Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας
Περιφέρεια

Έμβλημα
Χάρτης της Ελλάδας με Στερεάς Ελλάδας
Η θέση της Περιφέρειας στην Ελλάδα
Χώρα Flag of Greece.svg Ελλάδα
Πρωτεύουσα Λαμία
Μεγαλύτερη πόλη Χαλκίδα
Μεγαλύτερος δήμος Δήμος Χαλκιδέων
Διοίκηση  
 • Περιφερειάρχης Κώστας Μπακογιάννης
 • Αντιπεριφερειάρχες
Διοικητική διαίρεση  
 • Αποκεντρωμένη διοίκηση Θεσσαλίας-Στερεάς Ελλάδας
 • Περιφερειακές ενότητες
 • Δήμοι 25
Επίσημη γλώσσα(ες) Ελληνικά
Τοπωνύμιο Στερεοελλαδίτης
Στερεοελλαδίτισα
Έκταση  
 • Συνολική 15.549 χλμ²
 • Κατάταξη θέση
 • Πλάτος 95 χλμ.
 • Μήκος 230 χλμ.
 • Νερό  ? %
 • Γεωγ. πλάτος 00° 00′ 00″ N ?
 • Γεωγ. μήκος 00° 00′ 00″ E ?
Πληθυσμός  
 • Συνολικός 547.390 (απογραφή 2011)
 • Κατάταξη πληθ. θέση
 • Πυκνότητα 35,2 κάτ./τ.χμ.
 • Κατάταξη πυκν. 11η θέση
 • Ψηλότερο σημείο Βουνό Γκιώνα
2.510 μ.
 • Μέσο  ? μ.
 ? μ.
Συντομογραφίες GR24 GR-H
Ιστότοπος www.pste.gov.gr

Η Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας είναι μία διοικητική περιφέρεια στο γεωγραφικό διαμέρισμα της Κεντρικής Ελλάδας στην Ελλάδα. Συνορεύει με τις περιφέρειες Θεσσαλία στα βόρεια, Δυτική Ελλάδα στα δυτικά και νοτιοδυτικά, και Αττική στα νοτιοανατολικά. Ο Κορινθιακός κόλπος βρίσκεται στα νότια και το Αιγαίο Πέλαγος στα ανατολικά. Η περιοχή κατοικείται από την εποχή του λίθου, όπως δείχνουν τα ευρήματα στην Αλίαρτο, στη Χαλκίδα, στα Ψαχνά και σε άλλες περιοχές.[1]

Σύμφωνα με την απογραφή του 2011 ο πληθυσμός της περιφέρειας ανέρχεται σε 547.390 κατοίκους. Πρωτεύουσα είναι η Λαμία που είναι η 41η μεγαλύτερη πόλη της Ελλάδας και αποτελεί ένα δυναμικά αναπτυσσόμενο αστικό κέντρο στο οποίο κινούνται καθημερινά 100.000 άνθρωποι.[2] Μεγαλύτερη πόλη είναι η Χαλκίδα η 32η μεγαλύτερη πόλη της Ελλάδας και η μεγαλύτερη στη Στερεά με πληθυσμό 53.584 κατοίκους και με δημοτικό πληθυσμό 92.202 κατοίκους.

Η περιφέρεια έχει πικεφαλής τον περιφερειάρχη Κλέαρχο Περγαντά ο οποίος εξελέγη στις Δημοτικές και Περιφερειακές εκλογές του 2010 και ασκεί τα καθήκοντά του από την 1η Ιανουαρίου του 2011.

Eτυμολογία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η περιοχή της Στερεάς Ελλάδας σήμερα αποτελεί και περιφέρεια και γεωγραφικό διαμέρισμα της Ελλάδας. Η παραδοσιακή ονομασία της είναι Ρούμελη και συνήθως δεν περιλαμβάνονταν η Αττική. Στην περιφέρεια Στερεάς περιλαμβάνονται 5 περιφερειακές ενότητες ενώ στο γεωγραφικό διαμέρισμα Στερεάς 7 νομοί.

Το όνομα Ρούμελη αρχικά σήμαινε η «χώρα των Ρουμς» δηλαδή η «χώρα των Ρωμιών» ή η «χώρα των Ρωμαίων», εννοώντας το βυζαντινό κράτος και προέρχεται από παραφθορά της Τουρκικής λέξης Ρουμ και ιλή. Επίσεις από το όνομα αυτό προέρχεται και ο οθωμανικός διοικητικός τίτλος Ρούμελη Βαλεσή που σημαίνει «Βαλής της Ρούμελης», και έφερε επιμέρους ο τοπάρχης της περιοχής της σημερινής Στερεάς Ελλάδας μέχρι την περιοχή περίπου της Θεσσαλονίκης στις αρχές της Ελληνικής Επανάστασης του 1821.

Μετά το 1453, Ρούμελη ονομάστηκε το Ευρωπαϊκό τμήμα της Οθωμανικής αυτοκρατορίας με κέντρο τη Σόφια. Με την ίδρυση του νέου Ελληνικού κράτους, Ρούμελη ονομάστηκε η περιοχή της Στερεάς Ελλάδας.[3][4] Το επίσημο όνομα Στερεά Ελλάδα, προέρχεται από την αντιπαράθεση με την Πελοποννησιακή χερσόνησο απέναντι από τον Κορινθιακό Κόλπο, καθώς και το γεγονός ότι οι δύο αυτές περιοχές διαμόρφωσαν το ανεξάρτητο ελληνικό κράτος το 1832.

Γεωγραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Στερεά Ελλάδα βρίσκεται στο νότιο τμήμα του ηπειρωτικού κορμού της χώρας και καταλαμβάνει έκταση 15.549 τετραγωνικά χιλιόμετρα με 230 χιλιόμετρα μήκος και 95 χιλιόμετρα πλάτος καθιστώντας την 2η μεγαλύτερη σε έκταση ελληνική περιφέρεια. Αποτελείται από ηπειρωτικό και νησιωτικό τμήμα και είναι ανοιχτή στο Αιγαίο Πέλαγος και το Ιόνιο Πέλαγος μέσω εσωτερικών θαλασσών και μεγάλου μήκους ακτών. Συνορεύει με τρεις περιφέρειες. Την περιφέρεια Θεσσαλίας στα βόρεια, την περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας στα δυτικά και νοτιοδυτικά, και την περιφέρεια Αττικής στα νοτιοανατολικά. Στα νότια βρέχεται από τον Κορινθιακό κόλπο και στα ανατολικά από το Αιγαίο Πέλαγος.

Η περιφέρεια δεν ταυτίζεται απόλυτα με το γεωγραφικό διαμέρισμα της Στερεάς Ελλάδας, καθώς σε αυτή δεν εντάσσονται οι νομοί Αττικής και Αιτωλοακαρνανίας. Το νησιώτικο τμήμα περιλαμβάνει το νησί της Εύβοιας που εκτείνεται κατά μήκος της βορειοανατολικής ηπειρωτικής Στερεάς Ελλάδας και είναι το δεύτερο μεγαλύτερο νησί της χώρας και το έκτο μεγαλύτερο της Μεσογείου με έκταση 3.654 τετραγωνικά χιλιόμετρα, το νησί της Σκύρου που είναι το νοτιότερο νησί των Βορείων Σποράδων και αποτελεί το δέκατο ένατο μεγαλύτερο νησί της Ελλάδας με έκταση 209,5 τετραγωνικά χιλιόμετρα, καθώς και ένα μεγάλο αριθμό νησιών και νησίδων.

Η Στερεά διαιρείται σε πέντε νομούς, της Βοιωτίας με έκταση 2.952 τετραγωνικά χιλιόμετρα, της Ευβοίας με 4.167 τετραγωνικά χιλιόμετρα, της Ευρυτανίας με 1.869 τετραγωνικά χιλιόμετρα, της Φθιώτιδας με 4.441 τετραγωνικά χιλιόμετρα και της Φωκίδας με 2.120 τετραγωνικά χιλιόμετρα που ταυτίζονται με τις περιφερειακές ενότητες ύστερα από την εφαρμογή του Προγράμματος Καλλικράτης.

Παλαιότερο λογότυπο της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας. Σύμβολίζει το θόλο της Αθηνάς Προναίας στους Δελφούς.
Παλαιότερο σύμβολο της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας.

Διοικητική διαίρεση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Περιφερειακές Ενότητες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η περιφέρεια διαιρείται σε 5 περιφερειακές ενότητες που συστάθηκαν με το Πρόγραμμα Καλλικράτης και ταυτίζονται γεωγραφικά με τα εδάφη των νομών. Οι 5 περιφερειακές ενότητες είναι της Βοιωτίας, Ευβοίας, Ευρυτανίας, Φθιώτιδας και Φωκίδας με πρωτεύουσες τις Λιβαδειά, Χαλκίδα, Καρπενήσι, Λαμία και Άμφισσα αντίστοιχα. Η ενότητα με τον μεγαλύτερο πληθυσμό είναι της Ευβοίας με 215.136 κατοίκους σύμφωνα με την απογραφή του 2001 και σε έκταση της Φθιώτιδας με 4.441 km2

Π.Ε. Πρωτεύουσα Έκταση (km2) Πληθυσμός Πυκνότητα (Πληθυσμός/km2)
Βοιωτίας Λιβαδειά 2.952 131.085 44,4
Εύβοιας Χαλκίδα 4.167 215.136 51,6
Ευρυτανίας Καρπενήσι 1.869 32.053 17,1
Φθιώτιδας Λαμία 4.441 178.771 40,3
Φωκίδας Άμφισσα 2.120 48.284 22,8

Δήμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στο έδαφος της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας έχουν συσταθεί 25 πρωτοβάθμιοι δήμοι (ΟΤΑ). Η περιφερειακή ενότητα της Βοιωτίας αποτελείται από 6 δήμους, της Ευβοίας από 8, της Ευρυτανίας από 2, της Φθιώτιδας από 7 και της Φωκίδας από 2. Ο δήμος με τον μεγαλύτερο πληθυσμό είναι της Χαλκίδας με 92.202 κατοίκους σύμφωνα με την απογραφή του 2001 και σε έκταση των Δελφών με 1122,93 τ.χμ.. Στην κατηγορία «πληθυσμός» αναγράφεται ο πραγματικός πληθυσμός της απογραφής 2001, κατανεμημένος στους νέους ΟΤΑ.[5]

Έμβλημα Δήμος Π.Ε. Έκτ. (km2) Πληθ. Έδρα
Αλιάρτου Βοιωτίας 256,89 12.300 Αλίαρτος
Διστόμου-Αράχοβας-Αντίκυρας Βοιωτίας 292,7 11.532 Δίστομο
Θηβαίων Βοιωτίας 822,92 37.524 Θήβα
Λεβαδέων Βοιωτίας 698,79 33.152 Λιβαδειά
Ορχομενού Βοιωτίας 436,41 13.962 Ορχομενός
Τανάγρας Βοιωτίας 554,01 21.156 Σχηματάρι
Διρφύων-Μεσσαπίων Εύβοιας 779,86 21.064 Ψαχνά
Ερέτριας Εύβοιας 168,5 13.325 Ερέτρια
Ιστιαίας-Αιδηψού Εύβοιας 499,3 22.722 Ιστιαία
Καρύστου Εύβοιας 672,43 14.645 Κάρυστος
Κύμης-Αλιβερίου Εύβοιας 801,21 33.527 Αλιβέρι
Μαντουδίου-Λίμνης-Αγίας Άννας Εύβοιας 585,39 15.049 Λίμνη
Σκύρου Εύβοιας 223 2,602 Σκύρος (πόλη)
Χαλκιδέων Εύβοιας 412,38 92.202 Χαλκίδα
Αγράφων Ευρυτανίας 924,1 13.604 Κερασοχώρι
Καρπενησίου Ευρυτανίας 924,1 18.449 Καρπενήσι
Αμφίκλειας-Ελάτειας Φθιώτιδας 493,5 14.395 Κάτω Τιθορέα
Δομοκού Φθιώτιδας 694,97 14.793 Δομοκός
Λαμιέων Φθιώτιδας 947 73.574 Λαμία
Λοκρών Φθιώτιδας 614,7 24.611 Αταλάντη
Μακρακώμης Φθιώτιδας 836,6 21.750 Σπερχειάδα
Μώλου-Αγίου Κωνσταντίνου Φθιώτιδας 337,298 13.932 Καμένα Βούρλα
Στυλίδας Φθιώτιδας 463,9 14.686 Στυλίδα
Δελφών Φωκίδας 1122,93 26.992 Άμφισσα
Δωρίδος Φωκίδας 1006,95 16.021 Λιδωρίκι

Πολιτικά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Περιφερειακές εκλογές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Εκλογές το 2014[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Κώστας Μπακογιάννης εξελέγη περιφερειάρχης Στερεάς στον δεύτερο γύρο, συγκεντρώνοντας ποσοστό 56,06% έναντι γύρω στο 44% για το Βαγγέλη Αποστόλου.[6]


Υποψήφιος / Συνδυασμός / Κόμμα %
1ου γύρου
Ψήφοι
1ου γύρου
%
2ου γύρου
Ψήφοι
2ου γύρου
Σύνολο εδρών
Κώστας Μπακογιάννης / ΑΛΛΑΖΟΥΜΕ. ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ / ΝΔ 41,35% 136.688 56,06% 161.286 31
Βαγγέλης Αποστόλου / ΣΤΕΡΕΑ ΣΕ ΝΕΑ ΤΡΟΧΙΑ / ΣΥΡΙΖΑ 18,75% 61.961 43,94% 126.428 10
Θανάσης Γιαννόπουλος / ΘΑΝΑΣΗΣ ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ - ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΣΤΕΡΕΑ ΕΛΛΑΔΑ / ΕΠΑΛ 14,40% 47.609 4
Απόστολος Γκλέτσος / ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΥΓΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΣΤΕΡΕΑ ΕΛΛΑΔΑ / Χρυσή Αυγή 9,04% 29.867 2
Γιώργος Μαρίνος / ΛΑΪΚΗ ΣΥΣΠΕΙΡΩΣΗ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ / ΚΚΕ 8,83% 29.191 2
Κώστας Χαϊνάς / ΕΝΕΡΓΟΙ ΠΟΛΙΤΕΣ ΣΤΕΡΕΑΣ / ΔΗΜΑΡ, ΠΡΑΣΙΝΟΙ 4,27% 14.115 1
Βασίλης Ζούμπος / ΑΡΙΣΤΕΡΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΣΤΗ ΣΤΕΡΕΑ ΕΛΛΑΔΑ / ΑΝΤΑΡΣΥΑ 3,36% 11.093 1

Εκλογές το 2010[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στις περιφερειακές εκλογές του 2010, που διεξήχθησαν στις 7 Νοεμβρίου, προηγήθηκε στον πρώτο γύρο ο υποψήφιος που στηριζόταν από το ΠΑΣΟΚ Κλέαρχος Περγαντάς, με ποσοστό 39,02%, ακολουθούμενος από τον υποψήφιο που στηριζόταν από την Νέα Δημοκρατία Αθανάσιο Χειμάρα, που συγκέντρωσε ποσοστό 35,20%. Στις επαναληπτικές εκλογές που διεξήχθησαν στις 14 Νοεμβρίου 2010, περιφερειάρχης Στερεάς Ελλάδας εξελέγη ο Κλέαρχος Περγαντάς που συγκέντρωσε ποσοστό 52,93% έναντι 47,07% του αντιπάλου του Αθανασίου Χειμάρα. Η συμμετοχή των ψηφοφόρων στον πρώτο γύρο ήταν 66,81% ενώ στον δεύτερο 50,15%[7]


Περιφερειακές εκλογές Στερεάς Ελλάδας, 7 Νοεμβρίου 2010
Υποψήφιος - Συνδυασμός (κόμμα) %
1ου γύρου
Ψήφοι
1ου γύρου
%
2ου γύρου
Ψήφοι
2ου γύρου
Σύνολο εδρών
Κλέαρχος Περγαντάς / ΣΤΕΡΕΑ ΕΛΛΑΔΑ (ΠΑΣΟΚ) 39,02 129.020 52,93 130.189 31
Αθανάσιος Χειμάρας / ΜΑΖΙ ΓΙΑ ΤΗ ΣΤΕΡΕΑ ΕΛΛΑΔΑ (ΝΔ - Δημοκρατική Αναγέννηση) 35,20 116.399 47,07 115.766 13
Γεώργιος Μαρίνος / ΛΑΪΚΗ ΣΥΣΠΕΙΡΩΣΗ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ (ΚΚΕ) 10,87 35.954 3
Νίκος Παπανδρέου / ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΟ ΜΕΤΩΠΟ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ (ΛΑ.Ο.Σ.) 7,96 26.324 2
Νικόλαος Στουπής / ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΙΚΗ ΚΑΙ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ (ΣΥΡΙΖΑ) 3,70 12.219 1
Δέσποινα Σπανούδη / ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΚΙΝΗΜΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ (Οικολόγοι/ΔΗΜ.ΑΡ.) 3,25 10.753 1

Αδελφοποιήσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Στερεά Ελλάδα - Ιστορία Τουριστική Πύλη της Στερεάς Ελλάδας, Ανακτήθηκε 28 Σεπτεμβρίου 2011
  2. Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε. Ανακτήθηκε 28 Σεπτεμβρίου 2011
  3. Νεώτερον Εγκυκλοπαιδικον Λεξικόν Ηλίου, τομ.16ος, σελ.706, Ανακτήθηκε 28 Σεπτεμβρίου 2011
  4. Ρούμεληlivepedia.gr, Ανακτήθηκε 28 Σεπτεμβρίου 2011
  5. Απόφαση 45892 του Υπουργού Εσωτερικών - ΦΕΚ Β΄1292, Ανακτήθηκε 7 Οκτωβρίου 2011
  6. Θρίλερ με Δούρου-Σγουρό - Ποιοι εκλέγονται περιφερειάρχες και δήμαρχοι, Έθνος, ηλεκτρονική έκδοση, 25-5-2014.
  7. Υπουργείο Εσωτερικών, εκλογικά αποτελέσματα
  8. Σύμφωνο συνεργασίας Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας-Περιφέρειας Γιαγξί Κίνας lamiareport.gr, (12 Απριλίου 2011), Ανακτήθηκε 27 Σεπτεμβρίου 2011

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]