Κομητεία της Σερδάνια

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Κομητεία της Σερδάνια
Comtat de Cerdanya
798-1118

Χάρτης
Οι μεσαιωνικές καταλανικές κομητείες μεταξύ 8ου και 12ου αιώνα.

Πολίτευμα
Κομητεία

Σημερινά κράτη Ισπανία, Γαλλία

Η Κομητεία της Σερδάνια (στα καταλανικά Comtat de Cerdanya, στα λατινικά Comitatus Ceritaniae, στα ισπανικά Condado de Cerdaña) ήταν μία από τις κομητείες που ιδρύθηκαν από τους Φράγκους στην Ισπανική Μαρκία κατά τις τελευταίες δεκαετίες του 8ου αιώνα. Έπαιξε σημαντικό ρόλο στην περιφερειακή πολιτική των κομητειών της περιοχής μέχρι που το 1118 απορροφήθηκε από την Κομητεία της Βαρκελώνης.

Οι απαρχές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η πρώιμη κομητεία της Σερδάνια δημιουργήθηκε το 731 όταν ο μουσουλμάνος διοικητής της περιοχής παντρεύτηκε την κόρη του δούκα της Ακουιτανίας Όντο του Μέγα, που επιθυμούσε την εξασφάλιση των νοτίων συνόρων του. Το 785 ο Καρλομάγνος κατέκτησε την περιοχή, στην οποία η μουσουλμανική εξουσία ήταν αμυδρή. Ο πρώτος γνωστός κυρίαρχος της Σερδάνια υπήρξε ο Μπορέλ Α´, που εξαρτάτο από τον κόμη της Τουλούζης. Εκείνη τη στιγμή η διοίκηση της περιοχής είχε ενοποιηθεί με αυτή των κομητειών της Μπεζαλού και του Ουρζέλ και μετά από το 817 ενσωματώθηκε στο δουκάτο της Ακουιτανίας. Τόσο η Σερδάνια όσο και το Ουρζέλ παρέμειναν ενωμένες μέχρι το 897 κάτω από την επιρροή και, πολλές φορές, έλεγχο του Κόμη της Αραγώνας. Το 842 οι μουσουλμάνοι του Εμιράτου της Κόρδοβας εισέβαλε στην Σερδάνια σε σκοπό την ανάκτηση των Πυρηναίων αλλά απωθήθηκαν από τον κόμη Σουνιφρέδο.

Μετά τον θάνατο του Λουδοβίκου του Τραυλού το 879, η Ακουιτανία και η Δυτική Φραγκία έζησαν μια περίοδο αστάθειας και αναταραχών που προκάλεσε την εκ των πραγμάτων ανεξαρτητοποίηση των κομητειών της ιβηρικής σε σχέση με την κεντρική αυτοκρατορική εξουσία. Κατά την εποχή αυτή ο τίτλος του κόμη έγινε κληρονομικός.

Διάσπαση κι επανένωση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο 10ος αιώνας χαρακτηρίστηκε από συνεχείς αναμοιρασμούς των εδαφών μεταξύ των μελών του κυβερνώντος οίκου της κομητείας. Οι κύριοι της Σερδάνια χρησιμοποιούσαν τον τίτλο του marchioμαργράβος»), που προέβαλε την θέση τους ως συνοριακοί κύριοι, ανεξάρτητοι από τον φράγκο βασιλιά. Ως αποτέλεσμα της απουσίας της φραγκικής εξουσίας και του μουσουλμανικού κινδύνου, η Σερδάνια απέκτησε πολλά φρούρια σε όλη την έκτασής της.

Το 897, ο Βιλφρέδος ο Τριχωτός πέθανε και μοίρασε τα εδάφη και τους τίτλους των κομητειών της μετέπειτα Καταλονίας (που τεχνικά δεν ήταν τίποτε άλλο παρά μια σειρά από δημόσια αξιώματα) μεταξύ των τεσσάρων γιων του. Η Σερδάνια, το Κονφλέν και η Μπέργα, μαζί με το Φενουιλιέδες, το Καπσί και την κομητεία της Μπεζαλού αποδόθηκαν στον Μίρο, ο οποίος με τη σειρά του τα ξαναμοίρασε μεταξύ των δικών του γιων. Ο μεγαλύτερος, Σουνιφρέδος, έλαβε την Σερδάνια και την επικυριαρχία πάνω στα αδέλφια του. Στο τέλος του 10ου αιώνα, τα εδάφη του Μίρο επαναενώθηκαν κάτω από την εξουσία του Ολίβα Καβρέτα.

Η κομητεία του συμπεριλάμβανε μεγάλο μέρος των περιοχών της σημερινής Βόρειας και Κεντρικής Καταλονίας και του Ενπορδά, αποτελώντας έτσι το αντίπαλον δέος του Μπορέλ Β´, κόμη της Βαρκελώνης εκείνη την εποχή. Ο Ολίβα έφτασε την δύναμη της Σερδάνια στο ζενίθ και με την αποχώρησή του από την εξουσία, έχρισε τον δευτερότοκό του γιο, Βιλφρέδο, κύριο της Σερδάνια και του Κονφλέν. Αυτός, το 1002 ενσωμάτωσε και την Μπέργα.

Φεουδαρχία και παρακμή[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Κατά τη διάρκεια του 11ου αιώνα, η Σερδάνια υιοθέτησε σε μεγάλο βαθμό την φεουδαρχία και τέθηκε κάτω από την επιρροή των κομητειών της Τουλούζης και του Φουά. Οι μεν κόμητες της Τουλούζης επιθυμούσαν να ελέγχουν το πέρασμα του Πουιμορέν στην Σερδάνια, ενώ αυτοί του Φουά επιθυμούσαν να ελέγχουν κάπως το σύνορο με το μουσουλμανικό βασίλειο της Αλ-Λαρίδα. Από την πλευρά τους, οι κόμητες της Σερδάνια βολιδοσκοπούσαν την ιερατική διοικητική εξουσία της ευρύτερης περιοχής της σημερινής Καταλονίας και του γαλλικού Μιντί. Στον έλεγχο εκ μέρους τους των σημαντικότατων μοναστηριών του Αγίου Μιχαήλ του Κουϊσά και του Ριπόλ (ήδη από τον 10ο αιώνα), προστέθηκε η αγορά της κυριότητας των αρχιεπισκοπών της Ναρβόννης και του Ουρζέλ.

Οι κόμητες της Σερδάνια είχαν να αντιμετωπίσουν την αντιπαλότητα των φεουδαρχών των εδαφών της κομητείας. Αυτό οδήγησε σε εσωτερικούς πολέμους, όπως εναντίον των κυρίων του Ρουσιγιόν ενώ η συμμετοχή του κόμη Γουλίέλμου Ιορδάνη στην Α´ Σταυροφορία αποδυνάμωσε κι άλλο την εξουσία τους στα εδάφη της κομητείας. Το 1058 ο κόμης Ραϋμούνδος σύναψε συμμαχία με τον μεγάλο του αντίπαλο για την κυριαρχία της Καταλονίας, τον κόμη της Βαρκελώνης, εναντίον των μουσουλμάνων. Οι εσωτερικές έριδες και η ολοένα και αυξανόμενη δύναμη των γειτόνων, οδήγησαν το 1118 στην πώληση της Σερδάνιας στον κόμη της Βαρκελώνης και από τότε έπαψε να υφίσταται ως ανεξάρτητη κομητεία. Από τότε ο τίτλος του κόμη της Σερδάνια ενσωματώθηκε αρχικά στους τίτλους του κόμη της Βαρκελώνης, έπειτα στο Στέμμα της Αραγώνας και τέλος ορισμένοι Ισπανοί βασιλείς, όπως ο Φίλιππος Β´ και ο Φίλιππος Δ´, έφεραν τον τίτλο του «κόμη της Σερδάνια».

Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα County of Cerdanya της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).