Κατάλογος μοναρχών της Πορτογαλίας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
(Ανακατεύθυνση από Βασιλιάς της Πορτογαλίας)
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Βασιλιάς της Πορτογαλίας
Coat of Arms of the Kingdom of Portugal (1640-1910).png
Εθνόσημο της Πορτογαλίας
SMF Manoel II.jpg
Εμμανουήλ Β΄
Στοιχεία
Πρώτος μονάρχηςΑλφόνσος Α΄
Τελευταίος μονάρχηςΕμμανουήλ Β΄
Δημιουργία25 Ιουλίου 1139
Κατάργηση5 Οκτωβρίου 1910

Η απαρίθμηση των Πορτογάλων βασιλέων ξεκινά με την ανεξαρτησία της Πορτογαλίας από το βασίλειο του Λεόν το 1128 υπό τον Αλφόνσο Ενρίκες, ο οποίος αυτοανακηρύχθηκε βασιλέας το 1139. Τελειώνει με την ανακήρυξη της Πορτογαλικής Δημοκρατίας, στις 5 Οκτωβρίου 1910, κατά τη βασιλεία του Εμμανουήλ Β΄, του Πατριώτη ή του Χαμένου Βασιλιά.

Ο Αλφόνσος Α΄ αναγνωρίστηκε επισήμως ως βασιλιάς το 1143 από τον Αλφόνσο Ζ΄ του Λεόν και της Καστίλλης και το 1179 από τον Πάπα της Ρωμαιοκαθολικής Χριστιανικής Εκκλησίας Αλέξανδρο Γ΄.

Οι οίκοι που βασίλευσαν διαδοχικά είναι:

Οίκος της Βουργουνδίας (1139–1383)[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Πορτογαλικός Οίκος της Βουργουνδίας, γνωστός ως Αλφονσινή Δυναστεία, υπήρξε ο βασιλικός οίκος που ίδρυσε το Βασίλειο της Πορτογαλίας. Πριν από την ίδρυση του βασιλείου, η δυναστεία αυτή κυβερνούσε την Κομητεία της Πορτογαλίας, φέουδο του Βασιλείου της Γαλικίας. Όταν ο κόμης Αλφόνσος Α΄ κήρυξε την ανεξαρτησία της Πορτογαλίας, η οικογένειά του αναβιβάστηκε σε βασιλική και οι διάδοχοί του κυβέρνησαν την Πορτογαλία για περισσότερο από δύο αιώνες. Το 1383 απεβίωσε ο τελευταίος του Οίκου Φερδινάνδος Α΄ και ακολούθησε μία κρίση διαδοχής. Η κόρη του Φερδινάνδου Βεατρίκη και ο σύζυγός της Ιωάννης Α΄ της Καστίλης διεκδίκησαν τον θρόνο, αλλά η νομιμότητά τους ως μοναρχών αμφισβητήθηκε.[1][2] Βασιλιάς έγινε ο Ιωάννης Α΄, νόθος αδελφός του Φερδινάνδου Α΄, που είναι ο ιδρυτής της επόμενης δυναστείας, των Αβίς, κλάδου του Πορτογαλικού Οίκου της Βουργουνδίας.

Όνομα
Διάρκεια ζωής
Έναρξη βασιλείας
Λήξη βασιλείας
Σημειώσεις
Οίκος
Εικόνα
Αλφόνσος Α΄
1109 – 6 Δεκεμβρίου 1185 (76 ετών) 25 Ιουλίου 1139 6 Δεκεμβρίου 1185 Ιδρυτής του Βασιλείου της Πορτογαλίας
Γιος του Κόμη Ερρίκου
Βουργουνδίας
Σάντσο Α΄
11 Νοεμβρίου 1154 – 26 Μαρτίου 1212 (57 ετών) 6 Δεκεμβρίου 1185 26 Μαρτίου 1212 Γιος του Αλφόνσου Α΄ Βουργουνδίας
Αλφόνσος Β΄
23 Απρίλιος 1185 – 25 Μαρτίου 1223 (37 ετών) 26 Μαρτίου 1212 25 Μαρτίου 1223 Γιος του Σάντσο Α΄ Βουργουνδίας
Σάντσο Β΄
8 Σεπτεμβρίου 1209 – 4 Ιανουαρίου 1248 (38 ετών) 26 Μαρτίου 1223 4 Δεκεμβρίου 1247 Γιος του Αλφόνσου Β΄ Βουργουνδίας
Αλφόνσος Γ΄
5 Μαΐου 1210 – 16 Φεβρουαρίου 1279 (68 ετών) 4 Ιανουαρίου 1248 16 Φεβρουαρίου 1279 Γιος του Αλφόνσου Β΄ Βουργουνδίας
Ντενίς Α΄ 9 Οκτωβρίου 1261 – 7 Ιανουαρίου 1325 (63 ετών) 6 Φεβρουαρίου 1279 7 Ιανουαρίου 1325 Γιος του Αλφόνσου Γ΄ Βουργουνδίας
Αλφόνσος Δ΄
8 Φεβρουαρίου 1291 – 28 Μαΐου 1357 (66 ετών) 7 Ιανουαρίου 1325 28 Μαΐου 1357 Γιος του Ντενίς Α΄ Βουργουνδίας
Πέτρος Α΄ 19 Απρίλιος 1320 – 18 Ιανουαρίου 1367 (46 ετών) 8 Μαΐου 1357 18 Ιανουαρίου 1367 Γιος του Αλφόνσου Δ΄ Βουργουνδίας
Φερδινάνδος Α΄
31 Οκτωβρίου 1345 – 22 Οκτωβρίου 1383 (37 ετών) 18 Ιανουαρίου 1367 22 Οκτωβρίου 1383 Γιος του Πέτρου Α΄ Βουργουνδίας

Οίκος του Αβίς (1385-1580)[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο κλάδος του Αβίς διαδέχτηκε τον Πορτογαλικό κλάδο του Οίκου της Βουργουνδίας ως η επόμενη δυναστεία του βασιλείου της Πορτογαλίας. Ο Οίκος αυτός ιδρύθηκε από τον νόθο Ιωάννη Α΄ της Πορτογαλίας, ο οποίος ήταν Μέγας Διδάσκαλος του Τάγματος του Αβίς. Όταν ο τελευταίος της δυναστείας Ερρίκος Α΄ των Αβίς απεβίωσε, ξεκίνησε ο πόλεμος για τη διαδοχή του πορτογαλικού θρόνου. Ο Αντώνιος των Αβίς θα ανακηρυχθεί βασιλιάς, ωστόσο η νομιμότητά του αμφισβητήθηκε και λόγω επιγαμίας βασιλιάς έγινε ο Φίλιππος Β΄ της Ισπανίας, ως Φίλιππος Α΄ της Πορτογαλίας, από τον Οίκο των Αψβούργων.

Όνομα
Διάρκεια ζωής
Έναρξη βασιλείας
Λήξη βασιλείας
Σημειώσεις
Οίκος
Εικόνα
Ιωάννης Α΄ 11 Απριλίου 1358 – 14 Αυγούστου 1433 (75 ετών) 6 Απριλίου 1385 14 Αυγούστου 1433 Νόθος γιος του Πέτρου Α΄ Αβίς
Εδουάρδος Α΄
31 Οκτωβρίου 1391 – 9 Σεπτεμβρίου 1438 (46 ετών) 14 Αυγούστου 1433 9 Σεπτεμβρίου 1438 Γιος του Ιωάννη Α΄ Αβίς
Αλφόνσος Ε΄
15 Ιανουαρίου 1432 – 28 Αυγούστου 1481 (49 ετών) 13 Σεπτεμβρίου 1438
15 Νοεμβρίου 1477
11 Νοεμβρίου 1477
28 Αυγούστου 1481
Γιος του Εδουάρδου Α΄ Αβίς
Ιωάννης Β΄
3 March 1455 – 25 Οκτωβρίου 1495 (40 ετών) 11 Νοεμβρίου 1477
28 Αυγούστου 1481
15 Νοεμβρίου 1477
25 Οκτωβρίου 1495
Γιος του Αλφόνσου Ε΄ Αβίς 80px
Εμμανουήλ Α΄
31 May 1469 – 13 Δεκεμβρίου 1521 (52 ετών) 25 Οκτωβρίου 1495 13 Δεκεμβρίου 1521 Εξάδελφος του Ιωάννη Β΄ Αβίς
Ιωάννης Γ΄
7 Ιουνίου 1502 – 11 Ιουνίου 1557 (55 ετών) 13 Δεκεμβρίου 1521 11 Ιουνίου 1557 Γιος του Εμμανουήλ Α΄ Αβίς
Σεβαστιανός Α΄
20 Ιανουαρίου 1554 – 4 Αυγούστου 1578 (24 ετών) 11 Ιουνίου 1557 4 Αυγούστου 1578 Εγγονός του Ιωάννη Γ΄ Αβίς King Sebastian I
Ερρίκος Α΄
31 Ιανουαρίου 1512 – 31 Ιανουαρίου 1580 (68 ετών) 4 Αυγούστου 1578 31 Ιανουαρίου 1580 Γιος του Εμμανουήλ Α΄ Αβίς King Henry

Οίκος των Αψβούργων (1581–1640)[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η επόμενη δυναστεία, που ήταν γνωστή και ως Δυναστεία των Φιλίππων, είχε τον έλεγχο της Πορτογαλίας από το 1581 ως το 1640. Αφετηρία της δυναστείας θεωρείται η ανακήρυξη του Φιλίππου Β΄ της Ισπανίας σε Φίλιππο Α΄ της Πορτογαλίας το 1580. Η μητέρα του Ισαβέλλα των Αβίς ήταν κόρη του Εμμανουήλ Α΄ της Πορτογαλίας. Ο Φίλιππος διακυβέρνησε την Πορτογαλία ως ξεχωριστό βασίλειο από εκείνο της Ισπανίας, στο πλαίσιο όμως της Ιβηρικής Ένωσης.

Όνομα
Διάρκεια ζωής
Έναρξη βασιλείας
Λήξη βασιλείας
Σημειώσεις
Οίκος
Εικόνα
Φίλιππος Α΄
21 Μαΐου 1527 – 13 Σεπτεμβρίου 1598 (71 ετών) 17 Απριλίου 1581 13 Σεπτεμβρίου 1598 Εγγονός του Εμμανουήλ Α΄ Αψβούργων King Philip I
Φίλιππος Β΄
14 Απριλίου 1578 – 31 Μαρτίου 1621 (42 ετών) 13 Σεπτεμβρίου 1598 31 Μαρτίου 1621 Γιος του Φιλίππου Α΄ Αψβούργων King Philip II
Φίλιππος Γ΄
8 Απριλίου 1605 – 17 Σεπτεμβρίου 1665 (60 ετών) 31 Μαρτίου 1621 1 Δεκεμβρίου 1640 Γιος του Φιλίππου Β΄ Αψβούργων King Philip II

Οίκος της Μπραγκάνσα (1640–1834)[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Οίκος της Μπραγκάνσα ήρθε στην εξουσία το 1640, όταν ο Ιωάννης Β΄ δούκας της Μπραγκάνσα, διεκδίκησε τον θρόνο ως νόμιμος διάδοχος του πρώην Οίκου του Αβίς. Οι Μπραγκάνσα ήταν πλάγιος κλάδος των Αβίς και επιπλέον ο Ιωάννης ήταν τρισεγγονός του Εμμανουήλ Α΄ των Αβίς. Η Ισπανία θα αναγνωρίσει τελικώς τη νέα κατάσταση μετά από τον Πορτογαλικό Πόλεμο της Παλινόρθωσης και ο Ιωάννης θα γίνει βασιλιάς ως Ιωάννης Δ΄ της Πορτογαλίας.

Όνομα
Διάρκεια ζωής
Έναρξη βασιλείας
Λήξη βασιλείας
Σημειώσεις
Οίκος
Εικόνα
Ιωάννης Δ΄
18 Μαρτίου 1603 – 6 Νοεμβρίου 1656 (53 ετών) 1 Δεκεμβρίου 1640 6 Νοεμβρίου 1656 Τρισέγγονος του Εμμανουήλ Α΄ Μπραγκάνσα
Αλφόνσος ΣΤ΄
21 August 1643 – 12 Σεπτεμβρίου 1683 (40 ετών) 6 Νοεμβρίου 1656 12 Σεπτεμβρίου 1683 Γιος του Ιωάννη Δ΄ Μπραγκάνσα
Πέτρος Β΄
26 Απριλίου 1648 – 9 Δεκεμβρίου 1706 (58 ετών) 6 Νοεμβρίου 1683 9 Δεκεμβρίου 1706 Γιος του Ιωάννη Δ΄ Μπραγκάνσα
Ιωάννης Ε΄ 22 Οκτωβρίου 1689 – 31 Ιουλίου 1750 (60 ετών) 9 Δεκεμβρίου 1706 31 Ιουλίου 1750 Γιος του Πέτρου Β΄ Μπραγκάνσα
Ιωσήφ 6 Ιουνίου 1714 – 24 Φεβρουαρίου 1777 (62 ετών) 31 Ιουλίου 1750 24 Φεβρουαρίου 1777 Γιος του Ιωάννη Ε΄ Μπραγκάνσα
Μαρία Α΄ 17 Δεκεμβρίου 1734 (1734-12-17) - 20 Μαρτίου 1816 (81 ετών) 24 Φεβρουαρίου 1777 20 Μαρτίου 1816 Κόρη του Ιωσήφ Α΄ Μπραγκάνσα
Πέτρος Γ΄
5 Ιουλίου 1717 (1717-07-05) - 25 Μαΐου 1786 (68 ετών) 24 Φεβρουαρίου 1777 25 Μαΐου 1786 Σύζυγος της Μαρίας Α΄
Γιος του Ιωάννη Ε΄
εξ αγχιστείας Βασιλιάς
Μπραγκάνσα
Ιωάννης ΣΤ΄
13 Μαΐου 1767 – 10 Μαρτίου 1826 (58 ετών) 20 Μαρτίου 1816 10 Μαρτίου 1826 Γιος της Μαρίας Α΄ και του Πέτρου Γ΄ Μπραγκάνσα
Πέτρος Δ΄
12 Οκτωβρίου 1798 – 24 Σεπτεμβρίου 1834 (35 ετών) 10 Μαρτίου 1826 2 Μαΐου 1826 Γιος του Ιωάννη ΣΤ΄ Μπραγκάνσα
Μαρία Β΄
4 Απριλίου 1819 – 15 Νοεμβρίου 1853 (34 ετών) 2 Μαΐου 1826
26 Μαΐου 1834
23 Ιουνίου 1828
15 Νοεμβρίου 1853
Κόρη του Πέτρου Δ΄ Μπραγκάνσα
Μιχαήλ
26 Οκτωβρίου 1802 – 14 Νοεμβρίου 1866 (64 ετών) 26 Φεβρουαρίου 1828 6 Μαΐου 1834 Γιος του Ιωάννη ΣΤ΄ Μπραγκάνσα

Οίκος της Σαξονίας-Κόμπουργκ & Γκότα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Ιωάννης ΣΤ΄ είχε δύο τέκνα, τον Πέτρο Δ΄ και τον Μιχαήλ. Τον Πέτρο Δ΄ διαδέχθηκε η ανήλικη κόρη του Μαρία Β΄ με επίτροπο τον Μιχαήλ, που τη μνηστεύθηκε και κατέλαβε τον θρόνο. Όμως ο απολυταρχικός βασιλιάς εκθρονίστηκε από την Επανάσταση των Φιλελεύθερων. Η Μαρία Β΄ παντρεύτηκε τον Φερδινάνδο Β΄ των Βέττιν, του κλάδου Σαξονίας-Κόμπουργκ & Γκότα. Ωστόσο οι άρρενες απόγονοι του Μιχαήλ, του Οίκου της Μπραγκάνσα, διεκδικούν τη διαδοχή.

Όνομα
Διάρκεια ζωής
Έναρξη βασιλείας
Λήξη βασιλείας
Σημειώσεις
Οίκος
Εικόνα
Φερδινάνδος Β΄
29 Οκτωβρίου 1816 – 15 Δεκεμβρίου 1885 (69 ετών) 16 Σεπτεμβρίου 1837 15 Νοεμβρίου 1853 Σύζυγος της Μαρία Β΄
εξ αγχιστείας Βασιλιάς
Σαξονίας-Κόμπουρκ & Γκότα
Πέτρος Ε΄ 16 Σεπτεμβρίου 1837 – 11 Νοεμβρίου 1861 (24 ετών) 15 Νοεμβρίου 1853 11 Νοεμβρίου 1861 Γιος της Μαρίας Β΄ και του Φερδινάνδου Β΄ Σαξονίας-Κόμπουρκ & Γκότα
Λουδοβίκος 31 Οκτωβρίου 1838 – 19 Οκτωβρίου 1889 (50 ετών) 11 Νοεμβρίου 1861 19 Οκτωβρίου 1889 Γιος της Μαρίας Β΄ και του Φερδινάνδου Β΄ Σαξονίας-Κόμπουρκ & Γκότα
Κάρολος
28 Σεπτεμβρίου 1863 – 1 Φεβρουαρίου 1908 (44 ετών) 19 Οκτωβρίου 1889 1 Φεβρουαρίου 1908 Γιος του Λουδοβίκου Α΄ Σαξονίας-Κόμπουρκ & Γκότα
Εμμανουήλ Β΄
15 Νοεμβρίου 1889 – 2 Ιουλίου 1932 (42 ετών) 1 Φεβρουαρίου 1908 5 Οκτωβρίου 1910 Γιος του Καρόλου Α΄ Σαξονίας-Κόμπουρκ & Γκότα

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. David Williamson, «Debrett's Kings and Queens of Europe»,1988,Webb & Bower, Exeter, ISBN 0-86350-194-X; César Olivera Serrano, «Beatriz de Portugal»
  2. García de Cortázar, Fernando (1999), Breve historia de España, Alianza Editorial, page 712; Armindo de Sousa, in História de Portugal coordinated by José Mattoso, Editorial Estampa, vol. II, ISBN 972-33-0919-X, pages 494/95