Ευρωπαϊκό πρωτάθλημα ποδοσφαίρου
- Για το Euro 2016,πηγαίνετε στη σελίδα Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Ποδοσφαίρου 2016
To Ευρωπαϊκό πρωτάθλημα ποδοσφαίρου (γνωστό ως EURO ) είναι η κυριότερη Ευρωπαϊκή διοργάνωση ποδοσφαίρου εθνικών ομάδων και διοργανώνεται από την ΟΥΕΦΑ. Διεξάγεται κάθε τέσσερα χρόνια από το 1960. Από το 1984 και επίσημα από το 1991 διεξάγεται και ευρωπαϊκό πρωτάθλημα γυναικών.
Πίνακας περιεχομένων |
Ιστορικό [Επεξεργασία]
Η ιδέα για τη δημιουργία ένος ευρωπαϊκού πρωταθλήματος εθνικών ομάδων υπήρχε από το 1927 και ανήκε στο Γάλλο Ανρί Ντελονέ, παλιό ποδοσφαιριστή και διαιτητή που τότε ήταν αναπληρωτής πρόεδρος της ΦΙΦΑ. Όμως, οι συνθήκες δεν ήταν ώριμες.
Μόλις τον Ιούνιο του 1957, όταν πλέον είχαν ξεκινήσει αντίστοιχες διοργανώσεις σε άλλες ηπείρους: το Κόπα Αμέρικα στη Νότ. Αμερική, το Κόπα Άφρικα στην Αφρική και το Κύπελλο Εθνών στην Ασία, αποφάσισαν και τα κράτη μέλη της ΟΥΕΦΑ να διοργανώσουν ένα ευρωπαϊκό πρωτάθλημα. Από τα 31 μέλη της ΟΥΕΦΑ μόνο 14 ψήφισαν την πρόταση, που συνάντησε μεγάλη αντίδραση από τις τέσσερις βρετανικές ομοσπονδίες. Τελικά, αποφασίστηκε η πραγματοποίηση του θεσμού ανά τετραετία με την ονομασία Κύπελλο Εθνών "Ανρί Ντελονέ", προς τιμήν του εμπνευστή του, ο οποίος είχε πλέον πεθάνει από το 1955, αφού στο μεταξύ είχε διατελέσει γενικός γραμματέας της ΟΥΕΦΑ ως το 1954.
Στην πρώτη διοργάνωση δήλωσαν συμμετοχή μόνο 17 χώρες, με απούσες τις πιο δυνατές ομάδες της Ευρώπης. Δεν δήλωσαν συμμετοχή: οι τέσσερις βρετανικές ομοσπονδίες (Αγγλία, Σκοτία, Ουαλία, Βόρεια Ιρλανδία), η παγκόσμια πρωταθλήτρια του 1954 Δυτική Γερμανία, η φιναλίστ του Παγκοσμίου Κυπέλλου 1958 Σουηδία, η Ιταλία και η Ολλανδία. Η τελική φάση έγινε στη Γαλλία τον Ιούλιο του 1960 και πρώτη νικήτρια ήταν η Σοβιετική Ένωση.
Η επιτυχία της διοργάνωσης και η απήχηση που είχε στους φιλάθλους είχαν ως αποτέλεσμα στο δεύτερο ευρωπαϊκό πρωτάθλημα να συμμετάσχουν όλες οι χώρες μέλη της ΟΥΕΦΑ.
Σύστημα διεξαγωγής [Επεξεργασία]
Στις πρώτες δύο διοργανώσεις (1960, 1964) οι ομάδες έπειτα από κλήρωση αγωνίζοταν σε διπλούς αγώνες νοκ-άουτ μέχρι τα ημιτελικά. Ακολουθούσε η τελική φάση στην έδρα μιας από τις τέσσερις χώρες, που περιλάμβανε τους δυο ημιτελικούς, το μεγάλο τελικό και τον αγώνα για την τρίτη θέση.
Από την τρίτη διοργάνωση (1968) κι έπειτα η προκριματική φαση διεξάγεται σε ομίλους. Ως το 1976 οι όμιλοι ήταν οκτώ. Οι πρώτοι των ομίλων αγωνίζονταν στα προημιτελικά σε διπλούς αγώνες νοκ-άουτ και μόνο τέσσερις ομάδες έπαιζαν στην τελική φάση που διεξαγόταν στην έδρα μιας από τις τέσσερις χώρες.
Από το 1980 οι ομάδες της τελικής φάσης έγιναν οκτώ, που προκρίνονταν από επτά προκριματικούς ομίλους, ενώ η διοργανώτρια χώρα συμμετείχε απευθείας στην τελική φάση. Οι οκτώ ομάδες αγωνίζονταν σε δυο ομίλους. Το 1980 οι πρώτοι των ομίλων έπαιξαν στον τελικό και οι δεύτεροι στον μικρό τελικό για την 3η θέση. Από το 1984 ως το 1992 οι δύο πρώτοι των ομίλων έπαιζαν στους ημιτελικούς ενώ καταργήθηκε ο αγώνας της 3ης θέσης ως άνευ σημασίας.
Από το 1996 οι ομάδες της τελικής φάσης έγιναν δεκαέξι, που προκρίνονται από προκριματικούς ομίλους, ενώ η διοργανώτρια χώρα συμμετέχει απευθείας στην τελική φάση. Το 2000 (Βέλγιο / Ολλανδία) και το 2008 (Αυστρία / Ελβετία) η τελική φάση ανατέθηκε σε δύο χώρες. Οι 16 ομάδες της τελικής φάσης αγωνίζονται σε τέσσερις ομίλους. Στη συνέχεια οι δυο πρώτες κάθε ομίλου αγωνίζονται στα προημιτελικά σε αγώνες νοκ άουτ ως τον τελικό.
Ομάδες τελικής φάσης [Επεξεργασία]
- 1960 - 1976: 4
- 1980 - 1992: 8
- 1996 - 2012: 16
- 2016: 24
Στατιστικά χωρών [Επεξεργασία]
Οι τελικοί [Επεξεργασία]
.svg){kind=small}
Πρωταθλήτριες χώρες [Επεξεργασία]
| Τίτλοι | Χώρα | Χρονιά |
|---|---|---|
| 3 | Γερμανία* | 1972, 1980, 1996 |
| Ισπανία | 1964, 2008, 2012 | |
| 2 | Γαλλία | 1984, 2000 |
| 1 | ΕΣΣΔ | 1960 |
| Ιταλία | 1968 | |
| Τσεχοσλοβακία | 1976 | |
| Ολλανδία | 1988 | |
| Δανία | 1992 | |
| Ελλάδα | 2004 |
* Το 1972 και το 1980 ως Δυτική Γερμανία.
Στατιστικά παικτών [Επεξεργασία]
Πρώτοι σκόρερ (σε τελικές φάσεις) [Επεξεργασία]
| Θέση | Παίκτης | Συμμετοχές | Γκολ |
|---|---|---|---|
| 1 |  Μισέλ Πλατινί |
5 (1984) | 9 |
| 2 |  Άλαν Σίρερ |
9 (1992, 1996, 2000) | 7 |
| 3 |  Ρουντ Φαν Νίστελροϊ |
8 (2004, 2008) | 6 |
| Πάτρικ Κλάιφερτ |
9 (1996, 2000), 2004) | 6 | |
 Ζλάταν Ιμπραΐμοβιτς |
10 (2004, 2008, 2012) | 6 | |
| Τιερί Ανρί |
12 (2000, 2004, 2008) | 6 | |
 Νούνο Γκόμες |
14 (2000, 2004, 2008) | 6 | |
| Κριστιάνο Ρονάλντο |
14 (2004, 2008, 2012) | 6 |
Πρώτοι σκόρερ ανά τουρνουά [Επεξεργασία]
.jpg)
Πολυτιμότεροι παίκτες [Επεξεργασία]
Η διάκριση απονέμεται από το 1980.
Περισσότερα τουρνουά [Επεξεργασία]
| Τουρνουά | Παίκτης | Χρονιές |
|---|---|---|
| 4 |  Λόταρ Ματέους |
1980, 1984, 1988, 2000 |
| Αρόν Γουίντερ |
1988, 1992, 1996, 2000 | |
 Πέτερ Σμάιχελ |
1988, 1992, 1996, 2000 | |
 Αλεσάντρο Ντελ Πιέρο |
1996, 2000, 2004, 2008 | |
| Λίλιαν υιράμ |
1996, 2000, 2004, 2008 | |
| Έντβιν φαν ντερ Σαρ |
1996, 2000, 2004, 2008 | |
 Ίκερ Κασίγιας |
2000, 2004, 2008, 2012 | |
| Όλοφ Μέλμπεργκ |
2000, 2004, 2008, 2012 |
Περισσότερες συμμετοχές [Επεξεργασία]
| Αγώνες | Παίκτης |
|---|---|
| 16 | Έντβιν φαν ντερ Σαρ |
| Λίλιαν Τυράμ |
|
| 14 | Ίκερ Κασίγιας |
| Νούνο Γκόμες |
|
| Λουίς Φίγκο |
|
| Φίλιπ Λαμ |
|
 Κάρελ Πομπόρσκι |
|
| Κριστιάνο Ρονάλντο |
|
| Ζινεντίν Ζιντάν |
Πρωταθλητές προπονητές [Επεξεργασία]
Πηγή [Επεξεργασία]
- "Η Βίβλος των Euro", ET Sports, τεύχος 38 (12/5/2008)
Εξωτερικοί σύνδεσμοι [Επεξεργασία]
- Η επίσημη ιστοσελίδα της UEFA (Αγγλικά)
- Ιστορικό από την επίσημη σελίδα για το Euro 2012 (Αγγλικά)
- Ιστορικό από τη σελίδα της ΕΠΟ
- Οι τελικοί
|
|||||
| Διεθνές Ποδόσφαιρο | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
FIFA | Παγκόσμιο Κύπελλο | Παγκόσμιο Κύπελλο Γυναικών | Κύπελλο Συνομοσπονδιών | Παγκόσμια κατάταξη | FIFA Ballon d'Or 
|
|||||||||||
| Παγκόσμια Κύπελλα Ποδοσφαίρου | |||||||||||
|
Ουρουγουάη 1930 | Ιταλία 1934 | Γαλλία 1938 | Βραζιλία 1950 | Ελβετία 1954 | Σουηδία 1958 | Χιλή 1962 | Αγγλία 1966 | Μεξικό 1970 | Δυτική Γερμανία 1974 | Αργεντινή 1978 | Ισπανία 1982 | Μεξικό 1986 | Ιταλία 1990 | ΗΠΑ 1994 | Γαλλία 1998 | Νότια Κορέα - Ιαπωνία 2002 | Γερμανία 2006 | Νότια Αφρική 2010 | Βραζιλία 2014 | Ρωσία 2018 | Κατάρ 2022 |
|
|||||
|
|||||||||||||||||
