Σταντάλ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Σταντάλ
Stendhal.jpg
Γενικές πληροφορίες
Όνομα στη
μητρική γλώσσα
Stendhal (Γαλλικά)
Γέννηση23  Ιανουαρίου 1783[1][2][3][4][5][6][7][8][9][10][11]
Γκρενόμπλ[12][13]
Θάνατος23  Μαρτίου 1842[1][2][3][4][5][6][7][8][9][10][11]
Παρίσι[14][13]
Αιτία θανάτουεγκεφαλικό επεισόδιο
Συνθήκες θανάτουφυσικά αίτια
Τόπος ταφήςΚοιμητήριο της Μονμάρτρης
ΕθνικότηταΓάλλοι
ΨευδώνυμοStendhal, Henri Stendhal[15], Stendalis[15], Louis Alexandre Bombet, Anastase de Serpière, Don Flegme, Dominique και William Crocodile
Χώρα πολιτογράφησηςΓαλλία
Θρησκείααθεϊσμός
Εκπαίδευση και γλώσσες
Μητρική γλώσσαΓαλλικά
Ομιλούμενες γλώσσεςΓαλλικά
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότητασυγγραφέας[16]
αυτοβιογράφος
ημερολογιογράφος
βιογράφος
μυθιστοριογράφος
Αξιοσημείωτο έργοΤο Κόκκινο και το Μαύρο
Το Μοναστήρι της Πάρμας
On Love
Memoirs of an Egotist
Mémoires d'un touriste
Vanina Vanini
Λυσιέν Λεβέν
Armance
The Life of Henry Brulard
Rome, Naples and Florence
Racine and Shakespeare
Italian Chronicles
d:Q17358554
Οικογένεια
ΓονείςChérubin Beyle και Henriette Gagnon
ΑδέλφιαPauline Beyle
Αξιώματα και βραβεύσεις
Αξίωμαd:Q21694612 (1810–1814)[17]
ΒραβεύσειςΙππότης της Λεγεώνας της Τιμής
Commons page Σχετικά πολυμέσα

Ο Μαρί-Ανρί Μπελ (γαλλικά:Marie-Henri Beyle, 23 Ιανουαρίου 178323 Μαρτίου 1842), γνωστότερος με το φιλολογικό του ψευδώνυμο Σταντάλ (Stendhal), ήταν Γάλλος συγγραφέας. Οι βαθύτατες ψυχολογικές αναλύσεις του στα «μυθιστορήματα μαθητείας» που έγραψε, τον τοποθετούν στην πρώτη σειρά των μυθιστοριογράφων του 19ου αιώνα. Τα περιφημότερα από τα μυθιστορήματα αυτά, Το Κόκκινο και το Μαύρο και Το μοναστήρι της Πάρμας, αναφέρονται σε νέους με ρομαντικούς πόθους, δύναμη αισθημάτων και όνειρα δόξας.

Βιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Διορίστηκε στο Συμβούλιο της Επικρατείας (Conseil d'État) το 1810 και έλαβε μέρος ως αξιωματικός της Επιμελητείας στην εκστρατεία του Ναπολέοντα στη Ρωσία (1812). Εγκαταστάθηκε μετά στο Μιλάνο ως το 1821 και διετέλεσε πρόξενος της Γαλλίας στην Τεργέστη και στην Τσιβιταβέκκια. Υπήρξε λάτρης της Τέχνης, της Ιταλίας και των γυναικών.

Έργα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Vies de Haydn, Mozart et Métastase (Η ζωή των Χάυντν, Μότσαρτ και Μεταστάσιου, 1815)
  • Histoire de la Peinture en Italie (Ιστορία της ζωγραφικής στην Ιταλία, 1917)
  • Rome, Naples et Florence (Ρώμη, Νεάπολη και Φλωρεντία, 1817, 1827)
  • De l'amour (Περί έρωτος, 1822)
  • Racine et Shakespeare (Ρακίνας και Σαίξπηρ, 1823-1825)
  • Vie de Rossini (Βίος του Ροσσίνι, 1823)
  • Armance (Αρμάνς, μυθιστόρημα, 1827)
  • Vanina Vanini (Βανίνα Βανίνι, διήγημα, 1829)
  • Promenades dans Rome (Περίπατοι στη Ρώμη, 1829)
  • Le Rouge et le Noir (Το Κόκκινο και το Μαύρο, μυθιστόρημα, 1830)
  • Mémoires d'un touriste (Αναμνήσεις ενός περιηγητή, 1838)
  • La Chartreuse de Parme (Το μοναστήρι της Πάρμας, μυθιστόρημα, 1839)
  • Chroniques italiennes (Ιταλικά χρονικά, διηγήματα, 1837-1839)
    • Vittoria Accoramboni (Βιττόρια Ακκοραμπόνι)
    • Les Cenci (Οι Τσέντσι)
    • La Duchesse de Palliano (Η δούκισσα του Παλλιάνο)
    • L'Abbesse de Castro (Η ηγουμένη του Κάστρο)
    • Trop de faveur tue (Η υπερβολική εύνοια σκοτώνει)
    • Suora Scolastica (Αδελφή Σχολαστική)
    • San Francesco a Ripa (Σαν Φραντσέσκο α Ρίπα)
Μεταθανάτιες δημοσιεύσεις
  • Écoles italiennes de peinture (Ιταλικές σχολές ζωγραφικής, 1932)
  • Souvenirs d'égotisme (Αναμνήσεις εγωτισμού, αυτοβιογραφικό, 1892)
  • Lucien Leuwen (Λυσιέν Λεβέν, ημιτελές μυθιστόρημα, 1835, δημοσ. 1894)
  • Lamiel (Λαμιέλ, ημιτελές μυθιστόρημα, 1839–1842, δημοσ. 1889)
  • Le Rose et le Vert (Το Ροζ και το Πράσινο, ημιτελές διήγημα, 1928)
  • Vie de Napoléon (Βίος του Ναπολέοντα, 1929)
  • Journal (Ημερολόγιο, 1801–1817)
  • Vie de Henry Brulard (Η ζωή του Ανρί Μπρυλάρ, αυτοβιογραφικό, 1835–1836, δημοσ. 1890)

Ελληνικές μεταφράσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Η Βιτόρια Ακοραμπόνι, δούκισσα του Μπρατσιάνο (από τα «Ιταλικά χρονικά»): Αρίστος Καμπάνης (εκδ. Γράμματα, 1924), Μανώλης Γιαλουράκης (εκδ. Gutenberg, 1993), Παύλος Μάτεσις (εκδ. Καστανιώτη, 1997)
  • Η ηγουμένη του Κάστρο (από τα «Ιταλικά χρονικά»): Κλέων Παράσχος (εκδ. Άγκυρα, 1924), Ελένη Αστερίου (εκδ. Θεωρία, 1985), Μανώλης Γιαλουράκης (εκδ. Gutenberg, 1989), Βούλα Λούβρου (εκδ. Ολκός, 1992)
  • Οι Τσέντσι (από τα «Ιταλικά χρονικά»): Στρατής Τσίρκας (εκδ. Κέδρος, 1969), Κλείτος Κύρου (εκδ. Άγρα, 1993), Πέτρος Χάρης (εκδ. Εστία, 1993)
  • Περί έρωτος : Γιάννης Παλαιολόγος (εκδ. Εξάντας, 1995), Έφη Κορομηλά (εκδ. Πατάκη, 2008)
  • Αρμάνς : Μανώλης Γιαλουράκης (με τίτλο «Παρισινά σαλόνια») (εκδ. Φοντάνα, 1973), Χριστόφορος Λιοντάκης (εκδ. Ηριδανός, 1978), Δημήτρης Κωστελένος (με τίτλο «Σκηνές από ένα παρισινό σαλόνι») (εκδ. Κραναός, 1984)
  • Βανίνα Βανίνι (από τα «Ιταλικά χρονικά») : Τατιάνα Τσαλίκη - Μηλιώνη (εκδ. Πατάκη, 1996), Χ.Κίττου & Στ.Βαρβαρούσης («Ερατώ»)
  • Το κόκκινο και το μαύρο : Πέτρος Χάρης (εκδ. Μιχαήλ Σ. Ζηκάκη, 1925), Τάκης Δραγώνας (εκδ. Αυλός, 1967), Γιώργος Σπανός (εκδ. Πάπυρος, 1972), Νίκος Αθανασιάδης (εκδ. Αποσπερίτης, 1987), Καλλιόπη Κάσου (εκδ. Ελευθεροτυπία, 2007)
  • Το μοναστήρι της Πάρμας : Γιάννης Μπεράτης (Γκοβόστης, 1950), Νίκος Σαρλής (εκδ. Π.Κ., 1955), Κωστούλα Αγγελοπούλου (De Agostini Hellas, 2006)
  • Ιταλικά χρονικά : Χαρά Κίττου & Στέργιος Βαρβαρούσης (εκδ. Ερατώ, 1991)
  • Αναμνήσεις εγωτισμού : Τίτος Πατρίκιος (εκδ. Γνώση, 1983)
  • Λυσιέν Λεβέν : Νάγια Παπασπύρου - Υφαντή (εκδ. Κριτική, 1988), Κρις Μαυρομάτη & Βαλερί Ρασπιλέρ (εκδ. Μέδουσα, 1991)
  • Λαμιέλ : Μαρίνα Μέντζου (εκδ. Ερατώ, 2000)
  • Το ροζ και το πράσινο : Βερονίκη Δαλακούρα (εκδ. Νεφέλη, 1990)
  • Μίνα ντε Βανγκέλ : Βερονίκη Δαλακούρα (εκδ. Νεφέλη, 1987), Βασίλης Πουλάκος (εκδ. Ροές, 2001)
  • Θαύματα ή Τα προνόμια της 10ης Απριλίου 1840 : Γιώργος Σαββίδης (εκδ. Λέσχη, 1987)
  • Η ζωή του Μότσαρτ : Λόισκα Αβαγιανού (εκδ. Εξάντας, 1991), Ζηνοβία Ευαγγέλου (εκδ. Γράμματα, 1991)
  • Η κάσα κι ο βρικόλακας : Βασίλης Πουλάκος (εκδ. Ροές, 2001)

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]


  1. 1,0 1,1 1,2 Γερμανική Εθνική Βιβλιοθήκη, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: Gemeinsame Normdatei. Ανακτήθηκε στις 9  Απριλίου 2014.
  2. 2,0 2,1 2,2 «Henri Marie Beyle». (Αγγλικά) Benezit Dictionary of Artists. 2006. B00019049. ISBN-13 978-0-19-977378-7.
  3. 3,0 3,1 3,2 RKDartists. 439822. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  4. 4,0 4,1 4,2 (Αγγλικά) SNAC. w64q8044. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  5. 5,0 5,1 5,2 filmportal.de. eb5339188ca8423983e51e5dc59b9c9a. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  6. 6,0 6,1 6,2 (Γαλλικά) BD Gest'. 22462. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  7. 7,0 7,1 7,2 (Γερμανικά) Εγκυκλοπαίδεια Μπρόκχαους. stendhal. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  8. 8,0 8,1 8,2 «Grove Art Online» (Αγγλικά) Oxford University Press. 12  Νοεμβρίου 1998. T081288.
  9. 9,0 9,1 9,2 «Gran Enciclopèdia Catalana» (Καταλανικά) Grup Enciclopèdia Catalana. 0064120.
  10. 10,0 10,1 10,2 GeneaStar. sthendal.
  11. 11,0 11,1 11,2 Roglo. p=henri;n=beyle.
  12. Γερμανική Εθνική Βιβλιοθήκη, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: Gemeinsame Normdatei. Ανακτήθηκε στις 10  Δεκεμβρίου 2014.
  13. 13,0 13,1 «Большая советская энциклопедия» (Ρωσικά) Great Russian Entsiklopedia, JSC. Μόσχα. 1969. Ανακτήθηκε στις 28  Σεπτεμβρίου 2015.
  14. Γερμανική Εθνική Βιβλιοθήκη, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: Gemeinsame Normdatei. Ανακτήθηκε στις 30  Δεκεμβρίου 2014.
  15. 15,0 15,1 Czech National Authority Database. jn19990008232. Ανακτήθηκε στις 30  Αυγούστου 2020.
  16. Γερμανική Εθνική Βιβλιοθήκη, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: Gemeinsame Normdatei. Ανακτήθηκε στις 24  Ιουνίου 2015.
  17. www.conseil-etat.fr/le-conseil-d-etat/histoire-patrimoine/les-grandes-figures-du-conseil-d-etat/henri-beyle-dit-stendhal.