Λαύριο
Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
| Λαύριο | |
|---|---|
| Νομός της Ελλάδος: | Αττική |
| Μητροπολιτική Περιοχή: | Αθήνα |
| Πληθυσμός: | 10,293 (1991) |
| Υψόμετρο: -ελάχιστο: -κέντρο πόλης: -μέγιστο: |
Αιγαίο Πέλαγος 1 μέτρο γύρω στα 400 με 500 μέτρα |
| Ταχυδρομικός Κώδικας: | 19 500 |
| Τηλεφωνικό πρόθεμα: | 22920 |
| Ονομασία Κατοίκων: | Λαυριώτες |
| Διεύθυνση δημαρχείου: | Οδός Κουντουριώτου 1 |
Το Λαύριον (το αρχαίο Θορικό πριν το 1000 π.Χ., ή Εργαστήρι κατά την διάρκεια του μεσαίωνα και του μέσου με τέλους της 1ης χιλιετίας ) είναι μια αξιόλογη και ιστορική κωμόπολη στο νοτιοανατολικό μέρος της Αττικής που ανήκει στο Δήμο Λαυρεωτικής. Διάσημο στην κλασσική αρχαιότητα για την εξόρυξη ασημιού, μια και ήταν κύρια πηγή εισοδήματος της πόλης-κράτος της Αθήνας, στη παραγωγή νομισμάτων και στη χρηματοδότηση του Αθηναϊκού στόλου.
Το Λαύριο διαθέτει λιμάνι, μικρότερης σημασίας από τον κοντινό Πειραιά αλλά εξ ίσου σημαντικό στην εξέλιξη, γενικότερα, της Αττικής σήμερα. Τα τελευταία χρόνια διατέθηκαν σημαντικοί πόροι για την ανάπλαση και επέκταση του λιμανιού. Σε αυτό το πλαίσιο εκσυγχρονίστηκε επίσης ο δρόμος που το συνδέει με το αεροδρόμιο και συνεπώς με την πρωτεύουσα. Στις μέρες και μετά το οριστικό κλείσιμο των μεταλλείων (περίπου 1980) η κύρια απασχόληση των κατοίκων του είναι η εργασία σε μικρές βιομηχανίες και βιοτεχνίες. Λόγω της σχετικά μικρής απόστασής του από την περιοχή του Κορωπίου (περίπου 30 χλμ.), το οποίο είναι ένα βιομηχανικό κέντρο, σημαντικός αριθμός των κατοίκων εργάζεται εκεί.
Το Λαύριο βρίσκεται 40 χιλιόμετρα ΝΑ της Αθήνας (60 χλμ. οδικώς) και 7 χιλιόμετρα βόρεια του ακρωτηρίου Σούνιο.
Η σύγχρονη πόλη έχει χτιστεί γύρω από το σύγχρονο λιμάνι και κοιτάει ανατολικά προς την νήσο Μακρόνησο (παλαιότερα νήσος Ελένη). Το λιμάνι βρίσκεται στην μέση της πόλης ενώ παράλληλοι δρόμοι καλύπτουν το κέντρο της κατοικημένης περιοχής του Λαυρίου.
Από το 1885 και μέχρι το 1957 υπήρχε σιδηροδρομική σύνδεση Αθηνών - Λαυρίου, η οποία είχε αρχικά αφετηρία την πλατεία Λαυρίου (η πλατεία στην οδό 3ης Σεπτεμβρίου μετά την Ομόνοια) της Αθήνας (και αργότερα το Σιδηροδρομικό Σταθμό Πελοποννήσου) και κατέληγε στον κέντρο του Λαυρίου δίπλα στο σημερινό Ηρώο. Σήμερα υπάρχουν σχέδια για επανενεργοποίηση του σιδηροδρομικού διαδρόμου (με μικρές παραλλαγές της χάραξης) μεταξύ Λαυρίου και Μαρκόπουλου και σύνδεση αυτού με το σταθμό "Κόμβος Κορωπίου" της σιδηροδρομικής γραμμής Σ.Κ.Α. - Αεροδρομίου, ώστε να καταστεί εκ νέου δυνατή η απευθείας σιδηροδρομική σύνδεση του Λαυρίου και των Μεσογείων με το κέντρο της Αθήνας. Οι υπερσύγχρονοι ηλεκτροκίνητοι συρμοί προαστιακού τύπου που διαθέτει ο Ο.Σ.Ε. προβλέπεται να καλύπτουν την απόσταση Λαύριο - Αθήνα σε λιγότερο από 60'.
Σήμερα υπάρχει λεωφορειακή σύνδεση κάθε 30 λεπτά από τις 06.00 ως τις 21.00. Η απόσταση των 60 χλμ. από το κέντρο της Αθήνας καλύπτεται σε περίπου 2 ώρες παρ' όλη την μικρή απόσταση και το εξελιγμένο οδικό δίκτυο.
Το Λαύριο συνδέεται με το Μαρκόπουλο μέσω της Λεωφόρου Λαυρίου (GR-91) και από εκεί ο οδηγός μπορεί να επιλέξει την Αττική Οδό (πληρώνοντας διόδια) ή την συνέχεια της Λεωφόρου Λαυρίου και μέσω Παιανίας, Αγίας Παρασκευής και Χολαργού να καταλήξει στην Αθήνα.
Επίσης η παραλιακή λεωφόρος Αθηνών-Σουνίου συνδέει την Αθήνα με το Σούνιο, μια λύση που προτιμούν οι κάτοικοι της νότιας και ανατολικής περιφέρειας της Αθήνας.
Πίνακας περιεχομένων |
[Επεξεργασία] Ιστορία
Μετά την μάχη του Μαραθώνα, ο Θεμιστοκλής έπεισε τους Αθηναίους να διαθέσουν το εισόδημα που προερχόταν από τα ορυχεία για την κατασκευή πλοίων. Έτσι, θέσπισε την θεμελίωση του Αθηναϊκού πολεμικού ναυτικού και κατέστησε δυνατή την νίκη στην ναυμαχία της Σαλαμίνας.
Τα ορυχεία, τα οποία άνηκαν στο κράτος, δίνονταν για την αξιοποίησή τους σε «εργολάβους» για ένας συγκεκριμένο σταθερό ποσό και ένα μέρος της εργασίας. Οι σκλάβοι μισθώνονταν αποκλειστικά. Προς το τέλος τους 5ου αιώνα, η παραγωγή ελαττώθηκε, οφειλόμενη κυρίως στην Σπαρτιατική κατάληψη της Δεκελείας. Παρόλα αυτά τα ορυχεία συνέχισαν να δουλεύουν, αν και τα αρχεία δείχνουν ότι τα αποθέματα έφταναν στο τέλος τους, και ο Παυσανίας μιλάει για αυτά σαν κάτι από το παρελθόν. Ο αρχαίος τρόπος εξόρυξης αποτελούνταν από λόγχες και γαλαρίες για την εκσκαφή του μεταλλεύματος. Κοιλώματα και άλλες διατάξεις είναι ορατές ακόμη και σήμερα.
Τα ορυχεία επαναλειτούργησαν στις αρχές του 20ού αιώνα κυρίως από γαλλικές αλλά και ελληνικές εταιρίες, αλλά κυρίως για την εξόρυξη μολύβδου, μαγνησίου και καδμίου. Ο πληθυσμός της πόλης τονώθηκε, και στα νεότερα χρόνια έφτασε τους 10 χιλιάδες κατοίκους.
Φυσικά, επήλθε μια μαζική περιβαλλοντική καταστροφή, της οποίας τα αποτελέσματα και οι συνέπειες είναι ορατές ακόμα και σήμερα. Στα παράλια της πόλης στοιβάζονται εκατομμύρια τόνοι επεξεργασμένου υλικού και υπάρχει εκτενής συσσώρευση βαρέων στοιχείων (π.χ. αρσενικού) στο έδαφος, τα οποία εμποδίζουν ακόμη την καλλιέργεια της γης.
[Επεξεργασία] Συνοικίες
- Θορικός
- Κάτω Ποσειδωνία ή Πασσάς
- Κάτω Σούνιον
- Λεγραινά
- Νεάπολη
- Αγ. Παρασκευή
- Εργατικές κατοικίες Λαύριου
[Επεξεργασία] Ιστορικά στοιχεία πληθυσμού
Τα στοιχεία πληθυσμού αναφέρονται στο Λαύριο και όχι στο Δ.Δ. Λαυρεωτικής.
| Έτος | Πληθυσμός |
|---|---|
| 1907 | 10.007 |
| 1981 | 10.124 |
| 1991 | 8.846 |
| 2001 | 8.558 |
Στο Λαύριο εδρεύουν πολλές υπηρεσίες μεταξύ των οποίων Αστυνομικό τμήμα, Λιμεναρχείο, Πυροσβεστικός σταθμός, Τελωνείο, Λιμενικό Ταμείο, Πλοηγικός Σταθμός, Παράρτημα Οίκου Ναύτου, Τμήμα Ασφαλείας, Τμήμα αλλοδαπών, Οικονομική Εφορία, Στρατόπεδο προσφύγων, Υποθηκοφυλακείο, Ταχυδρομείο, 6 υποκαταστήματα τραπεζών (Alpha Bank, Εθνική Τράπεζα, Eurobank, Αγροτική Τράπεζα, Τράπεζα Πειραιώς και Εμπορική Τράπεζα) κ.ά. καθώς και δημοτική αγορά, καθώς και πολλά μαγαζιά κάθε είδους. Επίσης στη πόλη υπάρχουν 4 δημοτικά σχολεία, 2 Γυμνάσια, ένα Τεχνικό Λύκειο και ένα Γενικό Λύκειο.
Η πόλη του Λαυρίου σήμερα κοσμείται με το Ορυκτολογικό Μουσείο, ενώ όλες οι παλιές βιομηχανικές εγκαταστάσεις του, έχουν ανακηρυχθεί σε «βιομηχανικό πάρκο».
Εκκλησιαστικά το Λαύριο υπάγεται στην Ιερά Μητρόπολη Μεσογαίας και Λαυρεωτικής.
[Επεξεργασία] Λαογραφία
Ο ετήσιος προπολεμικός χορός που δινόταν από τη Λαυρεωτική εταιρεία στο Λαύριο ήταν από τους πλέον τότε πολυφημισμένους και μάλιστα τον θεωρούσαν τρίτο σε κοινωνική αξία - προβολή μετά τον χορό των Ανακτόρων και της Σχολής Ευελπίδων. Αυτόν το χορό μνημόνευσε σε έργο του και ο Μάνος Χατζιδάκις («Ποιος είναι απόψε ο τυχερός, στο Λαύριο γίνεται χορός...»)
[Επεξεργασία] Περιβάλλον
[Επεξεργασία] Ρύπανση
[Επεξεργασία] Μεταλλεία
Το περιβάλλον του Λαυρίου είναι πολύ επιβεβαρυμένο. Τον προηγούμενο αιώνα η εξόρυξη των μεταλλείων και ουσιαστικά η επεξεργασία τους οδήγησε στην συσσώρευση βαρέων μετάλλων στο έδαφος της Λαυρεωτικής. Η μολυβδίαση είναι συχνό φαινόμενο στα ζώα, και από τις αρχές του προηγούμενου αιώνα απουσιάζει η κτηνοτροφία από την περιοχή.
[Επεξεργασία] Οξέα συσσωρευτών
Τις τελευταίες δεκαετίες λειτουργούσε άνα εργοστάσιο κατασκευής συσσωρευτών ("Λάμπρου") του οποίου οι αναθυμιάσεις (οξέα) έκαναν την ατμόσφαιρα αποπνικτική. Τα απόβλητά του συσσωρεύτηκαν στο έδαφος, θα παραμείνουν εκεί, και φυσικά θα μολύνουν και τον υδροφόρο ορίζοντα της περιοχής.
[Επεξεργασία] ΔΕΗ
Εντός του Δήμου Κερατέας στα σύνορα με το Λαύριο, μόλις τρία χιλιόμετρα απο το κέντρο της πόλης του Λαυρίου βρίσκεται εργοστάσιο της ΔΕΗ. Η μόλυνση από αυτό το εργοστάσιο είναι εμφανής δια γυμνού οφθαλμού, μιας και υπάρχει περιμετρικά του Λαυρίου ένα μόνιμο κίτρινο σύννεφο καπνού, που πηγάζει από την ΔΕΗ. Στα αυτοκίνητα που δεν στεγάζονται σε κλειστούς χώρους στάθμευσης, μπορεί εύκολα κανείς να παρατηρήσει την εναπόθεση των υπολειμμάτων της καύσης του μαζούτ.
[Επεξεργασία] Διαλύτες
Το ατύχημα στο εργοστάσιο χημικών της ΧΥΜΑ (26 Ιουλίου 2006) απελευθέρωσε στο περιβάλλον του Λαυρίου πολλούς τόννους διαλυτών. Για μερικές μέρες οι καύσεις των χημικών έκαναν την ατμόσφαιρα αποπνικτική. Τα αέρια αυτά έπεσαν στο έδαφος και θα παραμείνουν εκεί για πολλά ακόμα χρόνια.
[Επεξεργασία] Αθλητισμός
Το Λάυριο διαθέτει τα παρακάτω γήπεδα για αθλητισμό:
[Επεξεργασία] Κλειστά γυμναστήρια
- Το Κλειστό γυμναστήριο Λαυρίου χρησιμοποιείται κυρίως απο την επαγγελματική ομάδα μπάσκετ αντρων.
Επισης χρησιμοποιείται απο παιδικές, εφηβικές, και ομάδα παλαιμάχων μπάσκετ. Ομάδες βολλεϊ(;), τέννις, μπαντμιντον, πάλης(;).
[Επεξεργασία] Γήπεδα ποδοσφαίρου
- Στάδιο Νεάπολης, έδρα της ομάδας ποδοσφαίρου του Ολυμπιακού Λαυρίου. Διαθέτει πλαστικό τάπητα, μικρό αριθμό εξέδρων (περίπου 200 θέσεις). Κλειστό στο κοινό. Τοποθεσία:
- Στάδιο ΑΠΕΛ (πλησίον 1ου δημοτικού σχολείου), έδρα της ομάδας ποδοσφαίρου της Λαυρεωτικής. Διαθέτει πλαστικό τάπητα, μικρό αριθμό εξέδρων (περίπου 300 θέσεις), στίβο από ταρτάν. Κλειστό στο κοινό. Τοποθεσία:
- Γήπεδο Παλαυρεωτικού (πλησίον 3ου δημοτικού σχολείου), έδρα της ομάδας ποδοσφαίρου του Παλαυρεωτικού. Δεν διαθέτει μονιμες εξέδρες. Χωμάτινο, κατάσταση: μέτρια. Πρόσβαση: ελεύθερη. Τοποθεσία:
- Γήπεδο Πασσά: Στην ομόνυμη περιοχή. Χωμάτινο, κατάσταση γηπέδου: σχετικά καλή. Πρόσβαση: ελεύθερη. Τοποθεσία:
- Γήπεδο Καμάριζας: Στην περιοχή Χάος, δίπλα στο δάσος. Χωμάτινο, κατάσταση γηπέδου: πολύ άσχημη. Πρόσβαση: ελεύθερη. Τοποθεσία:
- Γήπεδο Εργατικών Κατοικιών: Χωμάτινο, κατάσταση γηπέδου: πολύ άσχημη. Πρόσβαση: ελεύθερη. Τοποθεσία:
[Επεξεργασία] Γήπεδα ποδοσφαίρου 5x5
- Στάδιο πλαστικού τάπητα, παρακείμενο στο κλειστό γυμναστήριο (ανοιχτό στο κοινό). Κατάσταση: αρκετά καλή.
- Ιδιωτικό γήπεδο, πλησίον Εργ. Κατοικιών Λαυρίου, προσβάσιμο από τον δρόμο Λαυρίου - Καμάριζας
[Επεξεργασία] Γήπεδα τέννις
- 2 ανοιχτά γήπεδα τέννις (τσιμεντένια) δίπλα στο κλειστό γυμναστήριο (ανοιχτά στο κοινό, μερικες φορές, περίεργη κατάσταση). Κατάσταση: αρκετά καλή. Τοποθεσία:
- Παράθεση: υπάρχει ομάδα τέννις στην Ανάβυσσο, με οργανωμένες εγκαταστάσεις.
[Επεξεργασία] Ανοιχτά γήπεδα μπάσκετ
- Γήπεδο ΑΚΕΛ: Δίπλα στο κλειστό γυμναστήριο. Τσιμέντο, κατάσταση: καλή. Πρόσβαση: λογικά ελεύθερη. Τοποθεσία:
- Γήπεδο Καμάριζας: Δίπλα στην εκκλησία του Αγ. Κωνσταντίνου. Τσιμέντο, κατάσταση: μέτρια. Πρόσβαση: ελεύθερη.Τοποθεσία:
- Γήπεδο Ευαγγελίστριας. Πάνω απο την ομόνυμη εκκλησία. Τσιμέντο, κατάσταση: αρκετά καλή. Πρόσβαση: ελεύθερη. Τοποθεσία:
- Γήπεδο Πασσά: Σε ένα πάρκο με Αλυκές, δίπλα στην θάλασσα. Τσιμέντο, κατάσταση: αρκετά καλή. Πρόσβαση: ελεύθερη. Τοποθεσία:
- Γήπεδο Κυπριανού. Τσιμέντο, κατάσταση: σπασμένες μπασκέτες. Πρόσβαση: ελεύθερη. Τοποθεσία:
- Γήπεδο Εργατικών Κατοικιών: Τσιμέντο, κατάσταση γηπέδου: μέτρια (κοντές μπασκέτες). Πρόσβαση: ελεύθερη. Τοποθεσία:
- Όλα τα δημοτικά, γυμνάσια και λύκεια σχολεία διαθέτουν γήπεδα μπάσκετ, αλλά απαγορεύεται η είσοδος στο κοινό.
[Επεξεργασία] Πίστες καρτ
- Ιδιωτική πίστα, σχετικά μικρή, δίπλα στο 5χ5, πλησίον Εργ. Κατοικιών Λαυρίου, προσβάσιμο απο τον δρόμο Λαυρίου - Καμάριζας
[Επεξεργασία] Στίβος
- Στάδιο ΑΠΕΛ: Στίβος από ταρτάν. Κατάσταση: πολύ καλή. Ανοιχτό στο κοινό. Τοποθεσία:
[Επεξεργασία] Δείτε επίσης
[Επεξεργασία] Εξωτερικοί σύνδεσμοι
- ΔΗΜΟΣ ΛΑΥΡΙΟΥ
- Portal ΛΑΥΡΙΟΥ
- Σχετικά με τη σιδηροδρομική γραμμή Αθηνών - Λαυρίου
- Mapquest - Lavrio
- Λαύριο: Πανοραμικές αεροφωτογραφίες 360°