Χρυσή Πέλλας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση

Συντεταγμένες: 40°56′39″N 22°07′01″E / 40.94417°N 22.11694°E / 40.94417; 22.11694

Χρυσή
Τοποθεσία στον χάρτη
Τοποθεσία στον χάρτη
Χρυσή
Διοίκηση
Χώρα Ελλάδα
Περιφέρεια Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας
Περιφερειακή ενότητα Πέλλας
Δήμος Δήμος Αλμωπίας
Δημοτική ενότητα Εξαπλάτανου
Δημοτική κοινότητα Εξαπλάτανου
Τοπική κοινότητα Χρυσής
Γεωγραφία και στατιστική
Γεωγραφικό διαμέρισμα Μακεδονία
Περιφερειακή ενότητα Νομός Πέλλης
Έκταση 13 τ.χλμ χλμ2
Υψόμετρο 120
Πληθυσμός 281 (2011)
Άλλα
Παλαιά ονομασία Ζλάτα έως το 1926
Ονομασία κατοίκων Χρύσες
Ταχ. κωδ. 58400
Τηλ. κωδ. 23840

Η Χρυσή είναι χωριό που υπάγεται διοικητικά στο Νομό Πέλλας και συγκεκριμένα στο Δήμο Αλμωπίας. Σύμφωνα με την απογραφή του 2001 αριθμεί 395 κατοίκους, κύρια ασχολία των οποίων είναι η γεωργία και η κτηνοτροφία. Ανατολικά του χωριού είναι χτισμένο κάστρο από την εποχή του Βασιλείου του Βουλγαροκτόνου.

Το χωριό αυτό είναι η πατρίδα της νεομάρτυρος Αγίας Χρυσής, που εορτάζεται στις 13 Οκτωβρίου εκάστου έτους και από την οποία προφανώς πήρε το όνομά του. Προηγουμένως ονομαζόταν Σλάτενα.

Γεωγραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το χωριό βρίσκεται νοτιοανατολικά της Αριδαίας, στο σταυροδρόμι Εδέσσης-Αριδαίας-Φούστανης. Το χωριό έχει υψόμετρο 120 μέτρα. Το χωριό βρίσκεται 5 χιλιόμετρα νότια του Εξαπλατάνου, στην κοιλάδα Αλμωπίας.

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αρχαιότητα και Μεσαίωνα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο οικισμός είναι τα ερείπια ενός μεσαιωνικού κάστρου, το οποίο καταστράφηκε από τις δυνάμεις του Βασιλείου Β 'κατά το 1015. Το φρούριο ανακηρύχθηκε αρχαιολογικός χώρος το 1980. Νότια του χωριού υπάρχουν υπολείμματα αρχαίου οικισμού που συνδέονται με μία αρχαία πόλη.

Οθωμανική Αυτοκρατορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τον 18 αιώνα γεννήθηκε και έζησε η Αγία Χρυσή η Νεομάρτυς όπου και δολοφονήθηκε από τις Οθωμανικές δυνάμεις το 1795.

Σύμφωνα με τις στατιστικές Vasil Kanchov ( «Μακεδονία. Εθνογραφία και στατιστικά στοιχεία») το 1900 ζουν 950 βούλγαροι μουσουλμάνοι.

Στην Ελλάδα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Κατά τη διάρκεια του Ά Βαλκανικού Πολέμου το 1912 το χωριό καταλήφθηκε από τα ελληνικά στρατεύματα και παρέμεινε στην Ελλάδα και μετά τους Βαλκανικούς Πολέμους. Κατά την Ανταλλαγή Πληθυσμών το 1923 ο μουσουλμανικός πληθυσμός μετανάστευσε στην Τουρκία και τη θέση του αναπλήρωσαν Έλληνες της Ανατολίας και του Πόντου. Το 1926 το χωριό μετονομάστηκε σε "Χρυσή". Σύμφωνα με την απογραφή του 1928 το χωριό είχε 664 άτομα.

Ασχολίες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το έδαφος είναι πολύ γόνιμο και μερικώς αρδευόμενο. Ο πληθυσμός παράγει σιτηρά, καπνό, φρούτα και άλλα γεωργικά προϊόντα. Επίσης, η κτηνοτροφία είναι μερικώς ανεπτυγμένη.

Αυτοδιοίκηση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το 1930, το χωριό αναγνωρίστηκε ως Κοινότητα που κάλυπτε έκταση 15 τ.χλμ.

Το 1999 η Κοινότητα συγχωνεύθηκε στο νεοσύστατο Δήμο Εξαπλάτανου και αποτέλεσε Δημοτικό Διαμέρισμα του δήμου. Από το 2011 το χωριό αποτελεί Τοπική Κοινότητα του Δήμου Αλμωπίας.

Δημογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • 1920:641
  • 1928:664
  • 1940:825
  • 1951:813
  • 1961:834
  • 1971:613
  • 1981:450
  • 1991:461
  • 2001:395
  • 2011:281