Αγία Παρασκευή Αττικής

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Συντεταγμένες: 38°00′09″N 23°49′15″E / 38.0025°N 23.8208°E / 38.0025; 23.8208

Δήμος Αγίας Παρασκευής
Πόλη
Το Αμερικανικό Κολλέγιο, ο Προφήτης Ηλίας, η Πλατεία Αγίου Ιωάννου και ο Ναός της Αγίας Παρασκευής

Έμβλημα
Χώρα Flag of Greece.svg Ελλάδα
Γεωγραφικό διαμέρισμα Στερεά Ελλάδα
Περιφέρεια Αττικής
Διοίκηση
 • Δήμαρχος Ιωάννης Σταθόπουλος
Έκταση 7,935 τ.χλμ
Υψόμετρο 206 μ
Πληθυσμός 59.704(2011)
Τηλεφωνικός κωδικός 21
Ιστοσελίδα agiaparaskevi.gr

ΗΗ Αγία Παρασκευή είναι δήμος του Βορείου Τομέα στην Περιφέρεια Αττικής. Ο "μόνιμος πληθυσμός" της σύμφωνα με την απογραφή του 2011 ανέρχεται σε 59.704 άτομα και η έκτασή της σε 7,935 τ.χμ., με πυκνότητα πληθυσμού 7.524 κατοίκους ανά τ.χμ. και υψόμετρο 206 μέτρα στο ύψος της κεντρικής πλατείας. Η κατοικημένη έκταση της Αγίας Παρασκευής ανέρχεται στα 5,64 τ.χμ., δεδομένου ότι ένα κομμάτι του Δήμου εκτείνεται στον Υμηττό. Βρίσκεται στην ανατολική πύλη του λεκανοπεδίου Αττικής και αποτελεί άτυπη έδρα του τριτογενούς τομέα του "συγκροτήματος". Δήμαρχος μέχρι και τις 31/8/2014 είναι ο Βασίλης Ζορμπάς.


Πληθυσμιακή Εξέλιξη[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η οδός Αγίου Ιωάννου στην Αγία Παρασκευή.

Η Αγία Παρασκευή αρχικά αναπτύσσεται κατά τις πρώτες δεκαετίες του 20ου αιώνα ως χωριό της Μεσογαίας, ενώ το 1965 προάγεται σε δήμο και συνιστά την πρωτεύουσα πόλη της Ανατολικής Αττικής. Μεγάλη οικιστική δημοφιλία γνωρίζει κατά τις δεκαετίες του 1970, 1980 και του 1990 ως σύγχρονο βορειοανατολικό προάστιο των Αθηνών, ενώ σήμερα αποτελεί ανεπτυγμένη πόλη στο ανατολικό άκρο της μητροπολιτικής Αθήνας, στο πολεοδομικό συγκρότημα της οποίας είναι ενταγμένη ήδη από τα μέσα του 20ου αιώνα. Έκτοτε ο πληθυσμός παρουσιάζει αυξητικές τάσεις. Με την εφαρμογή της νέας διοικητικής διαίρεσης της χώρας κατά το Πρόγραμμα Καλλικράτης το 2011 ουδεμία μεταβολή επήλθε στο Δήμο, σύμφωνα με το άρθρο 1,§ 5.1.Β αυτού.

Πληθυσμιακή Εξέλιξη Δήμου Αγίας Παρασκευής
Χρονολογία Πληθυσμός Δήμου Έκταση Δήμου Πυκνότητα Δόμησης Προστεθείς Πληθυσμός Νέα Αύξηση Πληθυσμού Αθροιστική Αύξηση
1981 32.904 κάτοικοι 7,935 χμ2 4.147 κάτοικοι/χμ2 32.904 κάτοκοι - -
1991 47.463 κάτοικοι 7,935 χμ2 5.981 κάτοικοι/χμ2 +14.559 κάτοικοι +44,25% 44,25%
2001 56.836 κάτοικοι 7,935 χμ2 7.163 κάτοικοι/χμ2 +9.373 κάτοικοι +19,75% 72,7%
2011 59.704 κάτοικοι 7,935 χμ2 7.498 κάτοικοι/χμ2 +2.868 κάτοικοι +5,04% 81,4%

πρωτογενείς πηγές:ΕΣΥΕ, Δήμος Αγίας Παρασκευής

Η Λεωφόρος Παναγούλη στο Σταυρό

Γεωγραφία - συνοικίες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο κεντρικός οικισμός αναπτύσσεται αμφίπλευρα της Λεωφόρου Μεσογείων, πέριξ της Πλατείας Αγίας Παρασκευής.

Νοτιοανατολικά, στους πρόποδες του Υμηττού εκτείνεται ο οικισμός του Αγιάννη, ενώ νοτιοδυτικά εντοπίζεται η φιλήσυχη γειτονιά της Νέας Ζωής και δυτικότερα, στα σύνορα με το Χολαργό, ο Τσακός με κέντρο την Πλατεία Μικράς Ασίας επί της οδού Αρκαδίου. Στο βόρειο τμήμα της Αγίας Παρασκευής εντοπίζεται το Κοντόπευκο, μεταξύ της Λεωφόρου Μεσογείων και της οδού Γαρυτού που αποτελεί και το σύνορο με το Δήμο Χαλανδρίου, βορειανατολικά ο Παράδεισος και ανατολικότερα, στα σύνορα με το Γέρακα, τα Πευκάκια.

ΤΤο Κοντόπευκο και ο Παράδεισος αναπτύχθηκαν οικιστικά κυρίως κατά τις δεκαετίες 1970, 1980 και 1990 κυρίως λόγω του μέτρου της αντιπαροχής, το οποίο δημιουργεί τετραόροφες πουλυκατοικίες (πενταόροφες από τη δεκαετία του 1990 μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του 2000) σε μέχρι πρότινος ελεύθερα οικόπεδα ή στη θέση παλαιών μονοκατοικιών. Τα Πευκάκια είναι η πιο πρόσφατη συνοικία του Δήμου και βρίσκεται σε φάση ανάπτυξης τόσο οικιστικά όσο και πολεοδομικά.


Ιστορικά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στην αρχαιότητα αποτελούσε τμήμα της περιφέρειας του αττικού δήμου Φλύας της Κεκροπίδος φυλής, στη μεσόγαια χώρα, σύμφωνα με τη διοικητική διαίρεση του Κλεισθένους. Σήμερα συνιστά εύρωστο προάστιο στο ανατολικό άκρο των Αθηνών.

Απέχει 7,5 έως 11 χιλιόμετρα από το κέντρο της πρωτεύουσας και διοικητικά "εντάσσεται" στη χωρική αρμοδιότητα της Περιφέρεια Αττικής και της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Αττικής. Επίσης εντάσσεται στο (άτυπο) "συγκρότημα" των Βορείων Προαστίων, του οποίου αποτελεί σύγχρονο συγκοινωνιακό κόμβο και ταυτόχρονα μια περιοχή που δεν έχει παύσει να γίνεται ολοένα πιο ελκυστική για τους κατοίκους του λεκανοπεδίου τα τελευταία 35 χρόνια.

Κατά τις πρώτες δεκαετίες του 20ού αιώνα άρχισαν να εγκαθίστανται μόνιμοι κάτοικοι και το 1963 έγινε αυτόνομος δήμος που αποτέλεσε την πρωτεύουσα της Νομαρχίας Ανατολικής Αττικής. Ωστόσο το 1995 με την κατάργηση των Νομαρχιών και την ίδρυση των Νομαρχιακών Αυτοδιοικήσεων, με το ν. 2218/1994, εντάχθηκε εντός της χωρικής αρμοδιότητας της Νομαρχίας Αθηνών ως άτυπη έδρα του "Ανατολικού Τομέα" της Νομαρχίας.

Το 1963 παρουσία των Βασιλέων, έναντι του λόφου Τσακού, εγκαινιάζεται το Κέντρο Πυρηνικών Ερευνών "Δημόκριτος". Βορειότερα είχε ανεγερθεί το Αμερικάνικο Κολέγιο, όπου φιλοξενήθηκε η Αμερικάνικη Ολυμπιακή Ομάδα το 2004 και τμήμα του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης. Την περίοδο της χούντας οικοδομείται το Ραδιομέγαρο της ΕΡΤ επί της λεωφόρου Mεσογείων, παραπλήσια του οποίου ήταν το μεγάλο στρατόπεδο των πεζοναυτών.

Οικοδομημένη στους πρόποδες του Υμηττού, η Αγία Παρασκευή είναι ένα από τα λίγα προάστια που προικίστηκαν με πλούσια βλάστηση, κυρίως στις υπώρειες του όρους. Η υψηλής ποιότητας ζωή στην περιοχή είχε ως αποτέλεσμα τον κορεσμό της, ώστε κατά την απογραφή του 2011 από την ΕΣΥΕ, η Αγία Παρασκευή να μετρά μόνιμο πληθυσμό 59.704 κατοίκους. Διαθέτει πληθώρα σχολείων και βρίθει από πλατείες, ελεύθερους χώρους και πάρκα. Είναι χαρακτηριστικό το γεγονός πως κάθε συνοικία έχει και τη δική της τοπική πλατεία μαζί με την τοπική της μικρο-αγορά.

Στην κεντρική πλατεία της βρίσκεται και η ομώνυμη εκκλησία, ενώ αποτελεί και ένα από τα πιο καλαίσθητα και επισκέψιμα σημεία εστίασης για τους δημότες των Βορειοανατολικών Προαστίων, αλλά και των Μεσογείων. Φημισμένη είναι και η γειτονική πλατεία του Αϊ-Γιάννη με την πληθώρα καφέ, εστιατορίων, εμπορικών κέντρων, γυμναστηρίων κ.λ.π. Στον Υμηττό βρίσκεται η Μονή του Άγιου Ιωάννη του Κυνηγού με θέα του λεκανοπεδίου μέχρι και τον Πειραιά. Η πευκόφυτη φύση της προσφέρεται για περπάτημα, ποδηλασία και πικ-νικ. Μάλιστα ο δρόμος από το βουνό συνεχίζει μέχρι το Δάσος της Καισαριανής.

Η Αγία Παρασκευή αποτελεί την είσοδο στο λεκανοπέδιο από τα ανατολικά και επικοινωνεί με την πεδιάδα των Μεσογείων μέσω της ομώνυμης λεωφόρου (Λεωφ. Μεσογείων). Συνδέεται με την Αττική Οδό μέσω της Περιφερειακής Υμηττού (κόμβοι 13, Υ3 και Υ4). Ο περιφερειακός οδικός δακτύλιος της πόλης εναρμονίζεται γύρω από την Αγία Παρασκευή και το Χολαργό. Αποτελείται από τη Λεωφόρο Μεσογείων που κινείται βόρεια του Χολαργού και του παραδοσιακού κάτω οικισμού της Αγίας Παρασκευής, ενώ μετά τη δόμηση των βόρειων εκτάσεων (Κοντόπευκο, Παράδεισος, Πευκάκια) ουσιαστικά χωρίζει την πόλη στα δύο. Η Λεωφόρος κινείται καθοδικά έως ότου αγγίξει το ανατολικό άκρο του λεκανοπεδίου επί του Υμηττού (Σταυρός). Μετά την οικειοποίηση και της έκτασης "Πευκάκια" όπου παλαιότερα διέμεναν αθίγγανοι και εμφανιζόταν στους χάρτες είτε στο Χαλάνδρι είτε στο Γέρακα, δημιουργείται ένας μικρός περιφερειακός δακτύλιος γύρω από την έκταση (Περιφερειακή Υμηττού και Αττική Οδός προς της συμβολή τους στο Σταθμό της Δ. Πλακεντίας που αγγαλιάζουν την πόλη από τα βορειοανατολικά μέχρι το Σταυρό). Νότια του Δήμου εκτείνεται η Περιφερειακή Υμηττού που διοχετεύει τη διαμπερή κυκλοφορία της Ανατολικής Αττικής και των Αθηνών έξω από την πόλη, με δύο εξόδους προς τα δυτικά (Δημόκριτος και Οδός Αναστάσεως στο Χολαργό). Επιπλέον, στα δυτικά υπάρχει ένας μικρός κυκλικός δακτύλιος στα σύνορα των δύο γειτονικών πόλεων (Οδός Ελ. Βενιζέλου και 17ης Νοεμβρίου) που διοχετεύει την κίνηση γύρω από το Λόφο Τσάκου στα δυτικά και τη Μεσογείων.

Συγκρότημα διαμερισμάτων στο Κοντόπευκο

Επιπλέον, η περιοχή εξυπηρετείται συγκοινωνιακά και από το διπλό κομβικό σταθμό της Δουκίσσης Πλακεντίας (Μετρό & Προαστιακός Αθήνας) και του Χαλανδρίου, καθώς και από τον σταθμό του μετρό ("Αγία Παρασκευή"), ο οποίος ξεκίνησε τη λειτουργία του στις 30 Δεκεμβρίου 2010.

Η γραμμή 3 του Μετρό αρχικά είχε σχεδιαστεί να κινείται κατά μήκος της Μεσογείων από τον Παπάγο (στάση Εθνική Άμυνα), χωρίς να εκτρέπεται από τη Λεωφόρο προς το Χαλάνδρι. Το δημοτικό συμβούλιο όμως της Αγίας Παρασκευής έκρινε πως η περιοχή είχε ήδη αρκετά επιβαρυνθεί λόγω της διχοτόμησής της από τη Λ. Μεσογείων και της θέσης της στην είσοδο του λεκανοπεδίου και ότι το μετρό επί της λεωφόρου θα δημιουργούσε σημαντικά προβλήματα συμφόρησης σε μια τόσο κορεσμένη περιοχή. Συνεπώς αποφασίστηκε η εκτροπή της γραμμής του Μετρό από το Νομισματοκοπείο προς το Χαλάνδρι και το Γέρακα, επί των Λεωφόρων Δουκίσσης Πλακεντίας και Αττικής Οδού. Ομοίως η σημερινή στάση "Δουκίσσης Πλακεντίας" είχε προβλεφθεί αρχικά να βρίσκεται επί του Σταυρού στο άκρο του λεκανοπεδίου. Συνεπώς και η στάση "Αγία Παρασκευή" αντιπροτάθηκε να λειτουργήσει επί της Λεωφόρου Αγίας Παρασκευής-Χαλανδρίου που ενώνει τις Πλατείες Αγίας Παρασκευής και Κένεντι στο Χαλάνδρι.

Αττική Οδός: Ανέδειξε την Πόλη σε Σημαντικό Συγκοινωνιακό Κόμβο

Λόγω δε των καθυστερήσεων στην κατασκευή των έργων υποδομής λίγο πριν τους Ολυμπιακούς Αγώνες επισπεύσθηκε η ολοκλήρωση των σταθμών του "Χαλανδρίου" και της "Δουκίσσης Πλακεντίας", χωρίς να έχουν ολοκληρωθεί οι στάσεις "Χολαργός", "Νομισματοκοπείο" και "Αγία Παρασκευή". Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να διαιωνίζεται η καθυστέρηση στην ολοκλήρωσή τους, με συνεχείς ανασκευές στα χρονοδιαγράμματα λόγω της αντίρρησης των κατοίκων που εξυπηρετούνται από τις στάσεις που λειτουργούν καθώς απαιτείται το κλείσιμό τους για ένα εξάμηνο.

Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι η στάση "Αγία Παρασκευή" λειτουργεί επί των διοικητικών ορίων του Χαλανδρίου και εναπόκεται στο Δήμο να επιτρέψει την είσοδο πιθανής δημοτικής συγκοινωνίας της Αγίας Παρασκευής στα όριά του, λαμβάνοντας υπόψη πως απαγόρευσε κάτι τέτοιο στους Δήμους Βριλησσίων, Μελισσίων και Πεντέλης για της στάση της "Δουκίσσης Πλακεντίας". Πολλές συνεπώς είναι οι αντιρρήσεις των κατοίκων πλέον για την απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου να προτείνει την εκτροπή της γραμμής του Μετρό έξω από το Δήμο.

Πύλη Σταυρού: Σηματοδοτεί τη Μετάβαση από το Λεκανοπέδιο των Αθηνών στη Μεσογαία και Τούμπαλιν

Το 1993 οι κάτοικοι της Αγίας Παρασκευής εξέφρασαν την έντονη δυσαρέσκεια και αντίθεσή τους στην κατασκευή του δακτυλίου του Υμηττού. Ο δακτύλιος του Υμηττού θα αποτελούσε μία μεγάλη οδό στο βουνό, απευθείας συνδεδεμένη με την Αττική Οδό. Η περάτωση της κατασκευής του δακτυλίου, αλλά και της Αττικής Οδού θα σήμαινε μαζική κοπή δένδρων καθώς και παρουσία ηχορύπανσης, γεγονός που οδήγησε στην αναπόφευκτη αντίθεση των ντόπιων. Παρόλα αυτά, το κράτος αρνούμενο να αλλάξει τα σχέδιά του, έστειλε μπουλντόζες στο βουνό. Η πράξη αυτή οδήγησε σε μία μεγάλη και έντονη διαδήλωση, η οποία έλαβε χώρα τον Απρίλιο του 1993. Χιλιάδες κάτοικοι της Αγίας Παρασκευής, μαζί με τον τότε Δήμαρχο Σταύρο Κώτση, ανέβηκαν στο βουνό και στάθηκαν μπροστά στις μπουλντόζες, αναγκάζοντας τους οδηγούς τους να αποχωρήσουν. Αργότερα όμως, κατέφθασε η αστυνομία, η οποία συνέλαβε το Δήμαρχο και ανάγκασε τους διαδηλωτές να εγκαταλείψουν την περιοχή. Τελικώς, η κατασκευή των δύο οδών ξεκίνησε και ολοκληρώθηκε το 2001 με τη κατασκευή υπόγειων σηράγγων στο βουνό οι οποίες περιόρισαν δραστικά την κοπή πολλών πεύκων.

Ιστορικό του Δήμου[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Αγία Παρασκευή ως το 1921 ανήκε στο Δήμο Αθηναίων. Αναγνωρίστηκε για πρώτη φορά ως κοινότητα το 1929 αλλά καταργήθηκε την ίδια χρονιά, για να ξαναγίνει κοινότητα (από συνοικισμός του Χαλανδρίου) το 1931. Δήμος έγινε το 1963.[1]


Κοινότητα Αγίας Παρασκευής[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

..........

  • 1954-1959: Στις εκλογές κέρδισε ο συνδυασμός "Αναγέννησις-Αναδημιουργία".[2]
  • 1959-1964: Νίκησε ο συνδυασμός "Πρόοδος".[3]

Διατελέσαντες Δήμαρχοι Αγίας Παρασκευής Αττικής[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Διάρκεια θητείας Όνομα Ποσοστό % του νικητή Σημειώσεις
1964-1967 Γεώργιος Παπαγιάννης Ο συνδυασμός του πήρε 1.740 ψήφους.
1974-1975 Παναγιώτης Σπυρόπουλος Διορισμένος Πρωτοδίκης, διορισμένος από την κυβέρνηση εθνικής ενότητας.
1975-1982 Σωτήριος Κατσάρας 58,8% (1975)/ 50,38% (1978), με την υποστήριξη της ΝΔ Πέθανε.
1η Ιαν. 1983 - 31 Δεκ. 1994 Λεονάρδος Χατζηανδρέου 57,84% (1982) / 51,29% (1986)/ 51,48% (1990)[4] Υποστηρίχθηκε από το ΠΑΣΟΚ και το ΚΚΕ Εσ. στις εκλογές του 1982. Εξελέγη βουλευτής Κυκλάδων με το ΠΑΣΟΚ στις εκλογές του 1993.[5] 1ος Πρόεδρος του Συνδέσμου Προστασίας και Ανάπτυξης του Υμηττού (1992-93).[6]
1η Ιαν. 1995 - 29 Μαΐου 2001 Σταύρος Κώτσης (Ιωάννινα 1947 - πέθανε στις 29 Μαΐου 2001)[7] 63,05% (1994) / 52,03% (1998) Θάνατος εν ενεργεία από καρκίνο.[8] Καταγόταν από την Ήπειρο. Εξελέγη για πρώτη φορά το 1994 και επανεκλεγόταν ως και το 1998.
2001-2002 Βασίλειος Γιαννακόπουλος Εξελέγη Δήμαρχος για να συμπληρώσει τη θητεία του αποβιώσαντος Κώτση. 1η θητεία
2003-2006 Αντώνιος-Αθανάσιος Σιδέρης 53,41% (2002)
1η Ιαν. 2007- 31 Δεκ. 2010 Βασίλειος Γιαννακόπουλος 52,54% (2006) 2η θητεία
1η Ιαν. 2011 - 31 Αυγ. 2014 Βασίλειος Ζορμπάς 51,53% Γιατρός-πνευμονολόγος, γεννήθηκε το 1954.
1η Σεπτ. 2014- σήμερα Ιωάννης Σταθόπουλος 50,82% Γεννήθηκε στην Αρκαδία στις 12 Φεβρ 1954.[9] Μαιευτήρας-Χειρουργός-Γυναικολόγος.

Διαδικτυακοί Τόποι Ενημέρωσης για την Αγία Παρασκευή[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Ιστορικά στοιχεία για την Αγία Παρασκευή Αττικής
  2. Aποτελέσματα Εκλογών Δημοτικών και Κοινοτικών Αρχών κατά Δήμους και Κοινότητας άνω των 2.000 κατοίκων των ετών 1951, 1954 και 1959., Ψηφιακή Βιβλιοθήκη ΠΕΡΓΑΜΟΣ, του ΕΚΠΑ.
  3. Aποτελέσματα Εκλογών Δημοτικών και Κοινοτικών Αρχών κατά Δήμους και Κοινότητας άνω των 2.000 κατοίκων των ετών 1951, 1954 και 1959, Ψηφιακή Βιβλιοθήκη ΠΕΡΓΑΜΟΣ, του ΕΚΠΑ, σελ. 79
  4. EETAA, Αποτελέσματα εκλογών Δ. Αγίας Παρασκευής 1986-2010
  5. Βουλή των Ελλήνων
  6. Σύνδεσμος Προστασίας και Ανάπτυξης Υμηττού
  7. Κηδεύεται σήμερα ο Στ. Κώτσης, Ριζοσπάστης, 31-5-2001, ηλεκτρονική έκδοση.
  8. Σταύρος Κώτσης: 10 χρόνια απουσίας, Σύμβουλος On line, 10-6-2011, ανάκτηση 29-8-2014.
  9. eklogika.gr, Βιογραφικό Γιάννη Σταθόπουλου.