Πηγάδια Ωλενίας Αχαΐας
- Για οικισμούς με ίδιο όνομα στην Αχαΐα, δείτε: Πηγάδια Αχαΐας
Συντεταγμένες: 38°01′19″N 21°36′20″E / 38.02194°N 21.60556°E
| Πηγάδια | |
|---|---|
.JPG) | |
| Διοίκηση | |
| Χώρα | Ελλάδα |
| Περιφέρεια | Δυτικής Ελλάδας |
| Περιφερειακή Ενότητα | Αχαΐας |
| Δήμος | Δυτικής Αχαΐας |
| Δημοτική Ενότητα | Ωλενίας |
| Γεωγραφία | |
| Γεωγραφικό διαμέρισμα | Πελοποννήσου |
| Νομός | Αχαΐας |
| Υψόμετρο | 290 |
| Πληθυσμός | |
| Μόνιμος | 82 |
| Έτος απογραφής | 2021 |
| Πληροφορίες | |
| Παλαιά ονομασία | Τζάιλο, Τσάιλος |
Τα Πηγάδια, ευρέως γνωστά και με την παλαιότερη ονομασία τους Τζάιλο, είναι χωριό της Αχαΐας,[1] χτισμένο σε μια λοφώδη περιοχή στις απολήξεις των χαμηλών βουνών της νοτιοανατολικής Μόβρης και εγγύς της Σκόλλιδος, σε υψόμετρο 290 μέτρων περίπου.[2] Διοικητικά υπάγεται στην Τοπική Κοινότητα Χαραυγής της Δημοτικής Ενότητας Ωλενίας του Δυτικής Αχαΐας[3][4].
Γύρω από την περιοχή του Τζαίλου βρίσκονται τα χωριά Νεοχώρι (Μπινιαραίικα) και Χαραυγή (Χατζούρι) στα νότια, Αμπελάκια και Σαντομέρι στα νοτιοδυτικά, Πολύλοφο (Μπράτι) και Άγιος Νικόλαος (Σπάτα) στα δυτικά-νοτιοδυτικά, Άρλα και Ζησιμαίικα στα βόρεια, Φλόκα στα βορειοανατολικά και Ρουπακιά στα νοτιοανατολικά.
Ιστορικά στοιχεία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Γενικά
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Στις αρχές του 20ου αιώνα και συγκεκριμένα το 1903 αναφέρεται ότι οι μισοί περίπου κάτοικοί του ήταν αλβανόφωνοι[5]. Το όνομα του χωριού μέχρι το 1957 ήταν Τζάιλο(ν), το οποίο παραμένει γνωστό και σήμερα και υπερισχύει στις περισσότερες περιπτώσεις του νεώτερου[3][4][5][6][7].
Τη δεκαετία του 1950 βρέθηκαν στην ευρύτερη περιοχή του χωριού βυζαντινές αρχαιότητες του 11ου αιώνα[5].
Διοικητική εξέλιξη
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Με τη σύστασή του ως οικισμός και τη διοικητική αναγνώρισή του, υπήχθη με το ΦΕΚ 50Α - 25/07/1879 στον τότε δήμο Δύμης μέχρι το 1912 που με το ΦΕΚ 256Α της 28/08/1912 υπήχθη στην τότε κοινότητα Χατζουρίου (κατόπιν Χαραυγής) έως το 1997, που με το ΦΕΚ 244Α της 04/12/1997, σύμφωνα με τη Διοικητική Μεταρρύθμιση "Καποδίστριας", προσαρτήθηκε στο Δήμο Ωλενίας[3][4]. Το 2010 εντάχθηκε στο νεοπαγή Δήμο Δυτικής Αχαΐας που προήρθε από την συγχώνευση του δήμου Ωλενίας μαζί με άλλους τρεις δήμους (ΦΕΚ 87Α - 07/06/2010) βάσει της Διοικητικής Μεταρρύθμισης "Καλλικράτης"[3].
Δημογραφική εξέλιξη
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Το χωριό αναφέρεται στην ενετική απογραφή του 1689 με το όνομα Caio να έχει πληθυσμό 91 κατοίκους[5]. Πρωτοαναφέρεται σε απογραφές 1879[8]. Από το 1889 κ.εξ. αναφέρεται αυτοτελώς στις απογραφές[8].
Συγκεντρωτικά, η δημογραφική εξέλιξη του οικισμού σύμφωνα με τις εθνικές απογραφές[9][10] είναι η εξής:
| 1879 | 1889 | 1896 | 1907 | 1920 | 1928 | 1940 | 1951 | 1961 | 1971 | 1981 | 1991 | 2001 | 2011 | 2021 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 233[8][11] | 101[8] | 125[8] | 89[8] | 191[8] | 186[8] | 219[8] | 263[8] | 254[8] | 218[8] | 173[8] | 210[8] | 186[8][12] | 147[13] | 82[14] |
Λοιπά στοιχεία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Στο χωριό υπάρχουν δύο ορθόδοξοι χριστιανικοί ναοί: του Αγίου Γεωργίου και ο κοιμητηριακός της Ζωοδόχου Πηγής[15].
Να μην συγχέεται με το ομώνυμο χωριό στην κοντινή περιοχή της Τριταίας.
Παραπομπές και υποσημειώσεις
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ Εγκυκλοπαίδεια Νέα Δομή. 28. Αθήνα: Τεγόπουλος - Μανιατέας. 1996. σελ. 300.
- ↑ «Πηγάδια ΑΧΑΪΑΣ, Δήμος ΔΥΤΙΚΗΣ ΑΧΑΪΑΣ | buk.gr». buk.gr. Ανακτήθηκε στις 17 Απριλίου 2025.
- 1 2 3 4 Ε.Ε.Τ.Α.Α. - Διοικητικές μεταβολές Πηγαδιών Ωλενίας Αχαΐας, eetaa.gr. Ανακτήθηκε: 02/11/2017.
- 1 2 3 Ε.Ε.Τ.Α.Α. - Διοικητικές μεταβολές Κοινότητας Χαραυγής Αχαΐας, eetaa.gr. Ανακτήθηκε: 02/11/2017.
- 1 2 3 4 Τριανταφύλλου 1995, σελ. 2057 (λήμμα Τζάϊλος).
- ↑ Πανδέκτης: Μετονομασίες των Οικισμών της Ελλάδας - Τζάιλον-Πηγάδια, pandektis.ekt.gr. Ανακτήθηκε: 27/02/2015.
- ↑ Το παλιό όνομα του χωριού απαντούσε και ως "Τζάϊλος" ή και "Τσάϊλος". Βλ. Τριανταφύλλου 1995, σελ. 2057 (λήμμα Τζάϊλος). Βλ. Ε.Ε.Τ.Α.Α. - Διοικητικές μεταβολές Πηγαδιών Ωλενίας Αχαΐας, eetaa.gr. Ανακτήθηκε: 02/11/2017.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 Λουλούδης 2010, σελ. 322.
- ↑ Ψηφιακή βιβλιοθήκη της Ε.Σ.Υ.Ε./ΕΛ.ΣΤΑΤ.. dlib.statistics.gr. Ανακτήθηκε: 24/10/2017.
- ↑ Ε.Ε.Τ.Α.Α. - Διοικητικές μεταβολές στην Τ.Α. - Δημοσιεύματα απογραφών. eetaa.gr. Ανακτήθηκε: 24/10/2017.
- ↑ Απογράφεται από κοινού με το χωριό Άρλα.
- ↑ Μόνιμος πληθυσμός: 172 κάτοικοι. Βλ. Ε.Σ.Υ.Ε. - Μόνιμος Πληθυσμός της Ελλάδος. Απογραφή 2001
- ↑ ΕΛ.ΣΤΑΤ. - Μόνιμος πληθυσμός της Ελλάδος. Απογραφή 2011
- ↑ «ΦΕΚ αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ πληθυσμού απογραφής 2021». σελ. 21831 (σελ. 249 του pdf).
- ↑ Λουλούδης 2010, σελ. 323.
Πηγές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Αποτελέσματα της Απογραφής Πληθυσμού-Κατοικιών 2011 που αφορούν στο Μόνιμο Πληθυσμό της Χώρας, Εφημερίδα της Κυβερνήσεως της Ελληνικής Δημοκρατίας, τχ. 2ο, φ. 3465 (28 Δεκεμβρίου 2012).
- Ε.Σ.Υ.Ε. - Μόνιμος Πληθυσμός της Ελλάδος. Απογραφή 2001, Αθήνα 2004. ISBN 960-86704-8-9.
Βιβλιογραφία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Λουλούδης, Θεόδωρος Η. (2010). Αχαΐα. Οικισμοί, οικιστές, αυτοδιοίκηση. Πάτρα: Νομαρχιακή Επιχείρηση Πολιτιστικής Ανάπτυξης Ν.Α. Αχαΐας.
- Κώστας Ν. Τριανταφύλλου, Ιστορικόν Λεξικόν των Πατρών, Τόμος Β', Τυπογραφείο Πέτρου Χρ. Κούλη, Πάτρα 1995, Τρίτη Έκδοση, λήμμα Πηγάδια, λήμμα Τζάϊλος.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Ε.Ε.Τ.Α.Α. - Διοικητικές μεταβολές Πηγαδιών Ωλενίας Αχαΐας, eetaa.gr. Ανακτήθηκε: 02/11/2017.
- Ε.Ε.Τ.Α.Α. - Διοικητικές μεταβολές Κοινότητας Χαραυγής Αχαΐας, eetaa.gr. Ανακτήθηκε: 02/11/2017.