Βερολίνο

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Συντεταγμένες: 52°31′06″N 13°24′30″E / 52.5183°N 13.4083°E / 52.5183; 13.4083

Βερολίνο
Σημαία του Βερολίνου
Χάρτης
Σημαία
Coat of arms of Berlin.svg
Έμβλημα
Βασικές πληροφορίες
Χώρα: Γερμανία
Ταχυδρ. κωδικοί: 10115–14199
Τηλεφωνικός κωδικός: 030
Πινακίδες κυκλ: B
Ιστοσελίδα: berlin.de
Πληθυσμός
Αστική περιοχή: 3.375.222 (31 Δεκεμβρίου 2012)
Μητροπολιτική περιοχή: 6.024.000 (30 Σεπτεμβρίου 2012)
Γεωγραφία
Έκταση: 891,85 km²
Δημοτικά διαμερ: 12
Πολιτική
Κυβερνών Δήμαρχος: Κλάους Βόβεραϊτ (SPD) παραιτηθείς, σε ισχύ από τις 11 Δεκ. 2014.
Cityscape Berlin.jpg
Σύγχρονη άποψη του κέντρου του Βερολίνου από τα δυτικά προς τα ανατολικά, με την Πύλη του Βραδεμβούργου και το κτιριακό συγκρότημα του Ράιχσταγκ σε πρώτο πλάνο.

Το Βερολίνο (γερμανικά Land Berlin) είναι η πρωτεύουσα και εκτός αυτού η μεγαλύτερη σε έκταση και πληθυσμό πόλη της Γερμανίας. Ως προς τον πληθυσμό είναι η δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Επίσης η πόλη του Βερολίνου αποτελεί και κρατίδιο της γερμανικής ομοσπονδίας.

Στην ιστορία του το Βερολίνο ήταν πρωτεύουσα διάφορων κρατών, όπως του Πριγκιπάτου του Βρανδεμβούργου, του Βασιλείου της Πρωσίας, του Γερμανικού Ράιχ[1] και της Λαϊκής Δημοκρατίας της Γερμανίας.[2] Στις 3 Οκτωβρίου 1990 έγινε με την επανένωση των δυο γερμανικών κρατών πρωτεύουσα της ενοποιημένης Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας και αντικατέστησε έτσι την μέχρι τότε πρωτεύουσα, τη Βόννη.[3][4] Το γερμανικό κοινοβούλιο, που μέχρι τότε εξακολουθούσε να εδρεύει στη Βόννη, αποφάσισε το 1991 να μεταφερθεί στο Βερολίνο. Η μετακίνηση της βουλής από τη Βόννη στο Ράιχσταγκ του Βερολίνου πραγματοποιήθηκε το 1999.

Η πόλη αποτελεί σημαντικό κόμβο συγκοινωνιών όπως και οικονομικό και πολιτισμικό κέντρο με πολυάριθμα πανεπιστήμια, ερευνητικά ιδρύματα, θέατρα, μουσεία και αρχιτεκτονικά μνημεία.

Πληθυσμός[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σήμερα στο Βερολίνο ζουν περίπου 3,4 εκατομμύρια άνθρωποι. Στα μέσα του 17ου αιώνα το Βερολίνο ήταν αραιοκατοικημένο, κάτι που οφειλόταν στον τριακονταετή πόλεμο. Από τότε, όμως, που την εξουσία ανέλαβε ο Μέγας Εκλέκτορας του Βρανδεμβούργου Φρειδερίκος Γουλιέλμος το 1640, άσκησε μεταναστευτική πολιτική και έφερε πολλούς Ουγενότους από την Γαλλία. Έτσι, ενώ το 1648 η πόλη είχε μόνο 6.000 κατοίκους, το 1709 είχε 57.000. Ο πληθυσμός συνέχισε να αυξάνεται, και το 1875 ξεπέρασε το 1 εκατομμύριο. Το 1920 ο πληθυσμός έφτασε τα 4 εκατομμύρια, μετά τον Β' παγκόσμιο πόλεμο, όμως, υποχώρησε στα 3,1 εκατομμύρια.

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Berlin Montage 4.jpg

Ως έτος ίδρυσης του Βερολίνου θεωρείται το 1237, έτος κατά το οποίο αναφέρεται για πρώτη φορά ο οικισμός Κελν (Cölln), με τον οποίο αργότερα συνενώθηκε εκείνος του Βερολίνου το 1244. Η πρώτη γραπτή αναφορά στο Βερολίνο χρονολογείται το 1244. Από το 1415 έγινε επίσημα η κατοικία των διαφόρων αυτοκρατόρων και ηγεμόνων. Κατά την διάρκεια του Τριακονταετούς Πολέμου το Βερολίνο έχασε το μισό πληθυσμό του και το ένα τρίτο των κτισμάτων του καταστράφηκε. Το 1640 έγινε πρίγκιπας ο Φρειδερίκος Γουλιέλμος, ο Μέγας Εκλέκτορας, ο οποίος αύξησε την μετανάστευση και η πόλη άρχισε να επεκτείνεται.

Το 1685 εγκαταστάθηκαν στο Βερολίνο 15.000 Γάλλοι Ουγενότοι και έτσι το 1700 το 20% του βερολινέζικου πληθυσμού ήταν Γάλλοι. Αυτό είχε ως συνέπεια την μεγάλη γαλλική επιρροή. Το 1701 έγινε η πρωτεύουσα της Πρωσίας, αλλά τα κύρια βασιλικά παλάτια ήταν έξω από την πόλη, στην περιοχή του Πότσνταμ. Ταυτόχρονα, το Βερολίνο συνεχώς επεκτεινόταν.

Το 1871 η πόλη ανακηρύχθηκε σε πρωτεύουσα της Γερμανικής Αυτοκρατορίας. Μετά από πολλές πολιτικές αναταραχές, οι Ναζί κέρδισαν τις εκλογές του 1933 για το γερμανικό Ράιχσταγκ (Κοινοβούλιο). Η συνέπεια ήταν η καθιέρωση μιας βάρβαρης δικτατορίας. Το καθεστώς οργάνωσε τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1936 για να παραπλανήσει τη διεθνή κοινότητα. Κατά το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου και, καθώς ο Χίτλερ είχε κλεισθεί στο καταφύγιό του, αρνούμενος να εγκαταλείψει την πόλη, δόθηκε η Μάχη του Βερολίνου, γεγονός που στοίχισε χιλιάδες ζωές αμάχων και είχε ως συνέπεια τη σχεδόν ολοκληρωτική καταστροφή της πόλης.

Μετά από το δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο και το τέλος του Τρίτου Ράιχ, το Βερολίνο ήταν χωρισμένο σε τέσσερις ζώνες κατοχής. Οι δυτικές ζώνες σχημάτισαν το Δυτικό Βερολίνο, και η σοβιετική ζώνη το Ανατολικό Βερολίνο, ενώ το 1961 διχοτομήθηκε οριστικά σε Ανατολικό και Δυτικό Βερολίνο με την κατασκευή του Τείχους του Βερολίνου. Το Τείχος του Βερολίνου κατεδαφίστηκε στις 9 Νοεμβρίου 1989. Τέλος, το 1990 έγινε η ενοποίηση της Γερμανίας και το Βερολίνο ορίσθηκε εκ νέου ως πρωτεύουσα, παραμένοντας μέχρι και σήμερα.

Από τον 17ο ως το 19ο αιώνα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Φρειδερίκος ο Μέγας ήταν ένας από τους Ευρωπαίους ηγέτες υποστηρικτές του Διαφωτισμού.
Το Βερολίνο έγινε πρωτεύουσα της Γερμανικής Αυτοκρατορίας το 1871 και επεκτάθηκε σημαντικά τα χρόνια που ακολούθησαν. Άποψη της λεωφόρου Ούντερ ντεν Λίντεν γύρω στο 1900.

Ο Τριακονταετής Πόλεμος μεταξύ του 1618 και του 1648 είχε καταστροφικές συνέπειες για το Βερολίνο. Το ένα τρίτο των κτιρίων του καταστράφηκε και έχασε σχεδόν τον μισό πληθυσμό του.[5] Ο Μέγας Εκλέκτορας Φρειδερίκος Γουιλιέλμος, ο οποίος είχε διαδεχθεί τον πατέρα του Γεώργιο Γουιλιέλμο ως άρχοντας της περιοχής το 1640, εφάρμοσε μία πολιτική προώθησης της μετανάστευσης και της θρησκευτικής ανοχής, για να ενισχύσει την πόλη. Με το Διάταγμα του Πότσνταμ το 1685, ο Μέγας Εκλέκτορας παραχώρησε άσυλο στους Γάλλους Ουγενότους, με αποτέλεσμα την εισροή περισσότερων από 15.000 Ουγενότων στο Βραδεμβούργο, από τους οποίους τουλάχιστον 6.000 εγκαταστάθηκαν στο Βερολίνο. Μέχρι το 1700, σχεδόν το 20% των κατοίκων της πόλης ήταν Γάλλοι και η πολιτιστική επίδρασή τους στην πόλη ήταν έντονη. Πολλοί ακόμα εισερχόμενοι μετανάστες ήρθαν από τη Βοημία, την Πολωνία και το Σάλτσμπουργκ της Αυστρίας.

Με τη στέψη του Φρειδερίκου του Α' το 1701 ως βασιλιά στο Κόνιγκσμπεργκ, το Βερολίνο έγινε πρωτεύουσα του βασιλείου της Πρωσίας. Το 1740, ο Φρειδερίκος ο Β', γνωστός και ως Φρειδερίκος ο Μέγας, ενθρονίστηκε και παρέμεινε στην εξουσία μέχρι το 1786. Κατά την περίοδο βασιλείας του, το Βερολίνο έγινε κέντρο του Διαφωτισμού. Μετά τη νίκη της Γαλλίας στον Πόλεμο της Τετραπλής Συμμαχίας, ο Ναπολέων Βοναπάρτης κατέκτησε την πόλη το 1806, αλλά της παραχώρησε αυτονομία. Το 1815 το Βερολίνο έγινε τμήμα της νέας επαρχίας του Βραδεμβούργου.

Η Βιομηχανική Επανάσταση άλλαξε πλήρως το Βερολίνο κατά τον 19ο αιώνα. Η οικονομία της πόλης και ο πληθυσμός της μεγάλωσαν σημαντικά, ενώ ταυτόχρονα έγινε το κέντρο του σιδηροδρομικού ιστού και της οικονομίας της Γερμανίας. Σύντομα νέα προάστια δημιουργήθηκαν ενώ γειτονικά χωριά ενώθηκαν, μεγαλώνοντας έτσι τόσο την έκταση όσο και τον αριθμό των κατοίκων της πόλης. Το 1861, προάστια όπως το Βέντινγκ, το Μόαμπιτ και αρκετά άλλα, ενσωματώθηκαν στον αστικό ιστό. Το 1871, το Βερολίνο έγινε η πρωτεύουσα της νεοιδρυθείσας Γερμανικής Αυτοκρατορίας, ενώ το 1881 έγινε αστική περιφέρεια ανεξάρτητη από το Βραδεμβούργο.

20ός αιώνας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ερείπια στην πλατεία Ποτσντάμερ Πλατς στο Βερολίνο μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, το 1945.
Το Τείχος του Βερολίνου το 1986, ζωγραφισμένο από την πλευρά του Δυτικού Βερολίνου. Όσοι περνούσαν από την νεκρή ζώνη της ανατολικής πλευράς διέτρεχαν τον κίνδυνο να πυροβοληθούν από τους στρατιωτικούς φρουρούς.

Με το τέλος του Α' Παγκοσμίου Πολέμου το 1918, ιδρύθηκε η Δημοκρατία της Βαϊμάρης στο Βερολίνο. Το 1920 με την Πράξης Διεύρυνσης του Βερολίνου, ενώθηκαν σε μία ενιαία πόλη αρκετές περιοχές, χωριά, προάστια και εκτάσεις, σε βάρος της γειτονικής περιβάλλουσας περιοχής του Βραδεμβούργου. Έτσι, με αυτή την επέκταση, η πρωτεύουσα του Βερολίνου είχε έναν συνολικό πληθυσμό περίπου 4 εκατομμυρίων κατοίκων.

Στις 30 Ιανουαρίου του 1933, ο Αδόλφος Χίτλερ και το κόμμα των ναζιστών ανέβηκαν στην εξουσία. Η διακυβέρνηση των Ναζί κατέστρεψε την εβραϊκή κοινότητα του Βερολίνου, η οποία αριθμούσε περίπου 170.000 άτομα μέχρι τότε. Μετά τους διωγμούς του 1938, χιλιάδες από τους γερμανοεβραίους κατοίκους της πόλης φυλακίστηκαν στο γειτονικό Στρατόπεδο συγκέντρωσης Ζάξενχαουζεν, ενώ στις αρχές του 1943 μεταφέρθηκαν στα στρατόπεδα θανάτου, όπως το Άουσβιτς. Κατά τη διάρκεια του πολέμου, μεγάλα τμήματα της πόλης καταστράφηκαν από τους αεροπορικούς βομβαρδισμούς και κατά τη μάχη του Βερολίνου. Μετά το τέλος του πολέμου στην Ευρώπη το 1945, το Βερολίνο δέχθηκε πλήθη προσφύγων από τις ανατολικές περιοχές της πρώην Γερμανίας. Οι νικήτριες δυνάμεις των Συμμάχων διαίρεσαν την πόλη σε τέσσερις τομείς, ανάλογα με τις ζώνες κατοχής που είχαν διαιρέσει τη Γερμανία. Οι τομείς των δυτικών Συμμάχων (ΗΠΑ, Βρετανία και Γαλλία) ενώθηκαν και σχημάτισαν το Δυτικό Βερολίνο, ενώ ο Σοβιετικός τομέας το Ανατολικό Βερολίνο.[6]

Και οι τέσσερις συμμαχικές δυνάμεις διατήρησαν κοινό έλεγχο και ευθύνη για την πόλη. Όμως οι συνεχώς εντεινόμενες πολιτικές διαφορές μεταξύ των δυτικών συμμάχων και της Σοβιετικής Ένωσης οδήγησαν στην επιβολή οικονομικής απομόνωσης του Δυτικού Βερολίνου. Οι σύμμαχοι κατάφεραν να διασπάσουν την απομόνωση με συνεχόμενη αερογέφυρα που συνεχίστηκε για σχεδόν ένα έτος.[7] Το 1949, ιδρύθηκε η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας στη Δυτική Γερμανία, η οποία τελικά περιέλαβε όλες τις ζώνες κατοχής των ΗΠΑ, Βρετανίας και Γαλλίας, αλλά όχι τις περιοχές των συμμάχων στο Βερολίνο. Αντίστοιχα, στην Ανατολική Γερμανία ιδρύθηκε η μαρξιστική λενινιστική Λαϊκή Δημοκρατία της Γερμανίας. Το Δυτικό Βερολίνο παρέμεινε μία ελεύθερη πόλη, ανεξάρτητη από την Ομοσπονδία, και εξέδιδε τα δικά της γραμματόσημα. Η αεροπορική πρόσβαση στο Δυτικό Βερολίνο γινόταν μόνο από αμερικανικές, γαλλικές και βρετανικές αερογραμμές.

Η ίδρυση των δύο γερμανικών κρατών συνέτεινε στην ένταση του Ψυχρού Πολέμου. Το Δυτικό Βερολίνο περιβαλλόταν από ανατολικογερμανικά εδάφη, ενώ η Ανατολική Γερμανία ανακήρυξε το Βερολίνο (τον ανατολικό τομέα του) ως πρωτεύουσα, κίνηση που δεν αναγνωρίστηκε από τις δυτικές δυνάμεις. Αν και μισό σε μέγεθος και πληθυσμό από το Δυτικό Βερολίνο, το Ανατολικό κατείχε το ιστορικό κέντρο της πόλης. Η Δυτική Γερμανία αντίστοιχα μετέφερε την πρωτεύουσά της στη Βόνη.[8]

Οι εντάσεις ανάμεσα στην ανατολή και τη δύση κλιμακώθηκαν σταδιακά και οδήγησαν στην κατασκευή του Τείχους του Βερολίνου, μεταξύ του δυτικού και ανατολικού τομέα της πόλης. Παράλληλα, κατασκευάστηκαν και αντίστοιχα περιφράγματα μεταξύ του Δυτικού Βερολίνου και της Ανατολικής Γερμανίας. Το τείχος της απομόνωσης ολοκληρώθηκε μέσα στο 1961 και αποτέλεσε την κορύφωση του Ψυχρού Πολέμου μεταξύ των δυτικών συμμάχων και του ανατολικού μπλοκ. Το Δυτικό Βερολίνο αποτέλεσε έτσι ένα ντε φάκτο τμήμα της Δυτικής Γερμανίας με ιδιαίτερα προνόμια, ενώ το Ανατολικό Βερολίνο ήταν αντίστοιχα μέρος της Ανατολικής Γερμανίας.

Το Βερολίνο έτσι διαιρέθηκε απόλυτα. Οι κάτοικοι του δυτικού τομέα μπορούσαν να διέρχονται στον ανατολικό μόνο από σημεία αυστηρού ελέγχου, ενώ για τους περισσότερους κατοίκους της ανατολικής πόλης το ταξίδι στη δύση ήταν πλέον αδύνατο. Το 1971, η συμφωνία μεταξύ των τεσσάρων δυνάμεων (ΗΠΑ, Βρετανία, Γαλλία, Σοβιετική Ένωση) εξασφάλισε την πρόσβαση στο Δυτικό Βερολίνο μέσα από συγκεκριμένες διαδρομές στην Ανατολική Γερμανία, και έτσι απομακρύνθηκε ο κίνδυνος της ολοκληρωτικής απομόνωσης της πόλης από τη δύση.[9]

Το 1989, η λαϊκή πίεση από τους κατοίκους της Ανατολικής Γερμανίας οδήγησε στις ταραχές και την σταδιακή κατεδάφιση του τείχους. Σήμερα, λίγα τμήματά του παραμένουν ως σημεία μνήμης. Στις 3 Οκτωβρίου του 1990, οι δύο Γερμανίες ενώθηκαν ως Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, σύμφωνα με την συνθήκη επανένωσης, και το Βερολίνο έγινε η πρωτεύουσα της ενιαίας χώρας με απόφαση της ομοσπονδιακής βουλής το 1991. Η σταδιακή μεταφορά των κρατικών υπηρεσιών ολοκληρώθηκε το 1999 και από τότε το Βερολίνο φιλοξενεί το ομοσπονδιακό κοινοβούλιο και την κυβέρνηση του κράτους.

Γεωγραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Χάρτης με το φυσικές και δομημένες εκτάσεις της πόλης του Βερολίνου.
Άποψη του κεντρικού Βερολίνου.
Τα προάστια και οι παρυφές του Βερολίνου είναι διάσπαρτα με δασικές εκτάσεις και πολλές μικρές και μεγάλες λίμνες.
Berliner Dom
Η πύλη του Βρανδεμβούργου

Το Βερολίνο βρίσκεται στην ανατολική περιοχή της Γερμανίας, περίπου 70 χλμ. από τα σύνορα με την Πολωνία, σε εκτάσεις με επίπεδα υδατοφόρα εδάφη. Η αρχαία κοιλάδα Βερολίνου Βαρσοβίας, ανάμεσα στα υψίπεδα του Μπάρνιμ στο βορρά και τα υψίπεδα του Τέλτοβ στο νότο, σχηματίστηκε από την απορροή παγετώνων κατά το τέλος της τελευταίας παγετωνικής περιόδου. Ο ποταμός Σπρέε που διασχίζει την πόλη, απορρέει μέσα από αυτή την κοιλάδα. Στην βορειοδυτική περιοχή Σπάνταου του Βερολίνου, ο Σπρέε συναντά τον ποταμό Χάβελ, ο οποίος και διασχίζει το δυτικό Βερολίνο από το βορρά προς το νότο. Ο Χάβελ απορρέει μέσω ενός δικτύου διαδοχικών λιμνών, με μεγαλύτερες τη λίμνη Τέγκελερζεε και την Γκρόσερ Βάνζεε. Μία σειρά από λίμνες τροφοδοτεί επίσης και τον Σπρέε στο ανατολικό Βερολίνο, μέσω της λίμνης Γκρόσερ Μούγκελζεε.[10]

Αρκετά εκτεταμένα τμήματα της σύγχρονης πόλης βρίσκονται στα βαθύπεδα των δύο πλευρών της κοιλάδας του Σπρέε. Οι περιοχές Ράινικενντορφ και Πάνκοβ βρίσκονται στο υψίπεδο Μπάρνιμ, ενώ το μεγαλύτερο τμήμα των περιοχών Σαρλότενμπουργκ, Βίλμερσντορφ, Στέγκλιτς, Τσέλενντορφ, Τέμπελχοφ, Σόνεμπεργκ και Νόικελν εκτείνονται στο υψίπεδο του Τέλτοβ. Η περιοχή του Σπάνταου βρίσκεται ανάμεσα στην κοιλάδα του Σπρέε και την πεδιάδα Νάουεν, η οποία απλώνεται δυτικά του Βερολίνου. Το ψηλότερο σημείο της περιοχής είναι τα υψώματα του Τόιφελσμπεργκ και του Μουγκελμπέργκε. Και οι δύο αυτοί λοφίσκοι έχουν ύψος περίπου 115 μ. Το Τόιφελσμπεργκ είναι στην πραγματικότητα τεχνητά κατασκευασμένο από τα ερείπια του Β' Παγκόσμιου Πολέμου.

Κλίμα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Βερολίνο χαρακτηρίζεται από εύκρατο μεσόθερμο κλίμα στην κατηγορία Cfb με βάση την κλιματική ταξινόμηση του Κόπεν. Τα καλοκαίρια είναι δροσερά με μέση μέγιστη θερμοκρασία 22–24 °C και μέση ελάχιστη 12–14 °C. Οι χειμώνες είναι ιδιαίτερα ψυχροί με μέση μέγιστη θερμοκρασία 3 °C και μέση ελάχιστη από −2 ως -6 °C. Η άνοιξη και το φθινόπωρο είναι ήπια προς ψυχρά. Οι δομημένες εκτάσεις της πόλης χαρακτηρίζονται από το δικό τους τοπικό μικρόκλιμα, λόγω της θερμότητας που εγκλωβίζεται στα δομικά υλικά των κτιρίων, με συνέπεια να καταγράφονται ως και 4 °C μεγαλύτερες θερμοκρασίες μέσα στον αστικό ιστό, σε σύγκριση με τις γειτονικές υπαίθριες περιοχές.[11]

Η μέση ετήσια βροχόπτωση ανέρχεται σε ύψος 607 χιλιοστών με κανονική κατανομή της βροχόπτωσης στο σύνολο του έτους. Από το Νοέμβριο ως και τον Μάρτιο καταγράφονται ισχυρές χιονοπτώσεις, αλλά γενικά η κάλυψη χιονιού είναι πρόσκαιρη.[12]

Κλιματικά δεδομένα Βερολίνου
Μήνας Ιαν Φεβ Μαρ Απρ Μαι Ιουν Ιουλ Αυγ Σεπ Οκτ Νοε Δεκ Έτος
Μέγιστη Υψηλότερη °C (°F) 15.0 17.0 23.0 30.0 33.0 36.0 38.8 35.0 32.0 25.0 18.0 15.0 38,8
Μέση Υψηλότερη° C (°F) 2.9 4.2 8.5 13.2 18.9 21.8 24.0 23.6 18.8 13.4 7.1 4.4 13,4
Μέση Ημερήσια °C (°F) 0.5 1.3 4.9 8.7 14.0 17.0 19.0 18.9 14.7 9.9 4.7 2.0 9,6
Μέση Χαμηλότερη °C (°F) −1.5 −1.6 1.3 4.2 9.0 12.3 14.7 14.1 10.6 6.4 2.2 −0.4 5,9
Ελάχιστη Χαμηλότερη °C (°F) −25 −16 −13 −4 −1 4.0 7.0 7.0 0.0 −7 −9 −17 −25
Βροχόπτωση mm (ίντσες) 43.3
(1.705)
34.1
(1.343)
42.5
(1.673)
40.9
(1.61)
62.7
(2.469)
68.5
(2.697)
60.0
(2.362)
60.3
(2.374)
46.9
(1.846)
44.7
(1.76)
48.2
(1.898)
55.3
(2.177)
607,4
(23,913)
Μέσες ημέρες βροχόπτωσης (≥ 1.0 mm) 13.5 12.4 13.2 11.0 13.4 15.3 14.3 11.3 10.8 10.0 14.8 16.4 156,4
Μέσες μηνιαίες ώρες ηλιοφάνειας 46.5 73.5 120.9 159.0 220.1 222.0 217.0 210.8 156.0 111.6 51.0 37.2 1.625,6
Πηγή #1: World Meteorological Organization (UN)[13]
Πηγή #2: HKO[14]

Αστικό τοπίο[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η εμφάνιση της πόλης σήμερα κυριαρχείται από τον βασικό ρόλο που έχει παίξει στην ιστορία της Γερμανίας τον 20ο αιώνα. Κάθε σχήμα εξουσίας που είχε το Βερολίνο ως έδρα (η Γερμανική Αυτοκρατορία του 1871, η Δημοκρατία της Βαϊμάρης, η Γερμανία των Ναζί, η Ανατολική Γερμανία, και τώρα το ενωμένο Γερμανικό κράτος) ξεκίνησαν φιλόδοξα προγράμματα ανοικοδόμησης, κάθε ένα με τον δικό του ξεχωριστό χαρακτήρα. Το Βερολίνο καταστράφηκε από τους συμμαχικούς βομβαρδισμούς του Β' Παγκοσμίου Πολέμου και πολλά από τα κτίρια που γλύτωσαν τις αεροπορικές επιδρομές κατεδαφίστηκαν κατά τις δεκαετίες του 1950 και του 1960, τόσο στο δυτικό όσο και στο ανατολικό τμήμα. Οι περισσότερες κατεδαφίσεις ήταν προϊόν δημοτικών αρχιτεκτονικών προγραμμάτων για την κατασκευή νέων οικοδομικών ή επιχειρηματικών περιοχών, καθώς και οδικών αρτηριών.

Buddy Bear: Τα κεντρικά σημεία του νέου Βερολίνου

Στο ανατολικό τμήμα της πόλης, βρίσκονται ακόμα τεράστια κτιριακά συγκροτήματα που μαρτυρούν τις φιλοδοξίες του Ανατολικού Μπλοκ να κατασκευάσει ολοκληρωμένες οικιστικές περιοχές με συγκεκριμένες αναλογίες καταστημάτων, νηπιαγωγείων και σχολείων. Ο σχεδιασμός των "ανθρώπων των φαναριών" - σημάτων διάβασης πεζών στα φανάρια οδικής κυκλοφορίας -, είναι ιδιαίτερα χαρακτηριστικός στις ανατολικές περιοχές. Η μοναδική ιστορία της πόλης έχει πραγματικά αφήσει επιλεκτικά ίχνη στην αρχιτεκτονική και τα κτίριά της.

Ο Φέρνζετουρμ (πύργος της τηλεόρασης) στην πλατεία Αλεξάντερπλατς στη συνοικία Μίτε, είναι η δεύτερη ψηλότερη κατασκευή στην Ευρωπαϊκή Ένωση με ύψος 368 μ. Κατασκευασμένος το 1969 είναι ορατός από τις περισσότερες κεντρικές συνοικίες της πόλης. Το επίπεδο παρατήρησης στα 204 μ. παρέχει στον επισκέπτη μία ιδιαίτερη θέα της πόλης.

Κυβέρνηση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το κτρίο του Ράιχσταγκ είναι η έδρα της γερμανικής βουλής.
Ο κυβερνών δήμαρχος της πόλης από το 2001, Κλάους Βοβεράιτ.
Χάρτης των 12 περιφερειών της πόλης και των διαμερισμάτων τους.

Το Βερολίνο είναι η πρωτεύουσα του κράτους της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας και έδρα του Πρόεδρου της χώρας, με επίσημη κατοικία το συγκρότημα του Σλος Μπέλεβιου.[15] Από την επανένωση των Γερμανιών στις 3 Οκτωβρίου του 1990, το Βερολίνο είναι μία ομόσπονδη πόλη, όπως η Βρέμη και το Αμβούργο, στο πλαίσιο των 16 ομόσπονδων κρατιδίων της Γερμανίας. Στο Βερολίνο εδρεύει και η Μπούντεσρατ, η ομοσπονδιακή αντιπροσωπεία που αποτελείται από τους εκπροσώπους των ομόσπονδων κρατιδίων, η οποία στεγάζεται στο πρότερο παλάτι των λόρδων Πρόισεν Χέρενχαους. Αν και τα περισσότερα υπουργεία βρίσκονται στο Βερολίνο, ορισμένα από αυτά καθώς και μικρά τμήματα άλλων, εδρεύουν στη Βόνη. Η Ευρωπαϊκή Ένωση χρηματοδοτεί αρκετά έργα υποδομής, εκπαίδευσης και κοινωνικών προγραμμάτων για την περαιτέρω ανάπτυξη της πόλης.[16]

Ομόσπονδη πόλη[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η πολιτειακή και ομόσπονδη βουλή του Βερολίνου είναι η Βουλή των Αντιπροσώπων, γνωστή ως Αμπγκεόρντνετενχάους, με 141 έδρες σήμερα. Η εκτελεστική εξουσία της πόλης ασκείται από την γερουσία, γνωστή ως Μπερλίνερ Σενάτ, η οποία αποτελείται από τον κυβερνώντα δήμαρχο και ως 8 γερουσιαστές με υπουργικές αρμοδιότητες, οι οποίοι φέρουν τον τίτλο του δημάρχου, ως υπόλογοι στον κυβερνώντα δήμαρχο. Από το 2001 και με ανανέωση το 2006, η κυβέρνηση της πόλης ασκείται από τον συνασπισμό του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος SPD και των Αριστερών (Die Linke). Ο κυβερνών δήμαρχος είναι ταυτόχρονα και δήμαρχος της πόλης αλλά και πρωθυπουργός της ομόσπονδης πόλης, με έδρα το κτίριο Ρότες Ράτχαους στο κέντρο του Βερολίνου. Από το 2001 η θέση εκπροσωπείται από τον δήμαρχο Κλάους Βοβεράιτ του κόμματος SPD.[17]

Διοικητική διαίρεση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Βερολίνο, ως ομόσπονδη πόλη και δήμος της Γερμανίας, διαιρείται διοικητικά σε συνολικά 12 δημοτικές περιφέρειες, αναφερόμενες ως Μπετσίρκε (Bezirke). Πριν από την αναδιάρθρωση του 2001, ο αριθμός τους ήταν 23. Κάθε δημοτική περιφέρεια διαιρείται επιπλέον σε ένα αριθμό διαμερισμάτων, αναφερόμενα ως Ορτστάιλε (Ortsteile), που αντιπροσωπεύουν τις παραδοσιακές αστικές συνοικίες της καθημερινότητας. Σήμερα, υπάρχουν 95 διαμερίσματα στο σύνολο της πόλης, ορισμένα από αυτά διακρίνονται σε επιμέρους συνοικίες.

Κάθε δημοτική περιφέρεια διοικείται από το Δημοτικό Περιφερειακό Συμβούλιο (Bezirksamt) που αποτελείται από 5 συμβούλους και έναν περιφερειακό δήμαρχο (Bezirksbürgermeister). Το συμβούλιο εκλέγεται από την δημοτική περιφερειακή αντιπροσωπεία (Bezirksverordnetenversammlung), ενώ κάθε περιφέρεια δεν αποτελεί ανεξάρτητη διοικητική δομή. Οι εξουσίες της περιορίζονται στα διοικητικά όριά της και είναι υπόλογη στη γερουσία της πόλης. Οι τοπικοί δήμαρχοι συμμετέχουν στο Δημαρχιακό Συμβούλιο, στο οποίο προΐσταται ο κυβερνών δήμαρχος, και έχουν συμβουλευτικό ρόλο στην κυβέρνηση της ομόσπονδης πόλης. Αντίστοιχα, τα διαμερίσματα δεν έχουν διοικητική δομή και υπάγονται στις αντίστοιχες δημοτικές περιφέρειες, ενώ τα περισσότερα έχουν ιστορικές ρίζες πριν το σχηματισμό των σημερινών δομών το 1920.

Βουλευτικές εκλογές στο Βερολίνο 2011[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στις εκλογές του 2011, οι Σοσιαλδημοκράτες πέτυχαν καλά ποσοστά. Το Κόμμα των Πειρατών εισέρχεται σε τοπικό Κοινοβούλιο για πρώτη φορά ενώ οι Ελεύθεροι Δημοκράτες αποσπούν το 2% των ψήφων.


Abgeordnetenhaus, 18 Σεπτεμβρίου 2011
Κόμματα Ψήφοι % +/- Έδρες +/-
Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα της Γερμανίας 413.124 28,3% −2,5% 48 −5
Χριστιανοδημοκρατική Ένωση 340.992 23,4% +2,1% 39 +2
Συμμαχία '90/Οι Πράσινοι 256.940 17,6% +4,5% 30 +7
Η Αριστερά 170.829 11,6% −4,6% 20 −3
Κόμμα των Πειρατών της Γερμανίας 129,795 8,9% Μη διαθέσιμα στοιχεία 15 +15
Εθνικό Δημοκρατικό Κόμμα 31.243 2,1% −0,4% 0 ±0
Ελεύθερο Δημοκρατικό Κόμμα 26.916 1,8% −5,8% 0 −13
Ανθρώπινο Περιβάλλον Προστασία των Ζώων 21.612 1,5% +0,6% 0 ±0
Κίνημα Πολιτών Υπέρ της Γερμανίας 17.829 1,2% Μη διαθέσιμα στοιχεία 0 Μη διαθέσιμα στοιχεία
Λοιπά κόμματα 50.732 3,5% Μη διαθέσιμα στοιχεία 0 Μη διαθέσιμα στοιχεία
Σύνολο 100% 152 +3
Πηγή

Δημογραφικά στοιχεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία (Δεκέμβριος του 2008), η πόλη του Βερολίνου έχει πληθυσμό 3.431.700 κατοίκων (αύξηση 15.400 από τον Δεκέμβριο του 2007), και αντίστοιχη πυκνότητα πληθυσμού 3.484 κατοίκους ανά τετρ. χλμ. Η ευρύτερη αστική περιοχή του Βερολίνου εκτείνεται και πέρα από τα διοικητικά όρια της πόλης και υπολογίζεται ότι φιλοξενεί συνολικά 3,7 εκατομμύρια κατοίκους, ενώ η μητροπολιτική περιοχή Βερολίνου-Βραδεμβούργου περίπου 4.3 εκατομμύρια.

Η αστική μετανάστευση στο Βερολίνο, τόσο από το εσωτερικό της Γερμανίας όσο και από το εξωτερικό, έχει ιδιαίτερα μεγάλη ιστορία. Το 1685, με το Διάταγμα της Νάντης στη Γαλλία, και το Διάταγμα το Πότσνταμ για την ανεξιθρησκεία, ήταν η αρχή για την μετοίκηση στο Βερολίνο μη τοπικών πληθυσμών με πρώτους του Γάλλους Ουγενότους. Η πράξη επέκτασης το 1920, ένωσε διοικητικά πολλά προάστια με την πόλη, μεγαλώνοντας την έκταση της πόλης από 66 σε 883 τετρ. χλμ. και τον πληθυσμό της από 1.9 σε 4 εκατομμύρια κατοίκους. Η πολιτική ασύλου στο Δυτικό Βερολίνο δημιούργησε μεγάλα μεταναστευτικά ρεύματα τις δεκαετίες του '60 και του '70. Επίσης, τη δεκαετία του '90 η νομολογία των μετοίκων (aussiedlergezetze) επέτρεψε την μετανάστευση από χώρες του πρώην ανατολικού μπλοκ. Σήμερα, η πόλη δέχεται στην πλειοψηφία τους νέους από διάφορες ευρωπαϊκές χώρες.

Σύμφωνα με την απογραφή του 2008, περίπου το 14% των κατοίκων ήταν ξένης εθνικότητας, προερχόμενοι από 195 διαφορετικές χώρες. Οι μεγαλύτερες εθνικές ομάδες στο Βερολίνο προέρχονται σε φθίνουσα σειρά από την Τουρκία, την Πολωνία, τη Σερβία, την Ιταλία, τη Ρωσία, τις ΗΠΑ, τη Γαλλία, το Βιετνάμ, την Κροατία, τη Βοσνία Ερζεγοβίνη, τη Μεγάλη Βρετανία, την Ελλάδα, την Αυστρία, την Ουκρανία, το Λίβανο, την Βουλγαρία, την Ισπανία, την Κίνα και την Ταϊλάνδη.

Αξιοθέατα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το παλαιό μουσείο στο Βερολίνο, δημιουργία του Καρλ Φρίντριχ Σίνκελ

Χρήση του ονόματος[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο αστεροειδής 422 Βερολίνα (422 Berolina), που ανακαλύφθηκε το 1896, πήρε το όνομά του από την πρωτεύουσα της Γερμανίας.

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. «Documents of German Unification, 1848–1871». Modern History Sourcebook. http://www.fordham.edu/halsall/mod/germanunification.html. Ανακτήθηκε στις 2008-08-18. 
  2. «Berlin Wall». Encyclopædia Britannica. http://www.britannica.com/EBchecked/topic/62202/Berlin-Wall. Ανακτήθηκε στις 2008-08-18. 
  3. «BerlinΠρότυπο:Ndash Capital of Germany». German Embassy in Washington. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2006-05-18. http://web.archive.org/web/20060518024158/http://www.germany.info/relaunch/info/archives/background/berlin.html. Ανακτήθηκε στις 2008-08-18. 
  4. «Diplomatic Berlin». Deutschland Online. http://www.magazine-deutschland.de/en/artikel-en/article/article/das-diplomatische-berlin.html. Ανακτήθηκε στις 2009-03-07. 
  5. «Brandenburg during the 30 Years War». WHKMLA. http://www.zum.de/whkmla/region/germany/bra30.html. Ανακτήθηκε στις 2008-08-18. 
  6. «Agreement to divide Berlin». FDR-Library. http://www.fdrlibrary.marist.edu/psf/box31/t297c01.html. Ανακτήθηκε στις 2008-08-18. 
  7. «Berlin Airlift / Blockade». Western Allies Berlin. http://www.western-allies-berlin.com/historic-events/detail/airlift-blockade. Ανακτήθηκε στις 2008-08-18. 
  8. «Berlin official website; History after 1945». City of Berlin. http://www.berlin.de/berlin-im-ueberblick/geschichte/1945.en.html. Ανακτήθηκε στις 2009-04-08. 
  9. «Ostpolitik: The Quadripartite Agreement of September 3, 1971». US Berlin Embassy. http://usa.usembassy.de/etexts/ga5-710903.htm. Ανακτήθηκε στις 2008-08-18. 
  10. «Satellite Image Berlin». Google Maps. http://maps.google.com/maps?ll=52.5333,13.38000&spn=0.060339,0.085316&t=k&hl=en. Ανακτήθηκε στις 2008-08-18. 
  11. www.weather.com
  12. «Climate figures». World Weather Information Service. http://www.worldweather.org/016/c00059.htm. Ανακτήθηκε στις 2008-08-18. 
  13. «World Weather Information Service – Berlin». Worldweather.wmo.int. 5 October 2006. http://worldweather.wmo.int/016/c00059.htm. Ανακτήθηκε στις 7 April 2012. 
  14. «Climatological Normals of Berlin». Hong Kong Observatory. http://www.hko.gov.hk/wxinfo/climat/world/eng/europe/ger_pl/berlin_e.htm. Ανακτήθηκε στις 20 May 2010. 
  15. Bundespräsident Horst Köhler, www.bundespraesident.de. Retrieved 12 November 2006.
  16. URBAN regeneration, a European Commission initiative, ErasmusPC. Retrieved 12 March 2007.
  17. «Berlin state election, 2006». Der Landeswahlleiter für Berlin. http://www.statistik-berlin.de/wahlen/. Ανακτήθηκε στις 2008-08-17. 

Εξωτερικές συνδέσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Wiktionary logo
Το Βικιλεξικό έχει λήμμα που έχει σχέση με το λήμμα:
Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα
Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Berlin της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).