Συνθήκη του Μάαστριχτ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια

Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση
Υπογραφή	7 Φεβρουαρίου 1992
Σε ισχύ	1 Νοεμβρίου 1993
Υπογράφοντες	Κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης το 1992

Η Συνθήκη του Μάαστριχτ, επίσημα γνωστή ως Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση, θεωρείται σήμερα ίσως η σημαντικότερη και ιστορικότερη συνθήκη της Ευρωπαϊκής Ηπείρου και η δεύτερη ομοίως σε παγκόσμια κλίμακα μετά εκείνης της ίδρυσης του ΟΗΕ. Ιστορικά δεν υπήρξε ποτέ, στη παγκόσμια ιστορία παρόμοια συνθήκη με τόσο πλούσιο οικονομικό, πολιτικό, κοινωνικό και πολιτισμικό περιεχόμενο που να διατηρούσε ταυτόχρονα και το "ισότιμον" των Μελών Χωρών.

Η Συνθήκη του Μάαστριχτ που έλαβε το όνομα της πόλης Μάαστριχτ όταν εκεί στις 7 Φεβρουαρίου του 1992 και υπεγράφη, αποτελεί την τρίτη κατά σειρά θεμελιώδη συνθήκη με την οποία ολοκληρώθηκε η Ευρωπαϊκή Ένωση ως σύγχρονος θεσμός.

• Πρώτη θεμελιώδης συνθήκη ήταν η Συνθήκη της Ρώμης (1957).
• Δεύτερη θεμελιώδης συνθήκη ήταν η Ενιαία Ευρωπαϊκή Πράξη (1986), και
• Τρίτη θεμελιώδης συνθήκη είναι η Συνθήκη του Μάαστριχτ (1992).
  

Βέβαια στην εξέλιξη αυτή του θεσμού αυτού υπήρξαν και πολλές άλλες επιμέρους συνθήκες που αν και μη θεμελιώδεις συνέβαλαν όμως ουσιαστικά στην πορεία και την εξέλιξη της Ευρωπαϊκής Κοινότητας.

Η Συνθήκη του Μάαστριχτ τροποποιήθηκε από μεταγενέστερες συνθήκες.

[Επεξεργασία] Ιστορικό εξέλιξης

• 1951 18 Απριλίου. Συνθήκη των Παρισίων (1951). Έξι Ευρωπαϊκές Χώρες (η τότε Δυτική Γερμανία, η Γαλλία, η Ιταλία, η Ολλανδία, το Βέλγιο και το Λουξεμβούργο) ιδρύουν την Ευρωπαϊκή Κοινότητα Άνθρακα και Χάλυβα - (ΕΚΑΧ).
• 1957 25 Μαρτίου. Συνθήκη της Ρώμης (1957). Οι ίδιες παραπάνω Χώρες ιδρύουν και συγκροτούν την Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα (ΕΟΚ) καθώς και την Ευρωπαϊκή Κοινότητα Ατομικής Ενέργειας (ΕΚΑΕ), γνωστότερη ως EURATOM.
• 1962. Θεσπίζεται σε εφαρμογή των διατάξεων της Συνθήκης της Ρώμης - 1957, η Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ) γνωστότερη ως Γεωργικό Ταμείο - FEOGA (που προκαλεί και την προσοχή της τότε ελληνικής Κυβέρνησης).
• 1965 8 Απριλίου. Σύμβαση των Βρυξελλών - 1965 με την οποία και συγχωνεύονται τα όργανα των τριών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και γίνονται κοινά και για τις τρεις (ιδιαίτερα το Συμβούλιο και η Επιτροπή).
• 1968 Με την λήξη των προθεσμιών που ορίζονταν από την Συνθήκη της Ρώμης - 1957, πραγματοποιείται η Τελωνειακή Ένωση μεταξύ των παραπάνω έξι Χωρών μελών.
• 1970 22 Απριλίου. Σύμβαση του Λουξεμβούργου - 1970. Πρόκειται για την 1η Σύμβαση καθορισμού προϋπολογισμού.
• 1972 22 Ιανουαρίου. Συνθήκη των Βρυξελλών - 1972 δια της οποίας προσχωρούν στην ΕΟΚ το Ηνωμένο Βασίλειο, η Δανία και η Ιρλανδία με έναρξη εφαρμογής από 1-1-1973.
• 1975 Ιδρύεται το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, γνωστότερο ως "Περιφερειακό".
• 1975 22 Ιουλίου Σύμβαση των Βρυξελλών - 1975 που αφορά την 2η Σύμβαση προϋπολογισμού και την ίδρυση Ελεγκτικού Συνεδρίου.
• 1976 20 Σεπτεμβρίου. Πράξη που αφορά την εκλογή των μελών της Συνέλευσης (του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου) με καθολική ψηφοφορία.
• 1979 Θέσπιση Ευρωπαϊκού Νομισματικού Συστήματος (ΕΝΣ) και της Ευρωπαϊκής νομισματικής μονάδας ΕCU.
• 1979 28 Μαΐου Συνθήκη των Αθηνών - 1979 δια της οποίας προσχωρεί η Ελλάδα από 1-1-1981.
• 1985 Συνθήκη της Μαδρίτης Προσχώρηση της Ισπανίας με έναρξη εφαρμογής από 1-1-1986.
• 1985 Συνθήκη της Λισαβόνας (1985) Προσχώρηση της Πορτογαλίας με έναρξη εφαρμογής από 1-1-1986.
• 1985 Δεκέμβριος - Λουξεμβούργο. Διάσκεψη Κορυφής (του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου) στο Λουξεμβούργο όπου και εγκρίνεται το κείμενο της Ενιαίας Ευρωπαϊκής Πράξης (ΕΕΠ). Η ΕΕΠ μαζί με τις σχετικές δηλώσεις υπογράφεται στο Λουξεμβούργο στις 17 Φεβρουαρίου του 1986και στη Χάγη στις 28 Φεβρουαρίου 1986. Μετά την κύρωση αυτής ακολουθεί το πρώτο πακέτο Ντελόρ.
• 1988 Ιούνιος. Σύνοδος Ανόβερου. Συστήνεται 3μελής επιτροπή από τον Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζακ Ντελόρ προκειμένου καταρτισθεί ένα σχέδιο για τα τρία στάδια της Νομισματικής και Οικονομικής Ένωσης (ΟΝΕ).
• 1989 Ιούνιος. Μαδρίτη. Σύνοδος Κορυφής. Εγκρίνεται το Σχέδιο Ντελόρ για την ελεύθερη διακίνηση κεφαλαίων με έναρξη εφαρμογής το 1990.
• 1989 Δεκέμβριος Στρασβούργο. Αποφασίζεται να συνέλθει διακυβερνητική διάσκεψη με κύριο σκοπό την προπαρασκευή της νέας συνθήκης για τη ΟΝΕ.
• 1990 Δεκέμβριος Ρώμη. Αποφασίζεται η ετοιμασία των σχεδίων των συνθηκών για την ΟΝΕ και την πολιτική ένωση μέχρι την Σύνοδο του Μάαστριχτ στην Ολλανδία το 1991.
• 1991 Ιούνιος, Λουξεμβούργο. Διεξάγονται συζητήσεις επί των προτεινομένων παραπάνω σχεδίων.
• 1991 Δεκέμβριος. Στο Μάαστριχτ της Ολλανδίας συνέρχεται το Συμβούλιο Κορυφής (Ευρωπαϊκό Συμβούλιο) και εγκρίνει το κείμενο της νέας Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση - Ευρωπαϊκή Κοινότητα.
• 1992 7 Φεβρουαρίου Σύνοδος Μάαστριχτ. Υπογράφεται η νέα Συνθήκη του Μάαστριχτ στην οποια και ορίζεται ότι μέχρι το τέλος του 1992 θα πρέπει να έχει κυρωθεί απ΄ όλες τις Χώρες Μέλη, σύμφωνα με τα συνταγματικά για κάθε Χώρα Μέλος οριζόμενα .

[Επεξεργασία] Γενικά περιεχόμενα

Η Συνθήκη του Μάαστριχτ στο σύνολό της περιλαμβάνει το Προοίμιο, 7 Τίτλους (λατιναριθμούμενοι), 17 Πρωτόκολλα και 33 Δηλώσεις.

Ο Τίτλος Ι αφορά κοινές διατάξεις.

Ο Τίτλος ΙΙ αφορά μεταβατικές διατάξεις (δηλαδή περί κατάργησης της ΕΟΚ και σύσταση Ε.Ε., θεωρείται ως ο σημαντικότερος τίτλος της Συνθήκης αυτής).

Ο Τίτλος ΙΙΙ αφορά και αυτός μεταβατικές διατάξεις (δηλαδή περί κατάργησης της ΕΚΑΧ προς σύσταση της Ε.Ε.).

Ο Τίτλος VΙ αφορά επίσης μεταβατικές διατάξεις (δηλαδή περί κατάργησης της ΕΚΑΕ (της EURATOM)

Ο Τίτλος V που αφορά διατάξεις σχετικές με την κοινή εξωτερική πολιτική καθώς και με την πολιτική ασφάλειας.

Ο Τίτλος VΙ που αφορά διατάξεις σχετικές με την συνεργασία σε τομείς δικαιοσύνης και εσωτερικών υποθέσεων και

Ο Τίτλος VΙΙ που περιέχει τις τελικές διατάξεις.

Των παραπάνω ακολουθούν τα 17 Πρωτόκολλα και οι 33 Δηλώσεις. Η εν λόγω διάρθρωση έγινε προκειμένου να παρέχεται η ευχέρεια, οσάκις απαιτηθούν αλλαγές, τροποποιήσεις κ.λπ. να μην παρασύρουν κάθε φορά και την μετατροπή ολόκληρης της Συνθήκης.

Σημείωση: Οι διαλαμβανόμενοι στο παρόν άρθρο όροι αναφέρονται όπως επίσημα αποδίδονται στην ελληνική γλώσσα.

[Επεξεργασία] Εξωτερικοί σύνδεσμοι

• Το πλήρες κείμενο της συνθήκης στη σελίδα της Ε.Ε.
• Ενοποιημένη απόδοση της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (2009, PDF)
• Ενοποιημένη απόδοση της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (2009, iPhone / iPod Touch)