Ευρωλίγκα ανδρών

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Turkish Airlines Euroleague
Τρέχουσα περίοδος ή διοργάνωση:
Ευρωλίγκα 2014–15
Logo Turkish Airlines EUROLEAGUE Vertical.svg
Άθλημα Καλαθοσφαίριση
Ίδρυση 1958
Επίτροπος Γιόρντι Μπερτομέου
Πρόεδρος Γιόρντι Μπερτομέου
Σύνθημα I Feel Devotion
Αριθμός ομάδων 38 (προκριματικά)
24 (φάση ομίλων)
Χώρα(ες) Μέλη της FIBA Europe
Ήπειρος Ευρώπη
Τρέχων κάτοχος Flag of Israel.svg Μακάμπι Τελ Αβίβ
(6 τίτλοι)
Περισσότεροι τίτλοι Flag of Spain.svg Ρεάλ Μαδρίτης
(8 τίτλοι)
Τηλεοπτική κάλυψη Euroleague TV
Συνεργαζόμενοι τηλεοπτικοί σταθμοί ανά χώρα
Επίπεδο 1η Κατηγορία (Ευρώπη)
Επίσημη ιστοσελίδα Euroleague.net

Η Ευρωλίγκα (αγγλικά: Euroleague) είναι η σπουδαιότερη διασυλλογική διοργάνωση καλαθοσφαίρισης για τους άνδρες στην Ευρώπη και αναδεικνύει τον Πρωταθλητή Ευρώπης στο άθλημα. Από την περίοδο 2000-01 και μετά η ευθύνη της διοργάνωσης ανοίκει στην ιδιωτική εταιρεία Euroleague Basketball, καθώς και από τις ομάδες που προέρχονται από μια πανευρωπαϊκή κοινοπραξία των κορυφαίων επαγγελματικών πρωταθλημάτων καλαθοσφαίρισης, που ονομάζεται Ένωση Ευρωπαϊκών Επαγγελματικών Ομάδων Καλαθοσφαίρισης (ULEB).[1]

Παλαιότερα η ονομασία της ήταν Κύπελλο Πρωταθλητριών Ομάδων Ευρώπης ή Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Συλλόγων και διοργανώτρια αρχή ήταν το ευρωπαϊκό τμήμα της Διεθνούς Ομοσπονδίας Καλαθοσφαίρισης (FIBA Europe). Το 2000 επήλθε ρήξη ανάμεσα στην ULEB, η οποία εκπροσωπούσε τις περισσότερες μεγάλες ομάδες, και της FIBA που εκπροσωπούσε τις εθνικές ομοσπονδίες. Ως αποτέλεσμα της σύγκρουσης, την περίοδο 2000-01 διεξήχθησαν δύο διοργανώσεις: μία υπό την αιγίδα της πρώτης (Ευρωλίγκα, νικήτρια η Βίρτους Μπολόνια) και μία υπό την αιγίδα της δεύτερης (Σουπρολίγκα, νικήτρια η Μακάμπι Τελ Αβίβ). Αμφότεροι θεωρούνται ισότιμα πρωταθλητές Ευρώπης για το 2001.

Αμέσως μετά η FIBA υπαναχώρησε και κατήργησε τη Σουπρολίγκα. Έτσι, από τη σαιζόν 2001-02 κορυφαία ευρωπαϊκή διασυλλογική αποτελεί αποκλειστικά η Ευρωλίγκα, ενώ είναι σε προχωρημένο στάδιο οι συζητήσεις για την επανένωση των δύο ομοσπονδιών. Από την περίοδο 2010-2011 ονομάζεται Turkish Airlines Euroleague για εμπορικούς λόγους.

Ιστορικό[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η διοργάνωση ξεκίνησε την περίοδο 1957-58 (όλοι οι αγώνες διεξήχθησαν το ημερολογιακό έτος 1958) με την ονομασία Κύπελλο Πρωταθλητριών, κατά τα πρότυπα της αντίστοιχης ποδοσφαιρικής διοργάνωσης της ΟΥΕΦΑ. Μέχρι το 1990-91 μετείχαν μόνο οι πρωταθλήτριες ομάδες της κάθε χώρας. Από την επόμενη σεζόν άρχισαν να προστίθενται δευτεραθλήτριες ή και τριταθλήτριες ομάδες από τις καλαθοσφαιρικά προηγμένες χώρες της και η διοργάνωση άλλαξε μορφή. Το 1996-97 καταργήθηκαν οι προκριματικοί νοκ - άουτ αγώνες και οι ομάδες ξεκινούν την πορεία τους από την αρχική φάση των ομίλων, ταυτόχρονα όμως έχασαν το δικαίωμα συμμετοχής οι χώρες όπου το άθλημα δε γνωρίζει ιδιαίτερη ανάπτυξη.

Ένα άλλο χαρακτηριστικό των πρόσφατων διοργανώσεων, έχει να κάνει με τη δέσμευση κλειστών συμβολαίων ανάμεσα στην ULEB και κάποιους συλλόγους που θεωρούνται ιδιαίτερα «εμπορικοί». Αυτό πρακτικά σημαίνει πως κάποιες ομάδες έχουν δικαίωμα συμμετοχής ασχέτως των επιδόσεών τους στα εθνικά πρωταθλήματα. Κάτι τέτοιο έχει συμβεί και με ελληνικούς συλλόγους - Ολυμπιακός και ΑΕΚ έχουν στο παρελθόν αγωνισθεί στην Ευρωλίγκα, μολονότι δεν είχαν καταταγεί σε υψηλή θέση στο εθνικό πρωτάθλημα της προηγούμενης αγωνιστικής περιόδου.

Την αγωνιστική περιόδο 1965-1966 δοκιμάστηκε για πρώτη φορά η διαδικασία Final Four ανάμεσα στις τέσσερις ομάδες που θα έφταναν στη φάση των ημιτελικών, κατά τα πρότυπα του αμερικανικού κολλεγιακού πρωταθλήματος. Πολύ σύντομα η ιδέα εγκαταλείφθηκε, για να επανέλθει πολλά χρόνια αργότερα (1987-88) και να καθιερωθεί έως σήμερα. Μόνη εξαίρεση υπήρξε το 2001, όταν η διοργάνωση της FIBA περιελάμβανε final four, ενώ η αντίστoιχη της ULEB όχι.

Οι ονομασίες της Ευρωλίγκας από την καθιέρωσή της ως σήμερα:

  • 1957-58 έως 1990-91: Κύπελλο Πρωταθλητριών (διοργάνωση FIBA)
  • 1991-92 έως 1995-96: Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα (διοργάνωση FIBA)
  • 1996-97 έως 1999-00: Ευρωλίγκα (διοργάνωση FIBA)
  • 2000-01: Σουπρολίγκα (διοργάνωση FIBA), Ευρωλίγκα (διοργάνωση ULEB)
  • 2001-02 έως σήμερα: Ευρωλίγκα (διοργάνωση ULEB)

Οι τελικοί συνοπτικά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Έτος Πόλη Τελικού Κυπελλούχος Φιναλίστ 1ος αγ. 2ος αγ. 3ος αγ. 4ος αγ. 5ος αγ.
1958
Ρίγα - Σόφια Flag of Soviet Union 2-3.JPG ΑΣΚ Ρίγα Βουλγαρία Ακαντέμικ Σόφιας 86–81 84–71
1959
Ρίγα - Σόφια Flag of Soviet Union 2-3.JPG ΑΣΚ Ρίγα Βουλγαρία Ακαντέμικ Σόφιας 79–58 69–67
1960
Τιφλίδα - Ρίγα Flag of Soviet Union 2-3.JPG ΑΣΚ Ρίγα Flag of Soviet Union 2-3.JPG Ντιναμό Τιφλίδας 61–51 69–62
1961
Μόσχα - Ρίγα Flag of Soviet Union 2-3.JPG ΤΣΣΚΑ Μόσχας Flag of Soviet Union 2-3.JPG ΑΣΚ Ρίγα 87–62 61–66
1962
Γενεύη Flag of Soviet Union 2-3.JPG Ντιναμό Τιφλίδας Flag of Spain.svg Ρεάλ Μαδρίτης 90–83
1963
Μαδρίτη - Μόσχα (2) Flag of Soviet Union 2-3.JPG ΤΣΣΚΑ Μόσχας Flag of Spain.svg Ρεάλ Μαδρίτης 69–86 91–74 99–80
1964
Μπρνο - Μαδρίτη Flag of Spain.svg Ρεάλ Μαδρίτης Flag of Czechoslovakia.svg Σπάρτακ Μπρνο 99–110 84–64
1965
Μόσχα - Μαδρίτη Flag of Spain.svg Ρεάλ Μαδρίτης Flag of Soviet Union 2-3.JPG ΤΣΣΚΑ Μόσχας 81–88 76–62
1966
Μπολόνια Flag of Italy.svg Ολίμπια (Σίμενταλ) Μιλάνου Flag of Czechoslovakia.svg Σλάβια Πράγας 77–72
1967
Μαδρίτη Flag of Spain.svg Ρεάλ Μαδρίτης Flag of Italy.svg Ολίμπια (Σίμενταλ) Μιλάνου 91–83
1968
Λυών Flag of Spain.svg Ρεάλ Μαδρίτης Flag of Czechoslovakia.svg Σπάρτακ Μπρνο 98–95
1969
Βαρκελώνη Flag of Soviet Union 2-3.JPG ΤΣΣΚΑ Μόσχας Flag of Spain.svg Ρεάλ Μαδρίτης 103–99
1970
Σαράγεβο Flag of Italy.svg Παλακανέστρο (Ίνις) Βαρέζε Flag of Soviet Union 2-3.JPG ΤΣΣΚΑ Μόσχας 79–74
1971
Αμβέρσα Flag of Soviet Union 2-3.JPG ΤΣΣΚΑ Μόσχας Flag of Italy.svg Παλακανέστρο (Ίνις) Βαρέζε 67–53
1972
Τελ Αβίβ Flag of Italy.svg Παλακανέστρο (Ίνις) Βαρέζε Civil ensign of SFR Yugoslavia.svg Κ.Κ. (Γιουγκοπλάστικα) Σπλιτ 70–69
1973
Λιέγη Flag of Italy.svg Παλακανέστρο (Ίνις) Βαρέζε Flag of Soviet Union 2-3.JPG ΤΣΣΚΑ Μόσχας 71–66
1974
Ναντ Flag of Spain.svg Ρεάλ Μαδρίτης Flag of Italy.svg Παλακανέστρο (Ίνις) Βαρέζε 84–82
1975
Αμβέρσα Flag of Italy.svg Παλακανέστρο (Ίνις) Βαρέζε Flag of Spain.svg Ρεάλ Μαδρίτης 79–66
1976
Γενεύη Flag of Italy.svg Παλακαν. (Μομπιλτζίρτζι) Βαρέζε Flag of Spain.svg Ρεάλ Μαδρίτης 81–74
1977
Βελιγράδι Flag of Israel.svg Μακάμπι Τελ Αβίβ Flag of Italy.svg Παλακαν. (Μομπιλτζίρτζι) Βαρέζε 78–77
1978
Μόναχο Flag of Spain.svg Ρεάλ Μαδρίτης Flag of Italy.svg Παλακαν. (Μομπιλτζίρτζι) Βαρέζε 75–67
1979
Γκρενόμπλ Civil ensign of SFR Yugoslavia.svg Μπόσνα Σαράγεβο Flag of Italy.svg Παλακανέστ. (Έμερσον) Βαρέζε 96–93
1980
Δυτικό Βερολίνο Flag of Spain.svg Ρεάλ Μαδρίτης Flag of Israel.svg Μακάμπι Τελ Αβίβ 89–85
1981
Στρασβούργο Flag of Israel.svg Μακάμπι Τελ Αβίβ Flag of Italy.svg Βίρτους (Σινούντινε) Μπολόνια 80–79
1982
Κολωνία Flag of Italy.svg Παλακανέστρο (Σκουίμπ) Καντού Flag of Israel.svg Μακάμπι Τελ Αβίβ 86–80
1983
Γκρενόμπλ Flag of Italy.svg Παλακανέστρο (Φορντ) Καντού Flag of Italy.svg Ολίμπια (Μπίλι) Μιλάνου 69–68
1984
Γενεύη Flag of Italy.svg Βίρτους (Μπάνκο) Ρόμα Flag of Spain.svg Μπαρτσελόνα 79–73
1985
Αθήνα Civil ensign of SFR Yugoslavia.svg Τσιμπόνα Ζάγκρεμπ Flag of Spain.svg Ρεάλ Μαδρίτης 87–78
1986
Βουδαπέστη Civil ensign of SFR Yugoslavia.svg Τσιμπόνα Ζάγκρεμπ Flag of Soviet Union 2-3.JPG Ζαλγκίρις Κάουνας 94–82
1987
Λωζάνη Flag of Italy.svg Ολίμπια (Τρέισερ) Μιλάνου Flag of Israel.svg Μακάμπι Τελ Αβίβ 71–69
1988
Γάνδη Flag of Italy.svg Ολίμπια (Τρέισερ) Μιλάνου Flag of Israel.svg Μακάμπι Τελ Αβίβ 90–84
1989
Μόναχο Civil ensign of SFR Yugoslavia.svg Κ.Κ. (Γιουγκοπλάστικα) Σπλιτ Flag of Israel.svg Μακάμπι Τελ Αβίβ 75–69
1990
Σαραγόσα Civil ensign of SFR Yugoslavia.svg Κ.Κ. (Γιουγκοπλάστικα) Σπλιτ Flag of Spain.svg Μπαρτσελόνα 72–67
1991
Παρίσι Civil ensign of SFR Yugoslavia.svg Κ.Κ. (Ποπ 84) Σπλιτ Flag of Spain.svg Μπαρτσελόνα 70–65
1992
Κωνσταντινούπολη Civil Ensign of Serbia and Montenegro.svg Παρτιζάν Βελιγραδίου Flag of Spain.svg Χοβεντούτ Μπανταλόνα 71–70
1993
Αθήνα Flag of France.svg Λιμόζ Flag of Italy.svg Παλακανέστρο (Μπένετον) Τρεβίζο 59–55
1994
Τελ Αβίβ Flag of Spain.svg Χοβεντούτ Μπανταλόνα Flag of Greece.svg Ολυμπιακός 59–57
1995
Σαραγόσα Flag of Spain.svg Ρεάλ Μαδρίτης Flag of Greece.svg Ολυμπιακός 73–61
1996
Παρίσι Flag of Greece.svg Παναθηναϊκός Flag of Spain.svg Μπαρτσελόνα 67–66
1997
Ρώμη Flag of Greece.svg Ολυμπιακός Flag of Spain.svg Μπαρτσελόνα 73–58
1998
Βαρκελώνη Flag of Italy.svg Βίρτους (Κίντερ) Μπολόνια Flag of Greece.svg ΑΕΚ 44-58
1999
Μόναχο Flag of Lithuania.svg Ζαλγκίρις Κάουνας Flag of Italy.svg Βίρτους (Κίντερ) Μπολόνια 82–74
2000
Θεσσαλονίκη Flag of Greece.svg Παναθηναϊκός Flag of Israel.svg Μακάμπι Τελ Αβίβ 73–67
2001
Παρίσι Flag of Israel.svg Μακάμπι Τελ Αβίβ Flag of Greece.svg Παναθηναϊκός 81–67
Μπολόνια (3) - Βιτόρια (2) Flag of Italy.svg Βίρτους (Κίντερ) Μπολόνια Flag of Spain.svg Σάσκι Μπασκόνια (Ταού Κεράμικα) 68–85 94–73 80–60 79–96 82–74
2002
Μπολόνια Flag of Greece.svg Παναθηναϊκός Flag of Italy.svg Βίρτους (Κίντερ) Μπολόνια 89–83
2003
Βαρκελώνη Flag of Spain.svg Μπαρτσελόνα Flag of Italy.svg Παλακανέστρο (Μπένετον) Τρεβίζο 76–65
2004
Τελ Αβίβ Flag of Israel.svg Μακάμπι Τελ Αβίβ Flag of Italy.svg Φορτιτούντο (Σκίπερ) Μπολόνια 118–74
2005
Μόσχα Flag of Israel.svg Μακάμπι Τελ Αβίβ Flag of Spain.svg Σάσκι Μπασκόνια (Ταού Κεράμικα) 90–78
2006
Πράγα Flag of Russia.svg ΤΣΣΚΑ Μόσχας Flag of Israel.svg Μακάμπι Τελ Αβίβ 73–69
2007
Αθήνα Flag of Greece.svg Παναθηναϊκός Flag of Russia.svg ΤΣΣΚΑ Μόσχας 93–91
2008
Μαδρίτη Flag of Russia.svg ΤΣΣΚΑ Μόσχας Flag of Israel.svg Μακάμπι Τελ Αβίβ 91–77
2009
Βερολίνο Flag of Greece.svg Παναθηναϊκός Flag of Russia.svg ΤΣΣΚΑ Μόσχας 73–71
2010
Παρίσι Flag of Spain.svg Μπαρτσελόνα Flag of Greece.svg Ολυμπιακός 86–68
2011
Βαρκελώνη Flag of Greece.svg Παναθηναϊκός Flag of Israel.svg Μακάμπι Τελ Αβίβ 78–70
2012
Κωνσταντινούπολη Flag of Greece.svg Ολυμπιακός Flag of Russia.svg ΤΣΣΚΑ Μόσχας 62–61
2013
Λονδίνο Flag of Greece.svg Ολυμπιακός Flag of Spain.svg Ρεάλ Μαδρίτης 100–88
2014
Μιλάνο Flag of Israel.svg Μακάμπι Τελ Αβίβ Flag of Spain.svg Ρεάλ Μαδρίτης 98–86
2015
Μαδρίτη
  • Σημ.: Το 2001 υπήρξαν δύο νικητές λόγω διάσπασης και διοργάνωσης δύο ξεχωριστών διοργανώσεων. Στη σειρά των αγώνων που κρίθηκαν στις 3 νίκες ανάμεσα στη Βίρτους Μπολόνια και την Ταού Κεράμικα, με μπλε χρώμα σημειώνονται οι αγώνες που διεξήχθησαν στη Μπολόνια και με κόκκινο στη Βιτόρια.

Τίτλοι και συμμετοχές σε τελικούς[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ανά σύλλογο[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ομάδα Κυπ. Φιν. Χρονιές κατάκτησης
600px Bianco viola reale.png Ρεάλ Μαδρίτης
8
8
1964, 1965, 1967, 1968, 1974, 1978, 1980, 1995
600px Bianco Blu Giallo con Stella.png Μακάμπι Τελ Αβίβ
6
9
1977, 1981, 2001, 2004, 2005, 2014
600px blu e rosso con stella.png ΤΣΣΚΑ Μόσχας
6
6
1961, 1963, 1969, 1971, 2006, 2008
600px Verde con trifoglio Verde su cerchio Bianco.png Παναθηναϊκός
6
1
1996, 2000, 2002, 2007, 2009, 2011
600px Rosso con Stella.png Παλακανέστρο Βαρέζε
5
5
1970, 1972, 1973, 1975, 1976
600px Quadrado Branco com uma figura olimpica grega.PNG Ολυμπιακός
3
3
1997, 2012, 2013
600px Bianco con Strisce Rosse e Stelle.jpg Ολίμπια Μιλάνου
3
2
1966, 1987, 1988
600px Blu e Giallo2.png ΑΣΚ Ρίγα
3
1
1958, 1959, 1960
600px Giallo e Nero (Bordato).png Κ.Κ. Σπλιτ
3
1
1989, 1990, 1991
600px Catalano azulgrana.png Μπαρτσελόνα
2
5
2003, 2010
Flag - White and black.svg Βίρτους Μπολόνια
2
3
1998, 2001
600px Blu e Bianco.png Παλακενέστρο Καντού
2
1982, 1983
600px Blu e Bianco con Cerchio Rosso.png Τσιμπόνα Ζάγκρεμπ
2
1985, 1986
600px Blu.png Ντιναμό Τιφλίδας
1
1
1962
600px Verde e Nero.png Χοβεντούτ Μπανταλόνα
1
1
1994
Bianco e Verde.svg Ζαλγκίρις Κάουνας
1
1
1999
600px Granata e Bianco.png Μπόσνα Σαράγεβο
1
1979
600px Giallo e Rosso2.png Βίρτους Ρόμα
1
1984
600px Bianconero con stella rossa.svg Παρτιζάν Βελιγραδίου
1
1992
600px Giallo e Rosso4.png Λιμόζ
1
1993
Bianco e Rosso.svg Ακαντέμικ Σόφιας
2
Rosso e Bianco.svg Σπάρτακ Μπρνο
2
600px Bianco e Verde2.png Παλακανέστρο Τρεβίζο
2
600px Blu e Rosso (Strisce)2.png Σ. Μπασκόνια (Κάχα)
2
600px Rosso e Bianco con stella capovolta.png Σλάβια Πράγας
1
600px Giallo con aquila bicefala nera2 svg.png ΑΕΚ
1
Bianco e Blu.svg Φορτιτούντο Μπολόνια
1

Ανά χώρα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Χώρα Ομάδα Κυπ. Φιν.
Flag of Italy.svg Ιταλία Παλακανέστρο Βαρέζε 5 5
Ολίμπια Μιλάνου 3 2
Βίρτους Μπολόνια 2 3
Παλακανέστρο Καντού 2
Βίρτους Ρόμα 1
Παλακανέστρο Τρεβίζο 2
Φορτιτούντο Μπολόνια 1
Flag of Spain.svg Ισπανία Ρεάλ Μαδρίτης 8 8
Μπαρτσελόνα 2 5
Χοβεντούτ Μπανταλόνα 1 1
Σ. Μπασκόνια (Κάχα) 2
Flag of Soviet Union 2-3.JPG ΕΣΣΔ Flag of Russia.svg ΤΣΣΚΑ Μόσχας 6 6
Λεττονία ΑΣΚ Ρίγα 3 1
Γεωργία Ντιναμό Τιφλίδας 1 1
Flag of Lithuania.svg Ζαλγκίρις Κάουνας 1 1
Flag of Greece.svg Ελλάδα Παναθηναϊκός 6 1
Ολυμπιακός 3 3
ΑΕΚ 1
Civil ensign of SFR Yugoslavia.svg Γιουγκ/βία Κροατία Κ.Κ. Σπλιτ 3 1
Κροατία Τσιμπόνα Ζάγκρεμπ 2
Βοσνία & Ερζεγοβίνη Μπόσνα Σαράγεβο 1
Flag of Serbia.svg Παρτιζάν Βελιγραδίου 1
Flag of Israel.svg Ισραήλ Μακάμπι Τελ Αβίβ 6 9
Flag of France.svg Γαλλία Λιμόζ 1
Flag of Czechoslovakia.svg Τσεχ/κία Σπάρτακ Μπρνο 2
Σλάβια Πράγας 1
Flag of Bulgaria.svg Βουλγαρία Ακαντέμικ Σόφιας 2

Δείτε επίσης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Πανέτοιμη η ULEB για το νέο πρωτάθλημα in.gr

Εξωτερικές συνδέσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Euroleague Basketball της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).