Σκακιστικά κομμάτια

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Τα αυθεντικά κομμάτια τύπου Στώντον (από αριστερά προς τα δεξιά: Πιόνι, Πύργος, Ίππος, Αξιωματικός, Βασίλισσα και Βασιλιάς)
Πεσσοί
Chess king icon.png Βασιλιάς
Chess queen icon.png Βασίλισσα
Chess rook icon.png Πύργος
Chess bishop icon.png Αξιωματικός
Chess knight icon.png Ίππος
Chess pawn icon.png Πιόνι

Τα Σκακιστικά κομμάτια, ή τα πιόνια, ή οι πεσσοί, είναι τα κομμάτια που έχουν αναπτυχθεί σε μια σκακιέρα για να παιχθεί το παιχνίδι σκάκι. Τα κομμάτια ποικίλουν από το πώς κινούνται στη σκακιέρα και αυτό τους δίνει διαφορετική αξία στο παιχνίδι. Σε μια κανονική παρτίδα σκάκι o κάθε παίκτης ξεκινά με:

Ο ένας παίκτης στο σκάκι αναφέρεται ως "λευκός" και ο άλλος ως "μαύρος" σύμφωνα με το χρώμα των κομματιών που έχει στο παιχνίδι. Για να γίνει διάκριση μεταξύ των δύο, τα μαύρα κομμάτια είναι πιο σκούρα από ό,τι τα λευκά κομμάτια. Τα χρώματά τους δεν χρειάζεται να είναι μαύρο και άσπρο, αλλά ο καθένας θα πρέπει κανονικά να έχει ομοιόμορφο χρώμα. Το σετ κομματιών τύπου Στώντον είναι το πρότυπο στυλ για τα τουρνουά ή για ένα απλό παιχνίδι. Υπάρχουν πολλές παραλλαγές στο σκάκι και ορισμένα είδη σκακιστικών προβλημάτων που χρησιμοποιούν μη τυποποιημένα κομμάτια (όπως τα παραμυθένια κομμάτια), αν και αυτά δεν είναι τόσο δημοφιλή και η συντριπτική πλειοψηφία των παιχνιδιών που παίζονται χρησιμοποιεί το τυποποιημένο σετ σκακιού.

Ορολογία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στο σκάκι, η λέξη "κομμάτι" έχει τρεις σημασίες, ανάλογα με τα συμφραζόμενα:

  1. Μπορεί να σημαίνει οποιοδήποτε από τα φυσικά κομμάτια του σετ, συμπεριλαμβανομένων των πιονιών. Όταν χρησιμοποιείται με αυτόν τον τρόπο, το "κομμάτι" είναι συνώνυμο με το "στρατιωτάκι" ("chessman"[1] ή ​​απλά "man"[2]).
  2. Στο παιχνίδι, ο όρος "κομμάτι" χρησιμοποιείται συνήθως για να αποκλείσει τα πιόνια, αναφερόμενος μόνο σε βασίλισσα, πύργο, αξιωματικό, ίππο, ή σπανιότερα τον βασιλιά. Στο πλαίσιο αυτό, τα κομμάτια μπορούν να κατανέμονται σε τρεις ομάδες: τα σημαντικά κομμάτια (βασίλισσα και πύργος), τα ήσσονος σημασίας κομμάτια (αξιωματικός και ίππος), και τον βασιλιά.[3]
  3. Σε φράσεις όπως "κερδίζει ένα κομμάτι", "χάνει ένα κομμάτι" ή "θυσιάζει ένα κομμάτι", αναφέρεται μόνο σε αξιωματικό, ή ίππο. Η βασίλισσα, ο πύργος και το πιόνι καθορίζονται με βάση το όνομά τους σε αυτές τις περιπτώσεις, για παράδειγμα, "κερδίζει μια βασίλισσα", "χάνει έναν πύργο", ή "θυσιάζει ένα πιόνι".[4]

Τα συμφραζόμενα πρέπει να κάνουν την επιδιωκόμενη σημασία σαφή.[5][1].

Οι κινήσεις των κομματιών[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

α β γ δ ε ζ η θ
8
Chessboard480.svg
α8 μαύρος πύργος
β8 μαύρος ίππος
γ8 μαύρος αξιωματικός
δ8 μαύρη βασίλισσα
ε8 μαύρος βασιλιάς
ζ8 μαύρος αξιωματικός
η8 μαύρος ίππος
θ8 μαύρος πύργος
α7 μαύρο πιόνι
β7 μαύρο πιόνι
γ7 μαύρο πιόνι
δ7 μαύρο πιόνι
ε7 μαύρο πιόνι
ζ7 μαύρο πιόνι
η7 μαύρο πιόνι
θ7 μαύρο πιόνι
α6
β6
γ6
δ6
ε6
ζ6
η6
θ6
α5
β5
γ5
δ5
ε5
ζ5
η5
θ5
α4
β4
γ4
δ4
ε4
ζ4
η4
θ4
α3
β3
γ3
δ3
ε3
ζ3
η3
θ3
α2 λευκό πιόνι
β2 λευκό πιόνι
γ2 λευκό πιόνι
δ2 λευκό πιόνι
ε2 λευκό πιόνι
ζ2 λευκό πιόνι
η2 λευκό πιόνι
θ2 λευκό πιόνι
α1 λευκός πύργος
β1 λευκός ίππος
γ1 λευκός αξιωματικός
δ1 λευκή βασίλισσα
ε1 λευκός βασιλιάς
ζ1 λευκός αξιωματικός
η1 λευκός ίππος
θ1 λευκός πύργος
8
7 7
6 6
5 5
4 4
3 3
2 2
1 1
α β γ δ ε ζ η θ
Η θέση εκκίνησης στο σκάκι. Τα τετράγωνα αναφέρονται χρησιμοποιώντας αλγεβρική σημειογραφία.

Κάθε τύπος κομματιού κινείται με διαφορετικό τρόπο.

  • Ο πύργος κινείται οσαδήποτε κενά τετράγωνα προς τα εμπρός, προς τα πίσω, αριστερά ή δεξιά σε μια ευθεία γραμμή. Λαμβάνει επίσης μέρος, μαζί με το βασιλιά, σε μια ειδική κίνηση που ονομάζεται ροκέ.
  • Ο αξιωματικός κινείται οσαδήποτε κενά τετράγωνα διαγώνια σε μια ευθεία γραμμή. Κατά συνέπεια, ένας αξιωματικός μένει στα τετράγωνα του ίδιου χρώματος σε όλο το παιχνίδι. Οι δύο αξιωματικοί του κάθε παίκτη εκκινούν με θέση σε τετράγωνα αντίθετων χρωμάτων.
  • Η βασίλισσα κινείται οσαδήποτε κενά τετράγωνα σε κάθε κατεύθυνση: προς τα εμπρός, προς τα πίσω, αριστερά, δεξιά, ή διαγώνια, σε μια ευθεία γραμμή.
  • Ο βασιλιάς κινείται ακριβώς ένα κενό τετράγωνο προς οποιαδήποτε κατεύθυνση: προς τα εμπρός, προς τα πίσω, αριστερά, δεξιά, ή διαγώνια. Μπορεί, επίσης, να κάνει σε συνδυασμό με έναν πύργο μια ειδική κίνηση που ονομάζεται ροκέ.
  • Ο ίππος κινείται ένα τετράγωνο οριζόντια ή κάθετα και εν συνεχεία ένα ακόμα διαγώνια προς την ίδια όμως κατεύθυνση (δηλαδή δεξιά ή αριστερά αν αρχικά κινήθηκε κάθετα και πάνω ή κάτω αν αρχικά κινήθηκε οριζόντια). Κατά συνέπεια, ο ίππος εναλλάσσεται χρώματα τετραγώνων κάθε φορά που κινείται. Ο ίππος είναι το μόνο κομμάτι που πηδά πάνω από κάθε κομμάτι που παρεμβάλεται κατά τη μετακίνησή του (το ροκέ είναι η μοναδική ειδική περίπτωση στην οποία ένα κομμάτι μπορεί να κάνει άλμα πάνω από ένα άλλο).
  • Το πιόνι κινείται προς τα εμπρός (δηλαδή προς την πλευρά του αντιπάλου του στην σκακιέρα) ακριβώς ένα τετράγωνο, ή προαιρετικά δύο τετράγωνα όταν εκκινεί από το αρχικό τετράγωνό του. Όταν υπάρχει εχθρικό κομμάτι ένα τετράγωνο διαγώνια μπροστά από το πιόνι, είτε αριστερά είτε δεξιά, τότε το πιόνι μπορεί να συλλάβει εκείνο το κομμάτι και να μετακινηθεί στη θέση του. Ένα πιόνι μπορεί να εκτελέσει έναν ειδικό τύπο σύλληψη ενός εχθρικού πιονιού που ονομάζεται εν διελεύσει (en passant). Αν ένα πιόνι φτάσει στο τελευταίο τετράγωνο της σκακιέρας στην πλευρά του αντιπάλου του, τότε προάγεται σύμφωνα με την επιλογή του παίκτη σε βασίλισσα, πύργο, αξιωματικό ή ίππο.[6]

Τα υπόλοιπα κομμάτια, εκτός από τα πιόνια, συλλαμβάνουν με τον ίδιο τρόπο που κινούνται. Μια σύλληψη κομματιού αντικαθιστά το κομμάτι του αντιπάλου στο τετράγωνο αυτό, εκτός από την σύλληψη εν διελεύσει. Τα κομμάτια που συλλαμβάνονται απομακρύνονται αμέσως από το παιχνίδι. Ένα τετράγωνο μπορεί να κρατήσει μόνο ένα κομμάτι σε κάθε δεδομένη στιγμή. Εκτός από την περίπτωση του ροκέ και την κίνηση του ίππου, κανένα άλλο κομμάτι δεν μπορεί να πηδήξει πάνω από ένα άλλο κομμάτι.[6]

Πίνακας ονομάτων των πεσσών του σκακιού σε μερικές γλώσσες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σύμβολο Ελληνικά Ρωσικά Γαλλικά Αγγλικά Γερμανικά Ιταλικά Ουγγρικά Ισπανικά
♔ ♚ βασιλιάς (Ρ) король (Кр) roi (R) king (K) König (K) re (R) király (K) rey (R)
♕ ♛ βασίλισσα (Β) ферзь (Ф) dame,reine (D) queen (Q) Dame (D) donna (D) vezér (V) dama (D)
♖ ♜ πύργος (Π) ладья (Л) tour (T) rook (R) Turm (T) torre (T) bástya (B) torre (T)
♗ ♝ αξιωματικός (Α) слон (С) fou (F) bishop (B) Läufer (L) alfiere (A) futár (F) alfil (A)
♘ ♞ ίππος (Ι) конь (К) cavalier (C) knight (N,Kt) Springer (S) cavallo (C) huszár (H) caballo (C)
♙ ♟ πιόνι (Σ) пешка (П) pion (P) pawn (P) Bauer (b) pedone (P) gyalog (gy) peón (P)

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 Hooper (1992), σελ. 307.
  2. Hooper (1987), σελ. 200.
  3. Brace (1977), σελ. 220.
  4. Just (2003), σελ. 5.
  5. Burgess (2009), σελ. 523.
  6. 6,0 6,1 Just (2003), σσ. 13–16.

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]