν πολύ μεγάλη: ο Ερρίκος πιέστηκε από φιλικούς του κύκλους, ακόμα και από τον πατέρα του, να την χωρίσει, σύμφωνα με τα λεγόμενα του χρονογράφου της Αυλής, Πιέρ ντε Μπουρντέιγ.

Μετά από εξοντωτικές προσπάθειες και χρησιμοποιώντας όλα τα μέσα, κατάφερε στις 20 Ιανουαρίου του 1544 να γεννήσει γιο, κάτι που ανήγγειλε με μεγάλη χαρά ο πεθερός της Φραγκίσκος Α'. Οι προσπάθειες καρποφόρησαν χάρη σε έναν γιατρό, τον Ιωάννη Φερνέλ, που κατάφερε τελικά να εξεγείρει τις σεξουαλικές ορέξεις των δύο νέων. Αυτό ήταν κάτι που δεν σταθεροποίησε τον ετοιμόρροπο γάμο τους, παρόλο που έκανε μαζί του άλλα οχτώ παιδιά, διαιωνίζοντας τη δυναστεία των Βαλουά.

Το 1538, ο 19χρονος Ερρίκος απέκτησε ερωμένη την 38χρονη Νταϊάνα του Πουατιέ, στην οποία έδειχνε την προτίμησή του για το υπόλοιπο του βίου του[11]. Όταν η ίδια του ζήτησε να διαλύσει τον γάμο του, σεβάστηκε την σύζυγο και τους απογόνους που του έδωσε και αρνήθηκε.

Με τον θάνατο του βασιλιά Φραγκίσκου Α' (1547), η Αικατερίνη έγινε βασίλισσα της Γαλλίας: στέφθηκε στη βασιλική του Σεντ-Ντενί τον Ιούνιο του 1549.

[Επεξεργασία] Βασίλισσα της Γαλλίας

Η Αικατερίνη των Μεδίκων ως βασίλισσα της Γαλλίας. Περιγράφεται με μεγάλο στόμα, εξογκωμένα μάτια, ωστόσο ταυτόχρονα χαριτωμένη και με καλοσχηματισμένα χέρια.

Αν και ο σύζυγος της την είχε υποτιμήσει έντονα και δεν της επέτρεπε καμία πολιτική επιρροή, αυτή αναλάμβανε την αντιβασιλεία όταν απουσίαζε, αλλά με περιορισμένες δυνατότητες[12][13]. Ο Ερρίκος ευνοούσε συνεχώς τις ερωμένες του και ιδιαίτερα την Νταϊάνα του Πουατιέ, στην οποία χάρισε μάλιστα το Κάστρο του Σενονσώ. H ίδια δε θεώρησε ποτέ απειλή την Αικατερίνη, η οποία το 1556 έμεινε και πάλι άτεκνη, καθώς οι δίδυμες κόρες που γέννησε πέθανε η μια στη γέννα και η άλλη επτά βδομάδες αργότερα.

Κατά τη βασιλεία του Ερρίκου, ανήλθαν σε δύναμη και οι αδελφοί Γκιζ, γιοί του Κλαυδίου, δούκα του Γκιζ: ο Κάρολος έγινε καρδινάλιος (1547) και ο Φραγκίσκος έγινε δούκας του Γκιζ (1550). Η αδελφή τους, Μαρία του Γκιζ, παντρεύτηκε τον Ιάκωβο Ε' της Σκωτίας και ήταν η μητέρα της Μαρίας Α' της Σκωτίας. Σε ηλικία 5 ετών, η Μαρία στάλθηκε στη Γαλλική αυλή, όπου την προόριζαν για σύζυγο του δελφίνου Φραγκίσκου, και έμεινε εκεί για ασφάλεια. Η Αικατερίνη την είχε σαν να είναι δικό της παιδί, με την μητέρα της Μαρία να κυβερνά ως αντιβασίλισσα στη Σκωτία[14].

Στις 3 και 4 Απριλίου 1559, ο Ερρίκος υπέγραψε την συνθήκη του Καμπρέσις με την Αγία Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία και την Αγγλία, τερματίζοντας μια μακρά περίοδο των ιταλικών πολέμων. Η συνθήκη επισφραγίστηκε με τον αρραβώνα της 13χρονης κόρης του, Ελισάβετ, με το βασιλιά της Ισπανίας Φίλιππο Β'. Ο δι' αντιπροσώπων γάμος τους πραγματοποιήθηκε στις 22 Ιουνίου 1559 στο Παρίσι, όπου εορτάστηκε με κονταρομαχίες, εκδηλώσεις και μασκαράτες.

Στις μονομαχίες έλαβε μέρος ο βασιλιάς Ερρίκος, ο οποίος νίκησε τους δούκες του Νεμούρ και του Γκιζ, αλλά τραυματίστηκε θανάσιμα στο πρόσωπο από τον νεαρό Γαβριήλ, κόμη του Μοντγκόμερι[15]. Μεταφέρθηκε στον πύργο του Τουρνέλ, όπου αφαιρέθηκαν έξι ξύλινες ακίδες από το κεφάλι του, μια από τις οποίες είχε τρυπήσει το μάτι και τον εγκέφαλό του. Η κατάσταση του Ερρίκου παρουσίασε διακυμάνσεις για τις επόμενες δέκα μέρες, αλλά σταδιακά έχασε την όραση, την ομιλία και τα λογικά του και πέθανε στις 10 Ιουλίου 1559.

Η περίλυπη Αικατερίνη δεν έβγαλε τα μαύρα για όλη την υπόλοιπη ζωή της, ενώ υιοθέτησε ως θυρεό της μια σπασμένη λόγχη με την λατινική επιγραφή "lacrymae hinc, hinc dolor" [16].

[Επεξεργασία] Αντιβασίλισσα του Φραγκίσκου Β'

Ο ασθενικός Φραγκίσκος έγινε βασιλιάς σε ηλικία 15 ετών. Αισθανόταν τόσο βαρύ το στέμμα στο κεφάλι του, ώστε 4 ευγενείς το κρατούσαν στη θέση του όσο εκείνος ανέβαινε τις σκάλες για την τελετή στέψης[17].

Μέσω πραξικοπήματος, οι δούκες του Γκιζ πήραν την εξουσία και οδήγησαν το Φραγκίσκο και τη Μαρία Α' της Σκωτίας, ανιψιά τους, στο Παρίσι, στο Λούβρο. Η Αικατερίνη υποστήριξε το κίνημά τους λόγω αναγκαιότητας. Δεν της είχε ανατεθεί αυστηρά κάποιος ρόλος στη διακυβέρνηση του γιου της, καθώς θεωρούνταν αρκετά μεγάλος για να ασκήσει εξουσία από μόνος του. Ωστόσο, σε κάθε του απόφαση, ο ίδιος μνημόνευε το όνομα και συγκατάβαση της μητέρας του[18]. Η Αικατερίνη δε δίστασε να εκμεταλλευτεί αυτή τη θέση εξουσίας. Μια από τις πρώτες της ενέργειες ήταν να αναγκάσει την Νταϊάνα του Πουατιέ να παραδώσει τα κοσμήματα του στέμματος και να παραδώσει το κάστρο του Σενονσώ.

Οι αδελφοί Γκιζ καταδίωξαν με ζήλο τους προτεστάντες. Η Αικατερίνη υιοθέτησε μετριοπαθή στάση και αντιτάχθηκε στους διωγμούς των Γκιζ, αν και δεν έτρεφε ιδιαίτερη συμπάθεια για τους Ουγενότους, ούσα Καθολική από την γέννησή της και μην κατανοώντας ποτέ πλήρως τις ιδέες τους. Οι προτεστάντες αναγνώρισαν ως ηγέτη τον Αντώνιο των Βουρβώνων κι έπειτα τον αδερφό του, Λουδοβίκο Α' του Κοντέ, ο οποίος σχεδίασε συνωμοσία για τη βίαιη ανατροπή των Γκιζ. Όταν οι ίδιοι έμαθαν για τη συνωμοσία, μετέφεραν την έδρα τους στο Αμπουάζ. Εκεί, ξεκίνησε επίθεση στο δάσος γύρω από το παλάτι και σκοτώθηκαν πολλοί επαναστάτες[19]. Άλλοι πνίγηκαν, ενώ 52 ευγενείς εκτελέστηκαν, ενόσω παρακολουθούσαν η Αικατερίνη και άλλοι αυλικοί.

Τον Ιούνιο του 1560, πρωθυπουργός διορίστηκε ο Μισέλ του Οπιτάλ, ο οποίος επεδίωξε την υποστήριξη των γαλλικών συνταγματικών σωμάτων και συνεργάστηκε στενά με την Αικατερίνη για την υπεράσπιση του νόμου ενάντια στην αυξανόμενη αναρχία[20]. Κανείς από τους δυο δε φαινόταν να επιδιώκει την τιμωρία των προτεσταντών που ασκούσαν ιδιωτικά τα θρησκευτικά τους δικαιώματα και δεν είχαν πάρει τα όπλα. Εν τω μεταξύ, ο Λουδοβίκος Α' του Κοντέ συγκέντρωσε στρατό και το φθινόπωρο του 1560 άρχισε τις επιθέσεις σε πόλεις του Νότου. Η Αικατερίνη διέταξε τη σύλληψη και φυλάκισή του, ενώ καταδικάστηκε σε εκτέλεση για εγκλήματα κατά του στέμματος. Σώθηκε λόγω της ασθένειας και του θανάτου του βασιλιά Φραγκίσκου Β', λόγω μιας μόλυνσης στα αυτιά του.

Λίγο πριν το θάνατό του, η Αικατερίνη έκανε μια συμφωνία με τον Αντώνιο των Βουρβώνων: εκείνος θα αναγνώριζε ως νόμιμο διάδοχο το γιο της, Κάρολο Θ', σε αντάλλαγμα για την απελευθέρωση του αδερφού του, κόμη του Κοντέ. Στις 5 Δεκεμβρίου 1560, το Συμβούλιο επέλεξε την Αικατερίνη των Μεδίκων ως αντιβασίλισσα για λογαριασμό του δεύτερου γιου της, Καρόλου Θ', με απεριόριστες εξουσίες.

[Επεξεργασία] Αντιβασίλισσα του Κάρολου Θ'

Ο Κάρολος Θ' αναφέρεται ως ένα αξιοθαύμαστο παιδί με ωραία μάτια, χαριτωμένες κινήσεις, αλλά με προβλήματα υγείας.

Το πρώτο διάστημα, η Αικατερίνη είχε κοντά της τον μόλις εννιάχρονο Κάρολο Θ' στην τελετή στέψης του. Προέδρευε στο συμβούλιό του κι ήταν υπεύθυνη των αποφάσεων και των κρατικών υποθέσεων. Ωστόσο, ποτέ δεν βρέθηκε σε θέση να καταφέρει να ελέγξει τη χώρα στο σύνολό της, καθώς βρισκόταν στα πρόθυρα εμφυλίου πολέμου. Πολλές περιοχές της Γαλλίας εξουσιάζονταν από τους ευγενείς, παρά από το στέμμα. Οι προκλήσεις που είχε να αντιμετωπίσει ήταν σύνθετες και συχνά αδυνατούσε να τις κατανοήσει πλήρως[20].

Κάλεσε εκπροσώπους και των δύο εκκλησιαστικών πλευρών, σε μια προσπάθεια να λύσουν τις δογματικές διαφορές τους, που αποδείχθηκε άκαρπη[21]. Τον Ιανουάριο του 1562, η Αικατερίνη εξέδωσε το Διάταγμα του Αγίου Γερμανού, το οποίο αναγνώριζε την ύπαρξη προτεσταντικών εκκλησιών και επέτρεπε τη λατρεία έξω από τα τείχη της πόλης.

Ωστόσο, στις 1 Μαρτίου 1562, στη Σφαγή του Βασσύ, ο Δούκας του Γκιζ και οι άνδρες του επιτέθηκαν σε Ουγενότους που προσεύχονταν στο Βασσύ: 74 σκοτώθηκαν και 104 τραυματίστηκαν[22]. Ο Δούκας επευφημήθηκε ως ήρωας στους δρόμους του Παρισιού, όσο οι Ουγενότοι ορκίστηκαν εκδίκηση. Η σφαγή άναψε το φιτίλι για την κορύφωση των θρησκευτικών πολέμων της Γαλλίας. Για τα επόμενα 30 χρόνια, η Γαλλία θα βρισκόταν είτε σε κατάσταση εμφυλίου πολέμου είτε σε εμπόλεμη ειρήνη[23].

Ο εμφύλιος πόλεμος είχε ήδη ξεκινήσει. Μέσα σε ένα μήνα, ο Λουδοβίκος Α' του Κοντέ και ο Γκασπάρ ντε Κολινί συγκέντρωσαν στρατό 1800 ανδρών και με Αγγλική υποστήριξη άρχισαν να κυριεύουν τις πόλεις της Γαλλίας τη μια μετά την άλλη.

Ο βασιλικός στρατός πολιόρκησε τους Ουγενότους στη Ρουέν και η βασίλισσα Αικατερίνη επισκέφτηκε τον Αντώνιο της Ναβάρρας στο νεκροκρέβατο του, καθώς είχε τραυματιστεί θανάσιμα. Εκδήλωσε την επιθυμία να βρεθεί η ίδια στο πεδίο της μάχης, προκειμένου να αποκαταστήσει την τάξη. Οι Καθολικοί κυρίευσαν τη Ρουέν, αλλά ο θρίαμβός τους ήταν σύντομος. Στις 18 Φεβρουαρίου 1563, ο κατάσκοπος Ζαν ντε Πολτρό τραυμάτισε θανάσιμα το Δούκα του Γκιζ στην πολιορκία της Ορλεάνης. Η Αικατερίνη φάνηκε να χαίρεται με το θάνατο του συμμάχου της, σύμφωνα με τα λεγόμενά της στο Βενετό πρεσβευτή:

    Αν ο Άρχοντας Γκιζ είχε πεθάνει νωρίτερα, η ειρήνη θα είχε επιτευχθεί πιο γρήγορα.    

Στις 19 Μαρτίου 1563, το Διάταγμα του Αμπουάζ έβαλε τέρμα στον πόλεμο και η Αικατερίνη κάλεσε τους Ουγενότους και τους Καθολικούς να γεφυρώσουν τις διαφορές και να ενώσουν τις δυνάμεις τους κατά των Άγγλων στην ανακατάληψη της Χάβρης.

[Επεξεργασία] Ουγενότοι

Ιωάννα Γ' της Ναβάρρας, 1570

H Αικατερίνη αποφάσισε να επιβάλει το Διάταγμα του Αμπουάζ και να αναζωογονήσει την αφοσίωση στο στέμμα (1564 - 1565). Συναντήθηκε με την προτεστάντισσα Ιωάννα του Αλμπρέ, σύζυγο του Αντώνιου των Βουρβόνων, καθώς και με την κόρη της, Ελισάβετ, κοντά στα ισπανικά σύνορα. Ο Φίλιππος Β' της Ισπανίας δεν παρευρέθηκε στη συνάντηση στο Μπαγιόν, στέλνοντας το Δούκα της Άλμπα να βρει οριστική λύση και τιμωρία στο πρόβλημα των αιρέσεων[24][25].

Στις 27 Σεπτεμβρίου 1567, στη λεγόμενη Έκπληξη του Μω, δυνάμεις των Ουγενότων προσπάθησαν να απαγάγουν το βασιλιά, προκαλώντας και πάλι εμφύλιο πόλεμο. Οι αυλικοί υποχώρησαν άτακτα στο Παρίσι, ενώ η εξέγερση σταμάτησε με την ειρήνη του Λονγκζιμό στις 23 Μαρτίου 1568. Ωστόσο, ακολούθησαν ταραχές σε όλες τις πόλεις της Γαλλίας.

Η Έκπληξη του Μω στάθηκε αιτία να διαμορφώσει η Αικατερίνη διαμετρικά αντίθετη τακτική απέναντι στους Ουγενότους, εγκαταλείποντας την διαλλακτικότητα της. Τον Ιούνιο του 1568, δήλωσε στο Βενετό πρεσβευτή ότι το μόνο που μπορούσε κανείς να περιμένει από τους Ουγενότους είναι απάτες και εγκωμίασε το "βασίλειο τρόμου" του Δούκα της Άλμπα στην Ολλανδία, όπου θανατώθηκαν χιλιάδες Καλβινιστές και επαναστάτες.

Οι Ουγενότοι αποσύρθηκαν στο φρούριο Λα Ροσέλ στα δυτικά, όπου μετέβησαν και η Ιωάννα Γ' της Ναβάρρας με το 15χρονο γιο της, Ερρίκο των Βουρβόνων, δηλώνοντας στη βασίλισσα ότι είναι έτοιμη να πεθάνει προκειμένου να υπερασπιστεί την πίστη της. Η Αικατερίνη της απάντησε ότι είναι η πιο ξεδιάντροπη γυναίκα που έχει γνωρίσει[26]. Ωστόσο, η συνθήκη ειρήνης που υπογράφτηκε στις 8 Αυγούστου 1570 παραχωρούσε ακόμα μεγαλύτερη ανεκτικότητα προς τους Ουγενότους.

Το 1570, ο Κάρολος Θ' της Γαλλίας παντρεύτηκε την Ελισάβετ της Αυστρίας, κόρη του Μαξιμιλιανού Β' της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας. Η Αικατερίνη αποσκοπούσε επίσης σε ένα γάμο μεταξύ ενός εκ των μικρότερων γιων της με την Ελισάβετ Α' της Αγγλίας[27].

Μετά το θάνατο στη γέννα της κόρης της, Ελισάβετ, το 1568, η Αικατερίνη προόριζε την μικρότερη κόρη της, Μαργαρίτα των Βαλουά (γνωστή ως Βασίλισσα Μαργκό), για σύζυγο του Φιλίππου Β' της Ισπανίας. Τώρα, επεδίωκε το γάμο της Μαργαρίτας με τον Ερρίκο της Ναβάρρας, με σκοπό να ενώσει τα συμφέροντα Βαλουά και Βουρβόνων. Ωστόσο, η σχέση της Μαργαρίτας με τον Ερρίκο του Γκιζ εξόργισε τη μητέρα της και τον αδερφό βασιλιά της.

Έπειτα από συνεννοήσεις μεταξύ της Αικατερίνης και της Ιωάννας της Ναβάρρας, η Ιωάννα τελικά συμφώνησε στο γάμο μεταξύ του γιου της, Ερρίκου, και της Μαργαρίτας, με την προϋπόθεση ότι ο Ερρίκος θα διατηρούσε τη θρησκεία του. Όταν η Ιωάννα έφτασε στο Παρίσι για το γάμο, αρρώστησε και πέθανε. Συγγραφείς Ουγενότοι αργότερα κατηγόρησαν την Αικατερίνη ότι τη δηλητηρίασε. Αυτοψία έδειξε φυματίωση.

Ο γάμος πραγματοποιήθηκε στις 18 Αυγούστου 1572 στην Παναγία των Παρισίων.

[Επεξεργασία] Η σφαγή του Αγίου Βαρθολομαίου

Ο νεώτερος γιος της Αικατερίνης των Μεδίκων - δούκας του Αλενσόν

Τρεις μέρες αργότερα, ο Γκασπάρ ντε Κολινί τραυματίστηκε από σφαίρα, ενώ ο ένοχος κατόρθωσε να δραπετεύσει[28]. Μεταφέρθηκε στο ξενοδοχείο του Μπετισί, όπου ο χειρούργος κατόρθωσε να του αφαιρέσει τις σφαίρες από τον αγκώνα και ακρωτηρίασε το ένα δάκτυλο του. Η Κατερίνα άκουσε με απάθεια τα νέα, ωστόσο επισκέφτηκε γεμάτη θλίψη τον Κολινί και του υποσχέθηκε εκδίκηση. Ορισμένοι αποδίδουν στην Αικατερίνη τον τραυματισμό του Κολινί, άλλοι σε κάποια συνωμοσία μεταξύ του Πάπα και της Ισπανίας. Ούτως ή άλλως, το λουτρό αίματος που ακολούθησε ήταν πέρα από τον έλεγχο και της Αικατερίνης και οποιουδήποτε άλλου αρχηγού[29].

Η σφαγή του Αγίου Βαρθολομαίου, η οποία ξεκίνησε δυο μέρες αργότερα, αμαύρωσε εφεξής την φήμη της Αικατερίνης των Μεδίκων. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι συμμετείχε κι εκείνη στην απόφαση της 23ης Αυγούστου και τη διαταγή του Καρόλου Θ' της Γαλλίας να "σκοτωθούν όλοι". Το σχέδιο στη σύσκεψη εκείνη επικεντρωνόταν στο ότι η απόπειρα εναντίον του Κολινί θα προκαλούσε εξέγερση των Ουγενότων και αφορμή για εκδίκηση, κι έτσι, η ίδια κι οι υπόλοιποι προτίμησαν να επικεντρώσουν τη μάχη μες στο Παρίσι και να εξολοθρεύσουν τους αρχηγούς τους μετά το γάμο[30].

Ο φρουρός του βασιλιά μπήκε στο δωμάτιο του Κολινί, τον σκότωσε και έριξε το πτώμα του από το παράθυρο. Αυτό ήταν το σύνθημα της γενικής σφαγής των αρχηγών των Προτεσταντών. Ο Ερρίκος της Ναβάρρας συνελήφθη και του ζητήθηκε να επιλέξει αν ήθελε να θανατωθεί, να μείνει ισόβια αιχμάλωτος ή να γίνει Καθολικός. Προτίμησε να αλλαξοπιστήσει. Ακολούθησε γενική σφαγή όλων των αρχηγών των Προτεσταντών και τμήματος του λαού από τους Καθολικούς. Η σφαγή στο Παρίσι κράτησε περίπου μια βδομάδα. Επεκτάθηκε σε πολλές περιοχές της Γαλλίας, όπου κράτησε μέχρι το φθινόπωρο. Κατά τον ιστορικό Ζυλ Μισελέ, "η σφαγή του Αγίου Βαρθολομαίου δεν κράτησε μια νύχτα, αλλά μια ολόκληρη εποχή".

Από αυτή τη χρονική στιγμή κι έπειτα χρονολογείται ο θρύλος της "μοχθηρής βασίλισσας Αικατερίνης". Οι προτεστάντες συγγραφείς σκιαγράφησαν την Αικατερίνη ως μια ραδιούργα Ιταλίδα, που είχε σκοτώσει όλους τους εχθρούς της μονομιάς, δρώντας υπό τις αρχές του μακιαβελικού ηγεμόνα. Ο μισογυνισμός και το μένος έναντι των Ιταλών στις ιστορικές διηγήσεις των Προτεσταντών ιστορικών αποδείχτηκαν ελκυστικές όχι μόνο στους ομόθρησκούς τους, αλλά και στους Καθολικούς που έψαχναν έναν αποδιοπομπαίο τράγο για τις συμφορές της Γαλλίας[31][32].

[Επεξεργασία] Ερρίκος της Ναβάρρας

Η Αικατερίνη των Μεδίκων χήρα σε προχωρημένη ηλικία

Σε δύο χρόνια (1575), ο γιος της, Κάρολος Θ', πεθαίνει σε ηλικία 23 ετών, την ίδια στιγμή που ο μικρότερος γιος της, Ερρίκος, βρισκόταν στην Πολωνία, όπου είχε ήδη ανακηρυχθεί βασιλιάς. Ήταν παράλληλα ο αγαπημένος γιος της, ενώ η υγεία του βρισκόταν σε καλύτερη κατάσταση σε σχέση με τους συνεχώς άρρωστους μεγαλύτερους αδελφούς του[33]. Η Κατερίνα τον παρακάλεσε με ικεσίες να αφήσει την Πολωνία και να έρθει μαζί της[34], κάτι που αποδέχθηκε.

Ο Ερρίκος έμεινε αδιάφορος για την διακυβέρνηση της χώρας, ασχολούμενος με βαθιά θρησκόληπτες τακτικές[35]. Παράλληλα, έδειχνε αδιάφορος με τις γυναίκες, αλλά παντρεύτηκε, όταν ανέβηκε στον θρόνο το Φεβρουάριο του 1575, την Λουίζα της Λωρραίνης. Ο Ερρίκος στάθηκε ανίκανος να τεκνοποιήσει, οι εμφύλιες διαμάχες συνεχίζονταν και ο φιλόδοξος μικρότερος γιος της Αικατερίνης, Ηρακλής-Φραγκίσκος, δούκας του Αλανσόν, σχεδίαζε να ανατρέψει τον αδελφό του. Έκανε απόπειρα κατάληψης του θρόνου, την εποχή που ο αδελφός του βρισκόταν σε ταξίδι στην Πολωνία, ενώ συμμάχησε το 1576 με τους Προτεστάντες αρχηγούς εναντίον του.

Η Κατερίνα έβλεπε με καλή διάθεση τις βλέψεις του μικρότερου γιου της, γιατί ήταν ο μοναδικός ικανός να συνεχίσει την δυναστεία των Βαλουά, γι' αυτό και υπέγραψε στις 6 Μαΐου 1576 με τους Προτεστάντες το Διάταγμα του Μπωλιέ.

Παρόλ' αυτά, μετά από μια εκστρατεία στην Ολλανδία, ατόνησε η υγεία του Φραγκίσκου και πέθανε από φυματίωση το 1584. Αυτό ήταν το χειρότερο πλήγμα για την Αικατερίνη, για τον πρόσθετο λόγο ότι είδε ότι η δυναστεία των Βαλουά ήταν αδύνατο να συνεχιστεί. Ο θρόνος αναγκαστικά θα περνούσε λόγω του Σαλικού νόμου, που ήθελε μόνο αρσενικούς απογόνους στο θρόνο, στον Ερρίκο της Ναβάρρας, που είχε ασπαστεί τον Προτεσταντισμό.

Η σύζυγός του και κόρη της Αικατερίνης, "Μαργκό", υπέπεσε σε απιστίες με μια σειρά από ερωμένους και έφυγε από τη βασιλική αυλή. Η Αικατερίνη έστειλε δικό της απεσταλμένο στη Ναβάρρα για να κανονίσει την επιστροφή της Μαργαρίτας, αλλά το 1585 εκείνη έφυγε και πάλι. Η Αικατερίνη παρακάλεσε τον Ερρίκο να δράσει προτού τους ξαναντροπιάσει η Μαργαρίτα. Τον Οκτώβριο του 1586, κλείδωσε την κόρη της στον Πύργο του Υσόν και εκτέλεσε τον εραστή της. Τελικά, η Κατερίνα από το 1586 ως τον θάνατό της αποκλήρωσε και αρνήθηκε να δει την κόρη της, που χώρισε από τον σύζυγο της, Ερρίκο, ο οποίος παντρεύτηκε λίγο πριν ανέβει στον θρόνο (1589) την Μαρία των Μεδίκων.

Η Αικατερίνη δεν κατάφερε να ελέγξει το γιο της, Ερρίκο, όπως τον Φραγκίσκο και τον Κάρολο. Ο ρόλος της ήταν κυρίως διπλωματικός. Ταξίδευε σε όλο το βασίλειο, επιβάλλοντας την κυριαρχία του και το 1578 ταξίδεψε στο νότο για να επιβάλει ειρήνη, στην ηλικία των 59 ετών. Οι προσπάθειές της κέρδισαν το σεβασμό του γαλλικού λαού και στο Παρίσι το 1579 έγινε δεκτή με ενθουσιασμό από τη Βουλή και το πλήθος[36]. Ωστόσο, δεν είχε ψευδαισθήσεις. Σε επιστολή προς το βασιλιά (25 Νοεμβρίου 1579), έγραψε: "Είσαι στην αυγή μιας γενικευμένης εξέγερσης. Όποιος σου πει το αντίθετο είναι ψεύτης"Knecht, Robert J. (1997). Catherine de' Medici. Longman. σελ. 201. ISBN 978-0-582-08241-0. .

[Επεξεργασία] Καθολική Λίγκα

Πολλοί Ρωμαιοκαθολικοί ήταν δυσαρεστημένοι από τις προσπάθειες της Αικατερίνης να προσεταιριστεί τους Ουγενότους. Μετά το Διάταγμα του Μπωλιέ, άρχισαν να διαμορφώνουν κατά τόπους ενώσεις για να προστατεύσουν την θρησκεία τους. Ο θάνατος του διαδόχου του θρόνου το 1584, Φραγκίσκου του Ανζού, ώθησε το Δούκα του Γκιζ να ηγηθεί της Καθολικής Λίγκας στη Γαλλία. Σκόπευε να εμποδίσει τον Ερρίκο της Ναβάρρας στη διαδοχή του θρόνου και να προωθήσει τον Καθολικό Κάρολο των Βουρβώνων. Μέχρι το 1585, ο Ερρίκος Γ' δεν είχε καμιά άλλη επιλογή από το να εμπλακεί σε πόλεμο μαζί τους.

Ο Ερρίκος δεν μπορούσε να πολεμήσει ταυτόχρονα και τους Καθολικούς και τους Προτεστάντες. Στη Συνθήκη της Νεμούρ στις 7 Ιουλίου 1585, δέχτηκε όλες τις απαιτήσεις της Λίγκας[37]. Κατέφυγε σε νηστεία και προσευχή και άφησε την Αικατερίνη μόνη της να τα βγάλει πέρα. Η μοναρχία είχε χάσει τον έλεγχο της χώρας και δεν ήταν σε θέση να βοηθήσει την Αγγλία εναντίον της επερχόμενης ισπανικής επίθεσης.

[Επεξεργασία] Τελευταίοι μήνες και θάνατος της Αικατερίνης

Ο Ερρίκος προσέλαβε ελβετικά σώματα για να τον βοηθήσουν να αμυνθεί στο Παρίσι. Οι Παρισινοί ωστόσο διεκδίκησαν το δικαίωμα να υπερασπιστούν μόνοι τους την πόλη τους. Στις 12 Μαΐου 1588, στήσανε οδοφράγματα στους δρόμους και αρνούνταν να δεχτούν εντολές από οποιονδήποτε άλλο εκτός από το Δούκα του Γκιζ. Όταν η ίδια η Αικατερίνη προσπάθησε να πάει στη Θεία Λειτουργία, της εμπόδισαν το δρόμο, αν και της επετράπη τελικά η είσοδος. Συμβούλευσε το βασιλιά, ο οποίος είχε εγκαταλείψει ήδη την πόλη, να συμβιβαστεί και να προτιμήσει τη ζωή του, ώστε να μπορεί να πολεμήσει την επόμενη ημέρα.[38]

Στις 8 Σεπτεμβρίου 1588, στο Μπλουά, ο Ερρίκος έπαυσε όλους τους υπουργούς του χωρίς προειδοποίηση, ενώ η Αικατερίνη αγνοούσε οτιδήποτε, άρρωστη από μόλυνση στους πνεύμονες. Οι ενέργειες του βασιλιά ουσιαστικά έθεσαν τέλος στην περίοδο εξουσίας της. Ο Ερρίκος την ευχαρίστησε για όλα όσα είχε κάνει και την αποκάλεσε όχι μόνο μητέρα του βασιλιά, αλλά ολόκληρου του κράτους. Στις 23 Δεκεμβρίου 1588, ο Ερρίκος κάλεσε το Δούκα του Γκιζ, ο οποίος δολοφονήθηκε από τη φρουρά του. Την ίδια στιγμή, είχε διατάξει την περικύκλωση 8 μελών της οικογένειας του Γκιζ: ο αδερφός του, Καρδινάλιος Λουδοβίκος Β', δολοφονήθηκε την επόμενη ημέρα στα μπουντρούμια του παλατιού[39]. Αμέσως μετά, ο Ερρίκος ομολόγησε στην Αικατερίνη τις πράξεις του, αλλά η άμεση αντίδραση της δεν είναι γνωστή.

Στις 5 Ιανουαρίου 1589, η Αικατερίνη πέθανε σε ηλικία 69 ετών, πιθανότατα από πλευρίτιδα. Λόγω του ότι το Παρίσι βρισκόταν στα χέρια των εχθρών του στέμματος, η Αικατερίνη έπρεπε να ταφεί στο Μπλουά. Η Νταϊάνα της Γαλλίας, κόρη του Ερρίκου Β' και της ερωμένης του, Φιλίππα Ντούτσι, αργότερα μετέφερε τη σορό της στη βασιλική του Σεν-Ντενί. Το 1793, ο όχλος της Επανάστασης πέταξε τα οστά της σε ένα μαζικό τάφο μαζί με άλλους βασιλείς και βασίλισσες.

Οκτώ μήνες μετά την ταφή της Αικατερίνης, ο κληρικός Ζακ Κλεμάν μαχαίρωσε τον Ερρίκο Γ'. Στο θρόνο ανήλθε ο Ερρίκος της Ναβάρρας, βάζοντας τέλος στην κυριαρχία τριών αιώνων της δυναστείας των Βαλουά και φέρνοντας στο προσκήνιο τον Οίκο των Βουρβώνων.

[Επεξεργασία] Προστάτις των τεχνών

Η Αικατερίνη πίστευε στο ουμανιστικό πρότυπο του περισπούδαστου μονάρχη, του οποίου η εξουσία εξαρτιόταν τόσο από τα όπλα όσο και από τα γράμματα[40]. Εμπνεύστηκε από τον πεθερό της, Βασιλιά Φραγκίσκο Α', καθώς και από τους Μεδίκους προγόνους της. Κατά την περίοδο του εμφυλίου πολέμου και της πτώσης του κύρους της μοναρχίας, προσδοκούσε να δώσει βασιλικό κύρος μέσω του καλλιτεχνικού πατρονισμού για τις επόμενες τρεις δεκαετίες σε όλες τις μορφές τέχνης.

Ευρήματα μετά το θάνατό της δείχνουν ότι ήταν φανατική συλλέκτρια. Έργα τέχνης περιλαμβάνουν ταπισερί, χειρόγραφους χάρτες, αγάλματα, πλούσια υφάσματα, έπιπλα από έβενο και ένθετο ελεφαντόδοντο, προσελάνες και κεραμικά της Λιμόζ[41]. Επίσης, βρέθηκαν πολλά πορτρέτα, από τα οποία κάποια ήταν του Ζαν Κλουέ και του γιου του, Φρανσουά Κλουέ.

Οι μουσικές παραστάσεις, εξάλλου, επέτρεπαν στην Αικατερίνη να εκφράσει τα δημιουργικά της δώρα. Ήταν συνήθως αφιερωμένα στην ιδέα της ειρήνης στο βασίλειο και βασίζονταν σε μυθολογικά θέματα. Προσλάμβανε τους κορυφαίους καλλιτέχνες και αρχιτέκτονες της εποχής, προκειμένου να δημιουργήσει τα απαραίτητα έργα, τη μουσική και τα σκηνικά εφέ για τις παραστάσεις αυτές. Σταδιακά, εισήγαγε αλλαγές στην παραδοσιακή διασκέδαση, καθώς, για παράδειγμα, αύξησε την εμφάνιση του χορού στις διάφορες παραστάσεις.

Η μεγάλη της αγάπη ήταν η αρχιτεκτονική. Μετά το θάνατο του Ερρίκου Β', η Αικατερίνη θέλησε να απαθανατίσει τη μνήμη του συζύγου της και να ενισχύσει το μεγαλείο της δυναστείας των Βαλουά μέσω διαδοχικών πολυέξοδων αρχιτεκτονικών σχεδίων. Οι ποιητές την αποκαλούσαν νέα Αρτεμισία, από την Αρτεμισία Β΄ της Καρίας, που έχτισε το μαυσωλείο στην Αλικαρνασσό προς τιμήν του νεκρού συζύγου της, Μαύσωλου[42], όταν διέταξε την κατασκευή μεγαλοπρεπούς τάφου για τον Ερρίκο στη βασιλική του Σεν-Ντενί.

Αν και η Αικατερίνη ξόδεψε μεγάλα ποσά για τις τέχνες, δεν σώθηκε η καλλιτεχνική της κληρονομιά. Το τέλος της δυναστείας των Βαλουά σύντομα μετά το θάνατό της έφερε αλλαγή προτεραιοτήτων. Οι συλλογές της διασκορπίστηκαν, τα ανάκτορά της πωλήθηκαν και τα κτίριά της αφέθηκαν μισοτελειωμένα ή αργότερα καταστράφηκαν.

[Επεξεργασία] Πηγές

  1. ↑ 1,0 1,1 Knecht, Robert J. (1997). Catherine de' Medici. Longman. σελ. 272. ISBN 978-0-582-08241-0. 
  2. ↑ Sutherland, Nicola Mary (1984). "Catherine de Medici and the Ancien Regime". Princes, politics, and religion, 1547-1589. Continuum International Publishing Group. ISBN 0907628443. http://books.google.gr/books?id=wfAYfeckq38C. 
  3. ↑ Frieda, Leonie (2006). Catherine de Medici: Renaissance Queen of France. Harper Perennial. σελ. 454–455. ISBN 0060744936. http://books.google.gr/books?id=HFfKHAAACAAJ. 
  4. ↑ Goro Gheri, 15 April 1519
  5. ↑ Knecht, Robert J. (1997). Catherine de' Medici. Longman. σελ. 8. ISBN 978-0-582-08241-0. 
  6. ↑ Frieda, Leonie (2006). Catherine de Medici: Renaissance Queen of France. Harper Perennial. σελ. 23–24. ISBN 0060744936. http://books.google.gr/books?id=HFfKHAAACAAJ. 
  7. ↑ Frieda, Leonie (2006). Catherine de Medici: Renaissance Queen of France. Harper Perennial. σελ. 29–30. ISBN 0060744936. http://books.google.gr/books?id=HFfKHAAACAAJ. 
  8. ↑ Knecht, Robert J. (1997). Catherine de' Medici. Longman. σελ. 12. ISBN 978-0-582-08241-0. 
  9. ↑ Frieda, Leonie (2006). Catherine de Medici: Renaissance Queen of France. Harper Perennial. σελ. 53. ISBN 0060744936. http://books.google.gr/books?id=HFfKHAAACAAJ. 
  10. ↑ Frieda, Leonie (2006). Catherine de Medici: Renaissance Queen of France. Harper Perennial. σελ. 54. ISBN 0060744936. http://books.google.gr/books?id=HFfKHAAACAAJ. 
  11. ↑ Heritier, Jean (1963). Catherine de Medici. Allen & Unwin. σελ. 38–42. http://books.google.com/books?id=-viQAQAACAAJ. 
  12. ↑ Frieda, Leonie (2006). Catherine de Medici: Renaissance Queen of France. Harper Perennial. σελ. 118. ISBN 0060744936. 
  13. ↑ Knecht, Robert J. (1997). Catherine de' Medici. Longman. σελ. 42–43. ISBN 978-0-582-08241-0. 
  14. ↑ Guy, John Alexander (2004). Queen of Scots: the true life of Mary Stuart. Houghton Mifflin Harcourt. σελ. 41–46. ISBN 0618254110. 
  15. ↑ Pettegree, Andrew (2002). "The French Wars of Religion". Europe in the sixteenth-century. Wiley-Blackwell. σελ. 154. ISBN 063120704X. 
  16. ↑ Knecht, Robert J. (1997). Catherine de' Medici. Longman. σελ. 56–58. ISBN 978-0-582-08241-0. 
  17. ↑ Guy, John Alexander (2004). Queen of Scots: the true life of Mary Stuart. Houghton Mifflin Harcourt. σελ. 102–103. ISBN 0618254110. 
  18. ↑ Frieda, Leonie (2006). Catherine de Medici: Renaissance Queen of France. Harper Perennial. σελ. 146. ISBN 0060744936. 
  19. ↑ Holt, Mack P. (2005). The French wars of religion, 1562-1629. Cambridge University Press. σελ. 39–40. ISBN 052183872X. 
  20. ↑ 20,0 20,1 Sutherland, Nicola Mary (1984). "Catherine de Medici and the Ancien Regime". Princes, politics, and religion, 1547-1589. Continuum International Publishing Group. σελ. 32. ISBN 0907628443. 
  21. ↑ Witte, John (2007). The reformation of rights: law, religion and human rights in early modern Calvinism. Cambridge University Press. σελ. 83. ISBN 0521818427. 
  22. ↑ Knecht, Robert J. (1997). Catherine de' Medici. Longman. σελ. 87. ISBN 978-0-582-08241-0. 
  23. ↑ Sutherland, Nicola Mary (1962). The French Secretaries of State in the age of Catherine de Medici. University of London: Athlone Press. σελ. 140. 
  24. ↑ Knecht, Robert J. (1997). Catherine de' Medici. Longman. σελ. 104. ISBN 978-0-582-08241-0. 
  25. ↑ Frieda, Leonie (2006). Catherine de Medici: Renaissance Queen of France. Harper Perennial. σελ. 224. ISBN 0060744936. 
  26. ↑ Frieda, Leonie (2006). Catherine de Medici: Renaissance Queen of France. Harper Perennial. σελ. 241. ISBN 0060744936. 
  27. ↑ Holt, Mack P. (2005). The French wars of religion, 1562-1629. Cambridge University Press. σελ. 77. ISBN 052183872X. 
  28. ↑ Sutherland, Nicola Mary (1973). The massacre of St Bartholomew and the European conflict, 1559-1572. Macmillan. σελ. 313. 
  29. ↑ Pettegree, Andrew (2002). "The French Wars of Religion". Europe in the sixteenth-century. Wiley-Blackwell. σελ. 159–160. ISBN 063120704X. 
  30. ↑ Holt, Mack P. (2005). The French wars of religion, 1562-1629. Cambridge University Press. σελ. 84. ISBN 052183872X. 
  31. ↑ Knecht, Robert J. (1997). Catherine de' Medici. Longman. σελ. 163–164. ISBN 978-0-582-08241-0. 
  32. ↑ Heller, Henry (2003). Anti-Italianism in Sixteenth-century France. Toronto: University of Toronto Press. σελ. 117. ISBN 0802036899. 
  33. ↑ Frieda, Leonie (2006). Catherine de Medici: Renaissance Queen of France. Harper Perennial. σελ. 375. ISBN 0060744936. 
  34. ↑ Knecht, Robert J. (1997). Catherine de' Medici. Longman. σελ. 172. ISBN 978-0-582-08241-0. 
  35. ↑ Sutherland, Nicola Mary (1962). The French Secretaries of State in the age of Catherine de Medici. University of London: Athlone Press. σελ. 232, 240, 247. 
  36. ↑ Sutherland, Nicola Mary (1962). The French Secretaries of State in the age of Catherine de Medici. University of London: Athlone Press. σελ. 209. 
  37. ↑ Knecht, Robert J. (1997). Catherine de' Medici. Longman. σελ. 253, 440. ISBN 978-0-582-08241-0. 
  38. ↑ Frieda, Leonie (2006). Catherine de Medici: Renaissance Queen of France. Harper Perennial. σελ. 432. ISBN 0060744936. 
  39. ↑ Pettegree, Andrew (2002). "The French Wars of Religion". Europe in the sixteenth-century. Wiley-Blackwell. σελ. 165. ISBN 063120704X. 
  40. ↑ Hoogvliet, Margriet (2003). "Princely culture and Catherine de Medicis". Princes and princely culture, 1450-1650. Brille. σελ. 109. ISBN 9004135723. 
  41. ↑ Knecht, Robert J. (1997). Catherine de' Medici. Longman. σελ. 240–41. ISBN 978-0-582-08241-0. 
  42. ↑ Frieda, Leonie (2006). Catherine de Medici: Renaissance Queen of France. Harper Perennial. σελ. 266. ISBN 0060744936. 

[Επεξεργασία] Βιβλιογραφία

  • Bryson, David M. Queen Jeanne and the Promised Land: Dynasty, Homeland, Religion and Violence in Sixteenth-century France. Leiden and Boston (MA): Brill Academic, 1999. ISBN 90-04-11378-9.
  • Frieda, Leonie Catherine de Medici: Renaissance Queen of France, Harper Perennial: 2006. ISBN 0-06-074493-6
  • Gosman, Martin; Alasdair A. MacDonald, Arie Johan Vander. Princes and Princely Culture, 1450-1650. Leiden and Boston (MA): Brill Academic, 2003. ISBN 90-04-13572-3.
  • Gould, Kevin. Catholic Activism in South-West France, 1540–1570. Aldershot (UK): Ashgate, 2006. ISBN 0-7546-5226-2.
  • Knecht, R.J. The French Religious Wars, 1562-1598. Oxford: Osprey, 2002. ISBN 1-84176-395-0.
  • Knecht, R.J. Renaissance Warrior and Patron: The Reign of Francis I. Cambridge: Cambridge University, 1994. ISBN 0-521-57885-X.
  • Manetch, Scott Michael. Theodore Beza and the Quest for Peace in France, 1572-1598. Leiden and Boston (MA): Brill Academic, 2000. ISBN 90-04-11101-8.
  • Sproxton, Judy. Violence and Religion: Attitudes Towards Militancy in the French Civil Wars and the English Revolution. London and New York: Routledge, 1995. ISBN 0-415-07681-1

[Επεξεργασία] Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Commons logo
Τα Κοινά έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα


Wikipedia-logo.png Στο άρθρο αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το άρθρο Catherine de' Medici (έκδοση 296782496) της Αγγλόγλωσσης Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).

Ανακτήθηκε από "http://el.wikipedia.org/w/index.php?title=%CE%91%CE%B9%CE%BA%CE%B1%CF%84%CE%B5%CF%81%CE%AF%CE%BD%CE%B7_%CF%84%CF%89%CE%BD_%CE%9C%CE%B5%CE%B4%CE%AF%CE%BA%CF%89%CE%BD&oldid=3089920"
Προσωπικά εργαλεία
Περιοχές ονομάτων

Παραλλαγές
Ενέργειες
Πλοήγηση
Συμμετοχή
Εκτύπωση/εξαγωγή
Εργαλειοθήκη
Άλλες γλώσσες